TS 174/14

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez T.T., radcę prawnego będącego oskarżonym w sprawie karnej (sygn. akt III K 148/12) przed Sądem Okręgowym we Wrocławiu. Skarżący kwestionował zgodność art. 6, art. 180 § 2 oraz art. 226 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) z Konstytucją RP. Zarzucał, że przepisy te, ograniczając możliwość zwolnienia go przez sąd z obowiązku dochowania tajemnicy zawodowej na jego wniosek, naruszają jego prawo do obrony (art. 42 ust. 2 Konstytucji), prawo do rzetelnego procesu sądowego (art. 45 ust. 1 Konstytucji) oraz zasadę proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji). Sąd Okręgowy we Wrocławiu postanowieniem z 28 marca 2014 r. nie uwzględnił wniosku skarżącego o zwolnienie z obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej, podkreślając, że jako oskarżony nie jest on związany tym obowiązkiem w zakresie niezbędnym do obrony i może składać wyjaśnienia dotyczące okoliczności objętych tajemnicą. Postanowienie to nie podlegało zaskarżeniu. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając skargę na posiedzeniu niejawnym, uznał zarzuty za oczywiście bezzasadne. Wskazał, że tajemnica zawodowa radcy prawnego nie ma charakteru absolutnego i może być ograniczona w sytuacjach określonych w k.p.k. Podkreślił jednak, że w przypadku oskarżonego, który jest radcą prawnym, gwarancje prawa do obrony są nadrzędne. Oskarżony radca prawny nie jest zobowiązany do zachowania tajemnicy zawodowej w zakresie niezbędnym do prowadzenia obrony, a jego prawo do składania wyjaśnień (art. 175 § 1 k.p.k.) obejmuje również okoliczności objęte tajemnicą. Trybunał zaznaczył, że to od oskarżonego zależy, jak wykorzysta informacje objęte tajemnicą zawodową, a organ procesowy nie ma prawa zwalniać go z tego obowiązku, gdyż mogłoby to być interpretowane jako próba limitowania zakresu jego wyjaśnień. Ponadto, Trybunał stwierdził niedopuszczalność orzekania z powodu braku ścisłej relacji między zaskarżonymi przepisami a podstawą prawną postanowienia Sądu Okręgowego. Przepisy art. 180 § 2 i art. 226 k.p.k. regulują kwestię zwolnienia z tajemnicy zawodowej świadka, a nie oskarżonego, który w tej sprawie był stroną postępowania. W związku z tym, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Zagadnienia prawne (1)

Skład orzekający