Ts 27/00

Trybunał Konstytucyjny2000-04-27
SAOSAdministracyjnepostępowanie administracyjneNiskakonstytucyjny
prawo konstytucyjnekodeks postępowania administracyjnegoprawo do sądupomoc społecznadecyzja administracyjnazażalenieTrybunał Konstytucyjny

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej braku możliwości zażalenia na odmowę uzupełnienia decyzji administracyjnej, wskazując, że problem wynika z przepisów ustawy o pomocy społecznej, a nie zaskarżonego przepisu KPA.

Skarżący konstytucyjnie kwestionował art. 111 § 1 KPA, twierdząc, że brak możliwości zażalenia na odmowę uzupełnienia decyzji narusza jego prawo do zaskarżania orzeczeń. Sprawa dotyczyła wniosku o pomoc społeczną, gdzie MOPS odmówił uzupełnienia pisma, uznając, że nie wymagało to decyzji administracyjnej. SKO również uznało zażalenie skarżącego za nieuzasadnione. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 111 § 1 KPA dotyczy sytuacji, gdy decyzja została wydana, a w tym przypadku organ nie był zobowiązany do jej wydania. Brak możliwości odwołania wynikał z ustawy o pomocy społecznej, a nie zaskarżonego przepisu KPA.

Skarga konstytucyjna Piotra J. skierowana przeciwko art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (KPA) zarzucała niezgodność z art. 78 Konstytucji RP. Skarżący podnosił, że brak możliwości złożenia zażalenia na odmowę uzupełnienia decyzji administracyjnej narusza jego konstytucyjne prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Sprawa wywodziła się z wniosku o udzielenie pomocy społecznej, gdzie MOPS w Ś. poinformował o możliwości udzielenia świadczenia, ale odmówił uzupełnienia pisma o elementy decyzji administracyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uznało zażalenie skarżącego na niezałatwienie wniosku w terminie za nieuzasadnione, wskazując, że przyznanie świadczenia z pomocy społecznej nie zawsze wymaga decyzji administracyjnej. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że art. 111 § 1 KPA ma zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy decyzja administracyjna została już wydana, a organ jedynie ją uzupełnia. W niniejszej sprawie organ nie był zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej, co wynikało z art. 43 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Trybunał podkreślił, że brak możliwości złożenia odwołania nie wynikał z zaskarżonego przepisu KPA, lecz z przepisów ustawy o pomocy społecznej, które nie były przedmiotem skargi. Ponieważ skarżący nie wykazał, w jaki sposób zaskarżony przepis KPA narusza jego konstytucyjne prawo, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 111 § 1 KPA nie narusza art. 78 Konstytucji RP w sytuacji, gdy organ nie był zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej. Brak możliwości odwołania wynika z przepisów ustawy o pomocy społecznej, a nie zaskarżonego przepisu KPA.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że art. 111 § 1 KPA dotyczy uzupełnienia już wydanej decyzji administracyjnej. W sytuacji, gdy organ nie wydał decyzji, nie można mówić o jej uzupełnieniu ani o naruszeniu prawa do jej zaskarżenia przez ten przepis. Brak konieczności wydania decyzji wynikał z ustawy o pomocy społecznej, która nie była przedmiotem skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówiono nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Piotr J.osoba_fizycznaskarżący
MOPS w Ś.instytucjaorgan administracji
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.instytucjaorgan administracji

Przepisy (5)

Główne

k.p.a. art. 111 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten dotyczy uzupełnienia decyzji administracyjnej, gdy została ona już wydana, a organ ma ją jedynie uzupełnić. Nie ma zastosowania, gdy organ nie jest zobowiązany do wydania decyzji.

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji.

Pomocnicze

u.o.p.s. art. 43 § ust. 2

Ustawa o pomocy społecznej

Stanowi, że przyznanie świadczenia w postaci pracy socjalnej nie wymaga wydania decyzji administracyjnej.

u.o.TK art. 47 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Określa wymogi formalne skargi konstytucyjnej, w tym konieczność wskazania, w jaki sposób zaskarżony przepis narusza konstytucyjne prawo.

u.o.NSA art. 16 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Przewiduje skargę do NSA w sprawach aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, innych niż określone w pkt 1-3.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 111 § 1 KPA dotyczy sytuacji, gdy decyzja została wydana, a nie gdy organ nie jest zobowiązany do jej wydania. Brak możliwości odwołania wynika z przepisów ustawy o pomocy społecznej, a nie zaskarżonego przepisu KPA. Skarżący nie wykazał naruszenia art. 78 Konstytucji RP przez zaskarżony przepis KPA.

Odrzucone argumenty

Art. 111 § 1 KPA narusza prawo do zaskarżania orzeczeń, ponieważ nie przewiduje zażalenia na odmowę uzupełnienia decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Warunkiem aktualizacji dyspozycji z art. 111 § 1 kpa jest więc uprzednie wydanie decyzji administracyjnej. W sytuacji, gdy organ nie jest zobowiązany do wydania takiej decyzji nie można mówić w ogóle o żądaniu jej uzupełnienia. Brak możliwości złożenia przez skarżącego odwołania w niniejszej sprawie nie wynika z dyspozycji zawartej w art. 111 § 1 kpa, lecz z art. 43 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej.

Skład orzekający

Jerzy Ciemniewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu stosowania art. 111 § 1 KPA oraz zasady prawa do zaskarżania w kontekście braku obowiązku wydania decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku obowiązku wydania decyzji administracyjnej w postępowaniu o świadczenia z pomocy społecznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników procesualistów i administracjonistów ze względu na precyzyjną analizę zastosowania art. 111 § 1 KPA, jednak dla szerszej publiczności może być zbyt techniczna.

Kiedy brak decyzji administracyjnej nie narusza prawa do jej zaskarżenia? Analiza TK.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
132 POSTANOWIENIE z dnia 27 kwietnia 2000 r. Sygn. Ts 27/00 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jerzy Ciemniewski po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Piotra J., w sprawie zgodności: art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 1980 r. Dz.U. Nr 9, poz. 26 ze zm.) z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Uzasadnienie: W skardze konstytucyjnej zarzucono, że art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 1980 r. Dz.U. Nr 9, poz. 26 ze zm.) jest niezgodny z art. 78 konstytucji, gdyż nie przewiduje możliwości złożenia zażalenia na odmowę uzupełnienia decyzji przez co narusza konstytucyjne prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Skarżący złożył wniosek do MOPS w Ś. o udzielenie pomocy społecznej. Pismem z 6 października 1999 r. MOPS poinformował o możliwości udzielenia takiej pomocy. Skarżący złożył wniosek o uzupełnienie powyższego pisma o elementy, które powinna zawierać decyzja administracyjna. W odpowiedzi MOPS w Ś. poinformował skarżącego, iż świadczenie pomocy społecznej we wnioskowanym przez niego zakresie nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., rozpoznając zażalenie skarżącego na niezałatwienie w terminie wniosku w sprawie uzupełnienia pisma MOPS w Ś. z 6 października 1999 r., postanowieniem z 30 listopada 1999 r. uznało zażalenie za nieuzasadnione. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż w myśl art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity z 1998 r. Dz.U Nr 64, poz. 414 ze zm.) przyznanie świadczenia w postaci pracy socjalnej nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Żądanie zainteresowanego o uzupełnienie pisma elementami stanowiącymi składniki decyzji administracyjnej nie zasługuje na uwzględnienie. Trybunał Konstytucyjny zważył co następuje: Przewidziane w art. 111 § 1 kpa uzupełnienie decyzji administracyjnej może mieć miejsce, gdy wydano decyzję częściową, choć w ocenie organu wydającego miała ona załatwić całą sprawę (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego – komentarz, Warszawa 1996, s. 505). Warunkiem aktualizacji dyspozycji z art. 111 § 1 kpa jest więc uprzednie wydanie decyzji administracyjnej. W sytuacji, gdy organ nie jest zobowiązany do wydania takiej decyzji nie można mówić w ogóle o żądaniu jej uzupełnienia. Brak możliwości złożenia przez skarżącego odwołania w niniejszej sprawie nie wynika z dyspozycji zawartej w art. 111 § 1 kpa, lecz z art. 43 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Ten ostatni przepis nie przewiduje bowiem wydawania decyzji administracyjnych w sprawach o świadczenie pomocy socjalnej. Ponieważ art. 43 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej nie był przedmiotem skargi konstytucyjnej, poza zakresem rozważań Trybunału Konstytucyjnego pozostaje prawna forma przyznawania świadczeń z zakresu pomocy społecznej. Na marginesie należy zaznaczyć, iż w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w których nie jest konieczne wydawanie decyzji administracyjnych obywatel nie jest pozbawiony prawa, o którym mowa w art. 78 konstytucji. W myśl art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w sprawach aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, innych niż określone w art. 16 ust. 1 pkt 1-3, dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, iż skarżący nie wskazał w jaki sposób zaskarżony przepis ustawy narusza jego konstytucyjne prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Skarga konstytucyjna nie spełnia wymogu, o którym mowa w art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym i dlatego należało odmówić nadania jej dalszego biegu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI