Ts 259/10

Trybunał Konstytucyjny2010-12-01
SAOSinnekontrola konstytucyjnościŚredniakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnyprawa obywatelskieprawa wyborczeustrój RPwarunki formalneniedopuszczalność

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, ponieważ skarżący nie wykazał, że został wydany ostateczny wyrok lub decyzja dotycząca jego praw, a także zaskarżył przepisy ustrojowe, a nie te stanowiące źródło jego praw podmiotowych.

Skarżący Bohdan K. zaskarżył ustawę o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta, zarzucając naruszenie praw obywatelskich i ustroju RP. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując na brak spełnienia wymogu wydania ostatecznego orzeczenia dotyczącego praw skarżącego. Ponadto, Trybunał zauważył, że skarżący zaskarżył przepisy ustrojowe, a nie te, które stanowią źródło jego praw podmiotowych, co również czyni skargę niedopuszczalną.

W niniejszym postanowieniu Trybunał Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną wniesioną przez Bohdana K. przeciwko ustawie z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta. Skarżący zarzucił, że ustawa narusza jego prawa obywatelskie i wyborcze oraz istotę ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Głównym powodem takiej decyzji było niespełnienie przez skarżącego kluczowego wymogu formalnego, jakim jest wydanie na podstawie zaskarżonego aktu normatywnego wyroku, decyzji lub innego rozstrzygnięcia, w którym orzeczono ostatecznie o konstytucyjnych prawach, wolnościach lub obowiązkach skarżącego. Trybunał podkreślił, że skarga konstytucyjna ma charakter nadzwyczajny i subsydiarny, a jej merytoryczne rozpoznanie jest uzależnione od wcześniejszego wyczerpania drogi sądowej lub administracyjnej. Ponadto, Trybunał zwrócił uwagę, że skarżący nie wskazał, jakie konkretne jego prawa podmiotowe zostały naruszone, a zamiast tego skupił się na przepisach ustrojowych (art. 164 i 169 Konstytucji), które nie mogą stanowić podstawy skargi konstytucyjnej. W związku z powyższym, Trybunał Konstytucyjny, na podstawie przepisów ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, odmówił nadania dalszego biegu skardze.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, rozpoznanie skargi konstytucyjnej jest niedopuszczalne, jeśli nie wydano ostatecznego orzeczenia dotyczącego praw skarżącego.

Uzasadnienie

Skarga konstytucyjna jest środkiem nadzwyczajnym i subsydiarnym, a jej merytoryczne rozpoznanie wymaga uprzedniego wydania ostatecznego orzeczenia przez sąd lub organ administracji publicznej, które dotyczy konstytucyjnych praw, wolności lub obowiązków skarżącego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Strony

NazwaTypRola
Bohdan K.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (9)

Główne

u.d.w.b.p.m.

Ustawa o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta

Zaskarżona ustawa.

Konstytucja RP art. 79 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa warunki dopuszczalności skargi konstytucyjnej, w tym wymóg wydania ostatecznego orzeczenia dotyczącego praw skarżącego.

u.TK art. 46 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Potwierdza wymóg wydania ostatecznego orzeczenia jako warunek rozpoznania skargi konstytucyjnej.

u.TK art. 47 § 1 pkt 2

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Wymaga od skarżącego wskazania, jakie konstytucyjne wolności lub prawa i w jaki sposób zostały naruszone.

u.TK art. 49

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Podstawa prawna do odmowy nadania dalszego biegu skardze.

u.TK art. 36 § 3

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Podstawa prawna do odmowy nadania dalszego biegu skardze.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 30-86

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przepisy dotyczące ustroju RP, które skarżący błędnie uznał za podstawę skargi.

Konstytucja RP art. 164 § 1 i 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przepisy dotyczące podstawowych jednostek samorządu terytorialnego, które nie stanowią źródła praw podmiotowych skarżącego.

Konstytucja RP art. 169 § 1-4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przepisy dotyczące struktury organów samorządu terytorialnego i sposobu wyboru, które nie stanowią źródła praw podmiotowych skarżącego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wydania ostatecznego orzeczenia dotyczącego praw skarżącego. Zaskarżenie przepisów ustrojowych, a nie przepisów będących źródłem praw podmiotowych skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw warunkiem rozpoznania przez Trybunał skargi konstytucyjnej jest wydanie na podstawie zaskarżonego aktu normatywnego wyroku, decyzji lub innego rozstrzygnięcia, w którym orzeczono ostatecznie o konstytucyjnych prawach, wolnościach lub obowiązkach skarżącego wcześniejsze podjęcie “ostatecznego orzeczenia” przez sąd bądź organ administracji publicznej stanowi warunek sine qua non zainicjowania tej formy kontroli instytucja ta służy uruchomieniu postępowania o charakterze nadzwyczajnym i subsydiarnym podstawą skargi konstytucyjnej nie może być zarzut naruszenia – tak jak w niniejszej sprawie – przepisów o charakterze ustrojowym lub tych postanowień Konstytucji, które nie są dla skarżącego źródłem jego praw lub wolności

Skład orzekający

Wojciech Hermeliński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie warunków formalnych dopuszczalności skargi konstytucyjnej, w szczególności wymogu wydania ostatecznego orzeczenia oraz charakteru zaskarżanych przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi konstytucyjnej i jej wymogów formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą konstytucyjną, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na rozpoznanie? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE z dnia 1 grudnia 2010 r. Sygn. akt Ts 259/10 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Wojciech Hermeliński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Bohdana K. w sprawie zgodności: ustawy z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz. U. Nr 113, poz. 984, ze zm.) z art. 79 ust. 1 w związku z art. 30-86 i art. 164 ust. 1 i 3 w związku z art. 169 ust. 1-4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 6 października 2010 r. adwokat Bohdan K. (dalej: skarżący) zaskarżył całą ustawę z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz. U. Nr 113, poz. 984, ze zm.) z art. 79 ust. 1 w związku z art. 30-86 i art. 164 ust. 1 i 3 w związku z art. 169 ust. 1-4 Konstytucji. Skarżący zarzucił w szczególności, że zaskarżona ustawa godzi w istotę ustroju Rzeczypospolitej Polskiej oraz odbiera skarżącemu i wszystkim wyborcom prawa obywatelskie i wyborcze. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Jej merytoryczne rozpoznanie uzależnione zostało od spełnienia przez skarżącego szeregu przesłanek wynikających zarówno z art. 79 ust. 1 Konstytucji, jak i przepisów ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK). W szczególności należy podkreślić, że w myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz art. 46 ust. 1 ustawy o TK warunkiem rozpoznania przez Trybunał skargi konstytucyjnej jest wydanie na podstawie zaskarżonego aktu normatywnego wyroku, decyzji lub innego rozstrzygnięcia, w którym orzeczono ostatecznie o konstytucyjnych prawach, wolnościach lub obowiązkach skarżącego. Wprawdzie przedmiotem kontroli w postępowaniu skargowym jest zagadnienie zgodności z Konstytucją aktu normatywnego, niemniej wcześniejsze podjęcie “ostatecznego orzeczenia” przez sąd bądź organ administracji publicznej stanowi warunek sine qua non zainicjowania tej formy kontroli przed Trybunałem Konstytucyjnym. Wynika to z przyjętej przez polskiego ustrojodawcę konstrukcji skargi konstytucyjnej, zgodnie z którą instytucja ta służy uruchomieniu postępowania o charakterze nadzwyczajnym i subsydiarnym w stosunku do innych środków i procedur ochrony konstytucyjnych praw i wolności. Niedochowanie powyższego warunku powoduje, iż rozpoznanie przez Trybunał Konstytucyjny skargi konstytucyjnej staje się niedopuszczalne. Jak wynika z treści sformułowanych w skardze zarzutów, w sprawie skarżącego nie została wydana żadna decyzja lub orzeczenie sądowe, legitymujące skarżącego do wystąpienia z tym nadzwyczajnym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Powyższa sytuacja obliguje zatem Trybunał Konstytucyjny do odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. W tym stanie rzeczy, czyniąc to jedynie na marginesie, Trybunał zwraca uwagę, że skarga konstytucyjna nie spełnia również innych przesłanek warunkujących jej merytoryczne rozpoznanie. W szczególności należy podkreślić, że w świetle art. 79 ust. 1 Konstytucji wzorcem kontroli w postępowaniu skargowym mogą być wyłącznie te postanowienia ustawy zasadniczej, które są dla skarżącego źródłem jego praw o charakterze podmiotowym. Art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o TK wymaga natomiast od skarżącego, aby wskazał on, jakie konstytucyjne wolności lub prawa i w jaki sposób zostały naruszone. Oznacza to, że podstawą skargi konstytucyjnej nie może być zarzut naruszenia – tak jak w niniejszej sprawie – przepisów o charakterze ustrojowym lub tych postanowień Konstytucji, które nie są dla skarżącego źródłem jego praw lub wolności. Trybunał zauważa, że wskazane w petitum skargi art. 164 ust. 1 i 3 oraz art. 169 Konstytucji regulują wyłącznie kwestie związane z samorządem terytorialnym. Pierwszy przesądza jedynie, że gmina jest podstawową jednostką samorządu terytorialnego, drugi określa natomiast wyłącznie strukturę organów samorządu terytorialnego i sposób wyboru do tych organów. Na tle niniejszej sprawy zupełnie niezrozumiały jest także pozbawiony jakiegokolwiek uzasadnienia zarzut naruszenia art. 79 ust. 1 Konstytucji. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, Trybunał na podstawie art. 49 w związku z art. 36 ust. 3 ustawy o TK odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI