Orzeczenie · 2020-06-10

V ACA 433/19

Sąd
Sąd Apelacyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2020-06-10
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaapelacyjny
dobra osobisteochrona pamięci zmarłychekshumacjaprzewiezienie szczątkówzadośćuczynienieprzedawnieniek.c.ochrona niemajątkowa

Sprawa dotyczyła ochrony dóbr osobistych, w szczególności kultu pamięci osób zmarłych, naruszonych przez przewiezienie szczątków rodziny powódki po ekshumacji, wykonanej bez jej wiedzy i zgody, a także bez wymaganego zezwolenia. Powódka domagała się nakazania przeprosin oraz zasądzenia 50 000 zł zadośćuczynienia. Sąd Okręgowy uwzględnił żądanie niemajątkowe, zobowiązując pozwanego do złożenia oświadczenia, jednak oddalił powództwo o zadośćuczynienie, uznając roszczenie oparte na art. 448 k.c. za przedawnione, ponieważ pozew został wniesiony po upływie trzech lat od daty dowiedzenia się przez powódkę o zdarzeniu i udziale pozwanego. Powódka dowiedziała się o udziale pozwanego w lipcu lub sierpniu 2014 r., a pozew wniosła 17 września 2017 r. Powódka wniosła apelację, kwestionując ustalenie daty dowiedzenia się o udziale pozwanego oraz zarzucając nadużycie prawa przez pozwanego przy podnoszeniu zarzutu przedawnienia. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Okręgowego za prawidłowe. Sąd Apelacyjny potwierdził, że powódka dowiedziała się o udziale pozwanego najpóźniej w sierpniu 2014 r. od swojego ojca, co skutkowało wniesieniem pozwu po terminie przedawnienia. Sąd nie dopatrzył się również nadużycia prawa przez pozwanego przy podnoszeniu zarzutu przedawnienia. W konsekwencji apelacja została oddalona, a powódka obciążona kosztami postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja terminu przedawnienia roszczeń z art. 448 k.c. oraz stosowanie art. 5 k.c. w kontekście zarzutu przedawnienia w sprawach o ochronę dóbr osobistych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, w tym ustalenia daty dowiedzenia się o zdarzeniu i osobie odpowiedzialnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy roszczenie o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych, oparte na art. 448 k.c., jest przedawnione, jeśli pozew został wniesiony po upływie trzech lat od daty dowiedzenia się przez powódkę o zdarzeniu i osobie odpowiedzialnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie jest przedawnione.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że powódka dowiedziała się o udziale pozwanego w zdarzeniu najpóźniej w sierpniu 2014 r. od swojego ojca. Pozew został wniesiony 17 września 2017 r., co oznacza, że upłynął trzyletni termin przedawnienia określony w art. 442 § 1 k.c.

Czy podniesienie przez pozwanego zarzutu przedawnienia roszczenia stanowi nadużycie prawa (art. 5 k.c.) w okolicznościach sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podniesienie zarzutu przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa w tej sprawie.

Uzasadnienie

Powódka nie wykazała, aby pozwany podejmował działania usprawiedliwiające wniesienie pozwu po upływie terminu przedawnienia. Pozwany działał na zlecenie ojca powódki i za wiedzą proboszcza, co mogło sugerować, że działał w przekonaniu o dopełnieniu formalności i braku innych osób, których zgoda byłaby wymagana.

Czy przewiezienie ekshumowanych szczątków rodziny bez wiedzy i zgody powódki, a także bez wymaganego zezwolenia, stanowi naruszenie dobra osobistego w postaci kultu pamięci osób zmarłych?

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi naruszenie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że pozwany naruszył dobro osobiste powódki w postaci kultu pamięci osób zmarłych z grona najbliższych. Sąd Apelacyjny nie zakwestionował tej części rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
J. G.

Strony

NazwaTypRola
W. F.osoba_fizycznapowódka
J. G.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

k.c. art. 442 § 1

Kodeks cywilny

Określa trzyletni termin przedawnienia dla roszczeń o zadośćuczynienie.

Pomocnicze

k.c. art. 24

Kodeks cywilny

k.c. art. 117 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie roszczenia o zadośćuczynienie oparte na art. 448 k.c. z uwagi na wniesienie pozwu po upływie trzyletniego terminu. • Brak podstaw do uznania podniesienia zarzutu przedawnienia przez pozwanego za nadużycie prawa.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 117 § 1 w zw. z art. 442 § 1 k.c. poprzez bezpodstawne uwzględnienie zarzutu przedawnienia. • Naruszenie art. 5 k.c. poprzez niedostrzeżenie, że podniesienie zarzutu przedawnienia stanowiło nadużycie prawa.

Godne uwagi sformułowania

Powódka dowiedziała się od swojego ojca w lipcu lub sierpniu 2014 r. • Pozew został wniesiony w dniu 12 września 2017 r., czyli ponad trzy lata po tym, jak dowiedziała się o udziale pozwanego. • Twierdzenie apelacji, jakoby o udziale pozwanego w zdarzeniu opisanym w pozwie powódka dowiedziała się we wrześniu 2016 r. od pełnomocnika [...] nie było usprawiedliwione przede wszystkim treścią przesłuchania powódki.

Skład orzekający

Bernard Chazan

przewodniczący

Edyta Jefimko

sędzia

Robert Obrębski

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu przedawnienia roszczeń z art. 448 k.c. oraz stosowanie art. 5 k.c. w kontekście zarzutu przedawnienia w sprawach o ochronę dóbr osobistych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, w tym ustalenia daty dowiedzenia się o zdarzeniu i osobie odpowiedzialnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony dóbr osobistych, jakim jest kult pamięci zmarłych, ale rozstrzygnięcie opiera się głównie na kwestiach proceduralnych (przedawnienie), co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w prawie cywilnym.

Czy można dochodzić zadośćuczynienia za naruszenie pamięci bliskich po latach? Sąd rozstrzyga o przedawnieniu.

Dane finansowe

WPS: 50 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst