Orzeczenie · 2025-04-01

Ts 48/23

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2025-04-01
tkinneprawo konstytucyjneWysokakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaustawa o BFGprzymusowa restrukturyzacjaBankowy Fundusz GwarancyjnyTrybunał Konstytucyjnydopuszczalność skargiwzorzec kontrolistosowanie prawa

Bank Spółdzielczy w Przasnyszu wniósł skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność trzech przepisów ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (BFG) z Konstytucją RP. Zarzuty dotyczyły możliwości jednoczesnego wszczęcia przymusowej restrukturyzacji i umorzenia instrumentów kapitałowych (art. 101 ust. 7), definicji funkcji krytycznych poza systemem źródeł prawa (art. 2 pkt 17) oraz braku obowiązku doręczania decyzji BFG wraz z uzasadnieniem wszystkim naruszonym podmiotom (art. 103 ust. 5). Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 25 czerwca 2024 r. nadał dalszy bieg skardze jedynie w zakresie art. 103 ust. 5, a w pozostałym zakresie odmówił. Bank Spółdzielczy złożył zażalenie na tę część postanowienia, która odmówiła nadania dalszego biegu. Trybunał Konstytucyjny, rozpatrując zażalenie, nie uwzględnił go. Uzasadnił, że w odniesieniu do art. 101 ust. 7 ustawy o BFG, zarzuty skarżącego dotyczyły sfery stosowania prawa, a nie normy generalno-abstrakcyjnej, co wyklucza dopuszczalność skargi konstytucyjnej. W kwestii art. 2 pkt 17 ustawy o BFG, Trybunał wskazał, że art. 87 Konstytucji, mający charakter ustrojowy, nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli konstytucyjności. W związku z tym, postanowiono nie uwzględnić zażalenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska Trybunału Konstytucyjnego w kwestii dopuszczalności skargi konstytucyjnej, rozróżnienia między normą prawną a aktem stosowania prawa, a także roli przepisów ustrojowych jako wzorców kontroli.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury skargi konstytucyjnej i interpretacji przepisów dotyczących restrukturyzacji banków.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzuty dotyczące art. 101 ust. 7 ustawy o BFG dotyczą normy generalno-abstrakcyjnej, czy aktu stosowania prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zarzuty skarżącego dotyczą sfery stosowania prawa, a nie normy generalno-abstrakcyjnej.

Uzasadnienie

Trybunał przypomniał, że skarga konstytucyjna wymaga zakwestionowania normy prawnej o charakterze ogólnym, a nie indywidualno-konkretnym (akt stosowania prawa). Skarżący nie przedstawił argumentacji podważającej ustalenia w tym zakresie, a samo występowanie różnych interpretacji przepisu nie jest podstawą do rozpoznania skargi.

Czy art. 87 Konstytucji RP może stanowić samodzielny wzorzec kontroli konstytucyjności w skardze konstytucyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 87 Konstytucji RP nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli.

Uzasadnienie

Artykuł 87 Konstytucji ma charakter ustrojowy i określa formy aktów, w jakich mogą być stanowione normy prawne. Nie zawiera bezpośrednich gwarancji dla wolności i praw człowieka i obywatela, które są warunkiem dopuszczalności skargi konstytucyjnej.

Czy Bank Spółdzielczy posiada legitymację skargową do wniesienia skargi konstytucyjnej?

Odpowiedź sądu

Nie zostało rozstrzygnięte w tym postanowieniu, ale sędzia Krystyna Pawłowicz zgłosiła zdanie odrębne, że bank nie posiada legitymacji.

Uzasadnienie

Sędzia Krystyna Pawłowicz podtrzymała swoje stanowisko, że prawo do skargi konstytucyjnej przysługuje wyłącznie osobie fizycznej – człowiekowi i obywatelowi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Nie uwzględnić zażalenia
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Bank Spółdzielczy w Przasnyszuspółkaskarżący

Przepisy (15)

Główne

ustawa o BFG art. 101 § ust. 7

Ustawa o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji

W zakresie, w jakim umożliwia Bankowemu Funduszowi Gwarancyjnemu wydanie jednocześnie zarówno decyzji o wszczęciu wobec podmiotu krajowego przymusowej restrukturyzacji, jak i decyzji o umorzeniu lub konwersji instrumentów kapitałowych lub zobowiązań kwalifikowanych.

ustawa o BFG art. 2 § pkt 17

Ustawa o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji

W zakresie, w jakim umożliwia definiowanie funkcji krytycznych poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa, a w konsekwencji uznanie, że za wykonywanie funkcji krytycznych uznaje się przyjmowanie depozytów jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli średnia arytmetyczna sald z końca każdego miesiąca minionego roku przekracza 60 milionów złotych.

ustawa o BFG art. 103 § ust. 5

Ustawa o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji

W zakresie, w jakim nie nakazuje doręczenia decyzji Bankowego Funduszu Gwarancyjnego wraz z uzasadnieniem każdemu, kogo interes prawny został naruszony decyzją.

Pomocnicze

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 37 § ust. 1 pkt 3 lit. c

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5-8

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 79 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

u.o.t.p.TK art. 106 § ust. 3

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące art. 101 ust. 7 ustawy o BFG dotyczą sfery stosowania prawa, a nie normy generalno-abstrakcyjnej. • Art. 87 Konstytucji RP, jako przepis ustrojowy, nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli konstytucyjności w skardze konstytucyjnej.

Odrzucone argumenty

Kwestionowanie przez Bank Spółdzielczy przepisów ustawy o BFG w zakresie, w jakim umożliwiają one przymusową restrukturyzację i definiowanie funkcji krytycznych. • Kwestionowanie przez Bank Spółdzielczy braku obowiązku doręczania decyzji BFG wraz z uzasadnieniem wszystkim naruszonym podmiotom.

Godne uwagi sformułowania

Trybunał Konstytucyjny jest „sądem prawa” nie zaś „sądem faktów” • Samo występowanie różnorodnych interpretacji przepisu skutkuje brakiem dopuszczalności rozpoznania • Prawo do skargi konstytucyjnej przysługuje wyłącznie osobie fizycznej – człowiekowi i obywatelowi

Skład orzekający

Krystyna Pawłowicz

przewodniczący

Zbigniew Jędrzejewski

członek

Stanisław Piotrowicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Trybunału Konstytucyjnego w kwestii dopuszczalności skargi konstytucyjnej, rozróżnienia między normą prawną a aktem stosowania prawa, a także roli przepisów ustrojowych jako wzorców kontroli."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi konstytucyjnej i interpretacji przepisów dotyczących restrukturyzacji banków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz interpretacji przepisów dotyczących restrukturyzacji banków, co jest istotne dla sektora finansowego i prawników specjalizujących się w tym obszarze. Zdanie odrębne sędzi Pawłowicz dodaje element kontrowersji.

Bank Spółdzielczy przegrywa w TK: kluczowe zasady dopuszczalności skargi konstytucyjnej.

Zdanie odrębne

Krystyna Pawłowicz

Sędzia Krystyna Pawłowicz zgłosiła zdanie odrębne, twierdząc, że postępowanie powinno zostać umorzone ze względu na brak legitymacji skargowej Banku Spółdzielczego w Przasnyszu, ponieważ prawo do skargi konstytucyjnej przysługuje wyłącznie osobie fizycznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst