Ts 217/10

Trybunał Konstytucyjny2012-09-26
SAOSinnekontrola konstytucyjnościŚredniakonstytucyjny
przewlekłość postępowaniaprawo do sąduskarga konstytucyjnaTrybunał KonstytucyjnyKodeks cywilnyustawa o skardze na przewlekłość

Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej przewlekłości postępowania, uznając, że zarzuty skarżącego są bezzasadne.

Skarżący Paweł K. wniósł skargę konstytucyjną zarzucając niezgodność z ustawą o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez zwłoki oraz Kodeksem cywilnym, twierdząc, że do stwierdzenia przewlekłości postępowania konieczne jest zawinione działanie sądu. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, uznając, że orzeczenie wskazane przez skarżącego nie było oparte na kwestionowanych przepisach i że zarzuty są bezzasadne. Skarżący złożył zażalenie, kwestionując wykładnię przepisów przez Trybunał. Trybunał rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym i nie uwzględnił go, stwierdzając, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty zażalenia nie podważają podstaw odmowy.

Skarżący Paweł K. wniósł skargę konstytucyjną, zarzucając niezgodność z art. 77 ust. 1 Konstytucji oraz art. 2 ust. 2 ustawy o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym i sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w związku z art. 415 Kodeksu cywilnego. Głównym zarzutem było twierdzenie, że do stwierdzenia przewlekłości postępowania konieczne jest zawinione działanie sądu. Trybunał Konstytucyjny, postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2012 r., odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując, że orzeczenie, na które powołał się skarżący, nie zostało wydane na podstawie zakwestionowanych przepisów. Trybunał stwierdził również, że zarzuty skarżącego są oczywiście bezzasadne, ponieważ ustawa o skardze na przewlekłość postępowania nie wymaga zawinionego działania sądu do stwierdzenia przewlekłości. Pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie, argumentując, że Trybunał błędnie zinterpretował przepisy i wkroczył w kompetencje sądów powszechnych. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając zażalenie na posiedzeniu niejawnym, stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Podkreślono, że podstawą kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości postępowania są inne przepisy Kodeksu cywilnego (art. 417 w zw. z art. 16 u.s.n. lub art. 417¹ § 3 k.c. w zw. z art. 15 u.s.n.), a nie art. 415 k.c. Ponadto, przepisy te nie wymagają zawinienia. Trybunał uznał, że skarżący w zażaleniu nie podważył tych ustaleń ani nie przedstawił argumentów uzasadniających konieczność uwzględniania winy sądu przy ocenie przewlekłości. W związku z tym, Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zawinione działanie sądu nie jest konieczną przesłanką do stwierdzenia przewlekłości postępowania.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość postępowania oraz Kodeksu cywilnego (art. 417 w zw. z art. 16 u.s.n. lub art. 417¹ § 3 k.c. w zw. z art. 15 u.s.n.) stanowią podstawę kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości i nie wymagają zawinienia sądu. Art. 415 k.c. nie ma zastosowania w tym kontekście.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić zażalenia

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Paweł K.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (8)

Główne

u.s.n. art. 2 § ust. 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Nie wymaga zawinionego działania sądu do stwierdzenia przewlekłości postępowania.

Pomocnicze

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Nie ma zastosowania do ustalania przewlekłości postępowania w kontekście skargi konstytucyjnej.

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

Podstawa kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości postępowania (w zw. z art. 16 u.s.n.).

k.c. art. 417¹ § § 3

Kodeks cywilny

Podstawa kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości postępowania (w zw. z art. 15 u.s.n.).

ustawa o TK art. 36 § ust. 4

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK art. 49

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK art. 25 § ust. 1 pkt 3 lit. b

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

ustawa o TK art. 36 § ust. 6-7

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestionowane przepisy (art. 2 ust. 2 u.s.n. w zw. z art. 415 k.c.) nie stanowiły podstawy ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie skarżącego. Podstawą kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości postępowania są inne przepisy k.c. (art. 417 w zw. z art. 16 u.s.n. lub art. 417¹ § 3 k.c. w zw. z art. 15 u.s.n.). Przepisy dotyczące kompensacji szkody z przewlekłości nie wymagają zawinionego działania sądu. Zarzuty skarżącego są oczywiście bezzasadne. Skarżący nie podważył ustaleń Trybunału w zażaleniu.

Odrzucone argumenty

Niezgodność art. 2 ust. 2 u.s.n. w zw. z art. 415 k.c. z art. 77 ust. 1 Konstytucji z uwagi na wymóg zawinionego działania sądu. Trybunał Konstytucyjny wkroczył w sferę stosowania prawa przez sąd powszechny, przekraczając granice wstępnego rozpoznania skargi.

Godne uwagi sformułowania

zarzuty są oczywiście bezzasadne z art. 2 ust. 2 u.s.n. nie wynika, aby zawinione działanie sądu było konieczną przesłanką do ustalenia, czy w danej sprawie doszło do przewlekłości postępowania podstawą kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości postępowania jest art. 417 k.c. w zw. z art. 16 u.s.n. albo art. 4171 § 3 k.c. w zw. z art. 15 u.s.n., a nie art. 415 k.c.

Skład orzekający

Marek Zubik

przewodniczący

Zbigniew Cieślak

sprawozdawca

Andrzej Wróbel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania i zakresu kontroli skargi konstytucyjnej przez Trybunał Konstytucyjny."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wniosków proceduralnych Trybunału Konstytucyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki i roli Trybunału Konstytucyjnego w jego ochronie. Jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem konstytucyjnym i procesowym.

Czy sąd musi działać zawinionym, by mówić o przewlekłości? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
418/5/B/2012 POSTANOWIENIE z dnia 26 września 2012 r. Sygn. akt Ts 217/10 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Zubik – przewodniczący Zbigniew Cieślak – sprawozdawca Andrzej Wróbel, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia 2012 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Pawła K., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału 31 sierpnia 2010 r. Paweł K. (dalej: skarżący) zarzucił niezgodność z art. 77 ust. 1 Konstytucji art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843, ze zm.; dalej: u.s.n.) w zw. z art. 415 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, ze zm.; dalej: k.c.) w zakresie, w jakim do stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, konieczne jest zawinione działanie sądu. Postanowieniem z 23 kwietnia 2012 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 7 maja 2012 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. W uzasadnieniu stwierdził, że orzeczenie wskazane przez skarżącego jako ostateczne nie zostało wydane na podstawie zakwestionowanych przepisów art. 2 ust. 2 u.s.n. w zw. z art. 415 k.c. Trybunał wskazał również, że zarzuty sformułowane przez skarżącego są oczywiście bezzasadne, ponieważ z art. 2 ust. 2 u.s.n. nie wynika, aby zawinione działanie sądu było konieczną przesłanką do ustalenia, czy w danej sprawie doszło do przewlekłości postępowania. W dniu 14 maja 2012 r. pełnomocnik złożył zażalenie na postanowienie Trybunału. Zdaniem skarżącego Trybunał błędnie przyjął, że zakwestionowane przepisy nie stanowiły podstawy ostatecznego orzeczenia w rozpatrywanej sprawie. W jego ocenie Trybunał, dokonując w zaskarżonym postanowieniu wykładni art. 2 ust. 2 u.s.n. oraz art. 415 k.c., wkroczył w sferę stosowania prawa przez sąd powszechny, a tym samym przekroczył granice wstępnego rozpoznania skargi konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 36 ust. 4 w zw. z art. 49 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b w zw. z art. 36 ust. 6-7 i z art. 49 ustawy o TK). Trybunał Konstytucyjny bada w szczególności, czy wydając zaskarżone postanowienie, prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przyjętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Trybunał w niniejszym składzie stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty zażalenia nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W postanowieniu z 23 kwietnia 2012 r. Trybunał wskazał, że art. 2 ust. 2 u.s.n. w zw. z art. 415 k.c. nie stanowiły podstawy ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie skarżącego, gdyż przepisy dotyczące deliktowej odpowiedzialności odszkodowawczej nie znajdują zastosowania na etapie ustalania, czy doszło do przewlekłości postępowania. Jak podkreślił Trybunał, z przepisów u.s.n. jednoznacznie wynika, że podstawą kompensacji szkody wynikłej z przewlekłości postępowania jest art. 417 k.c. w zw. z art. 16 u.s.n. albo art. 4171 § 3 k.c. w zw. z art. 15 u.s.n., a nie art. 415 k.c. Wskazane przepisy nie wymagają, aby działanie lub zaniechanie uzasadniające możliwość dochodzenia odszkodowania były zawinione. W zażaleniu nie podjęto polemiki z tymi ustaleniami. Skarżący jedynie powtórzył twierdzenia o możliwości uzupełniającego stosowania art. 415 k.c. przy ustalaniu, czy w danej sprawie doszło do przewlekłości postepowania. Ponowne przywołanie zarzutów zawartych w skardze konstytucyjnej i nieodniesienie się do zaskarżonego postanowienia zwalniają Trybunał z kontroli zażalenia w tej części. Skarżący w zażaleniu nie podważył również zawartego w zakwestionowanym postanowieniu stwierdzenia, że z art. 2 ust. 2 u.s.n. nie wynika, aby zawinione działanie sądu było konieczną przesłanką do ustalenia, czy w danej sprawie doszło do przewlekłości postępowania. Skarżący wskazał jedynie, że „orzekający Sąd sięgając przy dokonywanej ocenie po kryterium zawinienia działania Sądu Rejonowego, uczynił to w oparciu o jakieś konkretne przepisy, a są nimi właśnie te wskazane przez skarżącego”. W zażaleniu nie sformułowano natomiast żadnych argumentów, które uzasadniałyby twierdzenie skarżącego o konieczności uwzględniania winy sądu przy ocenie, czy w danej sprawie doszło do przewlekłości postępowania. Mając zatem na względzie, że zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 49 w zw. z art. 36 ust. 7 ustawy o TK orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI