Orzeczenie · 2015-06-10

TS 104/14

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2015-06-10
SAOSinnekontrola konstytucyjnościŚredniakonstytucyjny
prawo konstytucyjneprawo karneprawo do obronytajemnica państwowaprotokół rozprawyTrybunał Konstytucyjnyk.p.k.

Skarga konstytucyjna K.Z. skierowana do Trybunału Konstytucyjnego dotyczyła zgodności rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 lutego 2012 r. w sprawie sposobu postępowania z protokołami przesłuchań i innymi dokumentami niejawnymi oraz art. 181 § 2 Kodeksu postępowania karnego z Konstytucją RP. Skarżący, będący stroną w toczącym się postępowaniu karnym, kwestionował odmowę wydania mu kserokopii protokołu rozprawy z jego wyjaśnieniami, które zostały objęte klauzulą „tajne”. Twierdził, że brak swobodnego dostępu do tych wyjaśnień narusza jego prawo do obrony (art. 42 ust. 2 Konstytucji) oraz prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpoznania sprawy (art. 45 ust. 1 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił naruszenia wskazanych praw konstytucyjnych. Podkreślono, że rozporządzenie dopuszcza możliwość sporządzania notatek z protokołów objętych tajnością, a techniczne utrudnienia w dostępie do materiałów niejawnych, uzasadnione ochroną tajemnicy, nie są równoznaczne z naruszeniem prawa do obrony. Trybunał zaznaczył również, że zarzut naruszenia prawa do sądu związany z utajnieniem rozprawy nie mógł być rozpatrywany w kontekście zaskarżonych przepisów dotyczących dostępu do protokołów. W konsekwencji, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja prawa do obrony w kontekście dostępu do materiałów niejawnych w postępowaniu karnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji dostępu do protokołów objętych klauzulą tajności; nie dotyczy ogólnego prawa do akt sprawy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odmowa wydania oskarżonemu kserokopii protokołu rozprawy z jego wyjaśnieniami, objętego klauzulą tajności, narusza prawo do obrony i prawo do sprawiedliwego procesu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa taka nie narusza prawa do obrony ani prawa do sprawiedliwego procesu, jeśli przepisy dopuszczają sporządzanie notatek i inne formy dostępu, a utrudnienie jest uzasadnione ochroną tajemnicy.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił naruszenia praw konstytucyjnych. Techniczne utrudnienie w dostępie do materiałów niejawnych, uzasadnione ochroną tajemnicy, nie jest równoznaczne z naruszeniem prawa do obrony. Możliwość sporządzania notatek z protokołów objętych tajnością jest wystarczająca.

Czy art. 181 § 2 k.p.k. jest zgodny z Konstytucją RP w zakresie, w jakim deleguje Ministra Sprawiedliwości do określenia sposobu postępowania z protokołami przesłuchań?

Odpowiedź sądu

Kwestia ta nie została rozstrzygnięta, ponieważ Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skardze z innych powodów.

Uzasadnienie

Trybunał skupił się na zarzutach dotyczących dostępu do protokołów, a nie na samej delegacji ustawowej. Zarzut dotyczący utajnienia rozprawy również nie był bezpośrednio związany z zaskarżonymi przepisami.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
K.Z.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (11)

Główne

Dz. U. poz. 219 § § 6 ust. 3 i 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 lutego 2012 r. w sprawie sposobu postępowania z protokołami przesłuchań i innymi dokumentami lub przedmiotami, na które rozciąga się obowiązek zachowania w tajemnicy informacji niejawnych albo zachowania tajemnicy związanej z wykonywaniem zawodu lub funkcji

Przepisy te, w zakresie odnoszącym się do wyjaśnień oskarżonego, nie naruszają praw konstytucyjnych, ponieważ dopuszczają sporządzanie notatek.

k.p.k. art. 181 § § 2

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

Przepis ten, delegujący Ministra Sprawiedliwości do określenia sposobu postępowania z protokołami, nie został uznany za naruszający prawa konstytucyjne w kontekście skargi.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 42 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do obrony.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpoznania sprawy.

Pomocnicze

k.p.k. art. 157 § § 3

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 179

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 180

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego

ustawa o TK art. 49

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym

Podstawa do odmowy nadania dalszego biegu skardze.

ustawa o TK art. 47 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym

Podstawa do odmowy nadania dalszego biegu skardze.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy rozporządzenia dopuszczają sporządzanie notatek z protokołów objętych tajnością. • Techniczne utrudnienie w dostępie do materiałów niejawnych nie jest równoznaczne z naruszeniem prawa do obrony. • Zarzut dotyczący utajnienia rozprawy nie był związany z zaskarżonymi przepisami o dostępie do protokołów.

Odrzucone argumenty

Odmowa wydania kserokopii protokołu z wyjaśnieniami narusza prawo do obrony. • Brak swobodnego dostępu do własnych wyjaśnień uniemożliwia należyte przygotowanie linii obrony. • Utajnienie rozprawy i odmowa wydania protokołu naruszają prawo do sprawiedliwego rozpoznania sprawy.

Godne uwagi sformułowania

skarżący we wniesionej skardze nie uprawdopodobnił jednak naruszenia żadnego ze wskazanych powyżej praw konstytucyjnych • to technicznie utrudnienie w dostępie do złożonych wyjaśnień (...) nie oznacza jeszcze automatycznie naruszenia prawa do obrony • nie budzi wątpliwości, że w sytuacji, w której skarżący otrzymywałby odpisy części niejawnej akt (...) mniej czasu zajęłoby mu (...) przygotowanie się do obrony, niż w przypadku, w którym z protokołów rozprawy może on co najwyżej sporządzić notatki

Skład orzekający

Marek Kotlinowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja prawa do obrony w kontekście dostępu do materiałów niejawnych w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dostępu do protokołów objętych klauzulą tajności; nie dotyczy ogólnego prawa do akt sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa do obrony w kontekście tajemnicy państwowej, co jest istotne dla prawników procesowych, choć może być mniej zrozumiałe dla szerokiej publiczności.

Prawo do obrony a tajemnica państwowa: Czy oskarżony ma prawo do kserokopii swoich wyjaśnień?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst