Ts 288/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący R.S. wniósł skargę konstytucyjną kwestionując § 9 ust. 5 pkt 11 zarządzenia nr 87/2021 Dyrektora Zakładu Karnego w R., które ograniczało możliwość posiadania czajnika elektrycznego w zakładzie karnym. Skarżący argumentował, że przepis ten narusza jego prawa konstytucyjne, w tym prawo do ochrony własności i równość wobec prawa. Trybunał Konstytucyjny początkowo odmówił nadania skardze dalszego biegu, uznając, że zarządzenie dyrektora więzienia nie jest samodzielnym aktem normatywnym podlegającym kontroli konstytucyjnej, a jedynie przepisem wykonawczym regulującym porządek wewnętrzny. Skarżący złożył zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz art. 79 ust. 1 Konstytucji. W zażaleniu podniósł, że zarządzenie to narusza jego prawa i powinno podlegać kontroli. Trybunał Konstytucyjny, rozpatrując zażalenie na posiedzeniu niejawnym, nie uwzględnił go. Podtrzymał stanowisko, że zaskarżony przepis zarządzenia zakładowego, jako przepis wykonawczy do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości i Kodeksu karnego wykonawczego, samodzielnie nie kreuje ani nie ogranicza praw konstytucyjnych i z tego względu nie może być przedmiotem kontroli w postępowaniu zainicjowanym skargą konstytucyjną. Trybunał podkreślił również, że jest zobowiązany orzekać w granicach skargi i nie może samodzielnie określać jej przedmiotu, a skarżący nie sformułował zarzutu niezgodności przepisu generalnego aktu normatywnego z Konstytucją.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja zakresu kontroli konstytucyjnej skargi konstytucyjnej, w szczególności w odniesieniu do aktów normatywnych niższego rzędu (zarządzeń).
Dotyczy specyficznej sytuacji zarządzenia dyrektora zakładu karnego; ogólne zasady dotyczące skargi konstytucyjnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zarządzenie dyrektora zakładu karnego, regulujące porządek wewnętrzny, może stanowić samodzielny przedmiot kontroli konstytucyjnej w ramach skargi konstytucyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarządzenie dyrektora zakładu karnego, jako przepis wykonawczy do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości i Kodeksu karnego wykonawczego, samodzielnie nie kreuje ani nie ogranicza praw konstytucyjnych i z tego względu nie może stanowić samodzielnego przedmiotu kontroli w postępowaniu zainicjowanym skargą konstytucyjną.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny stoi na stanowisku, że zarządzenie zakładowe regulujące porządek wewnętrzny nie ma samodzielnego charakteru normatywnego i nie może być przedmiotem skargi konstytucyjnej, chyba że stanowiłoby dopełnienie aktu wyższego rzędu, którego naruszenie jest podstawą skargi. W tym przypadku skarżący nie sformułował zarzutu niezgodności przepisu generalnego aktu normatywnego z Konstytucją.
Czy sąd lub inny organ władzy publicznej może orzekać ostatecznie o prawach, wolnościach lub obowiązkach skarżącego na podstawie zarządzenia dyrektora zakładu karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji, przedmiotem skargi konstytucyjnej może być wyłącznie ustawa lub inny akt normatywny, na podstawie którego sąd lub inny organ władzy publicznej orzekł ostatecznie o określonych w Konstytucji prawach, wolnościach lub obowiązkach skarżącego. Zarządzenie dyrektora zakładu karnego, jako przepis wykonawczy, nie spełnia tego kryterium samodzielnie.
Uzasadnienie
Trybunał podkreślił, że zarządzenie dyrektora więzienia jest przepisem wykonawczym i nie ma samodzielnego charakteru normatywnego, co oznacza, że nie jest aktem, na podstawie którego sąd lub inny organ władzy publicznej orzeka ostatecznie o prawach jednostki w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R.S. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (8)
Główne
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.
Konstytucja RP art. 79 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przedmiotem skargi konstytucyjnej może być wyłącznie ustawa lub inny akt normatywny, na podstawie którego sąd lub inny organ władzy publicznej orzekł ostatecznie o określonych w Konstytucji prawach, wolnościach lub obowiązkach skarżącego.
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 8
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Podstawa do wydania postanowienia o nie uwzględnieniu zażalenia.
Pomocnicze
u.o.t.p.TK art. 37 § ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3 w związku z art. 32 ust. 1 i 2 w związku z art. 64 ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepisy Konstytucji, które skarżący podniósł jako naruszone.
k.k.w.
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy
Przepis wykonawczy do którego odnosi się zaskarżone zarządzenie.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności
Przepis wykonawczy do którego odnosi się zaskarżone zarządzenie.
u.o.t.p.TK art. 67
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Trybunał jest zobligowany do orzekania wyłącznie w zakresie granic skargi konstytucyjnej i nie jest władny samodzielnie określać jej przedmiotu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaskarżone zarządzenie dyrektora zakładu karnego nie jest samodzielnym aktem normatywnym podlegającym kontroli konstytucyjnej. • Przepis zarządzenia zakładowego nie kreuje ani nie ogranicza samodzielnie praw konstytucyjnych. • Skarżący nie sformułował zarzutu niezgodności przepisu generalnego aktu normatywnego z Konstytucją.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 53 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK poprzez przedwczesną odmowę nadania skardze dalszego biegu. • Zarzut naruszenia art. 79 ust. 1 Konstytucji poprzez błędne uznanie, że przedmiot skargi jest zarządzeniem zakładowym niepodlegającym kontroli.
Godne uwagi sformułowania
przepis ten samodzielnie nie może stanowić przedmiotu kontroli w postępowaniu przed Trybunałem zainicjowanym wniesieniem skargi konstytucyjnej • zarządzenie zakładowe, regulującego porządek wewnętrzny zakładu karnego i nie ma samodzielnego charakteru normatywnego • Trybunał jest zobligowany do orzekania wyłącznie w zakresie granic skargi konstytucyjnej i nie jest władny samodzielnie określać jej przedmiotu
Skład orzekający
Jarosław Wyrembak
przewodniczący
Michał Warciński
członek
Andrzej Zielonacki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kontroli konstytucyjnej skargi konstytucyjnej, w szczególności w odniesieniu do aktów normatywnych niższego rzędu (zarządzeń)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zarządzenia dyrektora zakładu karnego; ogólne zasady dotyczące skargi konstytucyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu kontroli konstytucyjności, jakim jest zakres przedmiotowy skargi konstytucyjnej i możliwość kwestionowania aktów niższego rzędu. Jest to istotne dla prawników procesowych i specjalizujących się w prawie konstytucyjnym.
“Czy zarządzenie dyrektora więzienia może naruszyć Konstytucję? TK wyjaśnia granice skargi konstytucyjnej.”
Sektor
prawo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.