V ACz 166/12

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2012-12-07
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaapelacyjny
klauzula wykonalnościorzeczenie zagranicznesąd czeskirozporządzenie Bruksela Ikoszty postępowaniazażalenie

Sąd Apelacyjny częściowo zmienił postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, obniżając zasądzoną kwotę i oddalając zażalenie w pozostałej części.

Sąd Apelacyjny rozpatrywał zażalenie na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności wyrokowi sądu czeskiego. Uczestnik kwestionował możliwość nadania klauzuli, powołując się na naruszenie prawa do obrony. Sąd Apelacyjny uznał, że wyrok sądu czeskiego jest wykonalny w Polsce, jednakże postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności zostało wydane z naruszeniem przepisów dotyczących zakresu żądania.

Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał zażalenie W. B. na postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach o nadaniu klauzuli wykonalności wyrokowi Sądu Miejskiego w Pradze. Wyrok czeskiego sądu zasądzał od (...) Spółki z o.o. kwotę 63.996 koron czeskich tytułem kosztów postępowania. Sąd Okręgowy nadał klauzulę wykonalności, opierając się na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących wykonalności orzeczeń sądów zagranicznych. W zażaleniu W. B. podniósł zarzuty naruszenia prawa do obrony, orzeczenia ponad żądanie oraz wadliwości uzasadnienia. Sąd Apelacyjny, analizując sprawę w kontekście rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001, stwierdził, że wyrok sądu czeskiego jest wykonalny w Polsce. Uznano, że nie zaszły przesłanki do odmowy uznania orzeczenia, w tym naruszenie porządku publicznego czy pozbawienie możności obrony. Jednakże Sąd Apelacyjny stwierdził, że Sąd Okręgowy orzekł ponad żądanie wnioskodawcy w zakresie kwoty 966 koron czeskich. W związku z tym postanowienie zostało zmienione przez obniżenie zasądzonej kwoty do 63.966 koron czeskich. Zażalenie zostało oddalone w pozostałej części. Orzeczono o kosztach postępowania zażaleniowego oraz o nieuiszczonych wydatkach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nie zaszły przesłanki do odmowy nadania klauzuli wykonalności, w tym naruszenie prawa do obrony, które mogłoby być podstawą do uchylenia orzeczenia na podstawie art. 34 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że strona powodowa wykazała przesłanki stwierdzenia wykonalności orzeczenia sądu czeskiego. Analiza zarzutów dotyczących pozbawienia możności obrony nie wykazała, aby sąd czeski zaniechał doręczania korespondencji na wskazany adres lub dokonywał doręczeń w sposób nieprawidłowy. Strona powodowa nie wykazała obowiązku sądu czeskiego do korespondowania na adres spółki, e-mail czy telefonicznie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P.spółkawnioskodawca
W. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (28)

Główne

k.p.c. art. 1150

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenia sądów państw obcych w sprawach cywilnych, nadające się do wykonania w drodze egzekucji, stają się tytułami wykonawczymi po stwierdzeniu ich wykonalności przez sąd polski.

k.p.c. art. 1146 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przeszkody do nadania klauzuli wykonalności orzeczeniom sądów zagranicznych.

k.p.c. art. 321 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zakaz orzekania ponad żądanie.

k.p.c. art. 1151

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi wniosku o stwierdzenie wykonalności orzeczenia sądu zagranicznego.

k.p.c. art. 126

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólne wymogi pisma procesowego.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 1 ust. 1

Zakres stosowania rozporządzenia.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 53 ust. 1 i 2

Obowiązek przedstawienia odpisu orzeczenia i zaświadczenia.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 54

Treść zaświadczenia wystawianego przez sąd państwa członkowskiego pochodzenia orzeczenia.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 55

Zwolnienie z obowiązku przedstawienia zaświadczenia.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 34

Przesłanki odmowy uznania orzeczenia (porządek publiczny, brak możliwości obrony, sprzeczność z innymi orzeczeniami).

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 35

Dodatkowe przesłanki odmowy uznania orzeczenia (sprzeczność z przepisami o jurysdykcji).

Pomocnicze

k.p.c. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania w sprawach nieprocesowych.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o procesie do innych postępowań.

k.k. art. 113 § ust. 1

Ustawa - Kodeks karny

Podstawa orzekania o nieuiszczonych kosztach sądowych.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi uzasadnienia orzeczenia.

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzekanie o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Zwrot kosztów w przypadku wygrania sprawy.

k.p.c. art. 386 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zmiana lub uchylenie orzeczenia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu art. § 10 ust. 1 pkt 6

Stawka minimalna za prowadzenie sprawy o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu art. § 5

Stawka minimalna za prowadzenie sprawy o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych oraz w sprawach handlowych art. art. 40 ust. 2

Wymóg wskazania adresu do doręczeń w Polsce dla strony zagranicznej.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1348/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie doręczania w Państwach Członkowskich sądowych i pozasądowych dokumentów w sprawach cywilnych i handlowych

Przepisy dotyczące doręczania dokumentów między państwami członkowskimi.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1393/2007 z dnia 13 listopada 2007 r. dotyczące doręczania w państwach członkowskich dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych

Przepisy dotyczące doręczania dokumentów między państwami członkowskimi (uchylające rozporządzenie 1348/2000).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Okręgowy orzekł ponad żądanie wnioskodawcy w zakresie kwoty 966 koron czeskich. Wyrok sądu czeskiego jest wykonalny w Polsce i nie zachodzą przeszkody do nadania klauzuli wykonalności.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa do obrony W. B. w postępowaniu przed sądem czeskim. Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności nie spełniał wymogów formalnych. Wadliwość uzasadnienia postanowienia Sądu Okręgowego.

Godne uwagi sformułowania

orzeczenie ponad żądanie pozbawienie możności obrony klauzula porządku publicznego zaświadczenie zgodnie z art. 54 rozporządzenia

Skład orzekający

Barbara Kurzeja

przewodniczący

Olga Gornowicz-Owczarek

sędzia

Grzegorz Stojek

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nadawania klauzuli wykonalności orzeczeniom sądów zagranicznych, w szczególności w kontekście rozporządzenia Bruksela I oraz przesłanek odmowy uznania orzeczenia, w tym prawa do obrony."

Ograniczenia: Dotyczy spraw cywilnych i handlowych, gdzie orzeczenie zostało wydane w państwie członkowskim UE i podlega przepisom rozporządzenia Bruksela I.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy międzynarodowego obrotu prawnego i egzekucji orzeczeń zagranicznych, co jest istotne dla praktyków prawa. Analiza przesłanek odmowy uznania orzeczenia, w tym prawa do obrony, stanowi ciekawy aspekt.

Międzynarodowa egzekucja orzeczeń: kiedy polski sąd nada klauzulę wykonalności wyrokowi z Czech?

Dane finansowe

WPS: 63 966 CZK

koszty postępowania zażaleniowego: 257 PLN

nieuiszczone wydatki: 778,36 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V ACz 166/12 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2012 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Barbara Kurzeja Sędziowie : SA Olga Gornowicz-Owczarek SA Grzegorz Stojek (spr.) Protokolant : Anna Fic po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2012 r. w Katowicach na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. z udziałem W. B. o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi Sądu Miejskiego w Pradze na skutek zażalenia uczestnika na postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 16 listopada 2011 r sygn. akt. II Co 54/11 p o s t a n a w i a : 1. zmienić zaskarżone postanowienie o tyle, że kwotę 63.996 koron czeskich obniżyć do kwoty 63.966 (sześćdziesiąt trzy tysiące dziewięćset sześćdziesiąt sześć) koron czeskich; 2. oddalić zażalenie w pozostałej części; 3. zasądzić od uczestnika na rzecz wnioskodawcy kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem kosztów postępowania zażaleniowego; 4. nakazuje pobrać od uczestnika na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Okręgowego w Gliwicach) kwotę 778,36 (siedemset siedemdziesiąt osiem 36/100) złotych tytułem nieuiszczonych wydatków. Sygn. akt V ACz 166/12 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Gliwicach nadał klauzulę wykonalności tytułowi egzekucyjnemu w postaci wyroku Sądu Miejskiego w Pradze w sprawie 35Cm 63/2006-135 w zakresie punktu II, w którym zawarte jest orzeczenie, że W. B. powinien zapłacić (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. kwotę 63996 koron czeskich w terminie określonym w tym wyroku oraz orzekł o kosztach postępowania i nieuiszczonych kosztach sądowych. Rozstrzygnięcie oparł o następujące ustalenia i oceny prawne. Sąd Miejski w Pradze wyrokiem w sprawie 35 Cm 63/2006-135 zasądził od (...) spółki z o.o. z siedzibą w P. na rzecz W. B. kwotę 741.078 koron czeskich z ustawowymi odsetkami od 27 kwietnia 2004 r. (punkt I) oraz zasądził od W. B. na rzecz (...) spółki z o.o. z siedzibą w P. kwotę 63.996 koron czeskich tytułem kosztów postępowania, przy czym określił, że zapłata powinna nastąpić w terminie trzech dni od uprawomocnienia się wyroku (punkt II), co nastąpiło 1 stycznia 2011 r. Stosownie do art. 1150 kpc orzeczenia sądów państw obcych w sprawach cywilnych, nadające się do wykonania w drodze egzekucji, stają się tytułami wykonawczymi po stwierdzeniu ich wykonalności przez sąd polski. Stwierdzenie wykonalności następuje, jeżeli orzeczenie jest wykonalne w państwie, z którego pochodzi, a także nie istnieją przeszkody określone w art. 1146 § 1 i 2 kpc . Wniosek jest zasadny, gdyż objęty wnioskiem wyrok Sądu Miejskiego w Pradze jest prawomocny i nadaje się do wykonania w Czechach, państwie jego wydania, a jednocześnie nie istnieją żadne przeszkody, o jakich mowa w art. 1146 § 1 i 2 kpc . Jeśli zaś idzie o orzeczenie o kosztach postępowania w niniejszej sprawie, na które składa się 300 zł uiszczone tytułem opłaty od wniosku, Sąd Okręgowy umotywował je treścią art. 520 § 2 w związku z art. 13 § 2 kpc . Natomiast uzasadniając rozstrzygnięcie o nieuiszczonych kosztach sądowych wskazał na art. 113 ust. 1 uksc. W zażaleniu W. B. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez oddalenie wniosku i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił wadliwość uzasadnienia oraz naruszenie: - art. 233 § 1 przez ustalenie, że (...) spółka z o.o. w C. jest uprawniona do reprezentacji (...) spółki z o.o. w P. , - art. 1146 § 1 i 2 w związku z art. 1150 kpc , „w tym w szczególności art. 1146 § 1 pkt 4 kpc ” przez ustalenie, że nie zachodzą przeszkody do nadania klauzuli wykonalności, podczas gdy w postępowaniu prowadzonym przez sąd czeski pozbawiony był możliwości o brony, - art. 321 § 1 kpc przez orzeczenie ponad żądanie, - art.1151 kpc przez przyjęcie, że wniosek jest prawidłowy, choć nie spełnia wymogów określonych w tym przepisie oraz art. 126 kpc . (...) spółka z o.o. w P. wniosła o oddalenie zażalenia i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie jedynie w bardzo nieznacznym stopniu. Jeśli idzie o ustalenia Sądu Okręgowego, Sąd Apelacyjny przyjmuje je za własne z wyłączeniem treści orzeczenia o istocie sprawy, gdyż z sentencji wyroku Sądu Miejskiego w Pradze wynika, że powództwo W. B. przeciwko (...) spółce z o.o. w P. o zapłatę 741.078 koron czeskich z ustawowymi odsetkami od 27 kwietnia 2004 r. nie zostało uwzględnione. Trafnie zwraca na to uwagę skarżący, podnosząc że z treści tłumaczenia wyroku wynika, że jego roszczenie sąd czeski „odrzucił”. Zwrócić trzeba uwagę, że w sprawie idzie o zastosowanie rozporządzenia Rady Europy (WE) nr 44/2001 z 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz wykonywania w sprawach handlowych (Dz. U. UE. L nr 12 z 2001 r., s. 1, ze zm.; dalej powoływane jako rozporządzenie). Orzeczenie objęte wnioskiem wchodzi bowiem w zakres przedmiotowy i czasowy rozporządzenia, skoro wydano je w sprawie zainicjowanej już w chwili obowiązywania powołanego rozporządzenia i jego stosowania w odniesieniu do Czech i Polski, jak wynika z uzasadnienia omówionego wyroku. Zgodnie z art. 1 ust. 1 zdanie 1 rozporządzenia stosuje się je w sprawach cywilnych i handlowych, niezależnie od rodzaju sądu, z wyjątkami niedotyczącymi niniejszego postępowania, o których mowa w art. 1 ust. 1 zdanie 2 i ust. 2 rozporządzenia. Stosownie do art. 53 ust. 1 i 2 rozporządzenia, strona, która powołuje się na uznanie orzeczenia lub wnosi o stwierdzenie wykonalności, zobowiązana jest do przedstawienia odpisu orzeczenia spełniającego warunki wymagane do uznania go za posiadający moc dowodową, a ponadto, bez uszczerbku dla art. 55 rozporządzenia, wnosząc o stwierdzenie wykonalności, zobowiązana jest do przedstawienia zaświadczenia zgodnie z art. 54 rozporządzenia, w myśl którego sąd albo inny właściwy organ Państwa Członkowskiego, w jakim wydane zostało orzeczenie, wystawia, na wniosek, zaświadczenie, używając formularza według załącznika V do rozporządzenia. Zaświadczenie to w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem wskazuje: - Państwo Członkowskie pochodzenia orzeczenia, - sąd lub inny właściwy organ, który je wystawił, - sąd, który wydał orzeczenie, - opis wydanego orzeczenia z określeniem stron postępowania, w którym zostało wydane (treść wyroku wynika z jego dołączenia do zaświadczenia) i wskazaniem daty doręczenia dokumentu wszczynającego postępowanie, jeżeli orzeczenie wydane zostało w postępowaniu, w którym pozwany nie wdał się w spór, - nazwiska stron, którym przyznano pomoc prawną, - fakt, że orzeczenie jest wykonalne w Państwie Członkowskim pochodzenia. Wierzycielka, która złożyła wniosek o stwierdzenie wykonalności wyroku Sądu Miejskiego w Pradze na terytorium Polski nie przedstawiła omawianego zaświadczenia. Jednakże w okolicznościach sprawy, w której wniosek pochodzi od strony pozwanej przez W. B. przed sąd Republiki Czeskiej, która wygrała proces i na rzecz której wydano orzeczenie o kosztach procesu, przedstawianie tego zaświadczenia przez (...) spółkę z o.o. w P. było zbędne. Złożyła przecież dokument równorzędny, jakim jest, po pierwsze, urzędowy odpis wyroku, którego wniosek w zakresie zawartego w nim orzeczenia o kosztach postępowania dotyczy, zawierający stwierdzenie, że wyrok jest prawomocny z dniem 1 stycznia 2011 r. i jest też wykonalny, po drugie, uwierzytelniony przekład na język polski tego wyroku ze stwierdzeniem jego prawomocności i wykonalności, to jest dokumenty, o jakich mowa również w art. 1147 w związku z art. 1151 § 2 kpc . Nie miała zaś w niniejszej sprawie potrzeby wykazywania zaświadczeniem według art. 54 rozporządzenia, w jakiej dacie doręczono (...) spółce z o.o. w P. dokument wszczynający postępowanie, czego potrzeba zachodzi dla wykazania zapewnienia stronie pozwanej możliwości obrony w postępowaniu, w którym wydano orzeczenie, choć pozwany nie wdał się w spór (ponieważ nie zachodziła potrzeba badania tej okoliczności, również Sąd Apelacyjny poprzestał na dokumencie równorzędnym do zaświadczenia, o którym była mowa, w postępowaniu wywołanym zażaleniem zwalniając – na podstawie art. 55 rozporządzenia – (...) spółkę z o.o. w P. od obowiązku przedstawienia zaświadczenia, dalsze wyjaśnianie okoliczności mogących być wykazanymi zaświadczeniem według art. 54 rozporządzenia uznając w okolicznościach za niepotrzebne, skoro obrona dłużnika opierała się na innych zarzutach, wskazanych w zażaleniu). Spośród zarzutów zażalenia zasadny okazały się: zarzut błędnego ustalenia co do treści rozstrzygnięcia przez Sąd Miejski w Pradze o istocie sprawy, którą prowadził i częściowo zarzut orzeczenia ponad żądanie w zakresie przekraczającym nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu o kosztach postępowania ponad kwotę 966 koron czeskich. O pierwszej z tych dwu okoliczności była już mowa. Gdy zaś idzie o drugą, to w piśmie wszczynającym postępowanie w niniejszej sprawie wskazano, że wniosek o stwierdzenie wykonalności obejmuje rozstrzygnięcie w zakresie 966 koron czeskich, podczas gdy zaskarżonym postanowieniem nadano klauzulę wykonalności orzeczeniu o kosztach postępowania w zakresie kwoty 996 koron czeskich. Natomiast rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w postępowaniu w pierwszej instancji niniejszej w sprawie nie zostało wydane z naruszeniem art. 321 § 1 kpc , zgodnie z którym sąd nie może orzekać co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie. Stosownie do art. 109 § 1 zdanie 2 kpc o kosztach należnych stronie działającej bez adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego sąd orzeka z urzędu, to jest nawet bez wniosku o ich zasądzenie. W pierwszej instancji (...) spółka z o.o. w P. działała zaś bez profesjonalnego pełnomocnika, o jakim mowa w ostatnio powołanym przepisie. Trafne jest też orzeczenie w tym przedmiocie, jeśli idzie o sumę pieniężną z tego tytułu (300 zł). (...) spółka z o.o. w P. poniosła opłatę od wniosku w pełnej wysokości, to jest 300 zł, uzupełniając uiszczoną z tego tytułu kwotę 50 zł (k. 1) o kwotę 250 zł (k. 31). Tym samym na podstawie art. 98 § 2 w związku z art. 13 § 2 kpc zasądzeniu podlegała kwota 300 zł. Wniosek złożony przez (...) spółkę z o.o. w P. zawierał oznaczenie sądu, do którego został skierowany, nazwę strony składającej wniosek („ (...) .” z siedzibą pod wskazanym we wniosku adresem w P. w Republice Czeskiej), adres w Polsce dla doręczeń dla tej wierzycielki („Adres do korespondencji: (...) Sp. z o.o. , ul. (...) , (...) ), imię i nazwisko dłużnika, oznaczenie rodzaju pisma, osnowę wniosku i dowody na poparcie przytoczonych okoliczności, podpis osoby uprawnionej do reprezentacji tej Spółki (z dopiskiem: „ Z. J. Prezes zarządu (...) ) i wymienienie załączników, jak też oznaczenie miejsca zamieszkania dłużnika i siedziby wierzycielki stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników oraz przedmiotu sporu. Tym samym wniosek odpowiadał wymogom art. 126 § 1 i 2 kpc . Pozostałe wymagania pisma procesowego, wskazane w dalszych jednostkach redakcyjnych art. 126 kpc , nie dotyczą wniosku w niniejszej sprawie. Odnosząc się do zarzutu wadliwości uzasadnienia zaskarżonego postanowienia należy podkreślić, że musiałby obejmować wady określone w art. 328 § 2 w związku z art. 361 w związku z art. 13 § 2 kpc , a skarżący musiałby ponadto wykazać, że wady mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Tymczasem uzasadnienie sporządza się po wydaniu zaskarżonego orzeczenia, przez co w zasadzie trudno mówić o jego wpływie na treść rozstrzygnięcia. Niewskazanie daty wyroku Sądu Miejskiego w Pradze pozostaje też bez wpływu na wynik postępowania, gdyż nie wywołuje żadnych konsekwencji, skoro wyrok objęty wnioskiem o stwierdzenie wykonalności, dołączony do wniosku, tak został opisany zarówno we wniosku, jak i zaskarżonym postanowieniu, że nie budzi najmniejszej wątpliwości, o jakie orzeczenie chodzi. Jeśli zaś idzie o zarzut sprowadzający się do niewłaściwej reprezentacji (...) spółki z o.o. w P. przez przyjęcie, że (...) spółka z o.o. w C. jest uprawniona do jej reprezentacji, jest on efektem uznania przez skarżącego, iż Sąd Okręgowy przyjął, iż (...) spółka z o.o. w C. jest uprawniona do reprezentacji wierzycielki, która złożyła wniosek i że w postępowaniu sądowym (...) spółka z o.o. w C. reprezentowała (...) spółkę z o.o. w P. . Tymczasem we wniosku o stwierdzenie wykonalności złożonym przez (...) spółkę z o.o. w P. , za którą działał prezes zarządu Z. J. , uprawniony do jednoosobowej reprezentacji wierzycielki (jak wynika z wyciągu z Rejestru Handlowego prowadzonego przez Sąd Miejski w Pradze, k. 32-36), wskazano, że adresem dla doręczeń dla (...) spółki z o.o. w P. jest adres (...) spółki z o.o. w C. (k. 1). Sąd Okręgowy dokonywał doręczeń dla wierzycielki na adres (...) spółki z o.o. w C. , w adresie przesyłek wskazując (...) spółkę z o.o. w C. , przy czym z treści przesyłki jednoznacznie wynikało, że jest przeznaczona dla (...) spółki z o.o. w P. i do wierzycielki docierała. Wskazanie adresu do doręczeń w Polsce odnosiło się do wymogu wynikającego z art. 40 ust. 2 rozporządzenia, chociaż wskazano adres w C. , to jest w okręgu Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej, nie zaś Sądu Okręgowego w Gliwicach, który był właściwy do rozpoznania wniosku. Uchybienie to pozostaje jednak bez wpływu na wynik sprawy wywołanej wnioskiem o stwierdzenie wykonalności wyroku sądu czeskiego. Skarżący odwołuje się do przesłanki pozbawienia możności obrony swych praw w postępowaniu przed sądem czeskim, podnosząc ogólnikowo zarzut naruszenia art. 1146 § 1 i 2 w związku z art. 1150 kpc , który doprecyzował przez wskazanie: „w tym w szczególności art. 1146 § 1 pkt 4 kpc ”. O prawomocności wyroku sądu czeskiego była już mowa przy okazji analizy zarzutów w odniesieniu do przepisów rozporządzenia, podobnie jak o zagadnieniach jurysdykcji, czy innych postępowań oraz okolicznościach dotyczących pozwanego. Do rozważenia pozostało, czy w niniejszej sprawie podlega badaniu zarzut naruszenia art. 1146 § 1 pkt 4 w związku z art. 1150 kpc , skoro rozporządzeniu służy pierwszeństwo przed przepisami krajowymi dotyczącymi wykonalności orzeczeń. Stosownie do art. 45 rozporządzenia sąd rozpoznający zażalenie może odmówić stwierdzenia wykonalności albo je uchylić tylko z powodu jednej z przyczyn wymienionych w art. 34 i 35 rozporządzenia, zaś (...) spółka z o.o. w P. wykazała pozostałe przesłanki stwierdzenia wykonalności orzeczenia, o czym była już mowa. Tym samym odmowa stwierdzenia wykonalności albo jego uchylenie może nastąpić tylko w razie wystąpienia przesłanek z art. 34 i art. 35 rozporządzenia. Artykuł 34 rozporządzenia stanowi, że orzeczenia nie uznaje się, jeżeli: 1) uznanie byłoby oczywiście sprzeczne z porządkiem publicznym Państwa Członkowskiego, w którym wystąpiono o uznanie; 2) pozwanemu, który nie wdał się w spór, nie doręczono dokumentu wszczynającego postępowanie lub dokumentu równorzędnego w czasie i w sposób umożliwiających mu przygotowanie obrony, chyba że pozwany nie złożył przeciwko orzeczeniu środka zaskarżenia, chociaż miał do tego możliwość; 3) orzeczenia nie da się pogodzić z orzeczeniem wydanym między tymi samymi stronami w Państwie Członkowskim, w którym wystąpiono o uznanie; 4) orzeczenia nie da się pogodzić z wcześniejszym orzeczeniem wydanym w innym Państwie Członkowskim albo w państwie trzecim w sporze o to samo roszczenie między tymi samymi stronami, o ile to wcześniejsze orzeczenie spełnia warunki konieczne do jego uznania w Państwie Członkowskim, w którym wystąpiono o uznanie. Z kolei art. 35 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że orzeczenia nie uznaje się ponadto, jeżeli jest sprzeczne z przepisami sekcji 3 (to jest o jurysdykcji w sprawach dotyczących ubezpieczenia), 4 (to jest o jurysdykcji w sprawach dotyczących umów z udziałem konsumentów) i 6 (to jest o jurysdykcji wyłącznej) rozdziału II rozporządzenia lub w wypadku przewidzianym w jego art. 72 (o treści: „Niniejsze rozporządzenie nie narusza porozumień, na mocy których Państwa Członkowskie przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia zobowiązały się zgodnie z art. 59 Konwencji brukselskiej do nieuznawania orzeczeń sądów Państwa będącego stroną tej Konwencji przeciwko pozwanym mającym miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu na terytorium państwa trzeciego, jeżeli orzeczenia w wypadkach określonych w art. 4 wymienionej Konwencji mogą być wydane tylko na podstawie jurysdykcji przewidzianych w art. 3 ust. 2 wymienionej Konwencji”.); do tych wyłączeń odnosi się art. 35 ust. 2 rozporządzenia, zaś zgodnie z art. 35 ust. 3 rozporządzenia, z zastrzeżeniem przepisów art. 32 ust. 1 rozporządzenia, jurysdykcja sądu Państwa Członkowskiego pochodzenia nie może być przedmiotem ponownego badania, ponadto art. 35 ust. 3 rozporządzenia wyjaśnia, że przepisy dotyczące jurysdykcji nie należą do porządku publicznego w rozumieniu art. 34 pkt 1 rozporządzenia. Zatem możliwość uchylenia stwierdzenia wykonalności byłaby możliwa w niniejszej sprawie tylko w razie stwierdzenia przyczyny określonej w art. 34 pkt 1 rozporządzenia, gdyż żadna ze stron nie podnosi, by toczyło się jakiekolwiek z postępowań, o których mowa w art. 34 pkt 3 i 4 rozporządzenia, a nie wchodzą też w grę okoliczności dotyczące pozwanego, określone w art. 34 pkt 2 rozporządzenia. W istocie skarżący jednak argumentuje wyłącznie w przedmiocie pozbawienia go możności obrony. Ponieważ był powodem w sprawie przed sądem czeskim, nie wchodzi w grę przesłanka z art. 34 pkt 2 rozporządzenia. Zapewnienie również stronie powodowej możności obrony praw wchodzi jednak w zakres klauzuli porządku publicznego, o jakiej mowa w art. 34 pkt 1 rozporządzenia. Idzie przecież o jedną z podstawowych zasad procesowych, braną w krajowym porządku prawnym pod uwagę z urzędu, na zasadzie wyjątku, jeśli idzie o zarzuty naruszenia przepisów postępowania przy ocenie trafności środka zaskarżenia skierowanego przeciwko orzeczeniu, nie zaś tylko w razie sformułowania odpowiedniego zarzutu naruszenia przepisów postępowania, w dodatku braną pod uwagę niezależnie od wpływu na wynik sprawy i w razie zaistnienia wywołującą obowiązek uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji ( art. 378 § 1, art. 379 pkt 5 i art. 386 § 2 kpc ). Zapewnienie możności obrony praw jest konieczną gwarancją sprawiedliwego i bezstronnego procesu o charakterze kontradyktoryjnym, niezależnie czy dotyczy strony powodowej, czy pozwanej. Skarżącego już w postępowaniu zażaleniowym wezwano do złożenia w wyznaczonym terminie dowodów twierdzenia, że w postępowaniu przed sądem czeskim został pozbawiony możności obrony (k. 125-127). Jako dowód tej okoliczności, przedłożył korespondencję pomiędzy sądem czeskim a (...) spółką z o.o. w P. , wskazującą na kontakt Sądu Miejskiego w Pradze z tym podmiotem drogą elektroniczną i telefoniczną oraz podniósł, że sąd czeski nie kontaktował się z nim w ten sposób, choć w dołączonych dokumentach mowa jest o adresie korespondencyjnym powoda, e-mail i numerze telefonicznym w Czechach, gdyż skarżący jest aktywny w tym Państwie Członkowskim, społecznie i nawet gospodarczo, będąc członkiem zarządu jednej ze spółek działających w Czechach (k. 1136-1146). Z dokumentów tych wynika, że Sądowi Miejskiemu w Pradze znany był adres zamieszkania W. B. , powoda w sprawie, którą rozpoznawał, jak też Sądu Rejonowego w Jastrzębiu Zdroju, w którego obszarze właściwości miejscowej skarżący mieszkał, gdy sąd czeski rozpoznawał sprawę i mieszka do chwili obecnej. Skarżący nie wykazał, że Sąd Miejski w Pradze zaniechał doręczania mu korespondencji w sprawie na adres, jaki sam wskazał, jak też, by dokonywane na ten adres doręczenia były nieprawidłowe. Ograniczył się tylko do tego, że Sąd Miejski w Pradze nie korespondował z nim na czeski adres spółki, w skład zarządu której wchodził (przy czym Sąd Apelacyjny rozpoznający zażalenie zauważa, że powództwo poddane pod rozpoznanie Sądu Miejskiego w Pradze nie zostało wytoczone przez tę spółkę), jak też na adres e-mail, czy też nie informował go telefonicznie o podejmowanych czynnościach. Skarżący nie wykazał jednak takiego obowiązku sądu czeskiego, co należy zauwaćyć w kontekście przepisów rozporządzenia Rady (WE) Nr 1348/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie doręczania w Państwach Członkowskich sądowych i pozasądowych dokumentów w sprawach cywilnych i handlowych (Dz. U. UE. L z 2000 r. Nr 160, s. 37) i rozporządzenia Nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 listopada 2007 r. (Dz. U. UE L z 2007 r. Nr 324, s. 79) dotyczącego doręczania w państwach członkowskich dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych („doręczanie dokumentów”) oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1348/2000, znajdujących zastosowanie w sprawach cywilnych i handlowych w razie konieczności przekazania dokumentu sądowego lub pozasądowego z jednego państwa członkowskiego do drugiego w celu doręczenia. Skarżący nie wykazał więc, że został pozbawiony możności obrony, a tym samym naruszenia klauzuli porządku publicznego Państwa Członkowskiego, w którym wystąpiono o uznanie (w tym wypadku Polski), do której odsyła art. 34 pkt 1 rozporządzenia. Natomiast wierzycielka wykazała przesłanki stwierdzenia wykonalności orzeczenia sądu czeskiego, o czym wcześniej byłą mowa. Jednakże ponieważ zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy orzekł częściowo ponad żądanie zawarte we wniosku o stwierdzenie wykonalności, jak już wskazano, należało w odpowiednim zakresie zmodyfikować zaskarżone postanowienie ( art. 386 § 1 w związku z art. 397 § 2 kpc ), zaś zażalenie w pozostałej części, jako bezzasadne, oddalić ( art. 385 w związku z art. 397 § 2 kpc ). O kosztach postępowania zażaleniowego, w którym obie strony działały już z profesjonalnym pełnomocnikiem, ustanowionym dopiero w postępowaniu odwoławczym, należało orzec zgodnie z wnioskiem (...) spółki z o.o. w P. , która wniosła o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego ( art. 109 § 1 zdanie 1 w związku z art. 13 § 2 kpc ). Wierzycielka wygrała to postępowanie. Należną są jej więc koszty postępowania w postaci wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym w wysokości przewidzianej prawem ( art. 98 § 1 i 3 oraz art. 99 w związku z art. 13 § 2 kpc , jak też § 10 ust. 1 pkt 6 w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm., biorąc pod uwagę stawkę należną za prowadzenie sprawy o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego z braku określenia w ostatnio powołanym akcie prawnym stawki minimalnej za prowadzenie sprawy o stwierdzenie wykonalności orzeczenia sądu zagranicznego). O nieuiszczonych wydatkach, na tłumaczenia, orzeczono na podstawie art. 113 ust. 1 uksc.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI