V C 932/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo miasta o zapłatę kosztów przejazdu bez biletu, uznając, że system sprzedaży biletów i regulamin przewoźnika zawierały klauzule niedozwolone.
Miasto Poznań dochodziło zapłaty od pozwanego kwoty 289,80 zł tytułem kosztów przejazdu bez biletu. Pozwany wniósł sprzeciw, twierdząc, że posiadał ważny bilet zakupiony elektronicznie przed przejazdem. Sąd uznał, że regulamin przewoźnika, uzależniający aktywację biletu od upływu dwóch godzin od zakupu i wymagający uiszczenia opłaty manipulacyjnej w celu anulowania opłaty dodatkowej, zawiera klauzule niedozwolone, sprzeczne z dobrymi obyczajami i prawem konsumenckim.
Powód, Miasto Poznań – Zarząd (...), wniósł o zasądzenie od pozwanego, mał. J. P., kwoty 289,80 zł tytułem kosztów przejazdu bez biletu. Pozwany, działając przez przedstawiciela ustawowego, wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty, podnosząc, że posiadał ważny bilet zakupiony elektronicznie przed przejazdem. Sąd ustalił, że matka pozwanego zakupiła bilet 30-dniowy przez internet o godz. 8:40, a kontrola biletów miała miejsce o 8:50 tego samego dnia. Sąd uznał roszczenie powoda za bezpodstawne, wskazując na niedozwolony charakter postanowień regulaminu przewoźnika. Po pierwsze, regulamin uzależniał aktywację biletu od upływu dwóch godzin od zakupu, co w praktyce oznaczało, że bilet nie obejmował pełnych 30 dni, co było sprzeczne z dobrymi obyczajami i art. 488 § 1 k.c. Po drugie, uzależnianie uwzględnienia reklamacji od uiszczenia opłaty manipulacyjnej zostało uznane za niedozwolone ograniczenie praw konsumenta, zgodnie z art. 385¹ § 1 k.c. i art. 385³ pkt 8 k.c. Sąd podkreślił, że skutki techniczne systemu nie mogą być przerzucane na konsumenta. W związku z tym powództwo zostało oddalone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienia te są klauzulami niedozwolonymi, sprzecznymi z dobrymi obyczajami i prawem konsumenckim.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że regulamin przewoźnika zawiera klauzule niedozwolone, ponieważ uzależniał aktywację biletu od upływu czasu, co ograniczało jego ważność, a także uzależniał uwzględnienie reklamacji od uiszczenia opłaty manipulacyjnej, co stanowiło niedozwolone ograniczenie praw konsumenta.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Miasto P. – Zarząd (...) w P. | instytucja | powód |
| mał. J. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
| G. P. | osoba_fizyczna | przedstawiciel ustawowy pozwanego |
Przepisy (4)
Główne
k.c. art. 385¹ § 1
Kodeks cywilny
Regulamin przewoźnika jako wzorzec ogólny nie wiąże pozwanego w zakresie klauzul niedozwolonych.
Pomocnicze
k.c. art. 385 § 3
Kodeks cywilny
Wskazanie art. 385³ pkt 8 k.c. jako przykładu klauzuli niedozwolonej, gdzie uzależnienie świadczenia od funkcjonowania systemu zależnego od woli przedsiębiorcy.
k.c. art. 488 § 1
Kodeks cywilny
Zasada wykonywania zobowiązań wzajemnych, naruszona przez brak ekwiwalentności świadczeń w umowie przewozu.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Istotność ustaleń faktycznych dla rozstrzygnięcia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Regulamin przewoźnika zawiera klauzule niedozwolone (art. 385¹ k.c.). Uzależnienie aktywacji biletu od upływu dwóch godzin od zakupu jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i art. 488 § 1 k.c. Uzależnienie uwzględnienia reklamacji od uiszczenia opłaty manipulacyjnej jest niedozwolonym ograniczeniem praw konsumenta (art. 385³ pkt 8 k.c.). Skutki techniczne systemu nie mogą obciążać konsumenta.
Odrzucone argumenty
Roszczenie o zapłatę kosztów przejazdu bez biletu z uwagi na brak aktywnego biletu w momencie kontroli. Konieczność uiszczenia opłaty manipulacyjnej w celu anulowania opłaty dodatkowej.
Godne uwagi sformułowania
brak ekwiwalentności świadczeń w zobowiązaniu wzajemnym umowy przewozu, co kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzecznym z dobrymi obyczajami Tak ukształtowany Regulamin powoda, jako wzorzec ogólny, nie wiąże w tym zakresie pozwanego (art. 385par 1 k.c.) uzależniania świadczenie w postaci usługi przejazdu od funk.c.jonowania sytemu zależnego wyłącznie od jego woli, co jest wprost przewidziane przez ustawodawcę jako przykład klauzuli niedozwolonej (art. 385 (3) pkt. 8 k.c.) ich skutki w żadnym razie nie mogą być przerzucone na konsumenta uzależnienie uwzględnienia zasadnej przecież reklamacji pozwanego od uiszczenia jakiekolwiek opłaty, nosi cechy dalszego niedozwolonego ograniczenia praw konsumenta.
Skład orzekający
Ewa Nerga-Kujawa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul niedozwolonych w regulaminach przewoźników, ochrona praw konsumentów w transporcie publicznym, odpowiedzialność przewoźnika za systemy sprzedaży biletów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki systemu sprzedaży biletów elektronicznych i regulaminu danego przewoźnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy chronią konsumentów przed niedozwolonymi klauzulami w regulaminach, nawet w tak codziennej sytuacji jak zakup biletu komunikacji miejskiej.
“Czy system biletowy MPK Poznań zawierał klauzule, które dawały pasażerom rację?”
Dane finansowe
WPS: 289,8 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyV C 932/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 lipca 2017r. Sąd Rejonowy Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu Wydział V Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Ewa Nerga- Kujawa Protokolant: Justyna Fabiszak po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2017r. w Poznaniu na rozprawie sprawy z powództwa Miasta P. – Zarządu (...) w P. przeciwko mał. J. P. działającemu przez przedstawiciela ustawowego G. P. (1) o zapłatę: oddala powództwo. SSR Ewa Nerga- Kujawa UZASADNIENIE Pozwem z dnia 26/10/2016r. powód Miasto P. – Zarząd (...) w P. wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od pozwanego mał. J. P. kwoty łącznie 289,80zł tytułem kosztów przejazdu zrealizowanego bez biletu. Po wydaniu nakazu zapłaty postępowaniu upominawczym ( k. 6) pozwany działający przez ojca G. P. (2) wniósł w terminie sprzeciw podnosząc, że nie było podstaw do wystawienia mandatu, ponieważ przed przejazdem doładowano bilet sieciowy w drodze elektronicznej (k. 11-13). W replice powód podtrzymał żądane, wskazując, że nie pozwany nie uiścił opłąty manipulacyjnej, co uniemożliwiało uwzględnienie reklamacji. (k. 24-26) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Małoletni powód korzystał w 2015r. z imiennego biletu sieciowego. W dniu 19/11/2015r. matka pozwanego przed jego wyruszeniem do szkoły dokonała dla niego zakupu przez internet biletu na 30 dni – nastąpiło do dokładnie o godz. 8.40. Dowód: f-ra k. 15 W tym samym dniu pozwany korzystał z przejazdu tramwaju linii nr (...) , w którym ok. godz. 8.50 przeprowadzono kontrolę biletów. Mandat wystawiono pozwanemu o godz. 8.54, po stwierdzeniu, że jego bilet nie jest aktywny i nie może być aktywowany w terminalu znajdującym się w pojeździe MPK. Bezsporne, dane dot. mandatu – k. 4 Pozwany wniósł 24/11/2015r. reklamację, opisując całą sytuację. Reklamacja została przyjęta do rozpoznania, jednak nie udzielono na nią odpowiedzi. Reklamacja k. 16, fakt niezaprzeczony. Powód wysłał pozwanemu monit przesądowy wzywający do zapłaty kwoty 281,77zł obejmującą opłatę za przejazd wraz z tzw. opłatą dodatkową oraz z kwotą 9, 50zł tytułem odsetek. Bezsporne. Powyższe ustalenia , istotne dla rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 227 k.p.c. , Sąd poczynił na podstawie dokumentów prywatnych pochodzących od stron, w tym wydruku dokumentującego złożenie w postaci kopii korespondencji elektronicznej . N ie były one kwestionowane przez żadną ze stron i nie budziły wątpliwości również Sądu. Należy podkreślić, że spór poddany pod osąd był sporem o prawo a nie o fakty, które były w zasadzie bezsporne, a strony odmiennie jedynie oceniały ich skutki prawne. Sąd zważył co do prawa. Roszczenie jest bezpodstawne. Powód wywodzi je nie z faktu, że pozwany nie zakupił biletu na przejazd, lecz z tego, że warunkiem anulowania opłaty dodatkowej było uiszczenie opłaty manipulacyjnej, a nadto wskazuje pozwany nie dokonał transferu biletu zgodnie z regulaminem internetowej sprzedaży biletów. Innymi słowy, powód nie neguje, że pozwany uiścił zapłatę na bilet. Po pierwsze zatem należy stwierdzić, że pozwanego nie obciąża fakt, że powód sprzedaje produkt ważny od godz. 8.40, lecz niemożliwy do wykorzystania przed upływem dwóch godzin z uwagi na dysfunk.c.yjność systemu P. , ponieważ jak wskazuje ustalony przez powoda regulamin, aktywacja jest możliwa po upływie dwóch godzin (k. 33). Praktycznie oznacza to, że zakupiony bilet nie obejmuje pełnych 30 dni w rozumieniu art. 111 k.c. ( fakt znany Sądowi także notoryjnie – vide załącznik do uzasadnienia wydruk z przykładowego biletu 30 dniowego, którego ważność liczona wg terminów prawa cywilnego powinna się skończyć dnia 23.08 o godz. 7.59 a nie 22.08 o godz. 23.59). W tym zakresie brak zatem ekwiwalentności świadczeń w zobowiązaniu wzajemnym umowy przewozu, co kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzecznym z dobrymi obyczajami, a także z treścią art. 488 par 1 k.c. regulującego zasadę wykonywania zobowiązań wzajemnych. Tak ukształtowany Regulamin powoda, jako wzorzec ogólny, nie wiąże w tym zakresie pozwanego ( art. 385par 1 k.c. ). Nadto należy zauważyć, że system P. jest dostarczany przez powoda, co oznacza, że od niego zależy, jak ten system działa. Zatem powód uzależniania świadczenie w postaci usługi przejazdu od funk.c.jonowania sytemu zależnego wyłącznie od jego woli, co jest wprost przewidziane przez ustawodawcę jako przykład klauzuli niedozwolonej ( art. 385 (3) pkt. 8 k.c. ). Sąd rozumie, że mogą istnieć ograniczenia techniczne sytemu który obsługuje bilety elektronicznie, jednak ich skutki w żadnym razie nie mogą być przerzucone na konsumenta. W takim przypadku powód winien uznać reklamację bez żadnych dalszych warunków. Tymczasem uzależnienie uwzględnienia zasadnej przecież reklamacji pozwanego od uiszczenia jakiekolwiek opłaty, nosi cechy dalszego niedozwolonego ograniczenia praw konsumenta. Prawo konsumenta do reklamacji nie może być w żaden sposób ograniczane. Na stronie UOKiK można znaleźć dziesiątki przykładów klauzul ograniczających uznanie reklamacji. Żądanie pokrycia kosztów manipulacyjnych nawet w przypadku, gdy reklamacja okazała się bezzasadna, także uznano za niedopuszczalne ( por wyrok z 11 września 2006 r. (sygn. akt XVII AmC 157/05) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w W-wie). Zapisy tego rodzaju są sprzeczne także z obecnie obowiązującą ustawą o prawach konsumentów Sąd już ubocznie wskazuje, że powód nie przedstawił nawet kopii rzekomo udzielonej odpowiedzi na reklamację, a strona przeciwna zaprzecza, by ją otrzymała. Wreszcie w replice wskazano, że „opłatę manipulacyjną” należało uiścić do dnia 8/1/2015r., co jest niemożliwe z konieczności logicznej, skoro przejazd miał miejsce w listopadzie 2015r. Nie zawarto orzeczenia o kosztach postępowania , ponieważ wygrywająca storna pozwana ich nie zażądało, zatem byłoby to orzeczenie pozbawione cech rozstrzygnięcia. SSR Ewa Nerga-Kujawa
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI