V Ca 2263/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód S. C. pozwał (...) Spółkę Akcyjną o zapłatę 11 356,25 zł, twierdząc, że umowa ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym jest nieważna z powodu braku jednoznaczności świadczeń, braku elementu ryzyka po stronie ubezpieczyciela oraz nieuczciwych praktyk rynkowych pośrednika. Sąd Rejonowy dla Warszawy Woli w Warszawie wydał wyrok zasądzający całą kwotę na rzecz powoda, uznając umowę za nieważną. Pozwany wniósł apelację, zarzucając sądowi pierwszej instancji m.in. naruszenie przepisów proceduralnych (art. 156^2 k.p.c. w zw. z art. 321 § 1 k.p.c.) poprzez rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, których powód nie podnosił, a także naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelację, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał, że sąd pierwszej instancji błędnie zastosował przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, nie uprzedzając o tym stron, co pozbawiło pozwanego możliwości obrony. Ponadto, Sąd Okręgowy stwierdził, że umowa ubezpieczenia z UFK, nawet z dominującym elementem inwestycyjnym i symbolicznym ryzykiem ubezpieczeniowym, nie jest z natury nieważna, a przepisy dotyczące wyceny aktywów funduszy kapitałowych są wystarczająco uregulowane w prawie, co wyklucza dowolność ubezpieczyciela. Sąd Rejonowy błędnie uznał umowę za nieważną z powodu braku ryzyka ubezpieczeniowego i sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Sąd Okręgowy podkreślił, że umowy UFK mają charakter mieszany, łącząc cechy ubezpieczeniowe i inwestycyjne, a dominacja celu inwestycyjnego nie prowadzi do ich nieważności. Sąd Rejonowy nieprawidłowo ocenił również dowody i zastosował przepisy prawa materialnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących umów ubezpieczenia z UFK, ocena naruszeń przepisów proceduralnych przez sądy pierwszej instancji, zasady oceny dowodów.
Dotyczy specyfiki umów UFK i procedury sądowej w Polsce.
Zagadnienia prawne (3)
Czy umowa ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, w której element inwestycyjny jest dominujący, a element ochrony ubezpieczeniowej symboliczny, jest ważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa ubezpieczenia z UFK, nawet z dominującym celem inwestycyjnym i symbolicznym ryzykiem ubezpieczeniowym, nie jest z natury nieważna. Ma ona charakter mieszany, łącząc cechy ubezpieczeniowe i inwestycyjne.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazał, że umowy UFK są dopuszczalne na gruncie prawa i mają charakter mieszany. Dominacja celu inwestycyjnego nie prowadzi do ich nieważności, a przepisy dotyczące wyceny aktywów funduszy kapitałowych są wystarczająco uregulowane, co wyklucza dowolność ubezpieczyciela.
Czy sąd pierwszej instancji, rozstrzygając sprawę w oparciu o przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, których powód nie podnosił, naruszył przepisy proceduralne, pozbawiając stronę możliwości obrony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji naruszył art. 156^2 k.p.c. w zw. z art. 321 § 1 k.p.c., rozstrzygając sprawę na podstawie przepisów, których powód nie podnosił, bez uprzedzenia stron, co pozbawiło pozwanego możliwości obrony.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zastosowanie przez sąd pierwszej instancji przepisów ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, na które powód się nie powoływał, stanowiło zaskoczenie dla pozwanego i pozbawiło go możliwości obrony, zwłaszcza że pozostałe podstawy nieważności umowy uznano za niezasadne.
Czy błędna ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji, w szczególności pominięcie kluczowych dokumentów i zeznań świadków, mogła wpłynąć na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji dokonał dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów, co stanowiło naruszenie art. 233 § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał na liczne zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., w tym pominięcie przez sąd pierwszej instancji istotnych dokumentów (np. Karty informacyjnej, załączników do wniosku) oraz zeznań świadka M. K., co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. C. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka Akcyjna | spółka | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.c. art. 58 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Niewłaściwe zastosowanie przez Sąd Rejonowy, który uznał umowę za nieważną z powodu sprzeczności z zasadami współżycia społecznego i naturą stosunku zobowiązaniowego.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Niewłaściwe zastosowanie przez Sąd Rejonowy, który uznał umowę za nieważną z powodu sprzeczności z zasadami współżycia społecznego i naturą stosunku zobowiązaniowego.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Naruszenie przez Sąd Rejonowy poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów.
k.p.c. art. 156 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Naruszenie przez Sąd Rejonowy poprzez nierozstrzygnięcie sprawy w oparciu o przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym bez uprzedzenia stron.
k.p.c. art. 321 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Naruszenie przez Sąd Rejonowy poprzez rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym bez uprzedzenia stron.
u.p.n.p.r.
Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym
Niewłaściwe zastosowanie przez Sąd Rejonowy, który oparł rozstrzygnięcie na tej ustawie bez podnoszenia jej przez powoda.
u.d.u. art. 13 § ust. 4 pkt 3
Ustawa o działalności ubezpieczeniowej
Niewłaściwe zastosowanie przez Sąd Rejonowy, który uznał umowę za nieważną z powodu niedostatecznego określenia strategii inwestycyjnej Funduszu.
k.c. art. 385 § 1 § 1
Kodeks cywilny
Sąd Rejonowy błędnie uznał opłatę za zarządzanie za klauzulę niedozwoloną.
Pomocnicze
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Podstawa prawna roszczenia powoda o zwrot świadczenia nienależnego.
k.c. art. 410 § § 2
Kodeks cywilny
Podstawa prawna roszczenia powoda o zwrot świadczenia nienależnego.
k.c. art. 805 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Błędna wykładnia przez Sąd Rejonowy z pominięciem specyfiki umowy ubezpieczenia na życie z UFK.
k.c. art. 829 § § 1
Kodeks cywilny
Błędna wykładnia przez Sąd Rejonowy z pominięciem specyfiki umowy ubezpieczenia na życie z UFK.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Sąd Rejonowy art. 156^2 k.p.c. poprzez rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym bez uprzedzenia stron. • Naruszenie przez Sąd Rejonowy art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów. • Umowa ubezpieczenia z UFK nie jest z natury nieważna, nawet przy dominującym celu inwestycyjnym i symbolicznym ryzyku ubezpieczeniowym.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące nieważności umowy z powodu braku ryzyka ubezpieczeniowego i sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. • Zarzuty dotyczące abuzywności opłaty za zarządzanie.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Okręgowy podziela zarzuty apelacji odnoszące się do przyjętej przez Sąd pierwszej instancji podstawy rozstrzygnięcia, która skutkowała uznaniem bezwzględnej nieważności spornej umowy. • W ocenie Sądu Okręgowego nie można uznać, że umowa ubezpieczenia zawarta przez strony jest bezwzględnie nieważna z uwagi na jej sprzeczność z właściwością (naturą) umowy ubezpieczenia oraz z uwagi na jej sprzeczność z zasadami współżycia społecznego. • Sąd Rejonowy wbrew zaś art. 156 2 k.p.c. przed wydaniem wyroku nie uprzedził jednak stron o możliwości rozstrzygnięcia sprawy na innej podstawie prawnej niż ta wskazywana przez powoda w pozwie i w toku procesu.
Skład orzekający
Aleksandra Koman-Rykowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umów ubezpieczenia z UFK, ocena naruszeń przepisów proceduralnych przez sądy pierwszej instancji, zasady oceny dowodów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki umów UFK i procedury sądowej w Polsce.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnego produktu finansowego (UFK) i pokazuje, jak ważne są aspekty proceduralne w postępowaniu sądowym, a także jak sądy interpretują złożone umowy ubezpieczeniowe.
“Sąd Okręgowy uchyla wyrok ws. UFK: Błędy proceduralne i błędna interpretacja prawa kluczowe dla wyniku sprawy.”
Dane finansowe
WPS: 11 356,25 PLN
zapłata: 11 356,25 PLN
roszczenie_ewentualne: 2120,76 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.