Ts 132/13

Trybunał Konstytucyjny2014-03-05
SAOSinnekontrola konstytucyjnościŚredniakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnydroga prawnapostępowanie egzekucyjneadministracjadostęp do sąduterminy procesowe

Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, uznając, że skarżący nie wyczerpał drogi prawnej.

Skarżący J.S. złożył skargę konstytucyjną kwestionującą zgodność przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując na niewyczerpanie drogi prawnej (brak skargi kasacyjnej) oraz wniesienie skargi po terminie i brak uzupełnienia braków formalnych. Skarżący wniósł zażalenie, argumentując bezcelowość skargi kasacyjnej. Trybunał nie uwzględnił zażalenia, potwierdzając prawidłowość swojej wcześniejszej decyzji.

Skarżący J.S. złożył skargę konstytucyjną dotyczącą zgodności art. 17 i 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z Konstytucją, zarzucając naruszenie prawa dostępu do sądu. Trybunał Konstytucyjny pierwotnie odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdzając, że skarżący nie wyczerpał drogi prawnej, ponieważ nie wniósł skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Dodatkowo wskazano na wniesienie skargi po terminie i nieuzupełnienie braków formalnych. Skarżący wniósł zażalenie, twierdząc, że skarga kasacyjna byłaby bezcelowa i generowałaby dodatkowe koszty. Trybunał Konstytucyjny rozpatrzył zażalenie na posiedzeniu niejawnym i nie uwzględnił go. Uznano, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty zażalenia nie podważają podstaw odmowy. Trybunał podkreślił, że warunkiem wniesienia skargi konstytucyjnej jest wyczerpanie drogi prawnej i uzyskanie prawomocnego orzeczenia, co w tym przypadku nie nastąpiło z powodu braku skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wniesienie skargi kasacyjnej jest warunkiem wyczerpania drogi prawnej, a jej brak uniemożliwia nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej i uzyskaniu prawomocnego orzeczenia. Nieskorzystanie ze zwyczajnych środków zaskarżenia lub ich niemożność rozpoznania z przyczyn formalnych uniemożliwia wniesienie skargi konstytucyjnej. Brak skargi kasacyjnej oznacza niewyczerpanie drogi prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić zażalenia

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
J.S.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (10)

Główne

ustawa o TK art. 46 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Określa termin wniesienia skargi konstytucyjnej po wyczerpaniu drogi prawnej.

ustawa o TK art. 49

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Reguluje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 17

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 126

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 77 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

ustawa o TK art. 36 § 7

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK art. 36 § 3

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewyczerpanie drogi prawnej przez skarżącego (brak skargi kasacyjnej). Wniesienie skargi konstytucyjnej po terminie. Nieuzupełnienie braków formalnych skargi. Brak odniesienia się skarżącego w zażaleniu do wszystkich podstaw odmowy nadania biegu skardze.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o bezcelowości wniesienia skargi kasacyjnej. Argument skarżącego o braku możliwości rozpoznania skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

skarżący nie wyczerpał przysługującej mu w sprawie drogi prawnej skarga konstytucyjna jest niedopuszczalna w sytuacji, gdy orzeczenie stało się prawomocne na skutek nieskorzystania przez skarżącego z przysługujących mu zwyczajnych środków zaskarżania zbyt daleko idącym ograniczeniem praw skarżących byłoby oczekiwanie, że podejmą oni próbę pozbawienia wydanych rozstrzygnięć cechy prawomocności przez wniesienie nadzwyczajnych środków zaskarżenia

Skład orzekający

Teresa Liszcz

przewodnicząca

Maria Gintowt-Jankowicz

sprawozdawca

Wojciech Hermeliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych i proceduralnych dla wnoszenia skarg konstytucyjnych, w szczególności konieczności wyczerpania drogi prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury przed Trybunałem Konstytucyjnym i wymogów związanych ze skargą konstytucyjną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie wymogów formalnych skargi konstytucyjnej i wyczerpania drogi prawnej.

Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na bieg? Trybunał przypomina o drodze prawnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
150/2/B/2014 POSTANOWIENIE z dnia 5 marca 2014 r. Sygn. akt Ts 132/13 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Teresa Liszcz – przewodnicząca Maria Gintowt-Jankowicz – sprawozdawca Wojciech Hermeliński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 października 2013 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej J.S., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 5 maja 2013 r. J.S. (dalej: skarżący), reprezentowany przez adwokata z urzędu, wystąpił o zbadanie zgodności art. 17 i art. 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015, ze zm.) z art. 2, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji. Skarżący twierdzi, że zakwestionowane przepisy naruszają gwarancje określone we wskazanych w petitum skargi postanowieniach Konstytucji, w tym prawo dostępu do sądu oraz „prawo wniesienia odwołania od orzeczenia, które zostało wydane przez niezawisły sąd”. W skardze konstytucyjnej pełnomocnik skarżącego wniósł o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Oświadczył przy tym, że „koszty te nie zostały opłacone ani w części, ani w całości”. Postanowieniem z 4 października 2013 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, stwierdziwszy, że skarżący nie wyczerpał przysługującej mu w sprawie drogi prawnej, ponieważ nie wniósł skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Niezależnie od powyższego Trybunał wskazał, że nawet gdyby przyjąć, że orzeczeniem, o którym mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji, jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (dalej: WSA w Krakowie) z 19 października 2012 r. (sygn. akt II SA/Kr 946/12), to skardze konstytucyjnej i tak należałoby odmówić nadania dalszego biegu. Skarżący wniósł bowiem skargę po terminie określonym w art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK), a także nie uzupełnił jej braków formalnych. W zażaleniu z 18 października 2013 r. skarżący zaskarżył powyższe postanowienie w całości. Wniósł o uwzględnienie zażalenia i nadanie skardze dalszego biegu. Zarzucił, że w sprawie, w związku z którą zainicjował postępowanie przed Trybunałem, wniesienie skargi kasacyjnej było bezcelowe, gdyż nie zostałaby ona rozpoznana. Wystąpienie z tym środkiem prawnym wiązałoby się dla niego jedynie z dodatkowymi kosztami. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: W myśl art. 36 ust. 4 w związku z art. 49 ustawy o TK, skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 36 ust. 6–7 i z art. 49 ustawy o TK). W szczególności bada, czy w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przyjętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty zażalenia nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. We wniesionym środku odwoławczym skarżący nie odniósł się do wskazanych przez Trybunał samodzielnych podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, tj. wniesienia skargi po terminie i nieuzupełnienia jej braków formalnych. W związku z tym należy stwierdzić, że postanowienie z 4 października 2013 r. – w zakresie, w jakim Trybunał uznał, iż skarga konstytucyjna nie spełnia warunków określonych w art. 49 w związku z art. 46 ust. 1 i art. 49 w związku z art. 36 ust. 3 ustawy o TK – jest prawidłowe. Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie było bezcelowe. Skarżący nie bierze zatem pod uwagę tego, że zgodnie art. 46 ustawy o TK skarga konstytucyjna może zostać wniesiona do Trybunału po wyczerpaniu drogi prawnej, jeśli nie upłynął trzymiesięczny termin od doręczenia prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzygnięcia. Przy ustalaniu biegu wskazanego terminu kluczowe znaczenie ma więc obowiązek uzyskania przez skarżącego „prawomocnego orzeczenia” w ramach przysługującej mu i „wyczerpanej” drogi prawnej. W swoim orzecznictwie Trybunał wielokrotnie podkreślał, że skarga konstytucyjna jest niedopuszczalna w sytuacji, gdy orzeczenie stało się prawomocne na skutek nieskorzystania przez skarżącego z przysługujących mu zwyczajnych środków zaskarżania nieprawomocnych orzeczeń lub też gdy wniesione środki okazały się niemożliwe do rozpoznania z powodów formalnych. Warunkiem koniecznym wniesienia skargi konstytucyjnej jest legitymowanie się prawomocnym orzeczeniem, które cechę tę uzyskało w wyniku skutecznego wniesienia przez stronę środków odwoławczych. Jednocześnie zbyt daleko idącym ograniczeniem praw skarżących byłoby oczekiwanie, że podejmą oni próbę pozbawienia wydanych rozstrzygnięć cechy prawomocności przez wniesienie nadzwyczajnych środków zaskarżenia. Z tego powodu uzyskanie prawomocnego orzeczenia jest także warunkiem wystarczającym wniesienia do Trybunału Konstytucyjnego skargi konstytucyjnej (zob. postanowienia TK z: 6 listopada 2008 r., Ts 264/08, OTK ZU nr 3/B/2009, poz. 211; 5 czerwca 2009 r., Ts 109/09, OTK ZU nr 4/B/2009, poz. 350 oraz 22 maja 2013 r., Ts 350/11, niepubl.). Skoro skarżący nie wniósł skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie, to nie wyczerpał drogi prawnej, a w konsekwencji nie przedstawił ostatecznego orzeczenia o przysługujących mu prawach i wolnościach. Wniesione zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, dlatego Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 49 w związku z art. 36 ust. 7 ustawy o TK, postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI