Ts 340/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, uznając, że skarżący błędnie wskazał podstawę prawną naruszenia swoich praw.
Skarżący Joachim H. złożył skargę konstytucyjną kwestionującą zgodność przepisów k.p.c. dotyczących zaskarżania postanowień sądu drugiej instancji z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując, że orzeczenie, z którym skarżący wiązał naruszenie, nie zostało wydane na podstawie zaskarżonych przepisów. Skarżący wniósł zażalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Trybunał rozpoznał zażalenie, ale je oddalił, uznając, że skarżący błędnie interpretuje zakres kognicji Trybunału w zakresie oceny tzw. pominięć ustawodawczych i że powinien był kwestionować inne przepisy.
Joachim H. wniósł skargę konstytucyjną, domagając się zbadania zgodności art. 394 § 1 pkt 10 i 11 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Skarżący uważał, że przepisy te naruszają jego prawo do sądu, ponieważ uniemożliwiają zaskarżenie decyzji o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego złożonego w drugiej instancji. Trybunał Konstytucyjny początkowo odmówił nadania dalszego biegu skardze, powołując się na art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, ponieważ orzeczenie, z którym skarżący wiązał naruszenie, nie zostało wydane na podstawie zaskarżonych przepisów. Skarżący złożył zażalenie, argumentując, że sąd okręgowy orzekał na podstawie innych przepisów, a problem leży w tzw. pominięciu ustawodawczym. Trybunał Konstytucyjny rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym i postanowił go nie uwzględnić. Sąd podkreślił, że nie ma kompetencji do orzekania o zaniechaniach ustawodawcy, a zarzuty skarżącego nie podważały prawidłowości postanowienia o odmowie nadania dalszego biegu skardze. Trybunał wskazał, że skarżący powinien był kwestionować przepisy dotyczące zaskarżalności orzeczeń sądów drugiej instancji (art. 394¹ k.p.c.), a nie przepisy dotyczące zaskarżalności orzeczeń sądów pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący błędnie wskazał podstawę prawną naruszenia swoich praw. Orzeczenie, z którym skarżący wiązał naruszenie, nie zostało wydane na podstawie zaskarżonych przepisów, a kwestia zaskarżalności postanowienia sądu drugiej instancji o wyłączeniu sędziego powinna być rozpatrywana w ramach innych przepisów (art. 394¹ k.p.c.).
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny nie ma kompetencji do orzekania o zaniechaniach ustawodawcy. Skarżący powinien był kwestionować przepisy dotyczące zaskarżalności orzeczeń sądów drugiej instancji, a nie przepisy dotyczące zaskarżalności orzeczeń sądów pierwszej instancji. Argumenty skarżącego nie podważyły podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić zażalenia
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Joachim H. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (12)
Główne
ustawa o TK art. 47 § 1
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 49
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy te regulują możliwość złożenia zażalenia na orzeczenia wydane przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394¹ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
ustawa o TK art. 36 § 3
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 36 § 4
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 25 § 1
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 36 § 6
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
ustawa o TK art. 36 § 7
Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Orzeczenie, z którym skarżący wiąże naruszenie, nie zostało wydane na podstawie zaskarżonych przepisów. Skarżący błędnie wskazał przepisy k.p.c. dotyczące zaskarżania orzeczeń sądu pierwszej instancji, zamiast przepisów dotyczących zaskarżania orzeczeń sądu drugiej instancji. Trybunał Konstytucyjny nie jest kompetentny do orzekania o zaniechaniach ustawodawcy. Zarzuty nie mogą polegać na wskazaniu, że przepis nie zawiera konkretnej regulacji, której istnienie zadowalałoby wnioskodawcę.
Odrzucone argumenty
Przepisy k.p.c. naruszają prawo do sądu poprzez brak możliwości zaskarżenia decyzji o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego w drugiej instancji. Problem leży w tzw. pominięciu ustawodawczym, które powinno zostać naprawione poprzez zmianę przepisów lub wprowadzenie nowych.
Godne uwagi sformułowania
nie ma kompetencji do orzekania o zaniechaniach ustawodawcy zarzuty formułowane przez podmiot kwestionujący określone regulacje „nie mogą polegać na wskazaniu, że przepis nie zawiera konkretnej regulacji, której istnienie zadowalałoby wnioskodawcę”
Skład orzekający
Marek Zubik
przewodniczący
Maria Gintowt-Jankowicz
sprawozdawca
Wojciech Hermeliński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kognicji Trybunału Konstytucyjnego w zakresie kontroli konstytucyjności przepisów prawa, w tym kwestii tzw. pominięć ustawodawczych oraz prawidłowego wskazywania podstawy prawnej naruszenia w skardze konstytucyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej ze skargą konstytucyjną i zaskarżaniem postanowień o wyłączeniu sędziego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie kompetencji TK i zasad wnoszenia skargi konstytucyjnej, ale może być zbyt techniczna dla szerszej publiczności.
“Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na bieg? TK wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony146/2/B/2013 POSTANOWIENIE z dnia 27 marca 2013 r. Sygn. akt Ts 340/10 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Zubik – przewodniczący Maria Gintowt-Jankowicz – sprawozdawca Wojciech Hermeliński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 września 2012 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Joachima H., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 14 grudnia 2010 r. Joachim H. (dalej: skarżący) wystąpił o zbadanie zgodności art. 394 § 1 pkt 10 i 11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.) z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Postanowieniem z 12 września 2012 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze. Jako podstawę odmowy wskazał art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK). Orzeczenie, z którym skarżący wiąże naruszenie przysługujących mu praw i wolności określonych w Konstytucji, nie zostało bowiem wydane na podstawie zaskarżonych przepisów, co uzasadniało – w świetle art. 49 w zw. z art. 36 ust. 3 ustawy o TK – odmowę nadania dalszego biegu skardze. Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie, w którym nadal podnosi, że – wbrew stanowisku Trybunału – brak jest podstaw do przyjęcia, iż sąd okręgowy, z orzeczeniami którego wiąże naruszenie przysługujących mu praw konstytucyjnych, orzekał na podstawie art. 3941 § 2 k.p.c., a nie zaskarżonych przepisów, tj. art. 394 § 1 pkt 10 i 11 k.p.c. Skarżący podkreśla przy tym, że „zarzucona wniesioną skargą konstytucyjną niezgodność z Konstytucją polegająca na braku możliwości zaskarżenia decyzji o oddaleniu zgłoszonego w drugiej instancji wniosku o wyłączenie sędziego polega na tzw. pominięciu ustawodawczym”. Oznacza to, zdaniem skarżącego, że zamiast wprowadzać art. 3942 k.p.c., ustawodawca mógł równie dobrze odpowiednio zmienić zaskarżone przepisy, tak by spełniały standardy konstytucyjne. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 36 ust. 4 w zw. z art. 49 ustawy o TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b in fine w zw. z art. 36 ust. 6 i 7 ustawy o TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał Konstytucyjny bada przede wszystkim, czy wydając zaskarżone postanowienie, prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. W niniejszej sprawie Trybunał Konstytucyjny uznaje, że kwestionowane postanowienie jest prawidłowe, a argumenty przytoczone w zażaleniu nie podważają ustaleń przedstawionych w tym orzeczeniu i dlatego nie zasługują na uwzględnienie. Trybunał przypomina, że w swoim dotychczasowym orzecznictwie przyjmował konsekwentnie, iż nie ma kompetencji do orzekania o zaniechaniach ustawodawcy, polegających na niewydaniu aktu normatywnego, choćby obowiązek jego wydania wynikał z norm konstytucyjnych (zob. m.in. postanowienie TK z 8 września 2004 r., SK 55/03, OTK ZU nr 8/A/2004, poz. 86). Natomiast w przypadku obowiązującego aktu normatywnego Trybunał Konstytucyjny ma kompetencję do oceny jego konstytucyjności z punktu widzenia tego, czy nie brakuje w nim unormowań, bez których może on budzić wątpliwości natury konstytucyjnej. Zarzut niekonstytucyjności może więc dotyczyć zarówno tego, co ustawodawca w danym akcie unormował, jak i tego, co w akcie tym pominął, choć – postępując zgodnie z Konstytucją – powinien był unormować (zob. postanowienie TK z 14 lipca 2009 r., SK 2/08, OTK ZU nr 7/A/2009, poz. 117 i wyrok TK z 6 maja 1998 r., K 37/97, OTK ZU nr 3/1998, poz. 33 oraz powołane tam orzeczenia). Jednakże zarzuty formułowane przez podmiot kwestionujący określone regulacje „nie mogą polegać na wskazaniu, że przepis nie zawiera konkretnej regulacji, której istnienie zadowalałoby wnioskodawcę” (wyrok TK z 19 listopada 2001 r., K 3/00, OTK ZU nr 8/2001, poz. 251). Trybunał ponownie zwraca uwagę, że zaskarżone przepisy regulują możliwość złożenia zażalenia na orzeczenia wydane przez sąd pierwszej instancji. Skarżący wiąże natomiast naruszenie przysługującego mu prawa z art. 45 ust. 1 Konstytucji z orzeczeniem sądu drugiej instancji, odmawiającym przyjęcia do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji, który po raz pierwszy – wpadkowo – orzekał o wyłączeniu sędziego. Tym samym właściwymi do oceny dopuszczalności zaskarżenia orzeczenia wydanego przez ten sąd były przepisy odnoszące się do możliwości wniesienia zażalenia na orzeczenia wydane przez sądy drugiej instancji (tj. art. 3941 k.p.c.) i tylko w ich ramach skarżący mógł ewentualnie domagać się kontroli zgodności z Konstytucją pominięcia ustawodawczego. Potwierdza to przywołany przez skarżącego i Trybunał w kwestionowanym postanowieniu wyrok TK z 2 czerwca 2010 r. (SK 38/09, OTK ZU nr 5/A/2010, poz. 46), który właśnie z art. 3941 § 2 k.p.c. wiąże kwestię zaskarżalności zażaleniem postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego wniosek o wyłączenie sędziego złożony w postępowaniu przed tym sądem. Podsumowując, wywody skarżącego zawarte w zażaleniu nie podważają przyjętej w postanowieniu Trybunału Konstytucyjnego podstawy odmowy nadania dalszego biegu wniesionej skardze konstytucyjnej. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI