Ts 306/07

Trybunał Konstytucyjny2009-06-02
SAOSinnekontrola konstytucyjnościWysokakonstytucyjny
prawo do sąduk.p.c.postępowanie gospodarczebraki formalnepełnomocnikTrybunał Konstytucyjnyskarżącyorzeczenie zbędne

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej art. 4798a § 5 zdanie drugie k.p.c. z uwagi na zbędność orzekania, gdyż przepis ten był już przedmiotem kontroli i uznany za niezgodny z Konstytucją.

Skarżący Mirosław W. zakwestionował zgodność z Konstytucją przepisu k.p.c. przewidującego rygorystyczne odrzucanie pism procesowych w sprawach gospodarczych, wniesionych przez profesjonalnego pełnomocnika, bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Trybunał Konstytucyjny, powołując się na wcześniejszy wyrok w sprawie SK 28/08, uznał, że dalsze rozpatrywanie skargi jest zbędne, ponieważ kwestionowany przepis został już uznany za niezgodny z Konstytucją.

Skarga konstytucyjna dotyczyła zgodności z Konstytucją art. 4798a § 5 zdanie drugie Kodeksu postępowania cywilnego, który przewidywał odrzucenie pism procesowych w sprawach gospodarczych, wniesionych przez profesjonalnego pełnomocnika, bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Skarżący podniósł, że narusza to prawo do sądu. Trybunał Konstytucyjny, rozpatrując skargę, stwierdził, że nie może jej nadać dalszego biegu, ponieważ przepis ten był już przedmiotem kontroli w wyroku z dnia 15 kwietnia 2009 r. (SK 28/08). W tamtym wyroku Trybunał orzekł, że wskazany przepis jest niezgodny z Konstytucją, w szczególności z art. 45 ust. 1 (prawo do sądu) i art. 32 ust. 1 (równość wobec prawa). Trybunał uznał, że rygoryzm w zakresie formalnych warunków wniesienia zarzutów rzutuje na prawo strony do zaskarżenia orzeczeń. Z uwagi na zbędność orzekania, Trybunał umorzył postępowanie na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis ten jest niezgodny z Konstytucją.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny uznał, że rygoryzm w zakresie formalnych warunków wniesienia zarzutów w sprawach gospodarczych, bez możliwości ich uzupełnienia, narusza prawo strony do zaskarżenia orzeczeń i przedstawienia swojej argumentacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówiono nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny (w sensie oddalenia skargi)

Strony

NazwaTypRola
Mirosław W.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 4798a § § 5 zdanie drugie

Ustawa – Kodeks postępowania cywilnego

Przepis przewidujący odrzucenie pism procesowych w sprawach gospodarczych wniesionych przez profesjonalnego pełnomocnika bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych został uznany za niezgodny z Konstytucją.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli - prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli - zasada równości wobec prawa.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli - prawo do informacji o treści i podstawach rozstrzygnięć.

u.TK art. 39 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Podstawa do umorzenia postępowania w przypadku zbędności wydania orzeczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestionowany przepis był już przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 28/08, gdzie został uznany za niezgodny z Konstytucją. Zgodnie z ustawą o TK, postępowanie umarza się, gdy wydanie orzeczenia jest zbędne.

Godne uwagi sformułowania

merytoryczne rozpatrzenie sformułowanych w niej zarzutów jest zbędne rygoryzm w zakresie formalnych warunków wniesienia zarzutów rzutuje na prawo strony do zaskarżenia orzeczeń

Skład orzekający

Marek Mazurkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania przez TK z powodu zbędności orzekania, gdy przepis był już badany i uznany za niekonstytucyjny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przepis był już przedmiotem kontroli TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak Trybunał Konstytucyjny reaguje na powtarzające się skargi dotyczące przepisów już uznanych za niekonstytucyjne, co jest ważne dla zrozumienia mechanizmów kontroli konstytucyjności.

Trybunał Konstytucyjny: Czy można skarżyć przepisy już uznane za niekonstytucyjne?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
269/4/B/2009 POSTANOWIENIE z dnia 2 czerwca 2009 r. Sygn. akt Ts 306/07 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Mazurkiewicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Mirosława W. w sprawie zgodności: art. 4798a § 5 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) z art. 2, art. 32 ust. 1 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 19 grudnia 2007 r. zakwestionowana została zgodność z Konstytucją art. 4798a § 5 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.). Skarżący stoi na stanowisku, że przewidziany w kwestionowanej regulacji rygor odrzucania pism składanych przez profesjonalnego pełnomocnika, nienależycie opłaconych bez wzywania do uiszczenia opłaty, narusza elementy kształtujące konstytucyjne prawo do sądu, w tym w szczególności prawo do odpowiedniego ukształtowania procedury sądowej, zgodnie z wymogami sprawiedliwości i jawności. Skarga konstytucyjna została skierowana w oparciu o następujący stan faktyczny. Postanowieniem z 3 sierpnia 2007 r. (sygn. akt V GNc-upr. 1326/07) Sąd Rejonowy w Koszalinie odrzucił sprzeciw skarżącego od nakazu zapłaty tego sądu z uwagi na brak formalny w postaci niedołączenia pełnomocnictwa dla zawodowego pełnomocnika procesowego. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem, które Sąd Okręgowy w Koszalinie oddalił postanowieniem z 13 września 2007 r. (sygn. akt VII Gz 61/07). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Odnosząc się do niniejszej skargi konstytucyjnej, Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że nie może być jej nadany dalszy bieg, albowiem merytoryczne rozpatrzenie sformułowanych w niej zarzutów jest zbędne. Kwestionowana przez skarżącego regulacja k.p.c. była przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego w kontekście wskazanych w skardze konstytucyjnej wzorców. I tak, wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2009 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że „art. 4798a § 5 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego dodany ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, w zakresie, w jakim w postępowaniu w sprawach gospodarczych przewiduje, że sąd odrzuca zawierające braki formalne zarzuty od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym oraz sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wniesione przez przedsiębiorcę reprezentowanego przez adwokata lub radcę prawnego, bez uprzedniego wezwania do ich uzupełnienia, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 oraz z art. 78 Konstytucji” (wyrok z 15 kwietnia 2009 r., SK 28/08, OTK ZU nr 4/A/2009, poz. 48). We wskazanym wyżej wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że rygoryzm w zakresie formalnych warunków wniesienia zarzutów rzutuje na prawo strony do zaskarżenia orzeczeń wydanych w pierwszej instancji. Strona pozwana w postępowaniu nakazowym i upominawczym w sprawach gospodarczych w razie popełnienia uchybień formalnych nie tylko nie ma możliwości przedstawienia sądowi swej argumentacji, ale również nie może zaskarżyć z merytorycznego punktu widzenia orzeczenia wydanego z pominięciem jej argumentacji do sądu wyższej instancji. W przypadku odrzucenia zarzutów lub sprzeciwu od nakazu zapłaty można bowiem podnosić jedynie argumenty odnoszące się do stwierdzonych przez sąd uchybień formalnych skutkujących decyzją o odrzuceniu pisma procesowego. Artykuł 39 ust. l pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.) stanowi, że Trybunał umarza na posiedzeniu niejawnym postępowanie, jeżeli wydanie orzeczenia jest zbędne lub niedopuszczalne. Taki stan rzeczy ma niewątpliwie miejsce, gdy zaskarżony przepis był już przedmiotem kontroli zgodności z Konstytucją w innej sprawie rozpoznawanej przez Trybunał (zob. postanowienia z: 3 października 2001 r., SK 3/01, OTK ZU nr 7/2001, poz. 218; 25 listopada 2002 r., SK 30/01, OTK ZU nr 6/A/2002, poz. 88 oraz 26 marca 2002 r., P 3/02, OTK ZU nr 2/A/2002, poz. 22). Trybunał Konstytucyjny stoi przy tym na stanowisku, że konieczność uwzględniania określonej w ustawie o TK przesłanki zbędności wydania orzeczenia aktualna jest na każdym etapie postępowania inicjowanego skargą konstytucyjną (por. postanowienie TK z 3 września 2007 r., Ts 94/06, OTK ZU nr 2/B/2009, poz. 75). Zważywszy, że przedmiot niniejszej sprawy jest zbieżny z materią, co do której Trybunał Konstytucyjny wypowiedział się szczegółowo we wspomnianym wyroku z dnia 15 kwietnia 2009 r., należało odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej wniesionej przez skarżącego z uwagi na zbędność orzekania.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI