Tw 28/05

Trybunał Konstytucyjny2005-09-07
SAOSpodatkowepodatek dochodowy od osób fizycznychŚredniakonstytucyjny
podatek dochodowyKonstytucja RPlegitymacja procesowaorganizacje pracodawcówTrybunał Konstytucyjnyprawo podatkowe

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu wnioskowi Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych Lewiatan dotyczącemu zgodności przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z Konstytucją, ze względu na brak legitymacji wnioskodawcy.

Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiatan złożyła wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z Konstytucją. Trybunał, powołując się na utrwaloną linię orzeczniczą, odmówił nadania wnioskowi dalszego biegu, argumentując, że organizacja pracodawców ma legitymację do występowania w sprawach dotyczących relacji pracodawca-pracobiorca, a zaskarżony przepis nie dotyczy tych relacji.

Wniosek Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych Lewiatan dotyczył zbadania zgodności art. 13 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 2, 22 i 32 Konstytucji RP. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił odmówić nadania wnioskowi dalszego biegu. Uzasadnienie opierało się na wcześniejszej, utrwalonej linii orzeczniczej Trybunału, zgodnie z którą organizacje pracodawców posiadają legitymację do występowania z wnioskami w sprawach dotyczących relacji pracodawca-pracobiorca. Trybunał podkreślił, że zmiana przepisów dotyczących zadań organizacji pracodawców nie może wpływać na interpretację norm konstytucyjnych, a charakter tych norm uniemożliwia dokonywanie wykładni na podstawie przepisów ustawowych czy statutowych. W ocenie Trybunału, przepis będący przedmiotem zaskarżenia nie dotyczył interesów pracodawców w relacjach z pracownikami, co oznaczało brak legitymacji wnioskodawcy do złożenia wniosku w tej konkretnej sprawie, zgodnie z art. 191 ust. 2 Konstytucji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organizacja pracodawców nie posiada takiej legitymacji, jeśli zaskarżony przepis nie dotyczy interesów pracodawców w ramach relacji z pracownikami.

Uzasadnienie

Trybunał powołuje się na utrwaloną linię orzeczniczą, zgodnie z którą legitymacja organizacji pracodawców ogranicza się do spraw dotyczących relacji pracodawca-pracobiorca. Przepis ustawy podatkowej nie mieści się w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa nadania dalszego biegu wnioskowi

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiataninstytucjawnioskodawca

Przepisy (6)

Główne

u.p.d.o.f. art. 13 § pkt 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepis nie dotyczy interesów pracodawców w ramach relacji z pracownikami.

Konstytucja RP art. 191 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa krąg podmiotów uprawnionych do składania wniosków do Trybunału Konstytucyjnego.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.o.p. art. 5

Ustawa o organizacjach pracodawców

Zmiana tego przepisu nie może rzutować na utrwaloną interpretację normy konstytucyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis ustawy podatkowej nie dotyczy interesów pracodawców w ramach relacji z pracownikami. Legitymacja organizacji pracodawców do występowania z wnioskami do TK jest ograniczona do spraw dotyczących relacji pracodawca-pracobiorca. Interpretacja norm konstytucyjnych nie może opierać się na przepisach ustawowych czy statutowych.

Godne uwagi sformułowania

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą organizacja pracodawców uprawniona jest do występowania z wnioskami w sprawach dotyczących relacji pracodawca – pracobiorca. Charakter norm konstytucyjnych oraz nadrzędna pozycja ustawy zasadniczej w systemie źródeł prawa uniemożliwia dokonywanie wykładni terminów konstytucyjnych na podstawie przepisów ustawowych czy w oparciu o postanowienia statutowe organizacji występującej z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego.

Skład orzekający

Janusz Niemcewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu legitymacji procesowej organizacji pracodawców w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy podatkowej i jego związku z relacjami pracodawca-pracownik.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z legitymacją procesową, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie konstytucyjnym i podatkowym, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Czy organizacja pracodawców może kwestionować przepisy podatkowe? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
183/5B/2005 POSTANOWIENIE z dnia 7 września 2005 r. Sygn. akt Tw 28/05 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Janusz Niemcewicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych Lewiatan o zbadanie zgodności: art. 13 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) z art. 2, art. 22 oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania wnioskowi dalszego biegu. UZASADNIENIE: W dniu 16 maja 2005 r. wpłynął do Trybunału Konstytucyjnego wniosek Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych Lewiatan o stwierdzenie zgodności art. 13 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) z art. 2, art. 22 oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Trybunał wielokrotnie wypowiadał się w sprawie legitymacji ogólnokrajowych władz organizacji pracodawców do występowania z wnioskami do Trybunału Konstytucyjnego (por. przede wszystkim wydane w pełnym składzie postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 28 stycznia 2004 r., Tw 74/02, OTK ZU nr 1/B/2004, poz. 2). Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą organizacja pracodawców uprawniona jest do występowania z wnioskami w sprawach dotyczących relacji pracodawca – pracobiorca. Trybunał pragnie podkreślić, że zmiana regulacji art. 5 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o organizacjach pracodawców (Dz. U. Nr 55, poz. 235 ze zm.) określająca na nowo zakres ich zadań nie może rzutować na utrwaloną interpretację normy konstytucyjnej. Charakter norm konstytucyjnych oraz nadrzędna pozycja ustawy zasadniczej w systemie źródeł prawa uniemożliwia dokonywanie wykładni terminów konstytucyjnych na podstawie przepisów ustawowych czy w oparciu o postanowienia statutowe organizacji występującej z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego (por. wydane w pełnym składzie postanowienie TK – wymienione wyżej – z 28 stycznia 2004 r., Tw 74/02 oraz późniejsze postanowienia z: 30 marca 2004 r., Tw 10/03, OTK ZU nr 1/B/2004, poz. 6 oraz 14 kwietnia 2004 r., Tw 22/03, OTK ZU nr 2/B/2004, poz. 105). Przepis będący przedmiotem zaskarżenia wniosku nie dotyczy interesów pracodawców w ramach relacji z pracownikami. W związku z tym nie należy do spraw objętych zakresem działania Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych Lewiatan w rozumieniu art. 191 ust. 2 Konstytucji. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI