(U. 2/93)

Trybunał Konstytucyjny1993-06-16
SAOSinneŚredniakonstytucyjny
Trybunał Konstytucyjnyzarządzenieustawalegitymacja procesowarozwiązanie Sejmupostępowanie przed TK

Trybunał Konstytucyjny pozostawił wniosek grupy posłów dotyczący zgodności zarządzenia Ministra Finansów z ustawą o działalności ubezpieczeniowej bez rozpoznania z powodu utraty przez wnioskodawców legitymacji procesowej po rozwiązaniu Sejmu.

Grupa 56 posłów wniosła o zbadanie zgodności § 3 ust. 1 i § 5 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 27 sierpnia 1992 r. w sprawie Funduszu Ochrony Ubezpieczonych z art. 57 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Minister Finansów i Prokurator Generalny nie dopatrzyli się sprzeczności. Jednakże, w międzyczasie Sejm został rozwiązany, co spowodowało utratę legitymacji procesowej przez grupę posłów jako wnioskodawców. Zgodnie z przepisami, brak możliwości obligatoryjnego udziału wnioskodawcy w rozprawie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.

Wniosek grupy pięćdziesięciu sześciu posłów skierowany do Trybunału Konstytucyjnego dotyczył stwierdzenia zgodności § 3 ust. 1 oraz § 5 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 27 sierpnia 1992 roku w sprawie powołania Funduszu Ochrony Ubezpieczonych, jego organizacji i trybu działania oraz procentu składki wnoszonej przez ubezpieczycieli na ten fundusz (MP Nr 29, poz. 202) z art. 57 ustawy z dnia 28 sierpnia 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz.U. Nr 59, poz. 344). Minister Finansów oraz Prokurator Generalny ustosunkowali się do wniosku, stwierdzając, że nie dopatrują się sprzeczności między zarządzeniem a ustawą. Podkreślili, że wniosek stanowi raczej krytykę merytorycznego rozwiązania kwestii wysokości składki, a nie zarzut niezgodności z prawem. Kluczowym momentem dla dalszego biegu postępowania było Zarządzenie Prezydenta RP z dnia 29 maja 1993 r. o rozwiązaniu Sejmu. Wobec rozwiązania Sejmu i wygaśnięcia mandatów poselskich, grupa posłów, która pierwotnie posiadała legitymację do wystąpienia z wnioskiem, utraciła ją. Zgodnie z przepisami ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, obecność wnioskodawcy lub jego przedstawiciela na rozprawie jest obligatoryjna. Ponieważ grupa posłów działała przez wyznaczonego przez siebie posła, a mandat tego posła wygasł wraz z rozwiązaniem Sejmu, przestał istnieć podmiot uprawniony do obowiązkowego udziału w rozprawie. W tej sytuacji Trybunał Konstytucyjny, zgodnie z obowiązującymi przepisami, postanowił pozostawić wniosek bez rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, rozwiązanie Sejmu skutkuje utratą legitymacji procesowej przez grupę posłów będącą wnioskodawcą, ponieważ wygasają mandaty poselskie, a tym samym podmiot uprawniony do obowiązkowego udziału w rozprawie przestaje istnieć.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, obecność wnioskodawcy lub jego przedstawiciela na rozprawie jest obligatoryjna. Grupa posłów działa przez wyznaczonego posła. Rozwiązanie Sejmu powoduje wygaśnięcie mandatów poselskich, co uniemożliwia dalsze reprezentowanie grupy i udział w rozprawie, prowadząc do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie wniosku bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
pięćdziesięciu sześciu posłóworgan_państwowywnioskodawca
Minister Finansóworgan_państwowyuczestnik postępowania
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik postępowania

Przepisy (6)

Główne

Zarządzenie Ministra Finansów w sprawie powołania Funduszu Ochrony Ubezpieczonych, jego organizacji i trybu działania oraz procentu składki wnoszonej przez ubezpieczycieli na ten fundusz art. 3 § 1

Jeden z przepisów zarządzenia, którego zgodność z ustawą była badana.

Zarządzenie Ministra Finansów w sprawie powołania Funduszu Ochrony Ubezpieczonych, jego organizacji i trybu działania oraz procentu składki wnoszonej przez ubezpieczycieli na ten fundusz art. 5

Drugi z przepisów zarządzenia, którego zgodność z ustawą była badana.

Pomocnicze

u.TK art. 22

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Określa podmioty uprawnione do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie zgodności zarządzenia z ustawą, w tym grupę pięćdziesięciu posłów.

u.TK art. 26 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Stanowi, że obecność na rozprawie wnioskodawcy lub jego przedstawiciela jest obligatoryjna.

u.dz.ubezp. art. 57

Ustawa o działalności ubezpieczeniowej

Przepis, z którym wnioskodawcy domagali się stwierdzenia zgodności zarządzenia Ministra Finansów.

Uchwała Sejmu w sprawie szczegółowego trybu postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym art. 10 § 2

Reguluje sposób działania grupy posłów w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym przez wyznaczonego posła.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozwiązanie Sejmu skutkuje wygaśnięciem mandatów poselskich, co uniemożliwia grupie posłów dalsze reprezentowanie interesów w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Godne uwagi sformułowania

wobec rozwiązania Sejmu utraciła legitymację do dalszego występowania w tej sprawie przestał istnieć podmiot uprawniony do obowiązkowego udziału w rozprawie

Skład orzekający

Wojciech Łączkowski

przewodniczący

Ferdynand Rymarz

sprawozdawca

Mieczysław Tyczka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Utrata legitymacji procesowej przez wnioskodawców w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym w wyniku rozwiązania Sejmu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym i rozwiązaniem Sejmu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak wydarzenia polityczne (rozwiązanie Sejmu) mogą mieć bezpośrednie konsekwencje procesowe dla postępowań sądowych, nawet tych dotyczących zgodności przepisów z konstytucją.

Rozwiązanie Sejmu zamknęło drogę do Trybunału Konstytucyjnego.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
24 Postanowienie z dnia 16 czerwca 1993 r. Sygn. akt (U. 2/93) Trybunał Konstytucyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia TK Wojciech Łączkowski Sędziowie TK: Ferdynand Rymarz - sprawozdawca Mieczysław Tyczka po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 1993 r. na posiedzeniu sprawy z wniosku pięćdziesięciu sześciu posłów o stwierdzenie zgodności § 3 ust. 1 oraz § 5 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 27 sierpnia 1992 roku w sprawie powołania Funduszu Ochrony Ubezpieczonych, jego organizacji i trybu działania oraz procentu składki wnoszonej przez ubezpieczycieli na ten fundusz (MP Nr 29, poz. 202) z art. 57 ustawy z dnia 28 sierpnia 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz.U. Nr 59, poz. 344). postanowił: pozostawić wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Grupa pięćdziesięciu sześciu posłów wystąpiła do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie zgodności § 3 ust. 1 oraz § 5 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 27 sierpnia 1992 r. w sprawie powołania Funduszu Ochrony Ubezpieczonych, jego organizacji i trybu działania oraz procentu składki wnoszonej przez ubezpieczycieli na ten fundusz (MP Nr 29, poz. 202) z art. 57 ustawy z dnia 28 sierpnia 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz.U. Nr 59, poz. 344). Do tego wniosku ustosunkował się Minister Finansów, który w swoim piśmie z dnia 26 kwietnia 1993 r. skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego stwierdził, że nie dopatruje się sprzeczności zarządzenia z ustawą, natomiast traktuje wniosek jako krytykę - jego zdaniem niesłuszną - przyjętego merytorycznego rozwiązania kwestii wysokości składki na Fundusz Ochrony Ubezpieczonych. Podobne stanowisko zajął pismem z dnia 31 maja 1993 r. Prokurator Generalny, który również nie stwierdził niezgodności wymienionych we wniosku przepisów, podkreślając że krytyczna ocena ustawy nie uzasadnia trafności zarzutu sprzeczności wydanego na jej podstawie zarządzenia. W międzyczasie Prezydent RP Zarządzeniem z dnia 29 maja 1993 r. rozwiązał Sejm (MP Nr 27, poz. 285, opublikowany 31 maja 1993 r.), co rodzi określone skutki procesowe dla wnioskodawców, w tym przypadku grupy 56 posłów oraz dla dalszego biegu postępowania. Według art. 22 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U. z 1991 r. Nr 109, poz.470) z wnioskiem o stwierdzenie zgodności m.in. zarządzenia z ustawą mogą wystąpić określone podmioty w tym, niezależnie od organów sejmowych także grupa pięćdziesięciu posłów. W chwili wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego grupa pięćdziesięciu sześciu posłów miała uprawnienie do takiego wystąpienia lecz wobec rozwiązania Sejmu utraciła legitymację do dalszego występowania w tej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 26 ust. 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym obecność na rozprawie wnioskodawcy lub jego przedstawiciela jest obligatoryjna. Grupa posłów będąca wnioskodawcą, stosownie do art. 10 ust. 2 uchwały Sejmu z dnia 31 lipca 1985 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz.U. z 1985r. Nr 39, poz.184) działa w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym przez wyznaczonego przez siebie posła. Taka sytuacja, wobec rozwiązania Sejmu i wygaśnięcia mandatów poselskich jest już niemożliwa, ponieważ przestał istnieć podmiot uprawniony do obowiązkowego udziału w rozprawie. W tej sytuacji należało pozostawić wniosek bez rozpoznania.