V ACA 857/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia o zapłatę ponad 100 tys. zł z tytułu sprzedaży żurawia wieżowego. Powód K. M. zawarł z pozwanym E. H. umowę sprzedaży żurawia, określając cenę sprzedaży na 150 000 zł netto oraz zasady płatności w ratach. Umowa przewidywała zastrzeżenie prawa własności do momentu całkowitej zapłaty oraz prawo powoda do odstąpienia od umowy w przypadku zwłoki w zapłacie rat, z możliwością zatrzymania pierwszej wpłaty i naliczenia wynagrodzenia za używanie żurawia. Pozwany zapłacił pierwszą i drugą ratę terminowo, jednak kolejne raty uiszczał z opóźnieniem. Powód, po bezskutecznym wezwaniu do zapłaty zaległości, odstąpił od umowy, zatrzymując pierwszą wpłatę i naliczając wynagrodzenie za używanie żurawia. Pozwany nie zwrócił żurawia, co skutkowało dalszym naliczaniem opłat. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 100 393,27 zł. Pozwany złożył apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, kwestionując skuteczność odstąpienia od umowy i możliwość zaliczenia wpłat na poczet wynajmu. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając, że strony skutecznie uregulowały zasady odstąpienia od umowy w umowie, a powód miał prawo skorzystać z tego uprawnienia z uwagi na zwłokę pozwanego w zapłacie rat. Sąd Apelacyjny uznał również, że powód skutecznie odstąpił od umowy, a jego pełnomocnik był do tego uprawniony, co potwierdził nowy dowód dopuszczony w postępowaniu apelacyjnym. W konsekwencji, wyrok Sądu Okręgowego został utrzymany w mocy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja klauzul umownych dotyczących odstąpienia od umowy sprzedaży, zastrzeżenia prawa własności do zapłaty ceny, oraz naliczania wynagrodzenia za używanie rzeczy po odstąpieniu od umowy, zwłaszcza w kontekście swobody umów.
Orzeczenie opiera się na specyficznych postanowieniach umowy stron, co ogranicza jego uniwersalne zastosowanie. Kwestia umocowania pełnomocnika została rozstrzygnięta na podstawie nowego dowodu dopuszczonego w postępowaniu apelacyjnym.
Zagadnienia prawne (4)
Czy powód skutecznie odstąpił od umowy sprzedaży żurawia z uwagi na zwłokę pozwanego w zapłacie rat?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, powód skutecznie odstąpił od umowy sprzedaży żurawia.
Uzasadnienie
Pozwany zapłacił tylko część rat po terminie, co uzasadniało skorzystanie przez powoda z umownego prawa odstąpienia od umowy, po wcześniejszym wyznaczeniu dodatkowego terminu do zapłaty.
Czy powód miał prawo zaliczyć wpłaty pozwanego na poczet wynagrodzenia za używanie żurawia po odstąpieniu od umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, powód miał prawo zaliczyć wpłaty pozwanego na poczet wynagrodzenia za używanie żurawia.
Uzasadnienie
Umowa stron przewidywała prawo powoda do zatrzymania pierwszej wpłaty oraz naliczenia wynagrodzenia za używanie żurawia w przypadku odstąpienia od umowy. Wpłaty pozwanego zostały skutecznie zarachowane na poczet tych należności.
Czy pełnomocnik powoda był umocowany do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd Apelacyjny dopuścił dowód z pełnomocnictwa i uznał, że pełnomocnik był uprawniony do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy.
Uzasadnienie
Kwestia umocowania pełnomocnika nie była sporna przed sądem pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny dopuścił nowy dowód z pełnomocnictwa, który potwierdził umocowanie pełnomocnika do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy.
Czy w przypadku sprzedaży rzeczy z zastrzeżeniem prawa własności do zapłaty ceny, sprzedawca może odstąpić od umowy i naliczyć wynagrodzenie za używanie rzeczy po częściowej zapłacie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli umowa stron przewiduje takie postanowienia, które są korzystniejsze niż przepisy kodeksu cywilnego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił zasadę swobody umów i uznał, że umowne prawo odstąpienia od umowy było dla pozwanego korzystniejsze niż regulacje ustawowe. Skuteczne odstąpienie od umowy skutkowało powstaniem nowego obowiązku zapłaty wynagrodzenia za używanie rzeczy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. M. | osoba_fizyczna | powód |
| E. H. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 353
Kodeks cywilny
Zastosowany przez Sąd Okręgowy w zw. z art. 586 § 2 k.c. i postanowieniami umownymi.
Pomocnicze
k.c. art. 535
Kodeks cywilny
k.c. art. 586 § § 2
Kodeks cywilny
Sąd pierwszej instancji zastosował ten przepis, jednak Sąd Apelacyjny wskazał, że z uwagi na art. 587 k.c. nie znajdzie on zastosowania, ale strony mogą uregulować kwestie w sposób bardziej restrykcyjny.
k.c. art. 587
Kodeks cywilny
Pozwany zarzucił pominięcie tego przepisu, wskazując, że nie znajdą zastosowania przepisy art. 583 i nast. k.c. Sąd Apelacyjny uznał, że brak zastosowania art. 586 § 2 k.c. nie oznacza braku uprawnienia powoda do odstąpienia od umowy, gdyż strony mogły uregulować to inaczej w umowie.
k.c. art. 589
Kodeks cywilny
Pozwany powołał się na ten przepis, twierdząc, że zastrzeżenie własności do zapłaty ceny należy traktować jako sprzedaż pod warunkiem zawieszającym, a ziszczenie się warunku powoduje przejście własności. Sąd Apelacyjny uznał ten argument za bezprzedmiotowy w związku ze skutecznym odstąpieniem od umowy.
k.c. art. 591
Kodeks cywilny
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Podstawa orzekania o odsetkach ustawowych.
k.p.c. art. 100 § zd. 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach procesu przez Sąd Okręgowy.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa dopuszczenia nowych dowodów przez Sąd Apelacyjny.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach postępowania apelacyjnego.
k.c. art. 104
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej dokonanej przez osobę nieposiadającą umocowania.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne odstąpienie od umowy przez powoda z uwagi na zwłokę pozwanego w zapłacie rat. • Możliwość zaliczenia wpłat pozwanego na poczet wynagrodzenia za używanie żurawia po odstąpieniu od umowy. • Umocowanie pełnomocnika powoda do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy. • Zasada swobody umów pozwalająca na ustalenie korzystniejszych dla pozwanego warunków odstąpienia od umowy niż ustawowe.
Odrzucone argumenty
Brak pisma powoda z dnia 5 lipca 2012 r. i 24 sierpnia 2012 r. jako podstawy odstąpienia od umowy. • Niewłaściwe zastosowanie art. 586 § 2 k.c. przez Sąd Okręgowy. • Pominięcie art. 587 k.c. • Niewłaściwe zastosowanie art. 589 k.c. i 591 k.c. poprzez błędne przyjęcie, że powodowi przysługiwało wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy po ziszczeniu się warunku zawieszającego. • Brak umocowania pełnomocnika powoda do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny zważył: Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. • Wbrew twierdzeniom apelacji zaskarżony wyrok jest słuszny i znajduje oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. • Uprawnienie to wynika wprost z § 7 umowy. • Brak jego stosowania z mocy art. 587 k.c. oznacza więc tyle, że strony mogą uregulować omawiane kwestie w sposób bardziej restrykcyjny niż uregulowano je we wskazanym przepisie. • Dlatego w sytuacji skutecznego skorzystania z tego prawa umowa stron uległa rozwiązaniu a więc ustał też obowiązek zapłaty przez pozwanego na rzecz powoda rat tytułem ceny rzeczy. • W takiej sytuacji powstał natomiast nowy obowiązek zapłaty wynagrodzenia za używanie żurawia oraz kosztów jego demontażu. • To zaś czyni bezprzedmiotowymi twierdzenia apelacji o zapłacie przez pozwanego całości ceny i przejściu na pozwanego własności rzeczy oraz oparty na tym twierdzeniu zarzut naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 589 k.c. i 591 k.c.
Skład orzekający
Janusz Kiercz
przewodniczący
Olga Gornowicz-Owczarek
sędzia
Leszek Guza
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul umownych dotyczących odstąpienia od umowy sprzedaży, zastrzeżenia prawa własności do zapłaty ceny, oraz naliczania wynagrodzenia za używanie rzeczy po odstąpieniu od umowy, zwłaszcza w kontekście swobody umów."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznych postanowieniach umowy stron, co ogranicza jego uniwersalne zastosowanie. Kwestia umocowania pełnomocnika została rozstrzygnięta na podstawie nowego dowodu dopuszczonego w postępowaniu apelacyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie klauzul umownych w obrocie gospodarczym, w tym prawa do odstąpienia od umowy i konsekwencji zwłoki w płatności. Pokazuje również, jak sąd interpretuje takie zapisy w kontekście przepisów kodeksu cywilnego i zasady swobody umów.
“Sprzedaż żurawia zakończona sporem: czy można zatrzymać zapłatę i naliczyć czynsz za używanie?”
Dane finansowe
WPS: 100 393,27 PLN
zapłata za sprzedany żuraw i wynagrodzenie za jego użytkowanie: 100 393,27 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 2700 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.