Ts 11/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej art. 3937 KPC, uznając, że prawo do kasacji nie jest prawem konstytucyjnym.
Skarżący zarzucili, że art. 3937 KPC, wprowadzający postępowanie prejudycjalne jako etap postępowania kasacyjnego, narusza ich konstytucyjne prawa do sądu (art. 45 i 77 ust. 2 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdzając, że prawo do kasacji nie jest prawem konstytucyjnym, a jego ograniczenie lub wyłączenie mieści się w granicach swobody ustawodawcy.
Skarga konstytucyjna została złożona przez Teresę i Jana Sobek w związku z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2001 r. (sygn. akt I CKN 1128/99), którym odmówiono przyjęcia ich kasacji od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucili niezgodność art. 3937 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego z art. 45 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, argumentując, że postępowanie prejudycjalne zamyka drogę do dochodzenia naruszonych praw. Trybunał Konstytucyjny, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, uznał, że prawo do rozpoznania kasacji przez Sąd Najwyższy nie ma charakteru konstytucyjnego. Podkreślono, że art. 45 ust. 1 Konstytucji nie wymienia uprawnienia do wniesienia kasacji jako elementu prawa do rzetelnego postępowania sądowego, a art. 77 ust. 2 gwarantuje sądową ochronę naruszonych wolności lub praw, ale nie rozstrzyga kwestii prawa do zaskarżania orzeczeń. Zgodnie z art. 78 Konstytucji, prawo do zaskarżania orzeczeń wydanych w pierwszej instancji przysługuje w granicach określonych ustawą, która może wyłączyć możliwość zaskarżenia. W związku z tym, Trybunał odmówił nadania skardze dalszego biegu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, nie jest niezgodny.
Uzasadnienie
Prawo do kasacji nie jest prawem konstytucyjnym. Ustawodawca ma swobodę w kształtowaniu środków zaskarżenia, a wyłączenie pewnych spraw spod kontroli kasacyjnej nie narusza prawa do sądu w rozumieniu Konstytucji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmówiono nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Teresa i Jan Sobek | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 3937
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
Skarżący zarzucili niezgodność z Konstytucją. Sąd uznał, że przepis ten nie narusza Konstytucji.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu nie obejmuje bezwzględnego prawa do kasacji.
Konstytucja RP art. 77 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje sądową ochronę naruszonych wolności lub praw, ale nie rozstrzyga o prawie do zaskarżania orzeczeń.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wyraża prawo jednostki do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji, z możliwością ograniczeń ustawowych.
Konstytucja RP art. 79 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawą skargi konstytucyjnej może być wyłącznie naruszenie podmiotowych praw lub wolności konstytucyjnych przysługujących skarżącemu.
Konstytucja RP art. 175
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wskazuje na sądy, w tym Sąd Najwyższy, jako organy sprawujące wymiar sprawiedliwości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do kasacji nie jest prawem konstytucyjnym. Ustawodawca ma swobodę w kształtowaniu środków zaskarżenia. Wyłączenie pewnych spraw spod kontroli kasacyjnej nie narusza prawa do sądu. "Droga sądowa" gwarantuje ochronę naruszonych praw, ale nie prawo do zaskarżania orzeczeń.
Odrzucone argumenty
Art. 3937 KPC narusza prawo do sądu (art. 45 i 77 ust. 2 Konstytucji RP). Postępowanie prejudycjalne zamyka drogę do dochodzenia naruszonych wolności i praw. "Droga sądowa" sensu largo obejmuje postępowanie przed każdym sądem, w tym Sądem Najwyższym.
Godne uwagi sformułowania
prawo do rozpoznania kasacji przez Sąd Najwyższy nie ma charakteru prawa konstytucyjnego wyłączenie pewnych spraw spod kontroli kasacyjnej nie narusza prawa do sądu w kształcie, jaki mu nadała obowiązująca Konstytucja ustawodawca posiada określony zakres swobody kreowania środków zaskarżenia orzeczeń zapadłych w drugiej instancji art. 45 ust. 1 Konstytucji wśród elementów prawa do rzetelnego postępowania sądowego nie wymienia uprawnienia do wniesienia kasacji wyrażony w skardze konstytucyjnej pogląd, w myśl którego użyte w art. 77 ust. 2 Konstytucji sformułowanie “droga sądowa” oznacza drogę sądową sensu largo, a zatem obejmuje postępowanie przed jakimkolwiek sądem wskazanym w art. 175 Konstytucji, w tym Sądem Najwyższym jest błędny.
Skład orzekający
Marek Mazurkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie braku konstytucyjnego charakteru prawa do kasacji i ograniczeń w dostępie do Sądu Najwyższego."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skarg konstytucyjnych i interpretacji prawa do sądu w kontekście postępowania kasacyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia fundamentalne kwestie dotyczące prawa do sądu i jego granic w polskim systemie prawnym, co jest istotne dla każdego prawnika.
“Czy prawo do kasacji jest gwarantowane przez Konstytucję? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony182 POSTANOWIENIE z dnia 19 marca 2002 r. Sygn. akt Ts 11/02 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Mazurkiewicz po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Teresy i Jana Sobka w sprawie zgodności: art. 3937 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) z art. 45 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej złożonej 23 stycznia 2002 r. zarzucono, że art. 3937 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) jest niezgodny z art. 45 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem skarżących wprowadzenie w kodeksie postępowania cywilnego postępowania prejudycjalnego jako etapu postępowania kasacyjnego zamyka drogę do dochodzenia naruszonych wolności i prawa oraz jest sprzeczne z możliwością korzystania z konstytucyjnych gwarancji określonych w art. 77 ust. 2 Konstytucji. Sąd Najwyższy postanowieniem z 4 października 2001 r. (sygn. akt I CKN 1128/99) odmówił przyjęcia kasacji skarżących od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 grudnia 1998 r. (sygn. akt I Aca 362/98). W uzasadnieniu Sąd Najwyższy wskazał, że w sprawie nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 392 § 2 kpc. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej podstawą wystąpienia ze skargą konstytucyjną może być wyłącznie naruszenie podmiotowych praw lub wolności konstytucyjnych przysługujących skarżącemu. Odnosząc zarzuty skarżących do kwestii odmowy przyjęcia kasacji, należy stwierdzić, że prawo do rozpoznania kasacji przez Sąd Najwyższy nie ma charakteru prawa konstytucyjnego. Trybunał Konstytucyjny podtrzymuje w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku z 10 lipca 2000 r. (SK 12/99, OTK ZU nr 5/2000, poz. 143), iż wyłączenie pewnych spraw spod kontroli kasacyjnej nie narusza prawa do sądu w kształcie, jaki mu nadała obowiązująca Konstytucja, zaś ustawodawca posiada określony zakres swobody kreowania środków zaskarżenia orzeczeń zapadłych w drugiej instancji. Podobnie w postanowieniu z 15 grudnia 1999 r. (sygn. Ts 111/99, OTK ZU nr 1/2000, poz. 23) Trybunał Konstytucyjny podkreślił, iż “art. 45 ust. 1 Konstytucji wśród elementów prawa do rzetelnego postępowania sądowego nie wymienia uprawnienia do wniesienia kasacji”. Wyrażony w skardze konstytucyjnej pogląd, w myśl którego użyte w art. 77 ust. 2 Konstytucji sformułowanie “droga sądowa” oznacza drogę sądową sensu largo, a zatem obejmuje postępowanie przed jakimkolwiek sądem wskazanym w art. 175 Konstytucji, w tym Sądem Najwyższym jest błędny. Konstytucja we wskazanym przepisie gwarantuje sądową ochronę naruszonych wolności lub praw, nie rozstrzyga jednak kwestii prawa do zaskarżania orzeczeń wydanych przez sąd. Kwestię tę rozstrzyga natomiast art. 78 Konstytucji RP, który wyraża prawo jednostki do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Prawo to przysługuje zresztą tylko w granicach określonych w ustawie, która może nie tylko określić tryb zaskarżania, ale i wyłączyć możliwość wniesienia zaskarżenia. Treść cytowanego przepisu potwierdza, że prawo do kasacji nie ma charakteru konstytucyjnego i wynika wyłącznie z ustawy regulującej tryb postępowania sądowego. Wobec powyższego należało odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI