Orzeczenie · 2016-11-15

Ts 12/16

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2016-11-15
tkinnekontrola konstytucyjnościWysokakonstytucyjny
pracaskazanikodeks karny wykonawczykonstytucjawolność pracyrównośćTrybunał Konstytucyjnyskarżący

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez A.G. przeciwko art. 116 § 1 pkt 4 oraz art. 121 § 2 i 9 ustawy Kodeks karny wykonawczy (kkw). Skarżący zarzucił niezgodność z Konstytucją obowiązku wykonywania pracy przez skazanych pozbawionych wolności (art. 65 ust. 1 Konstytucji) oraz różnice w traktowaniu osadzonych wykonujących pracę (art. 32 ust. 1 Konstytucji). Sprawa wywodziła się z postępowania, w którym skarżący domagał się ustalenia stosunku pracy, a sądy obu instancji oddaliły jego powództwo, uznając, że praca wykonywana przez skazanego w warunkach pozbawienia wolności nie jest stosunkiem pracy, lecz jego obowiązkiem. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu, odmówił nadania dalszego biegu skardze z powodu formalnych uchybień. Stwierdzono, że skarżący nie kwestionował obowiązku wykonywania pracy w postępowaniach sądowych, a jedynie domagał się ustalenia stosunku pracy w celu nabycia uprawnień rentowych. W związku z tym, przepisy, które skarżący uznał za niekonstytucyjne, nie stanowiły podstawy orzeczeń sądowych w jego sprawie. Ponadto, Trybunał przypomniał, że art. 32 ust. 1 Konstytucji nie może być samodzielnym wzorcem kontroli w skardze konstytucyjnej, lecz musi być odniesiony do innych norm konstytucyjnych. W konsekwencji, skarga została odrzucona na podstawie art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Proceduralne wymogi wnoszenia skargi konstytucyjnej, w szczególności konieczność wykazania związku kwestionowanych przepisów z ostatecznym orzeczeniem oraz ograniczenia w stosowaniu art. 32 ust. 1 Konstytucji jako samodzielnego wzorca kontroli.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie postępowań przed Trybunałem Konstytucyjnym w przedmiocie skargi konstytucyjnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy art. 116 § 1 pkt 4 kkw, nakładający na skazanego pozbawionego wolności obowiązek wykonywania pracy, jest zgodny z art. 65 ust. 1 Konstytucji (zasada wolności pracy)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nie może być rozpoznana, ponieważ skarżący nie kwestionował obowiązku pracy w postępowaniu sądowym, a jedynie domagał się ustalenia stosunku pracy.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że skarżący nie podniósł zarzutu niekonstytucyjności art. 116 § 1 pkt 4 kkw w postępowaniach sądowych, a jedynie domagał się ustalenia stosunku pracy. Przepis ten nie był podstawą orzeczeń sądowych w jego sprawie, co uniemożliwia nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Czy art. 121 § 2 i 9 kkw, wyłączający obywatela wykonującego pracę w warunkach pozbawienia wolności spod ochrony Kodeksu pracy i przepisów o ubezpieczeniach społecznych, jest zgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji (zasada równości)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nie może być rozpoznana, ponieważ art. 32 ust. 1 Konstytucji nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli w skardze konstytucyjnej.

Uzasadnienie

Trybunał przypomniał, że art. 32 ust. 1 Konstytucji może być wzorcem kontroli tylko w połączeniu z innymi normami konstytucyjnymi chroniącymi konkretne prawa i wolności, a nie samodzielnie. Skarżący nie powiązał zarzutu naruszenia równości z innymi przepisami Konstytucji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
A.G.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (9)

Główne

k.k.w. art. 116 § § 1 pkt 4

Kodeks karny wykonawczy

Przepis nakłada na skazanego pozbawionego wolności obowiązek i przymus wykonywania pracy.

k.k.w. art. 121 § § 2 i 9

Kodeks karny wykonawczy

Przepisy wyłączają obywatela wykonującego pracę w warunkach pozbawienia wolności spod ochrony Kodeksu pracy i przepisów o ubezpieczeniach społecznych.

Konstytucja RP art. 65 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada wolności pracy i swobody zatrudnienia.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Pomocnicze

ustawa o TK art. 37 § ust. 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

ustawa o TK art. 50

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Ustawa regulująca postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym.

ustawa o TK art. 40 § ust. 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Przesłanki odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

ustawa o TK art. 48 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Wymóg określenia przedmiotu kontroli w skardze konstytucyjnej.

k.p.

Kodeks pracy

Przepisy regulujące prawo pracy, do których odwoływał się skarżący.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie kwestionował obowiązku pracy w postępowaniu sądowym, a jedynie domagał się ustalenia stosunku pracy. • Przepisy uznane za niekonstytucyjne nie stanowiły podstawy orzeczeń sądowych w sprawie skarżącego. • Art. 32 ust. 1 Konstytucji nie może być samodzielnym wzorcem kontroli w skardze konstytucyjnej.

Godne uwagi sformułowania

skarga konstytucyjna jest indywidualnym środkiem ochrony, inicjującym kontrolę konstytucyjności przepisów prawa, które znalazły zastosowanie w konkretnej sprawie. • Oderwanie kontroli konstytucyjności od orzeczeń wydanych w sprawie skarżącego de facto prowadziłoby do przyjęcia abstrakcyjnej weryfikacji zgodności przepisów z Konstytucją.

Skład orzekający

Julia Przyłębska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi wnoszenia skargi konstytucyjnej, w szczególności konieczność wykazania związku kwestionowanych przepisów z ostatecznym orzeczeniem oraz ograniczenia w stosowaniu art. 32 ust. 1 Konstytucji jako samodzielnego wzorca kontroli."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań przed Trybunałem Konstytucyjnym w przedmiocie skargi konstytucyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z prawami skazanych i ich pracą, a także proceduralnych aspektów kontroli konstytucyjności, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie konstytucyjnym i karnym wykonawczym.

Czy praca w więzieniu to obowiązek czy naruszenie wolności? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst