V ACz 1052/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenia spadkobierczyń na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, uznając, że sąd w postępowaniu klauzulowym nie bada skuteczności odrzucenia spadku.
Sąd Apelacyjny rozpatrywał zażalenia uczestniczek A. R. i B. R. (2) na postanowienie Sądu Okręgowego o nadaniu klauzuli wykonalności nakazu zapłaty na rzecz następcy prawnego dłużnika J. R. (1). Uczestniczki twierdziły, że odrzuciły spadek po zmarłym dłużniku, co czyni je nieobciążonymi długiem. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenia, podkreślając, że w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bada jedynie formalne przejście obowiązku, a nie jego materialnoprawną zasadność.
Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał zażalenia uczestniczek A. R. i B. R. (2) na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach, które nadało klauzulę wykonalności prawomocnemu nakazowi zapłaty z dnia 16 listopada 2000 r. przeciwko spadkobiercom zmarłego dłużnika J. R. (1). Uczestniczki wniosły zażalenia, argumentując, że skutecznie odrzuciły spadek po zmarłym dłużniku w ustawowym terminie, co czyni je nieobciążonymi długiem. Podkreśliły, że przejście obowiązku na nie stało się bezskuteczne. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenia, opierając się na art. 788 § 1 k.p.c. Sąd wyjaśnił, że w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bada jedynie formalne przejście uprawnienia lub obowiązku po powstaniu tytułu egzekucyjnego oraz czy zostało ono wykazane odpowiednim dokumentem. Sąd nie bada merytorycznej zasadności tytułu egzekucyjnego ani istnienia obowiązku. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni przedłożyła tytuł egzekucyjny oraz prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, co wyczerpuje formalną przesłankę przejścia obowiązku. Kwestie materialnoprawne, takie jak skuteczność odrzucenia spadku po prawomocnym stwierdzeniu jego nabycia, należą do badania przez sąd spadku w osobnym postępowaniu. W związku z tym, zażalenia zostały uznane za bezzasadne i oddalone. Wniosek wnioskodawczyni o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego również został oddalony, ponieważ nie poniosła ona żadnych kosztów w tym postępowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności bada jedynie formalne przesłanki przejścia obowiązku po powstaniu tytułu egzekucyjnego i jego udokumentowanie, nie wnikając w merytoryczną zasadność.
Uzasadnienie
Postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności na następcę prawnego ma charakter formalny. Sąd bada jedynie, czy przejście uprawnienia lub obowiązku nastąpiło po powstaniu tytułu egzekucyjnego i czy zostało wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Kwestie materialnoprawne, takie jak skuteczność odrzucenia spadku, należą do badania przez sąd spadku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenia
Strona wygrywająca
wnioskodawca ((...) Spółka Akcyjna w W.)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółki Akcyjnej w W. | spółka | wnioskodawca |
| B. R. (1) | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| A. R. | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| B. R. (2) | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| J. R. (1) | osoba_fizyczna | dłużnik |
| J. R. (2) | osoba_fizyczna | dłużnik |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 788 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego przeszły na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Sąd bada jedynie formalne przejście obowiązku.
Pomocnicze
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji oddala zażalenie, jeśli jest ono bezzasadne.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o apelacji stosuje się odpowiednio do zażaleń.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.
k.p.c. art. 690
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zmiany postanowienia spadkowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przejście obowiązku dłużnika na spadkobierców zostało wykazane dokumentem urzędowym (prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku) zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c. Postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności ma charakter formalny i nie bada merytorycznej zasadności przejścia obowiązku ani skuteczności odrzucenia spadku.
Odrzucone argumenty
Skuteczne odrzucenie spadku po zmarłym dłużniku czyni przejście obowiązku bezskutecznym. Zaskarżone postanowienie zostało wydane bezpodstawnie i wbrew przepisom prawa, ponieważ spadkobierczynie odrzuciły spadek.
Godne uwagi sformułowania
sąd w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności na następcę prawnego wierzyciela lub dłużnika bada jedynie, czy zostały spełnione przesłanki określone w art. 788 § 1 k.p.c. sąd nie może wnikać, ani w treść tytułu egzekucyjnego, ani też kwestionować istnienia uprawnienia wierzyciela lub obowiązku dłużnika. argumenty zażalenia podnoszą kwestie należące do prawa materialnego, które nie podlegają badaniu przez Sąd w postępowaniu klauzulowym
Skład orzekający
Jadwiga Galas
przewodniczący
Barbara Kurzeja
sędzia
Anna Tabak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie formalnego charakteru postępowania o nadanie klauzuli wykonalności na następcę prawnego oraz ograniczeń sądu w badaniu merytorycznej zasadności przejścia obowiązku, w tym w kontekście spadkobrania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejścia obowiązku na spadkobierców i odrzucenia spadku. Nie rozstrzyga ostatecznie kwestii materialnoprawnych związanych z dziedziczeniem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z dziedziczeniem i egzekucją, które może być interesujące dla prawników praktyków, choć nie zawiera nietypowych faktów.
“Czy odrzucenie spadku chroni przed długami po nadaniu klauzuli wykonalności? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V ACz 1052/13 POSTANOWIENIE Dnia 18 listopada 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący SSA Jadwiga Galas Sędziowie SA Barbara Kurzeja SA Anna Tabak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2013 r. w Katowicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) Spółki Akcyjnej w W. przy udziale B. R. (1) , A. R. , B. R. (2) o nadanie klauzuli wykonalności na następcę prawnego na skutek zażaleń uczestniczek A. R. i B. R. (2) na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 8 kwietnia 2013 r., sygn. akt XIII GCo 51/13 p o s t a n a w i a : 1. oddalić zażalenia; 2. oddalić wniosek (...) Spółki Akcyjnej w W. o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Sygn. akt V ACz 1052/13 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Katowicach nadał klauzulę wykonalności prawomocnemu nakazowi zapłaty, wydanemu w postępowaniu nakazowym przez Sąd Okręgowy w Katowicach z dnia 16 listopada 2000 r., sygn. akt XIII Ng 418/00, przeciwko B. R. (1) , A. R. i B. R. (2) , na które przeszedł obowiązek dłużnika J. R. (1) . Na powyższe postanowienie uczestniczki A. R. i B. R. (2) złożyły zażalenia, domagające się jego uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniach zażaleń podniosły, iż na podstawie powyższego tytułu wykonawczego wszczęto przeciwko nim egzekucję z wynagrodzenia za pracę. Zdaniem skarżących, zaskarżone postanowienie wydane zostało bezpodstawnie i wbrew obowiązującym przepisom prawa, albowiem w dniu 22 marca 2013 r. złożyły one oświadczenia o odrzuceniu spadku po zmarłym J. R. (1) , tj. w terminie 2 miesięcy od momentu dowiedzenia się o tytule swego powołania, o czym – w dniu 13 maja 2013 r. – powiadomiły również Komornika sądowego. Tym samym nie są one dłużniczkami i nie obciążają je żadne zobowiązania względem wierzyciela. W ocenie skarżących, przejście na nie zadłużenia stało się bezskuteczne, skoro skutecznie odrzuciły spadek po zmarłym dłużniku. Dodatkowo skarżąca B. R. (2) wskazała w swym zażaleniu, iż przed Sądem Rejonowym w Mysłowicach zostało wszczęte postępowanie, którego celem było odebranie od niej oświadczenia o odrzuceniu spadku po zmarłym J. R. (1) , zaś w dniu 6 maja 2013 r. Sąd ten wydał postanowienie w przedmiocie odrzuceniu spadku (sygn. akt I Ns 294/13). W odpowiedzi na zażalenia wnioskodawczyni domagała się ich oddalenia i zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenia nie zasługiwały na uwzględnienie. Zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c. jeżeli uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego przeszły na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Zważyć należało, iż sąd w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności na rzecz następcy prawnego wierzyciela lub dłużnika bada jedynie, czy zostały spełnione przesłanki określone w art. 788 § 1 k.p.c. tj. czy przejście uprawnienia (obowiązku) nastąpiło po powstaniu tytułu egzekucyjnego lub w toku sprawy przed jego wydaniem, oraz czy przejście to wykazane zostało przez wierzyciela dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. W postępowaniu tym, sąd nie może wnikać, ani w treść tytułu egzekucyjnego, ani też kwestionować istnienia uprawnienia wierzyciela lub obowiązku dłużnika. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni przedłożyła tytuł egzekucyjny - nakaz zapłaty wydany przez Sąd Okręgowy w Katowicach z dnia 16 listopada 2000 r., którym orzeczono, że pozwani J. R. (1) i J. R. (2) mają solidarnie zapłacić powodowi (...) S.A. (obecna nazwa (...) S.A. ) kwotę 69 780,67 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 grudnia 1999 r. oraz kwotę 13 196,80 zł tytułem kosztów procesu. Jednocześnie przedłożyła również prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w Mysłowicach z dnia 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt I Ns 91/12, którym stwierdzono, że spadek po zmarłym J. R. (1) nabyły z mocy ustawy: żona B. R. (1) , córka A. R. i córka B. R. (2) po 1/3 części każda z nich. Nie ulega przy tym wątpliwości, że ten ostatni dokument wyczerpuje formalną przesłankę wykazania przejścia obowiązku dłużnika J. R. (1) na jego spadkobierców ( art. 788 § 1 k.p.c. ), jako że ma on moc dokumentu urzędowego. Przedłożona przez wnioskodawczynię dokumentacja pozwala zatem na uznanie, iż doszło do skutecznego przejścia stwierdzonych w tytule egzekucyjnym obowiązków zmarłego dłużnika J. R. (1) na jego następców prawnych w osobach uczestniczek B. R. (2) i A. R. . Stwierdzić trzeba, iż argumenty zażalenia podnoszą kwestie należące do prawa materialnego, które nie podlegają badaniu przez Sąd w postępowaniu klauzulowym, zatem nie mają one żadnego znaczenia z punktu widzenia trafności zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wskazać należało, iż kwestia skuteczności odrzucenia przez skarżące spadku – już po prawomocnym stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym J. R. (1) - może być przedmiotem badania wyłącznie przez sąd spadku, w trybie art. 690 k.p.c. Sąd ten, po dokonaniu weryfikacji uprawnień do spadkobrania, dokona wówczas zmiany postanowienia spadkowego na mocy powyższego artykułu. Z tych względów uznać należało, iż wnioskodawczyni wykazała w sposób należyty przejście wynikających z tytułu egzekucyjnego obowiązków zmarłego dłużnika J. R. (1) na jego następców prawnych w osobach B. R. (2) i A. R. , zgodnie z treścią art. 788 § 1 k.p.c. Wobec powyższego, zażalenia – jako bezzasadne – należało oddalić w oparciu o art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Zawarty w odpowiedzi na zażalenie wniosek (...) Spółki Akcyjnej w W. o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, nie mógł zostać uwzględniony, albowiem wnioskodawczyni nie poniosła żadnych kosztów tego postępowania w rozumieniu art. 98 § 1 i 2 k.p.c. , natomiast koszty postępowania klauzulowego zostały jej zasądzone przez Sąd I instancji. Wniosek ten jako bezzasadny należało zatem oddalić na podstawie art. 98 § 1 i 2 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI