V Ca 1231/12

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2012-07-13
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
eksmisjalokal socjalnyzaległości czynszoweochrona lokatorówprawo cywilneumowa najmuapelacja

Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego przyznający prawo do lokalu socjalnego eksmitowanym najemcom z powodu zaległości czynszowych.

Powód (miasto) wniósł o eksmisję pozwanych z lokalu mieszkalnego z powodu zadłużenia czynszowego. Sąd Rejonowy nakazał eksmisję, ale przyznał wszystkim pozwanym prawo do lokalu socjalnego, uwzględniając ich trudną sytuację materialną i rodzinną, w tym małoletniość dzieci i wiek oraz schorowanie głównej najemczyni. Powód złożył apelację, kwestionując przyznanie lokalu socjalnego. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając ustalenia i ocenę prawną Sądu Rejonowego.

Sprawa dotyczyła eksmisji pozwanych z lokalu mieszkalnego, zainicjowanej przez miasto jako wynajmującego z powodu zaległości czynszowych przekraczających trzy okresy płatności. Sąd Rejonowy wydał wyrok zaoczny, nakazując eksmisję, ale jednocześnie przyznał wszystkim pozwanym, w tym małoletnim dzieciom i schorowanej starszej najemczyni, prawo do lokalu socjalnego. Sąd pierwszej instancji uzasadnił to trudną sytuacją materialną i rodzinną pozwanych, brakiem posiadania przez nich innego lokalu oraz wiekiem i stanem zdrowia głównej najemczyni. Powód wniósł apelację, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących prawa do lokalu socjalnego. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, w pełni podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Stwierdził, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów i zasadnie przyznał prawo do lokalu socjalnego, opierając się na dokumentach i okolicznościach wskazanych przez strony, które nie zostały skutecznie zakwestionowane przez powoda. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pozwanym przysługuje prawo do lokalu socjalnego.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji przyznał prawo do lokalu socjalnego, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną i rodzinną pozwanych, w tym małoletniość dzieci i wiek oraz schorowanie głównej najemczyni, a także brak posiadania przez nich innego lokalu. Sąd Okręgowy uznał, że bierność strony w postępowaniu nie wyłącza obowiązku orzeczenia o prawie do lokalu socjalnego, a ocena sytuacji pozwanych była prawidłowa i oparta na dostępnych dokumentach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwani

Strony

NazwaTypRola
miasto (...)instytucjapowód
C. K.osoba_fizycznapozwany
M. K. (1)osoba_fizycznapozwany
M. K. (2)osoba_fizycznapozwany
J. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

u.o.p.l. art. 14 § 3

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Sąd orzeka o uprawnieniu do lokalu socjalnego, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania z lokalu oraz szczególną sytuację materialną i rodzinną.

u.o.p.l. art. 14 § 4 pkt 2

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Kategorie osób, wobec których sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego (w tym małoletni).

Pomocnicze

u.o.p.l. art. 11 § 2 pkt 2

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Podstawa do wypowiedzenia umowy najmu w przypadku zaległości obejmującej ponad trzy okresy płatności.

k.p.c. art. 339

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wydania wyroku zaocznego w przypadku niestawiennictwa pozwanego.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik postępowania w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik postępowania w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia apelacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił sytuację materialną i rodzinną pozwanych na podstawie dokumentów. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące prawa do lokalu socjalnego. Bierność strony w postępowaniu nie wyłącza obowiązku orzeczenia o prawie do lokalu socjalnego.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 14 ust. 4 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów przez Sąd Rejonowy.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy w pełni podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy oraz dokonaną na ich podstawie ocenę prawną. Nie ma żadnych podstaw do uznania, iż Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni art. 14 ustawy z 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów... bierność strony w toku postępowania sądowego nie powinna skutkować rozstrzyganiem na jej korzyść, jednakże należy wskazać, iż ocena dokonana przez Sąd I instancji w zakresie sytuacji materialnej i rodzinnej pozwanych nie była, wbrew twierdzeniom apelującego, dowolna.

Skład orzekający

Agnieszka Fronczak

przewodniczący

Waldemar Beczek

sprawozdawca

Joanna Machoń

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do lokalu socjalnego w sprawach o eksmisję, zwłaszcza w kontekście sytuacji materialnej i rodzinnej pozwanych oraz ich bierności procesowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej pozwanych, w tym małoletnich dzieci i osoby starszej, schorowanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność przepisów dotyczących eksmisji i prawa do lokalu socjalnego, pokazując, jak sąd chroni słabsze strony, nawet jeśli nie są aktywne w procesie.

Nawet z powodu długu, eksmitowani mogą dostać lokal socjalny – sąd wyjaśnia dlaczego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V Ca 1231/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 lipca 2012 r. Sąd Okręgowy w Warszawie V Wydział Cywilny-Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Fronczak Sędziowie: SO Waldemar Beczek (spr.) SR del. Joanna Machoń Protokolant: sekr. sądowy Marta Szczęsna po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2012 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (...) przeciwko C. K. , M. K. (1) , M. K. (2) i J. K. o eksmisję na skutek apelacji powoda od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego (...) w Warszawie z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt XVI C 707/11 oddala apelację. Sygn. akt V Ca 1231/12 UZASADNIENIE Pozwem z 15 września 2011 r. miasto (...) wniosło o nakazanie pozwanym C. K. , M. K. (1) oraz małoletnim M. K. (2) i J. K. reprezentowanym przez przedstawicieli ustawowych opuszczenia i opróżnienia lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. . Pozwani nie zajęli stanowiska w sprawie. Wyrokiem zaocznym z 9 lutego 2012 roku, wydanym w sprawie XVI C 707/11, Sąd Rejonowy (...) nakazał pozwanym opuszczenie i opróżnienie lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. wraz z rzeczami, które w nim się znajdują i osobami, które prawa ich reprezentują, orzekł, że C. K. , M. K. (1) , M. K. (2) i J. K. przysługuje prawo do lokalu socjalnego oraz orzekł o kosztach postępowania. Powyższy wyrok zapadł w oparciu o następujące ustalenia i rozważania: 3 grudnia 1990 r. miasto (...) , jako wynajmujący, zawarł z C. K. , jako najemcą, umowę najmu, na mocy której oddał jej w najem lokal mieszkalny nr (...) położony w budynku przy ul. (...) w W. . Zgodnie z § 4 tej umowy, C. K. była obowiązana opłacać co miesiąc z góry do 10 dnia miesiąca czynsz najmu oraz opłaty za świadczenia. Umowa została zawarta na czas nieoznaczony. W związku z faktem, że C. K. przestała opłacać czynsz i świadczenia za zajmowany lokal, pismami z dnia 22 listopada 2010 r. wynajmujący wezwał ją i jej syna do spłaty zadłużenia, wynoszącego według stanu konta czynszowego na dzień 31 października 2010 r. 10.393,54 złotych oraz uregulowania bieżących należności - w terminie 30 dni od dnia otrzymania pism, pod rygorem wypowiedzenia umowy najmu. Wynajmujący uprzedził pozwanych, że po bezskutecznym upływie podanego w pismach terminu zostanie im wypowiedziany najem, a do sądu zostanie skierowana sprawa o eksmisję i zwrot należnych kwot. C. K. i M. K. (1) odebrali powyższe pisma w dniu 25 listopada 2010 r. Wobec bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego C. K. i M. K. (1) na spłatę zadłużenia, wynajmujący pismami z dnia 14 stycznia 2011 r. wypowiedział im umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego nr (...) , ze skutkiem na dzień 31 marca 2011 r. na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów , mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie Kodeksu cywilnego . Jako przyczynę wypowiedzenia najmu wynajmujący wskazał, iż kwota zaległości w miesięcznych opłatach za najem przedmiotowego lokalu obejmuje ponad trzy okresy płatności. W piśmie tym wynajmujący wezwał ponadto C. K. i M. K. (1) do opróżnienia lokalu i przekazania go do jego dyspozycji najpóźniej do dnia 31 marca 2011 r. C. K. i M. K. (1) odebrali powyższe pisma w dniu 24 stycznia 2011 r. C. K. ma 77 lat, jest osobą schorowaną, zamieszkuje w powyższym lokalu nr (...) wraz z synem M. K. (1) i jego małoletnimi dziećmi J. K. i M. K. (2) . M. K. (1) nie posiada nieruchomości ani innego majątku . W ocenie Sądu I instancji powód udowodnił, że łączący go na mocy umowy najmu zawartej z C. K. stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. ustał, gdyż umowa ta została skutecznie wypowiedziana przez wynajmującego pismami z dnia 14 stycznia 2011 r., doręczonymi najemcom w dniu 24 stycznia 2011 r. Sąd Rejonowy wskazał, że powód wykazał za pomocą przedłożonych w załączeniu do pozwu dokumentów, że przed złożeniem pozwanym oświadczeń o wypowiedzeniu umowy najmu wezwał ich na piśmie do uregulowania zaległych i bieżących należności, a zatem po bezskutecznym upływie zakreślonego terminu powód był uprawniony do wypowiedzenia umowy najmu. Wypowiedzenie to, dokonane w dniu 24 grudnia 2009 r. (data doręczenia pisma z dnia 7 grudnia 2009 r. zawierającego to oświadczenie), odniosło w ocenie Sądu I instancji skutek w postaci ustania łączącej strony umowy najmu z dniem 31 stycznia 2010 r., tj. na koniec miesiąca kalendarzowego, po upływie miesięcznego terminu wypowiedzenia, dlatego Sąd Rejonowy nakazał pozwanym opuszczenie i opróżnienie lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w W. wraz z rzeczami, które się w nim znajdują i osobami, które prawa ich reprezentują. Wobec faktu, iż pozwani nie stawili się na rozprawie i nie zajęli stanowiska w sprawie, Sąd I instancji na podstawie art. 339 k.p.c. wydał wyrok zaoczny. Z uwagi zaś na fakt, że C. K. wywodziła swoje prawo do lokalu z umowy najmu, a pozwani M. K. (1) i małoletnie M. K. (2) i J. K. do czasu wygaśnięcia stosunku najmu mieli zależne od najemcy prawo zajmowania lokalu, Sąd Rejonowy uznał iż w przypadku orzeczenia eksmisji istnieje w stosunku do wszystkich pozwanych obowiązek wydania orzeczenia w przedmiocie ich uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego, co oznacza, że należało rozważyć i orzec czy pozwanym przysługuje tego rodzaju uprawnienie. Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 14 ust. 3 Ustawy sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego, orzeka o uprawnieniu osób, o których mowa w ust. l, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną, oraz podniósł, że ust. 4 powyższego artykułu wskazuje kategorie osób, wobec których sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego. Zdaniem Sądu I instancji pozwani: M. K. (1) i jego dzieci M. K. (2) i J. K. spełniają warunki z art. 14 ust. 4 pkt 2 ustawy, obligujące Sąd do przyznania im uprawnienia do lokalu socjalnego, bowiem M. K. (2) i J. K. są osobami małoletnimi,. W ocenie Sądu Rejonowego nie ulegało wątpliwości, iż powyższe osoby nie mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany, bowiem jak wynika z protokołu znajdującego się w aktach lokalowych, M. K. (1) nie posiada żadnych nieruchomości ani innego majątku, a tym samym nie posiada mieszkania, w którym mógłby zamieszkać wraz z dziećmi po wykonaniu wyroku eksmisyjngo. Sąd I instancji podkreślił, że powód nie kwestionował prawdziwości informacji zawartych w powyższym oświadczeniu.. Ponadto Sąd Rejonowy, na podstawie art. 14 ust. 3 Ustawy orzekł, że uprawnienie do lokalu socjalnego przysługuje również C. K. , wskazując, że z akt lokalowych wynika, iż pozwana jest osobą starszą (ma 77 lat) i schorowaną, a tym samym znajduje się w trudnej sytuacji życiowej, co jednoznacznie przemawiało w ocenie Sądu Rejonowego za przyznaniem jej prawa do lokalu socjalnego. Sąd I instancji podkreślił przy tym, że z okoliczności sprawy nie wynika, aby dotychczasowy sposób korzystania przez C. K. z lokalu przemawiał przeciwko przyznaniu jej prawa do lokalu socjalnego. Sąd I instancji wskazał także, iż powód w toku postępowania nie wnosił o nieprzyznawanie pozwanym prawa do lokalu socjalnego, jak również nie powoływał się na okoliczność, iż którykolwiek z pozwanych, w szczególności C. K. , posiada prawo do innego lokalu niż dotychczas zajmowany. O kosztach procesu Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 98 § l i 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. , zgodnie z zasadą odpowiedzialności za jego wynik. Apelację od powyższego wyroku zaocznego wniósł powód, skarżąc orzeczenie w zakresie orzeczenia o uprawnieniu pozwanych do otrzymania lokalu socjalnego. Apelujący zarzucił Sądowi Rejonowemu naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art.14 ust.4 pkt 2 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego / Dz.U. z 2005r. nr 31, poz.266 z późn.zm / polegającą na ustaleniu przez Sąd I instancji, że pozwanym C. i M. K. (1) i ich małoletnim dzieciom M. i J. K. przysługuje prawo do otrzymania lokalu socjalnego. Wskazując na powyższy zarzut powód wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części poprzez uchylenie orzeczenia w zaskarżonym zakresie i orzeczenie o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego, ewentualnie o uchylenie wyroku w zaskarżonym zakresie i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia - przy uwzględnieniu kosztów postępowania odwoławczego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy w pełni podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy oraz dokonaną na ich podstawie ocenę prawną. Nie ma żadnych podstaw do uznania, iż Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni art. 14 ustawy z 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005r., Nr 31, poz. 266 z późn. zm.). Należy podkreślić, iż takie uchybienie odnosi się do mylnego odczytania treści i wadliwego ustalenia właściwego znaczenia określonej normy prawnej, czego w przedmiotowej sprawie Sądowi Rejonowemu zarzucić nie można. Motywy zaskarżonego orzeczenia nie wskazują bowiem, aby Sąd meritii w nieodpowiedni sposób interpretował znaczenie tego przepisu. Należy wskazać, iż powołany przepis obliguje sąd do pozytywnego lub negatywnego orzeczenia o uprawnieniu osób eksmitowanych – byłych lokatorów – do lokalu socjalnego (por. R. Dziczek „Ochrona praw lokatorów. Dodatki mieszkaniowe. Komentarz. Wzory pozwów”, wydanie 4, LexisNexis, Warszawa 2010), obowiązku tego w żadnym wypadku nie wyłącza okoliczność, iż pozwany nie zajmował stanowiska w sprawie, jak to miało miejsce w niniejszym postępowaniu. Wprawdzie rację ma skarżący, iż bierność strony w toku postępowania sądowego nie powinna skutkować rozstrzyganiem na jej korzyść, jednakże należy wskazać, iż ocena dokonana przez Sąd I instancji w zakresie sytuacji materialnej i rodzinnej pozwanych nie była, wbrew twierdzeniom apelującego, dowolna. Sąd I instancji oparł się bowiem na dokumentach znajdujących się w aktach lokalowych, a także na okolicznościach wskazanych przez powoda. Należy podkreślić, iż powód nie kwestionował danych znajdujących się w aktach lokalowych. Także na etapie postępowania apelacyjnego nie przedstawił żadnych dowodów na to, że sytuacja materialna i rodzinna pozwanych jest w rzeczywistości inna, niż ustalił to Sąd Rejonowy. Co więcej, apelujący okoliczności takich nawet nie podnosi, wskazując jedynie, iż Sąd I instancji zaniechał przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie, z czym jednak – jak wskazano powyżej – nie można się zgodzić. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację jako bezzasadną.