Ts 117/02

Trybunał Konstytucyjny2002-11-06
SAOSAdministracyjneprawo konstytucyjneWysokakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaakt normatywnyniekonstytucyjnośćTrybunał KonstytucyjnyNSArozporządzenieOrdynacja podatkowazażalenie

Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, uznając, że skarżąca nie wskazała prawidłowo aktu normatywnego i zarzutu jego niekonstytucyjności.

Skarżąca Elżbieta Banot wniosła skargę konstytucyjną, zarzucając wyrokowi Naczelnego Sądu Administracyjnego naruszenie przepisów Konstytucji i ustaw. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, wskazując na niedopuszczalność badania zgodności z Konstytucją samego wyroku sądu oraz brak wskazania konkretnego aktu normatywnego i zarzutu jego niekonstytucyjności. W zażaleniu skarżąca podtrzymała swoje zarzuty, wskazując dodatkowo na rozporządzenie Ministra Finansów, jednak nadal nie sprecyzowała zakresu normatywnego zaskarżenia. Trybunał uznał, że postanowienie o odmowie nadania biegu skardze było zasadne.

Skarżąca Elżbieta Banot złożyła skargę konstytucyjną, kwestionując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2002 r. (sygn. akt I Sa/Ka 2742/00). Zarzuciła, że wyrok ten narusza przepisy Konstytucji (art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 1 i 2) oraz ustaw (art. 21 ustawy o NSA, art. 7, 8 i 9 KPA). Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z dnia 9 września 2002 r. odmówił nadania dalszego biegu skardze, argumentując, że niedopuszczalna jest skarga konstytucyjna, której przedmiotem jest wyłącznie badanie zgodności z Konstytucją wyroku sądu. Skarżąca wniosła zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia powtórzyła zarzuty dotyczące wyroku NSA, a także wskazała, że przedmiotem skargi jest rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego. Mimo to, nie sprecyzowała, które przepisy rozporządzenia stanowią przedmiot zaskarżenia ani jak naruszają jej konstytucyjne prawa. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając zażalenie, podkreślił, że zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji i art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK, skarga konstytucyjna musi wskazywać zaskarżony akt normatywny i formułować zarzut jego niekonstytucyjności. Skarżąca nie spełniła tych wymogów. Dodatkowo, zarzut dotyczący stosowania prawa (niekonstytucyjność art. 25 Ordynacji podatkowej) nie może być przedmiotem skargi konstytucyjnej. Trybunał uznał, że postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze było zasadne, ponieważ skarżąca nie wskazała prawidłowo przedmiotu skargi, a obowiązek jej sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 48 ust. 1 ustawy o TK) miał gwarantować prawidłowe określenie tego przedmiotu. W związku z tym, zażalenie nie zostało uwzględnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga konstytucyjna nie może dotyczyć wyłącznie zbadania zgodności z Konstytucją wyroku sądu. Wymaga wskazania zaskarżonego aktu normatywnego i zarzutu jego niekonstytucyjności.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji i ustawą o TK, przedmiotem skargi konstytucyjnej musi być akt normatywny, a nie orzeczenie sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić zażalenia

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Elżbieta Banotosoba_fizycznaskarżąca

Przepisy (13)

Główne

Konstytucja art. 79 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.TK art. 47 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Pomocnicze

Konstytucja art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 77 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 77 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.NSA art. 21

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

u.TK art. 48 § 1

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

u.TK art. 66

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Ord.pod. art. 25

Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 25

Ordynacja podatkowa

Przepis utracił moc obowiązującą na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9 listopada 1999 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność skargi konstytucyjnej, gdy przedmiotem jest wyłącznie wyrok sądu. Brak wskazania przez skarżącą zaskarżonego aktu normatywnego. Niesformułowanie przez skarżącą zarzutu niekonstytucyjności. Zarzut dotyczący stosowania prawa nie może być przedmiotem skargi konstytucyjnej.

Odrzucone argumenty

Wyrok NSA narusza Konstytucję i ustawy. Rozporządzenie Ministra Finansów jest niezgodne z Konstytucją.

Godne uwagi sformułowania

Tego typu żądania wykraczają jednak poza zakres kognicji Trybunału Konstytucyjnego i nie mogą być przedmiotem skargi konstytucyjnej. Wymóg ten w sposób jednoznaczny został skonkretyzowany w art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym. Gwarancją prawidłowego określenia przedmiotu skargi konstytucyjnej powinien być [...] obowiązek sporządzenia jej przez adwokata lub radcę prawnego.

Skład orzekający

Jadwiga Skórzewska-Łosiak

przewodnicząca

Marian Grzybowski

sprawozdawca

Mirosław Wyrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Określenie zakresu kognicji Trybunału Konstytucyjnego w postępowaniu ze skargi konstytucyjnej, wymogów formalnych skargi, w tym konieczności wskazania aktu normatywnego i zarzutu niekonstytucyjności."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań ze skargi konstytucyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalne zasady dotyczące tego, co może, a co nie może być przedmiotem skargi konstytucyjnej, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na rozpoznanie? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia kluczowe błędy formalne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
305 POSTANOWIENIE z dnia 6 listopada 2002 r. Sygn. akt Ts 117/02 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jadwiga Skórzewska-Łosiak – przewodnicząca Marian Grzybowski – sprawozdawca Mirosław Wyrzykowski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 9 września 2002 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Elżbiety Banot, p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej Elżbiety Banot wniesionej 16 lipca 2002 r. zarzucono, iż wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 marca 2002 r. (sygn. akt I Sa/Ka 2742/00) narusza art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji oraz art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. z 1995 r. Nr 74, poz. 368) i art. 7, 8 i 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071). Postanowieniem z 9 września 2002 r Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. W uzasadnieniu Trybunał wskazał, iż niedopuszczalna jest skarga, w której skarżąca żąda wyłącznie zbadania zgodności z Konstytucją wyroku sądu. W zażaleniu z 13 września 2002 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skarżąca ponownie podniosła zarzuty dotyczące wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponadto wskazała, iż przedmiotem skargi konstytucyjnej jest rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych oraz od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 148, poz. 719 ze zm.). W zażaleniu nie wskazano, które przepisy rozporządzenia stanowią przedmiot skargi konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Przedmiotem skargi konstytucyjnej uczyniono wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 marca 2002 r. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że Naczelny Sąd Administracyjny nie zauważył, iż decyzja organu podatkowego została wydana z naruszeniem art. 25 pkt 1 – Ordynacji podatkowej. Przepis ten utracił bowiem moc obowiązującą na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9 listopada 1999 r. Naczelny Sąd Administracyjny nie zbadał również, czy organy podatkowe w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny. Żądanie skargi konstytucyjnej sprowadzało się do stwierdzenia niezgodności z Konstytucją wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Tego typu żądania wykraczają jednak poza zakres kognicji Trybunału Konstytucyjnego i nie mogą być przedmiotem skargi konstytucyjnej. Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji w skardze konstytucyjnej należy wskazać zaskarżony akt normatywny oraz sformułować zarzut jego niekonstytucyjności. Wymóg ten w sposób jednoznaczny został skonkretyzowany w art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym. Skarżąca w skardze konstytucyjnej nie wskazała przepisów aktu normatywnego, tym samym nie sformułowała również żadnego zarzutu niekonstytucyjności odnoszącego się do aktu normatywnego. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, iż Trybunał Konstytucyjny zasadnie odmówił nadania skardze dalszego biegu. W myśl wyrażonej w art. 66 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym zasady skargowości Trybunał nie może z urzędu ustalać odmiennego, niż wskazany przez skarżącą przedmiotu skargi. Gwarancją prawidłowego określenia przedmiotu skargi konstytucyjnej powinien być, wynikający z art. 48 ust. 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, obowiązek sporządzenia jej przez adwokata lub radcę prawnego. Pełnomocnik skarżącej dopiero w zażaleniu wskazał, iż przedmiotem skargi czyni niezgodność rozporządzenia Ministra Finansów, nadal jednak nie wskazał zakresu normatywnego zaskarżenia, ani sposobu naruszenia swych konstytucyjnych praw przez przedmiotowe rozporządzenie. Skarżąca wskazała ponownie, że naruszenie jej konstytucyjnych praw wynika z braku odniesienia się przez organy orzekające do kwestii niekonstytucyjności art. 25 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa. Zarzut ten dotyczy stosowania prawa i w związku z tym nie może być przedmiotem skargi konstytucyjnej. Postępowanie zażaleniowe ma na celu ocenę prawidłowości postanowienia o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Należy stwierdzić, iż w chwili wydania tego postanowienia Trybunał Konstytucyjny w sposób prawidłowy stwierdził przyczynę uniemożliwiającą skierowanie skargi do merytorycznego rozpoznania. Mając powyższe na względzie należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI