Orzeczenie · 2020-08-18

Ts 114/20

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2020-08-18
tkinneochrona praw konstytucyjnychWysokakonstytucyjny
prawo rodzinneopieka nad dzieckiemprawo do sądugodnośćżycie rodzinneKPCKonwencja HaskaTrybunał Konstytucyjny

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez W.R., babcię małoletniej I.Y.R., która po śmierci matki dziecka sprawowała nad nim faktyczną opiekę. W.R. została pozbawiona możliwości udziału w postępowaniu o wydanie dziecka ojcu, prowadzonym na podstawie Konwencji Haskiej, na mocy art. 510 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (KPC). Babcia zakwestionowała ten przepis, twierdząc, że narusza on jej prawo do życia rodzinnego (art. 47 w zw. z art. 18 Konstytucji), prawo do sądu (art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji) oraz prawo do nienaruszania godności ludzkiej (art. 30 Konstytucji). Argumentowała, że jako najbliższa osoba sprawująca faktyczną opiekę nad wnuczką, powinna mieć możliwość uczestniczenia w postępowaniu, aby chronić swoje prawa i dobro dziecka. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu, postanowił nadać skardze dalszy bieg, uznając, że spełnia ona wymogi formalne i że zarzuty nie są oczywiście bezzasadne. Oznacza to, że sprawa zostanie rozpatrzona merytorycznie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 510 § 1 KPC w kontekście prawa do sądu i ochrony życia rodzinnego dla osób sprawujących faktyczną opiekę nad dzieckiem, a także procedury skargi konstytucyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej babci sprawującej faktyczną opiekę nad wnuczką w postępowaniu o wydanie dziecka na podstawie Konwencji Haskiej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy art. 510 § 1 KPC, w zakresie w jakim nakazuje niedopuszczenie do udziału w postępowaniu nieprocesowym (o wydanie małoletniego dziecka) wstępnego, pod którego stałą i wyłączną opieką faktycznie dziecko pozostaje, jest zgodny z art. 30, art. 47 w związku z art. 18 i art. 31 ust. 3 zdanie drugie oraz z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Trybunał Konstytucyjny uznał, że skarga konstytucyjna spełnia przesłanki do nadania jej dalszego biegu, co oznacza, że zarzuty nie są oczywiście bezzasadne i sprawa będzie rozpatrzona merytorycznie.

Uzasadnienie

Skarżąca, babcia sprawująca faktyczną opiekę nad wnuczką, została pozbawiona możliwości udziału w postępowaniu o wydanie dziecka ojcu na podstawie art. 510 § 1 KPC. Kwestionuje ten przepis, twierdząc, że narusza on jej prawo do życia rodzinnego, godności oraz prawo do sądu, ponieważ uniemożliwia jej skuteczne dochodzenie praw i ochronę więzi z dzieckiem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
skarżąca (w zakresie nadania biegu)

Strony

NazwaTypRola
W.R.osoba_fizycznaskarżąca
I.Y.R.osoba_fizycznamałoletnia
D.R.osoba_fizycznaojciec małoletniej
A.Y.osoba_fizycznamatka małoletniej
Prokurator Okręgowy w K.organ_państwowywnioskodawca/strona w postępowaniu niższej instancji

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 510 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten nakazuje niedopuszczenie do udziału w postępowaniu nieprocesowym, w charakterze uczestnika postępowania o wydanie małoletniego dziecka, wstępnego, pod którego stałą i wyłączną opieką faktycznie dziecko to pozostaje.

Pomocnicze

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 2

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Trybunał Konstytucyjny postanawia nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg, gdy spełnia ona wymagania przewidziane w ustawie oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK.

u.o.t.p.TK art. 77 § ust. 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Dochowanie trzymiesięcznego terminu wniesienia skargi.

k.p.c. art. 355

Kodeks postępowania cywilnego

Umorzenie postępowania.

k.p.c. art. 577

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia.

k.p.c. art. 578 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skuteczność i wykonalność postanowienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga konstytucyjna spełnia wymogi formalne. • Zarzuty skarżącej nie są oczywiście bezzasadne.

Godne uwagi sformułowania

przepis ten nakazuje niedopuszczenie do udziału w postępowaniu nieprocesowym, w charakterze uczestnika postępowania o wydanie małoletniego dziecka, wstępnego, pod którego stałą i wyłączną opieką faktycznie dziecko to pozostaje • zamyka jej drogę sądową i uniemożliwia skuteczne dochodzenie swoich praw • prowadzi do przedmiotowego i arbitralnego traktowania, naruszającego jej przyrodzoną i niezbywalną godność • skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania.

Skład orzekający

Stanisław Piotrowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 510 § 1 KPC w kontekście prawa do sądu i ochrony życia rodzinnego dla osób sprawujących faktyczną opiekę nad dzieckiem, a także procedury skargi konstytucyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej babci sprawującej faktyczną opiekę nad wnuczką w postępowaniu o wydanie dziecka na podstawie Konwencji Haskiej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy konfliktu między prawem rodzicielskim a prawem do ochrony więzi rodzinnych przez babcię, która faktycznie opiekuje się dzieckiem, podnosząc ważne kwestie konstytucyjne dotyczące prawa do sądu i życia rodzinnego.

Czy babcia może zablokować wydanie dziecka ojcu? Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst