Orzeczenie · 2025-04-15

Ts 216/23

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2025-04-15
tkpodatkowepodatek od towarów i usługŚredniakonstytucyjny
VATOrdynacja podatkowaprzedawnienieterytorialnośćkonstytucjaskarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnyjurysdykcja podatkowa

Skarga konstytucyjna wniesiona przez spółkę [...] sp. z o.o. kwestionowała zgodność kilku przepisów ustaw podatkowych z Konstytucją RP. Dotyczyła ona m.in. opodatkowania zdarzeń poza terytorium kraju, zasad indosowania konosamentów morskich, a także przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zawieszania biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Po wstępnym rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, Trybunał Konstytucyjny postanowił nadać dalszy bieg skardze w części dotyczącej zgodności art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT (w zakresie opodatkowania zdarzeń poza terytorium kraju i indosowania konosamentów) oraz art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c Ordynacji podatkowej (w zakresie zawieszania biegu terminu przedawnienia) z określonymi przepisami Konstytucji. Jednocześnie Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skardze w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu wskazano, że art. 19a ustawy o VAT nie miał zastosowania w sprawie skarżącej, a przepis art. 5 Konstytucji, wskazany jako wzorzec kontroli dla art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT, ma charakter ustrojowy i nie może stanowić samodzielnej podstawy kontroli w trybie skargi konstytucyjnej. Skarżącej przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie w części, w której odmówiono nadania dalszego biegu skardze.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących stosowania art. 5 Konstytucji jako wzorca kontroli w skardze konstytucyjnej oraz wymogów formalnych skargi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów podatkowych i procedury przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Zagadnienia prawne (5)

Czy art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim nie zawiera zastrzeżenia, że nie stosuje się go w sytuacji, gdy zobowiązanie podatkowe zostało zapłacone przez inny podmiot w łańcuchu dostaw, a budżet państwa nie został narażony na uszczuplenie, jest zgodny z art. 2, art. 84 i art. 217, art. 22, art. 32 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nie nadano dalszego biegu skardze w tej części z uwagi na niezastosowanie przepisu w sprawie skarżącej.

Uzasadnienie

Trybunał ustalił, że w sprawie skarżącej, zakończonej wyrokiem NSA, nie miał zastosowania art. 19a ustawy o VAT, co stanowiło podstawę do odmowy nadania dalszego biegu skardze w tym zakresie.

Czy art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT, w zakresie w jakim nakazuje opodatkować zdarzenia poza terytorium kraju (w tym na wodach międzynarodowych) i uznaje indosowanie konosamentów morskich za dostawę na terytorium Polski, jest zgodny z art. 2, art. 84 i art. 217, art. 22, art. 32 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nadano dalszy bieg skardze w tej części.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że skarga w tej części spełnia wymogi formalne do nadania jej dalszego biegu.

Czy art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT, w zakresie w jakim nakazuje opodatkować zdarzenia poza terytorium kraju (w tym na wodach międzynarodowych) i uznaje indosowanie konosamentów morskich za dostawę na terytorium Polski, jest zgodny z art. 5 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nie nadano dalszego biegu skardze w tej części.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że art. 5 Konstytucji RP ma charakter ustrojowy i nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli w trybie skargi konstytucyjnej, gdyż nie określa bezpośrednich praw i wolności obywatelskich.

Czy art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w zakresie w jakim uznaje za wystarczające zgromadzenie materiału dowodowego do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, pozwala na zawieszenie biegu terminu jedynie dla wybranych okresów rozliczeniowych, oraz umożliwia zawieszenie z dniem wszczęcia postępowania w sprawie a nie przeciwko konkretnej osobie, jest zgodny z art. 2, art. 84 i art. 217, art. 22 w zw. z art. 2, art. 32 ust. 1, art. 42 ust. 1 i ust. 3 i art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 oraz art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nadano dalszy bieg skardze w tej części.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że skarga w tej części spełnia wymogi formalne do nadania jej dalszego biegu.

Czy art. 70c Ordynacji podatkowej, w zakresie w jakim uznaje organ prowadzący kontrolę lub postępowanie podatkowe inny niż organ właściwy dla podatnika za organ uprawniony do zawiadomienia o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, jest zgodny z art. 2, art. 84 i art. 217 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nadano dalszy bieg skardze w tej części.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że skarga w tej części spełnia wymogi formalne do nadania jej dalszego biegu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Postanowienie o nadaniu dalszego biegu skardze konstytucyjnej w części i odmowie nadania w pozostałym zakresie.

Strony

NazwaTypRola
[...] sp. z o.o.spółkaskarżąca

Przepisy (23)

Główne

u.p.t.u. art. 22 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Kwestionowany w zakresie opodatkowania zdarzeń poza terytorium kraju i indosowania konosamentów morskich.

o.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Kwestionowany w zakresie wystarczalności materiału dowodowego do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, zawieszania dla wybranych okresów i wszczynania postępowania w sprawie.

o.p. art. 70c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Kwestionowany w zakresie organu właściwego do zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 42 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 42 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli (uznany za nieodpowiedni).

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Konstytucja RP art. 217

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wzorzec kontroli.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 19a § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Nie miał zastosowania w sprawie skarżącej.

u.p.t.u. art. 22 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Kwestionowany w zakresie zgodności z art. 5 Konstytucji.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Reguluje wstępne rozpoznanie skargi konstytucyjnej.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 2

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Określa przesłanki nadania skardze dalszego biegu.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 4 pkt 1

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Podstawa odmowy nadania dalszego biegu skardze z powodu niespełnienia warunku formalnego.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Reguluje prawo do wniesienia zażalenia.

u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Warunek formalny skargi konstytucyjnej.

Konstytucja RP art. 79 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa warunki wniesienia skargi konstytucyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga konstytucyjna spełnia wymogi formalne w zakresie dotyczącym art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT oraz art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c Ordynacji podatkowej. • Art. 5 Konstytucji RP nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli w trybie skargi konstytucyjnej.

Odrzucone argumenty

Skarga konstytucyjna nie spełnia wymogów formalnych w zakresie dotyczącym art. 19a ust. 1 ustawy o VAT z uwagi na jego niezastosowanie w sprawie. • Skarga konstytucyjna nie spełnia wymogów formalnych w zakresie dotyczącym art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o VAT w związku z art. 5 Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym • nie zawiera „żadnych bezpośrednich praw i wolności, w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, mogących stanowić samodzielny wzorzec kontroli • Przepis ten ma jednak charakter ustrojowy – nie zawiera „żadnych bezpośrednich praw i wolności... Określa jedynie funkcję państwa

Skład orzekający

Zbigniew Jędrzejewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosowania art. 5 Konstytucji jako wzorca kontroli w skardze konstytucyjnej oraz wymogów formalnych skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów podatkowych i procedury przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych przepisów podatkowych i ich zgodności z Konstytucją, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników. Proceduralne aspekty decyzji Trybunału również mają znaczenie praktyczne.

Trybunał Konstytucyjny rozstrzyga o zgodności przepisów VAT i Ordynacji podatkowej z Konstytucją – co to oznacza dla Twojej firmy?

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst