Ts 70/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej spółdzielni mieszkaniowej kwestionującej przepisy dotyczące zwrotu umorzonej części kredytu bankowego.
Lokatorsko-Własnościowa Spółdzielnia Mieszkaniowa „Morena” złożyła skargę konstytucyjną, zarzucając niezgodność z Konstytucją § 3 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 1988 r. dotyczącego kredytów mieszkaniowych. Spółdzielnia domagała się zwrotu od byłych członków umorzonej części kredytu bankowego, który musiała spłacić z powodu sprzedaży przez nich lokali przed upływem 15 lat. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo spółdzielni. Trybunał Konstytucyjny uznał skargę za bezzasadną, wskazując, że kredyt zaciągnęła spółdzielnia, a przepisy nie wykluczały wewnętrznych regulacji dotyczących partycypacji członków w spłacie.
Lokatorsko-Własnościowa Spółdzielnia Mieszkaniowa „Morena” wniosła skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność § 3 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1988 r. w sprawie ogólnych zasad udzielania kredytu bankowego na cele mieszkaniowe z art. 64 ust. 2 oraz art. 2 Konstytucji RP. Spółdzielnia podniosła, że sądy oddaliły jej powództwo o zwrot umorzonej części kredytu bankowego od byłych członków, którzy sprzedali spółdzielcze prawo do lokalu przed upływem 15 lat. Zdaniem skarżącej, zakwestionowana regulacja prowadzi do nierównego traktowania spółdzielni jako osoby prawnej w porównaniu do członków będących osobami fizycznymi, co skutkuje pokrzywdzeniem spółdzielni. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu sprawy, postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, uznając podniesione zarzuty za oczywiście bezzasadne. Trybunał wskazał, że podmiotem zaciągającym kredyt była spółdzielnia, a nie jej członkowie, i to ona była obciążona obowiązkiem spłaty. Podkreślono, że rozporządzenie nie wykluczało możliwości wprowadzenia przez spółdzielnię wewnętrznych regulacji dotyczących partycypacji członków w spłacie kredytu i roszczeń regresowych. Zarzut nierównego traktowania uznano za nieuzasadniony, ponieważ odnosił się do podmiotów o różnym statusie prawnym. Kwestia pominięcia przez sądy oświadczenia członków o przyjęciu obowiązku zwrotu kredytu została uznana za wykraczającą poza kognicję Trybunału, gdyż dotyczyła praktyki stosowania prawa i ewentualnych błędów dowodowych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty są oczywiście bezzasadne.
Uzasadnienie
Podmiotem zaciągającym kredyt była spółdzielnia, a nie jej członkowie. Rozporządzenie nie wykluczało wewnętrznych regulacji spółdzielni dotyczących partycypacji członków w spłacie kredytu. Zarzut nierównego traktowania dotyczy podmiotów o różnym statusie prawnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Lokatorsko-Własnościowa Spółdzielnia Mieszkaniowa „Morena” | spółka | skarżąca |
| byli członkowie Spółdzielni | inne | pozwani |
Przepisy (3)
Główne
Dz. U. z 1989 r. Nr 1, poz. 1 art. 3 ust. 6
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1988 r. w sprawie ogólnych zasad udzielania kredytu bankowego na cele mieszkaniowe
Regulacja ta zobowiązuje spółdzielnie do jednorazowej spłaty umorzonej części kredytu w przypadku sprzedaży mieszkania przed upływem 15 lat. Trybunał uznał, że nie wyklucza to wewnętrznych regulacji spółdzielni dotyczących partycypacji członków w spłacie.
Pomocnicze
Dz. U. Nr 78, poz. 483 art. 64 ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zarzut naruszenia konstytucyjnej zasady ochrony własności i praw majątkowych został uznany za nieuzasadniony.
Dz. U. Nr 78, poz. 483 art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zarzut naruszenia zasady równości został uznany za nieuzasadniony, ponieważ odnosił się do podmiotów o różnym statusie prawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kredyt zaciągnęła spółdzielnia, a nie jej członkowie. Rozporządzenie nie wykluczało wewnętrznych regulacji spółdzielni dotyczących partycypacji członków w spłacie kredytu. Zarzut nierównego traktowania dotyczy podmiotów o różnym statusie prawnym. Kwestie błędów proceduralnych lub dowodowych wykraczają poza kognicję Trybunału Konstytucyjnego.
Odrzucone argumenty
§ 3 ust. 6 rozporządzenia jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP (naruszenie ochrony własności). § 3 ust. 6 rozporządzenia jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP (naruszenie zasady równości poprzez nierówne traktowanie spółdzielni i jej członków). Sądy zignorowały oświadczenie członków o przyjęciu obowiązku zwrotu kredytu.
Godne uwagi sformułowania
zarzuty należy uznać za oczywiście bezzasadne podmiotem zaciągającym kredyt bankowy na cele mieszkaniowe była spółdzielnia mieszkaniowa, a nie bezpośrednio jej członkowie akt ten pozbawił skarżącą możliwości ochrony swoich interesów majątkowych o naruszeniu zasady równości można mówić wówczas, gdy akt normatywny prowadzi do nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji prawnej podmiotów posiadających tę samą cechę istotną zarzut ten wykracza wszakże poza konstytucyjnie określony przedmiot skargi konstytucyjnej, którym jest niezgodność aktu normatywnego z Konstytucją RP
Skład orzekający
Mirosław Wyrzykowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z powodu oczywistej bezzasadności lub wykraczania poza kognicję Trybunału."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z kredytami mieszkaniowymi z okresu PRL i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy interpretacji przepisów z przeszłości, co czyni ją mało interesującą dla szerszej publiczności i prawników spoza wąskiej specjalizacji.
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony240 POSTANOWIENIE z dnia 16 lipca 2003 r. Sygn. akt Ts 70/03 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mirosław Wyrzykowski po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Lokatorsko-Własnościowej Spółdzielni Mieszkaniowej „Morena” w sprawie zgodności: § 3 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1988 r. w sprawie ogólnych zasad udzielania kredytu bankowego na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 1989 r. Nr 1, poz. 1) z art. 64 ust. 2 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej Lokatorsko-Własnościowej Spółdzielni Mieszkaniowej „Morena” z 17 kwietnia 2003 r. zarzucono, iż § 3 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1988 r. w sprawie ogólnych zasad udzielania kredytu bankowego na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 1989 r. Nr 1, poz. 1) jest niezgodny z art. 64 ust. 2 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżąca wskazała, iż wyrokiem z 13 czerwca 2002 r. (sygn. akt IC 1853/01) Sąd Rejonowy w Gdańsku oddalił powództwo skarżącej, w którym na zasadzie regresu domagała się od byłych członków Spółdzielni zwrotu umorzonej części kredytu bankowego, którą wcześniej zobowiązana była spłacić na rzecz Skarbu Państwa wobec zbycia przez pozwanych spółdzielczego prawa do lokalu przed upływem 15 lat. Od powyższego wyroku skarżąca złożyła apelację, która została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego w Gdańsku z 30 grudnia 2002 r. (sygn. akt III Ca 1181/02). Zdaniem skarżącej, zakwestionowana przez nią regulacja prawna prowadzi do nierównego traktowania członków spółdzielni jako osób fizycznych oraz spółdzielni jako osoby prawnej, z oczywistym pokrzywdzeniem tej ostatniej. Regulacja ta zobowiązuje spółdzielnie do jednorazowej spłaty umorzonej części kredytu zaciągniętego na budowę mieszkań dla członków w przypadku, gdyby doszło do sprzedaży takiego mieszkania przed upływem 15 lat. W przypadku uzyskania przez członka spółdzielni własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu spółdzielnia mieszkaniowa nie ma żadnego wpływu na to, kiedy dojdzie do sprzedaży lokalu. Skarżąca podniosła także, iż orzekające w jej sprawie sądy zignorowały fakt złożenia przez pozwanych członków spółdzielni oświadczenia, w którym przyjęli na siebie obowiązek zwrotu umorzonej części kredytu w przypadku zbycia lokalu przed upływem 15 lat. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Podniesione w skardze konstytucyjnej zarzuty należy uznać za oczywiście bezzasadne. Jak słusznie wskazały sądy orzekające w sprawie stanowiącej podstawę wystąpienia ze skargą konstytucyjną, podmiotem zaciągającym kredyt bankowy na cele mieszkaniowe była spółdzielnia mieszkaniowa, a nie bezpośrednio jej członkowie. Z tego tytułu była także obciążona obowiązkiem ewentualnej spłaty umorzonej części kredytu w przypadku sprzedaży mieszkania przed upływem 15 lat. Zakwestionowana przez skarżącą regulacja prawna w żadnym zakresie nie ograniczała, ani nie wykluczała możliwości wprowadzenia przez spółdzielnię wewnętrznych uregulowań, określających sposób partycypowania jej członków w spłacie zaciągniętego kredytu i stwarzających podstawę dla roszczeń regresowych wobec członków spółdzielni, którzy zbyli swoje mieszkanie w okresie karencji umorzonej części kredytu. Brak stosownych uregulowań w tym zakresie w rozporządzeniu Rady Ministrów z 30 grudnia 1988 r. w sprawie ogólnych zasad udzielania kredytu bankowego na cele mieszkaniowe nie oznacza więc, iż akt ten pozbawił skarżącą możliwości ochrony swoich interesów majątkowych. Ochronę tę skarżąca mogła realizować na zasadach ogólnych. Nieuzasadniony jest więc zarzut, iż doszło do naruszenia konstytucyjnej zasady ochrony własności i praw majątkowych. Sformułowany w skardze konstytucyjnej zarzut „nierównego traktowania” pomija okoliczność, iż odniesiony został do podmiotów posiadających inny status prawny. Tymczasem o naruszeniu zasady równości można mówić wówczas, gdy akt normatywny prowadzi do nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji prawnej podmiotów posiadających tę samą cechę istotną. Skarżąca wszakże nie wskazała na taką cechę, która mogłaby łączyć spółdzielnie mieszkaniowe i ich członków. Podniesiony przez skarżąca zarzut pominięcia przez orzekające w sprawie sądy, faktu złożenia przez członków spółdzielni oświadczenia o przyjęciu obowiązku zwrotu umorzonej części kredytu, dotyczy praktyki stosowania prawa, w szczególności domniemanych błędów w postępowaniu dowodowym. Zarzut ten wykracza wszakże poza konstytucyjnie określony przedmiot skargi konstytucyjnej, którym jest niezgodność aktu normatywnego z Konstytucją RP. Orzekanie o ewentualnych uchybieniach w postępowaniu sądowym wykracza poza kognicję Trybunału Konstytucyjnego. W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji. 2
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI