Orzeczenie · 2005-11-30

Ts 151/05

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2005-11-30
SAOSinneprawa konstytucyjneNiskakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnyegzekucjaalimentydyskryminacjagodność człowiekaprawo do egzystencjikpcustawa emerytalna

Skarga konstytucyjna Zdzisława Bielawskiego skierowana do Trybunału Konstytucyjnego dotyczyła zgodności art. 833 § 5 Kodeksu postępowania cywilnego w związku z art. 141 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z przepisami Konstytucji RP dotyczącymi godności człowieka, równości i niedyskryminacji. Skarżący podnosił, że przepisy te zezwalają na potrącenia z zarobków dłużnika alimentacyjnego do takiej granicy, że pozostawiona kwota jest niższa niż w przypadku innych dłużników, co stanowi dyskryminację i narusza prawo do elementarnej egzystencji. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu, postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze. Uzasadnienie wskazuje na niespełnienie przez skarżącego wymogów formalnych określonych w art. 79 ust. 1 Konstytucji i ustawie o Trybunale Konstytucyjnym. Mimo wezwania do uzupełnienia braków, skarżący nie wskazał precyzyjnie, z którym z wydanych w sprawie rozstrzygnięć wiąże naruszenie swoich praw, ani nie przedstawił odpisu orzeczenia wyczerpującego drogę prawną. Ponadto, Trybunał stwierdził, że skarżący kieruje zarzut niekonstytucyjności do przepisów regulujących egzekucję, podczas gdy orzeczenia, na które się powołuje (dotyczące ustalenia obowiązku alimentacyjnego i wysokości świadczeń), nie były wydane na podstawie tych przepisów. Kwestia egzekucji stanowiła odrębne postępowanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Proceduralne wymogi formalne skargi konstytucyjnej oraz rozróżnienie między postępowaniem merytorycznym a egzekucyjnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy wyłącznie kwestii formalnych i nie rozstrzyga merytorycznie zarzutów skarżącego.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przepisy regulujące egzekucję z renty alimentacyjnej, zezwalające na potrącenia do kwoty stanowiącej 50% najniższej emerytury netto, naruszają zasadę równości i niedyskryminacji oraz godność człowieka?

Odpowiedź sądu

Nie, skarga konstytucyjna nie spełnia wymogów formalnych, a ponadto zarzut niekonstytucyjności kierowany jest do przepisów, które nie stanowiły podstawy rozstrzygnięcia wyczerpującego drogę prawną.

Uzasadnienie

Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skardze z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w tym braku precyzyjnego wskazania przepisu stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia wyczerpującego drogę prawną oraz faktu, że zaskarżone przepisy dotyczyły egzekucji, a nie ustalenia obowiązku alimentacyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Zdzisław Bielawskiosoba_fizycznaskarżący

Przepisy (5)

Główne

Konstytucja RP art. 30

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie godności człowieka poprzez pozostawienie dłużnikowi alimentacyjnemu kwoty niepozwalającej na elementarną egzystencję.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zakazu niedyskryminowania poprzez odmienne traktowanie dłużników alimentacyjnych w postępowaniu egzekucyjnym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 833 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 141 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada państwa prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga konstytucyjna nie spełnia wymogów formalnych określonych w Konstytucji i ustawie o TK. • Skarżący nie wskazał precyzyjnie przepisu stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia wyczerpującego drogę prawną. • Zaskarżone przepisy dotyczyły egzekucji, a nie ustalenia obowiązku alimentacyjnego, który był przedmiotem orzeczeń sądowych.

Odrzucone argumenty

Przepisy art. 833 § 5 k.p.c. w zw. z art. 141 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS naruszają art. 30, 32 ust. 1 i 2 w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez dyskryminację dłużników alimentacyjnych i naruszenie prawa do elementarnej egzystencji.

Godne uwagi sformułowania

nierówne traktowanie dłużników alimentacyjnych oraz innych dłużników w postępowaniu egzekucyjnym • pozostała po nich kwota stanowi 50% najniższej emerytury netto • nie zapewnia minimum egzystencji i zmusza do życia poniżej przyrodzonej godności człowieka • prawo człowieka do elementarnej egzystencji w Państwie prawa • skarga konstytucyjna stanowi środek ochrony konstytucyjnych praw lub wolności, którego rozpatrzenie uwarunkowane zostało spełnieniem szeregu przesłanek • żaden z nich nie został wydany w oparciu o zaskarżone przepisy. Przedmiotem ich było bowiem ustalenie istnienia obowiązku alimentacyjnego i wysokości należnych świadczeń. Kwestia egzekucji zasądzonych należności w przypadku ich nieuiszczania – regulowana przez zaskarżone przepisy – stanowi natomiast przedmiot zupełnie odrębnego postępowania.

Skład orzekający

Ewa Łętowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi formalne skargi konstytucyjnej oraz rozróżnienie między postępowaniem merytorycznym a egzekucyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wyłącznie kwestii formalnych i nie rozstrzyga merytorycznie zarzutów skarżącego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii konstytucyjnych związanych z egzekucją alimentacyjną i prawem do godnej egzystencji, jednak rozstrzygnięcie jest formalne, co obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Czy przepisy o egzekucji alimentów naruszają godność człowieka? Trybunał Konstytucyjny odmawia rozpatrzenia skargi.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst