Orzeczenie · 2016-05-05

Ts 253/15

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2016-05-05
tkinnekontrola konstytucyjnościŚredniakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnykodeks postępowania karnegowyczerpanie drogi prawnejwymogi formalnezażalenieostateczne orzeczenie

Skarżący L.P. wniósł skargę konstytucyjną kwestionującą zgodność art. 41 § 1 oraz art. 42 § 1 i 4 w zw. z art. 459 § 1 i 2 Kodeksu postępowania karnego z art. 78 i art. 45 ust. 1 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 11 grudnia 2015 r. odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując na niespełnienie przez skarżącego podstawowego wymogu formalnego – braku ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie. Skarżący wniósł zażalenie, zarzucając Trybunałowi błędną wykładnię art. 46 ust. 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z 1997 r. poprzez przyjęcie, że obowiązany był do złożenia zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego w S. z kwietnia 2015 r., mimo braku możliwości jego wniesienia. Trybunał Konstytucyjny, stosując przepisy ustawy o TK z 1997 r. (zgodnie z art. 134 pkt 1 ustawy o TK z 2015 r.), rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym. Stwierdził, że postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze było prawidłowe, ponieważ skarżący nie wyczerpał drogi prawnej, co jest warunkiem koniecznym wniesienia skargi konstytucyjnej. Trybunał podkreślił, że skarżący powinien był wykazać naruszenie jego praw i wolności w związku z brakiem możliwości wniesienia zażalenia, uzyskując ostateczne orzeczenie w oparciu o zaskarżony przepis, np. poprzez skorzystanie z procedury uregulowanej w art. 429 § 1 kpk. Niespełnienie tego wymogu stanowi samodzielną podstawę odmowy nadania skardze dalszego biegu. W związku z tym, że zażalenie nie podważyło podstaw odmowy, Trybunał postanowił nie uwzględnić zażalenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, w szczególności konieczności wyczerpania drogi prawnej i uzyskania ostatecznego orzeczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym i wymogów formalnych skargi konstytucyjnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarżący, wnosząc skargę konstytucyjną, musi uzyskać ostateczne orzeczenie oparte na zaskarżonym przepisie, nawet jeśli środek zaskarżenia na postanowienie sądu pierwszej instancji nie przysługuje?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarżący musi wykazać, że wyczerpał drogę prawną, co oznacza uzyskanie ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie, nawet jeśli wymaga to skorzystania z procedur umożliwiających zaskarżenie postanowienia.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r., skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej. W przypadku braku możliwości wniesienia zażalenia, skarżący jest zobowiązany do wykazania naruszenia jego praw i wolności w związku z tym brakiem, uzyskując ostateczne orzeczenie w sprawie, np. poprzez skorzystanie z procedury uregulowanej w art. 429 § 1 kpk.

Czy postanowienie Sądu Rejonowego w S. z kwietnia 2015 r. o wyłączeniu sędziego, na które nie przysługuje zażalenie w świetle art. 459 § 1 i 2 kpk, stanowi ostateczne rozstrzygnięcie umożliwiające wniesienie skargi konstytucyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący jest zobowiązany do podjęcia kroków w celu uzyskania ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie, nawet jeśli wymaga to skorzystania z innych dostępnych procedur prawnych, aby wykazać wyczerpanie drogi prawnej.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że skarżący nie spełnił wymogu wyczerpania drogi prawnej, ponieważ nie podjął działań w celu uzyskania ostatecznego orzeczenia w sprawie wniosku o wyłączenie sędziego, mimo istnienia takich możliwości proceduralnych (np. art. 429 § 1 kpk). Brak takiego orzeczenia stanowi samodzielną podstawę do odmowy nadania skardze dalszego biegu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Nie uwzględnić zażalenia
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
L.P.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (14)

Główne

ustawa o TK z 1997 r. art. 46 § ust. 1

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. – o Trybunale Konstytucyjnym

Warunek konieczny wniesienia skargi konstytucyjnej – wyczerpanie drogi prawnej, tj. uzyskanie ostatecznego orzeczenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 41 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 42 § § 1 i 4

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 459 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

Konstytucja art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

ustawa o TK z 1997 r. art. 36 § ust. 4

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. – o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK z 1997 r. art. 49

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. – o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK z 1997 r. art. 25 § ust. 1 pkt 3 lit. b

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. – o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK z 1997 r. art. 36 § ust. 6 i 7

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. – o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK z 2015 r. art. 138

Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK z 2015 r. art. 139

Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK z 2015 r. art. 134 § pkt 1

Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym

Stosowanie przepisów dotychczasowych (ustawy o TK z 1997 r.) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy.

k.p.k. art. 429 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

Procedura umożliwiająca uzyskanie ostatecznego orzeczenia w sprawie wniosku o wyłączenie sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez skarżącego wymogu wyczerpania drogi prawnej. • Brak uzyskania ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie. • Skarżący nie wykazał naruszenia jego praw i wolności w związku z brakiem możliwości wniesienia zażalenia.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędnej wykładni art. 46 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r. przez Trybunał. • Twierdzenie, że na postanowienie Sądu Rejonowego w S. nie przysługuje zażalenie.

Godne uwagi sformułowania

nie uzyskał ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie • nie spełnił podstawowego wymogu formalnego • wyczerpanie drogi prawnej • obowiązany był do złożenia zażalenia • nie przysługiwało zażalenie • podstawa odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu

Skład orzekający

Leon Kieres

przewodniczący

Małgorzata Pyziak-Szafnicka

sprawozdawca

Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, w szczególności konieczności wyczerpania drogi prawnej i uzyskania ostatecznego orzeczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym i wymogów formalnych skargi konstytucyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, co jest kluczowe dla prawników zajmujących się tą materią, ale może być mniej zrozumiałe dla szerszej publiczności.

Nawet w Trybunale Konstytucyjnym liczą się formalności: dlaczego Twoja skarga może zostać odrzucona?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst