Ts 76/07

Trybunał Konstytucyjny2009-05-05
SAOSinneprawo konstytucyjneŚredniakonstytucyjny
prawo własnościprawo o ruchu drogowymubezpieczenia obowiązkowedopuszczalność skargiTrybunał Konstytucyjnyskarżącyzażalenie

Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, uznając, że zaskarżony przepis Prawa o ruchu drogowym nie był podstawą ostatecznego rozstrzygnięcia.

Skarżący zakwestionował zgodność z Konstytucją art. 79 ust. 1 pkt 5 Prawa o ruchu drogowym, dotyczącym udokumentowanej utraty posiadania pojazdu. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu, wskazując na niespełnienie przesłanki dopuszczalności skargi – brak ostatecznego rozstrzygnięcia organu władzy publicznej w oparciu o zaskarżony przepis. Skarżący wniósł zażalenie, argumentując, że przepis ten stanowił podstawę orzeczenia. Trybunał nie uwzględnił zażalenia, stwierdzając, że podstawą prawną rozstrzygnięcia były przepisy ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a nie zaskarżony przepis Prawa o ruchu drogowym.

Skarżący konstytucyjną skargą z 4 kwietnia 2007 r. zakwestionował zgodność z Konstytucją art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym (p.r.d.), w zakresie odnoszącym się do zwrotu „udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty”. Skarżący uważał, że stosowanie tego zwrotu narusza istotę prawa własności poprzez ograniczenie dysponowania rzeczą do form udokumentowanych. Postanowieniem z 22 października 2008 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu, uzasadniając to niespełnieniem przesłanki dopuszczalności skargi z art. 46 ustawy o TK, tj. brakiem ostatecznego rozstrzygnięcia organu władzy publicznej w oparciu o zaskarżony przepis. Trybunał wskazał również na brak dostatecznego uzasadnienia naruszenia prawa własności i nieokreślenie naruszonych praw majątkowych. Skarżący wniósł zażalenie, zgadzając się co do tego, że przedmiotem postępowania nie była kwestia wyrejestrowania pojazdów, lecz trwanie stosunku prawnego ubezpieczenia OC. Twierdził jednak, że art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. był punktem wyjścia do rozpoznania powództwa ubezpieczyciela. Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia, stwierdzając, że nie podważyło ono trafności ocen zawartych w zaskarżonym postanowieniu. Trybunał podkreślił, że podstawą prawną kształtującą sytuację prawną skarżącego były przepisy ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a wymóg udokumentowania utraty posiadania wynikał z art. 33 pkt 5 tej ustawy, a nie z art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. Ponieważ skarżący nie zakwestionował pozostałych powodów odmowy, zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ wymóg udokumentowania utraty posiadania pojazdu wynikał z ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a nie z zaskarżonego przepisu Prawa o ruchu drogowym.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że zaskarżony przepis Prawa o ruchu drogowym nie był podstawą ostatecznego rozstrzygnięcia o prawach skarżącego. Podstawą prawną była ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, a wymóg udokumentowania utraty posiadania wynikał z jej przepisów, a nie z Prawa o ruchu drogowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić zażalenia

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Marek Jarockiosoba_fizycznaskarżący
Trybunał Konstytucyjnyinstytucjaorgan orzekający

Przepisy (5)

Główne

ustawa o TK art. 46

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Określa przesłankę dopuszczalności skargi konstytucyjnej – zaskarżony przepis musi być przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia organu władzy publicznej.

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych art. 33 § pkt 5

Przepis ten, a nie art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d., stanowił podstawę wymogu udokumentowania utraty posiadania pojazdu mechanicznego.

ustawa o TK art. 36 § ust. 7

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Podstawa prawna do nie uwzględnienia zażalenia.

Pomocnicze

p.r.d. art. 79 § 1 pkt 5

Prawo o ruchu drogowym

Skarżący kwestionował ten przepis w zakresie zwrotu „udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty”.

ustawa o TK art. 66

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Reguluje zasadę skargowości w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaskarżony przepis Prawa o ruchu drogowym nie był podstawą ostatecznego rozstrzygnięcia o prawach skarżącego. Podstawą prawną rozstrzygnięcia były przepisy ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Wymóg udokumentowania utraty posiadania wynikał z ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a nie z Prawa o ruchu drogowym.

Odrzucone argumenty

Art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. stanowił punkt wyjścia do rozpoznania powództwa ubezpieczyciela przeciw skarżącemu i uznania, że umowa trwa nadal.

Godne uwagi sformułowania

udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty niespełnieniem przesłanki dopuszczalności skargi zaskarżony przepis nie był przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia organu władzy publicznej unormowaniem kształtującym sytuację prawną skarżącego były właściwe przepisy ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych...

Skład orzekający

Janusz Niemcewicz

przewodniczący

Marek Mazurkiewicz

sprawozdawca

Maria Gintowt-Jankowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi konstytucyjnej, rozróżnienie podstaw prawnych rozstrzygnięć, interpretacja przepisów Prawa o ruchu drogowym i ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w kontekście prawa własności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skarżącego i interpretacji przepisów w konkretnym kontekście prawnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dopuszczalności skargi konstytucyjnej i precyzyjne rozróżnianie podstaw prawnych rozstrzygnięć, co jest istotne dla prawników procesowych.

Kiedy przepis drogowy nie jest podstawą skargi konstytucyjnej? Trybunał wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
162/3/B/2009 POSTANOWIENIE z dnia 5 maja 2009 r. Sygn. akt Ts 76/07 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Janusz Niemcewicz – przewodniczący Marek Mazurkiewicz – sprawozdawca Maria Gintowt-Jankowicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 października 2008 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Marka Jarockiego, p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 4 kwietnia 2007 r. skarżący zakwestionował zgodność z Konstytucją art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, ze zm.; dalej: p.r.d.). Skarżący kwestionuje przedmiotową regulację w zakresie odnoszącym się do zwrotu: „udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty”. W opinii skarżącego zastosowanie tego zwrotu powoduje, że dochodzi do naruszenia istoty prawa własności wskutek sprowadzenia „dysponowania rzeczą przez właściciela wyłącznie do form udokumentowanych”. Postanowieniem z 22 października 2008 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu. Rozstrzygnięcie to było uzasadnione niespełnieniem przesłanki dopuszczalności skargi określonej w art. 46 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK) – zaskarżony przepis nie był przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia organu władzy publicznej. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego skarga nie zawierała dostatecznego uzasadnienia dowodzącego naruszenia istoty prawa własności, a ponadto nie wskazano w niej, jakie z praw majątkowych miało zostać naruszone niekonstytucyjną treścią art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, w którym zgodził się z poglądem wyrażonym w zaskarżonym postanowieniu, zgodnie z którym w postępowaniu sądowym przedmiotem rozpoznania nie było zagadnienie wyrejestrowywania pojazdów, ale kwestia trwania stosunku prawnego między stronami umowy ubezpieczenia OC. Odmiennie jednak od oceny wyrażonej w postanowieniu skarżący wskazał, że podstawą ostatecznego orzeczenia o jego prawach był zaskarżony art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d., gdyż „stanowił on punkt wyjścia do rozpoznania powództwa ubezpieczyciela przeciw skarżącemu i uznania, że pomimo doręczenia wypowiedzenia umowa między stronami trwa nadal”. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Złożone żalenie nie podważyło trafności ocen w nim zawartych i z tego względu nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że we wniesionym środku odwoławczym zawarto jedynie jeden zarzut dotyczący wskazania normatywnej podstawy ostatecznego orzeczenia o prawach skarżącego. Zważywszy więc na obowiązującą w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym zasadę skargowości (art. 66 ustawy o TK), tylko w tym zakresie zażalenie podlega rozpoznaniu. Poza zakresem kontrolnym pozostają wszelkie inne wnioski i postulaty skarżącego zawarte w tym piśmie procesowym. Przechodząc do zagadnienia podstawy normatywnej orzeczenia wydanego w sprawie skarżącego, Trybunał Konstytucyjny w pełni podziela ustalenia i oceny wyrażone w tym zakresie w zaskarżonym postanowieniu. W szczególności trafnie podniesiono, że unormowaniem kształtującym sytuację prawną skarżącego były właściwe przepisy ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152, ze zm.). W sprawie skarżącego przedmiotem rozważania był stosunek prawny łączący go z ubezpieczycielem i możliwość jego ustania. Jednym ze sposobów rozwiązania umowy OC jest trwała i zupełna utrata posiadania pojazdu mechanicznego w okolicznościach niepowodujących zmiany posiadacza, która jednak musi zostać udokumentowana „z uwzględnieniem art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy” – p.r.d. Jeśli więc skarżący upatrywał zbytniej ingerencji w prawo własności z powodu konieczności „udokumentowania utraty posiadania”, to wymóg ten nie wynikał z art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d., ale z art. 33 pkt 5 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Z uwagi na powyższe, a także mając na względzie, że skarżący nie zakwestionował pozostałych powodów odmowy nadania skardze dalszego biegu, na podstawie art. 36 ust. 7 ustawy o TK, Trybunał Konstytucyjny zażalenia nie uwzględnił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI