Ts 39/02

Trybunał Konstytucyjny2002-07-15
SAOSinneprawa konstytucyjneWysokakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnyrozporządzenieprawa autorskiewnioski racjonalizatorskieETPCwyczerpanie drogi prawnej

Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia skarżącego na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, uznając, że decyzja ETPCz nie stanowi ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji.

Skarżący konstytucyjny Andrzej Łukaszewicz złożył zażalenie na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu jego skardze. Skarga dotyczyła niezgodności przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z Konstytucją w zakresie praw do wynagrodzenia za wnioski racjonalizatorskie. Trybunał uznał, że decyzja Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, na którą powoływał się skarżący, nie jest ostatecznym orzeczeniem w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, ponieważ nie opierała się na kwestionowanych przepisach prawa krajowego. W związku z tym zażalenie zostało nieuwzględnione.

Trybunał Konstytucyjny rozpatrywał zażalenie Andrzeja Łukaszewicza na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu jego skardze konstytucyjnej. Skarżący kwestionował zgodność z Konstytucją przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 1972 r. dotyczących projektów wynalazczych, twierdząc, że pozbawiały one kierowników jednostek prawa do wynagrodzenia i nagród za wnioski racjonalizatorskie. Wcześniej skarżący przegrał sprawy w Sądzie Wojewódzkim i Sądzie Apelacyjnym w Łodzi, a jego skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka została uznana za niedopuszczalną. Minister Sprawiedliwości odmówił również wniesienia kasacji. Trybunał Konstytucyjny w swoim postanowieniu stwierdził, że złożenie skargi do ETPCz nie stanowi kontynuacji trybu odwoławczego ani wyczerpania drogi prawnej w rozumieniu ustawy o TK. Kluczowe znaczenie ma art. 79 ust. 1 Konstytucji, który wymaga, aby ostateczne orzeczenie o prawach lub wolnościach skarżącego zapadło na podstawie zakwestionowanych przepisów. Decyzja ETPCz, oparta na Konwencji praw człowieka, nie spełniała tego kryterium, podobnie jak pismo Ministerstwa Sprawiedliwości o braku podstaw do kasacji, które nie było władczym rozstrzygnięciem. W związku z tym zażalenie skarżącego zostało nieuwzględnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja ETPCz nie stanowi ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, jeśli nie opierała się na zakwestionowanych przepisach prawa krajowego.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że dla dopuszczalności skargi konstytucyjnej kluczowe jest, aby ostateczne orzeczenie o prawach lub wolnościach skarżącego zapadło na podstawie przepisów, które są przedmiotem zaskarżenia. Decyzja ETPCz, oparta na Konwencji, nie spełnia tego wymogu, jeśli nie dotyczyła bezpośrednio kwestionowanych przepisów krajowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić zażalenia

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Andrzej Łukaszewiczosoba_fizycznaskarżący

Przepisy (7)

Główne

Konstytucja RP art. 79 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

W myśl tego przepisu skargę konstytucyjną może złożyć każdy, o ile na podstawie zakwestionowanych w niej przepisów sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego prawach lub wolnościach albo obowiązkach.

Pomocnicze

u.TK art. 49

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

u.TK art. 36 § ust. 5

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rozporządzenie Rady Ministrów art. § 20 ust. 3 pkt 1

Rozporządzenie Rady Ministrów art. § 28 ust. 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja ETPCz nie stanowi ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, jeśli nie opierała się na zakwestionowanych przepisach prawa krajowego. Pismo Ministerstwa Sprawiedliwości o braku podstaw do kasacji nie jest ostatecznym orzeczeniem w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji.

Odrzucone argumenty

Złożenie skargi do ETPCz stanowi kontynuację trybu odwoławczego i wyczerpanie drogi prawnej. Decyzja ETPCz jest ostatecznym orzeczeniem o prawach skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

nie można przyjąć, że złożenie skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka stanowi kontynuację trybu odwoławczego, tym samym mieści się w pojęciu wyczerpania drogi prawnej decydujące znaczenie dla ustalenia dopuszczalności przedmiotowej skargi konstytucyjnej ma art. 79 ust. 1 Konstytucji W myśl tego przepisu skargę konstytucyjną może złożyć każdy, o ile na podstawie zakwestionowanych w niej przepisów sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego prawach lub wolnościach albo obowiązkach. pismo to nie nosi żadnych znamion władczego rozstrzygnięcia w zakresie przysługujących skarżącemu praw lub wolności konstytucyjnych.

Skład orzekający

Marek Safjan

przewodniczący

Marek Mazurkiewicz

sprawozdawca

Teresa Dębowska-Romanowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 79 ust. 1 Konstytucji RP dotyczącego wymogu ostatecznego orzeczenia w sprawie praw lub wolności skarżącego jako warunku dopuszczalności skargi konstytucyjnej, w szczególności w kontekście decyzji organów międzynarodowych (ETPC) i pism innych organów państwowych (Ministerstwo Sprawiedliwości)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z dopuszczalnością skargi konstytucyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi konstytucyjnej, szczególnie w kontekście wcześniejszych postępowań międzynarodowych i krajowych. Jest to ważne dla prawników procesowych.

Kiedy decyzja ETPCz nie wystarczy do skargi konstytucyjnej? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
224 POSTANOWIENIE z dnia 15 lipca 2002 r. Sygn. akt Ts 39/02 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Safjan – przewodniczący Marek Mazurkiewicz – sprawozdawca Teresa Dębowska-Romanowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 49 w związku z art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.), zażalenia z dnia 22 maja 2002 r. na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 15 maja 2002 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Andrzeja Łukaszewicza, p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej z 26 marca 2002 r. zarzucono, że § 20 ust. 3 pkt 1 oraz § 28 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1972 r. w sprawie projektów wynalazczych (Dz. U. Nr 54, poz. 351) są niezgodne z art. 64 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji. Zdaniem skarżącego przedmiotowe rozporządzenie Rady Ministrów pozbawiało kierowników jednostek gospodarczych prawa do wynagrodzenia oraz prawa do obligatoryjnych nagród za zgłoszone i zrealizowane wnioski racjonalizatorskie. Skarżący w 1990 r. wystąpił z powództwem o zapłatę. Sąd Wojewódzki w Łodzi wyrokiem z 17 października 1997 r. powództwo oddalił. Apelacja skarżącego od powyższego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 16 grudnia 1998 r. W międzyczasie skarżący złożył skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, która została uznana za niedopuszczalną, o czym powiadomiono skarżącego pismem z 23 stycznia 2002 r. W dniu 30 stycznia 2002 r. skarżący wystąpił do Ministra Sprawiedliwości z wnioskiem o wniesienie na jego rzecz kasacji. Minister Sprawiedliwości pismem z 28 lutego 2002 r. powiadomił skarżącego o braku podstaw do wniesienia kasacji. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu nie można przyjąć, że złożenie skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka stanowi kontynuację trybu odwoławczego, tym samym mieści się w pojęciu wyczerpania drogi prawnej, o którym mowa w art. 46 ust. 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym. Wniosku takiego nie można wyciągać w szczególności z uznania Konwencji praw człowieka i podstawowych wolności, za powszechnie obowiązujący akt normatywny w polskim systemie prawa. Jak trafnie wskazał Trybunał Konstytucyjny, w zaskarżonym postanowieniu decydujące znaczenie dla ustalenia dopuszczalności przedmiotowej skargi konstytucyjnej ma art. 79 ust. 1 Konstytucji. W myśl tego przepisu skargę konstytucyjną może złożyć każdy, o ile na podstawie zakwestionowanych w niej przepisów sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego prawach lub wolnościach albo obowiązkach. Decyzja Europejskiego Trybunału Praw Człowieka została wydana w oparciu o wskazaną wyżej Konwencję, tymczasem skarżący wnosi o zbadanie zgodności z Konstytucją § 20 ust. 3 pkt 1 oraz § 28 rozporządzenia Rady Ministrów z 11 grudnia 1972 r. Wskazane przepisy nie stanowiły podstawy decyzji Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, tym samym decyzja ta nie może stanowić ostatecznego orzeczenia, o którym mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji. Z tego też powodu nie można liczyć biegu trzymiesięcznego terminu do złożenia skargi konstytucyjnej, od daty doręczenia skarżącemu wskazanej decyzji. Nie można również uznać za ostateczne rozstrzygnięcie o konstytucyjnych prawach skarżącego, dołączonego do skargi konstytucyjnej pisma Ministerstwa Sprawiedliwości, informującego o braku podstaw prawnych do wniesienia kasacji w sprawie skarżącego. Pismo to nie nosi żadnych znamion władczego rozstrzygnięcia w zakresie przysługujących skarżącemu praw lub wolności konstytucyjnych. Ani pośrednio, ani bezpośrednio pismo to nie kształtuje sytuacji prawnej skarżącego. W związku z powyższym, nie nosi ono znamion ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji RP. Pogląd ten znajduje wyraz w dotychczasowym orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego [por. np. postanowienie TK z 28 września 2000 r., Ts 132/00, (OTK ZU Nr 7(37)/1998, poz. 291)]. Mając powyższe na względzie należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI