Ts 127/98

Trybunał Konstytucyjny1998-09-30
SAOSAdministracyjnezagospodarowanie przestrzenneŚredniakonstytucyjny
zagospodarowanie przestrzenneskarga konstytucyjnaprawa majątkoweostateczność orzeczenialegitymacja procesowaTKbudowarozbiórka

Trybunał Konstytucyjny odmówił dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, wskazując na brak ostatecznego orzeczenia oraz brak legitymacji skarżącej.

Skarżąca Sofia Ch. wniosła skargę konstytucyjną, zarzucając niezgodność art. 39 i 40 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z Konstytucją RP, twierdząc, że naruszają one jej prawa majątkowe. Podstawą skargi były decyzje administracyjne nakazujące rozbiórkę budowy, które dotyczyły jednak innej osoby. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując na brak ostatecznego orzeczenia w sprawie oraz na fakt, że skarżąca nie jest stroną postępowań, których dotyczyły zaskarżone akty.

Trybunał Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną Sofii Ch. dotyczącą zgodności art. 39 i 40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym z art. 64 Konstytucji RP. Skarżąca podnosiła, że zakwestionowane przepisy naruszają jej prawa majątkowe, uniemożliwiając korzystanie z prywatnej nieruchomości. Jako podstawę skargi wskazała decyzje Wójta Gminy S. i Wojewody w G. nakazujące przymusową rozbiórkę rozpoczętej budowy zespołu domków rekreacyjnych, które dotyczyły Janusza L., Prezesa Zarządu PHU “I” S.A., a nie skarżącej. Trybunał Konstytucyjny, działając na posiedzeniu niejawnym, postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z dwóch głównych powodów. Po pierwsze, nie został spełniony warunek ostateczności orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji RP, gdyż decyzje administracyjne zostały zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego i postępowanie nie było zakończone. Po drugie, Trybunał stwierdził brak legitymacji procesowej skarżącej. Zaskarżone decyzje dotyczyły Janusza L., a nie Sofii Ch., i nie rozstrzygały o jej prawach lub wolnościach konstytucyjnych. Trybunał podkreślił, że skarga konstytucyjna może być złożona tylko przez osobę, której prawa lub wolności konstytucyjne są bezpośrednio naruszone przez orzeczenie wydane na podstawie zakwestionowanego aktu normatywnego. Dodatkowo, Trybunał wskazał na inne decyzje i pisma, które również nie spełniały wymogów formalnych lub merytorycznych do rozpoznania skargi konstytucyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, ale skarga nie została merytorycznie rozpoznana.

Uzasadnienie

Trybunał odmówił merytorycznego rozpoznania skargi, ponieważ nie została spełniona przesłanka ostateczności orzeczenia, a skarżąca nie była stroną postępowań, których dotyczyły zaskarżone decyzje.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Sofia Ch.osoba_fizycznaskarżąca
Janusz L., Prezes Zarządu PHU “I” S.A.spółkazobowiązany do rozbiórki
Wójt Gminy S.organ_państwowyorgan wydający decyzję
Wojewoda w G.organ_państwowyorgan utrzymujący decyzję w mocy
Nadleśnictwo G.organ_państwowyorgan wydający pismo

Przepisy (5)

Główne

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy ochrony praw majątkowych.

Konstytucja RP art. 79 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa warunki merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej, w tym ostateczność orzeczenia.

Pomocnicze

u.z.p. art. 39

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 40

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.T.K. art. 46 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez skarżącą warunku ostateczności orzeczenia. Brak legitymacji procesowej skarżącej, gdyż zaskarżone decyzje nie dotyczyły jej praw lub wolności konstytucyjnych. Niespełnienie wymogów formalnych i merytorycznych skargi konstytucyjnej.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej o naruszeniu jej praw majątkowych przez przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie ostateczności w rozumieniu art. 79 ust. 1 należy interpretować jako sytuację, w której skarżącemu nie przysługują już żadne zwyczajne środki zaskarżenia rozstrzygnięcia odnoszącego się do przysługujących mu praw lub wolności, ani też nie toczy się żadne postępowanie w ramach, którego rozstrzygnięcie to może zostać uchylone lub zmienione. Osobą uprawnioną do złożenia skargi konstytucyjnej jest wyłącznie ten, czyich praw lub wolności konstytucyjnych dotyczy orzeczenie wydane na podstawie zakwestionowanego w skardze aktu normatywnego.

Skład orzekający

Ferdynand Rymarz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne i merytoryczne skargi konstytucyjnej, w szczególności ostateczność orzeczenia i legitymacja procesowa skarżącego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego kontekstu skargi konstytucyjnej i przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe wymogi formalne składania skargi konstytucyjnej, co jest istotne dla prawników zajmujących się tą materią. Pokazuje, jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego przed skierowaniem sprawy do TK.

Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na rozpoznanie? Trybunał wyjaśnia kluczowe błędy formalne.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
111 POSTANOWIENIE z dnia 30 września 1998 r. Sygn. Ts 127/98 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Ferdynand Rymarz na posiedzeniu niejawnym po wstępnym rozpoznaniu skargi konstytucyjnej Sofii Ch. w sprawie: zgodności art. 39 oraz art. 40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 89, poz. 415) z art. 64 Konstytucji RP, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Uzasadnienie: W skardze konstytucyjnej Sofii Ch. sporządzonej 11 września 1998 r. zarzucono, iż art. 39 oraz art. 40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 89, poz. 415) jest niezgodny z art. 64 Konstytucji RP. Zdaniem skarżącej, zakwestionowane przepisy naruszają jej konstytucyjnie chronione prawa majątkowe, uniemożliwiając korzystanie z prywatnej nieruchomości. Skarżąca wskazała, iż stosując zakwestionowane przepisy Wójt Gminy S. decyzją z 20 lutego 1998 r. nakazał Januszowi L., Prezesowi Zarządu PHU “I” S.A. przymusową rozbiórkę na własny koszt rozpoczętej budowy zespołu domków rekreacyjnych. Nakaz ten utrzymał w mocy Wojewoda w G. decyzją z 10 lipca 1998 r. Skarżąca wyjaśniła, iż powyższe decyzje dotyczą nieruchomości będącej jej własnością, a dzierżawionej jedynie przez PHU “I” S.A. Trybunał Konstytucyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji RP warunkiem merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej jest ostateczne orzeczenie przez sąd lub organ administracji publicznej o przysługujących skarżącemu prawach lub wolnościach konstytucyjnych, przy czym podstawę tego orzeczenia stanowić ma zakwestionowany w skardze akt normatywny. Pojęcie ostateczności w rozumieniu art. 79 ust. 1 należy interpretować jako sytuację, w której skarżącemu nie przysługują już żadne zwyczajne środki zaskarżenia rozstrzygnięcia odnoszącego się do przysługujących mu praw lub wolności, ani też nie toczy się żadne postępowanie w ramach, którego rozstrzygnięcie to może zostać uchylone lub zmienione (por. postanowienie TK z dnia 21 kwietnia 1998 r. sygn. Ts 53/98, OTK ZU Nr 4(19)/98, poz. 55). Jak wynika z akt sprawy, wskazane przez skarżącą decyzje Wójta Gminy S. oraz Wojewody w G. zostały 18 sierpnia 1998 r. zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego i postępowanie przed tym sądem nie jest jeszcze zakończone. W tym stanie rzeczy nie można uznać, iżby decyzje te nosiły znamiona “ostatecznego orzeczenia” w rozumieniu art. 79 ust. 1 konstytucji. Wobec niespełnienia jednego z warunków merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej określonych w art. 79 ust. 1 Konstytucji RP, należało odmówić nadania jej dalszego biegu. Niezależnie od wyżej wskazanych powodów odmowy merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej należy podkreślić, iż osobą uprawnioną do złożenia skargi konstytucyjnej jest wyłącznie ten, czyich praw lub wolności konstytucyjnych dotyczy orzeczenie wydane na podstawie zakwestionowanego w skardze aktu normatywnego. Jak wynika z akt sprawy wskazane przez skarżącą decyzje organów administracyjnych odnoszą się do innej osoby. To nie skarżąca bowiem została zobowiązana do rozbiórki na własny koszt rozpoczętej budowy zespołu 8 domów rekreacyjnych, lecz Janusz L., Prezes Zarządu PHU “I”. Wbrew twierdzeniom skarżącej decyzje te w żaden sposób nie określają sposobu korzystania przez nią z nieruchomości stanowiącej jej własność, w szczególności zaś ich treścią nie jest “odmowa pozwolenia na budowę”. Nakaz rozbiórki domów jednoznacznie zaadresowany został do zindywidualizowanego podmiotu i w żaden sposób nie można go rozciągać także na skarżącą. Także pozostałe wzmiankowane przez skarżącą decyzje również nie mogły stanowić podstawy do merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej, ponieważ nie spełniają one cech określonych w art. 79 ust. 1 konstytucji oraz w art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym. W szczególności adresatem decyzji Wójta Gminy S. z k 7 października 1997 r. również jest Janusz L. reprezentujący PHU “I”, a nadto od daty jej doręczenia dawno już upłynął dwumiesięczny termin do złożenia skargi konstytucyjnej. Natomiast pismo Nadleśnictwa G. z siedzibą w G. z 21 stycznia 1998 r., błędnie określone przez skarżącą jako “decyzja Gminy S. o zakazie zabudowy działki” zawiera jedynie informację o przeprowadzonej kontroli oraz wezwanie do zaprzestania wykonywania jakichkolwiek czynności niezgodnych ze wskazaniami gospodarczymi wymienionymi w planie urządzania lasu sporządzonym i zatwierdzonym przez Wojewodę w G. Pismo to wszakże nie posiada cech decyzji administracyjnej i w żaden sposób nie rozstrzyga o przysługujących skarżącej prawach lub wolnościach konstytucyjnych. Także więc i ono nie mogło stanowić podstawy dla merytorycznego rozpoznania zarzutów przedstawionych w skardze konstytucyjnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI