Ts 103/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej braku możliwości złożenia zastrzeżeń przez sędziego od udzielonego mu wytyku, uznając, że orzeczenie nie naruszyło praw skarżącej.
Skarżąca konstytucyjna, Jolanta Sudoł, wniosła skargę na art. 40 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, twierdząc, że brak możliwości złożenia zastrzeżeń od wytyku narusza jej prawa konstytucyjne. Skarga opierała się na postanowieniu Sądu Okręgowego w Poznaniu, które wytknęło Sądowi Rejonowemu uchybienie. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdzając, że postanowienie nie było skierowane do skarżącej i nie naruszyło jej indywidualnych wolności lub praw konstytucyjnych.
Skarga konstytucyjna została złożona przez Jolantę Sudoł przeciwko art. 40 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Skarżąca zarzuciła niezgodność tego przepisu z Konstytucją RP, argumentując, że brak regulacji przewidującej możliwość złożenia przez sędziego zastrzeżeń od udzielonego mu wytyku, a także brak możliwości zażalenia na odmowę uwzględnienia takiego zastrzeżenia, narusza jej prawa konstytucyjne. Jako podstawę faktyczną podała postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z 5 marca 2004 r., którym wytknięto Sądowi Rejonowemu w Poznaniu uchybienie. Skarżąca wniosła zastrzeżenie do wytyku, które zostało pozostawione bez rozpoznania, a następnie odmówiono przyjęcia jej zażalenia. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Uzasadnił to tym, że zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji, przedmiotem skargi może być wyłącznie akt normatywny, który stanowił podstawę wydania ostatecznego orzeczenia odnoszącego się do wolności lub praw skarżącej. W niniejszej sprawie postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu nie było skierowane do skarżącej, lecz do Sądu Rejonowego, i nie odnosiło się do jej indywidualnych wolności lub praw. Ponadto, skarżąca nie wykazała, aby poniosła jakiekolwiek negatywne konsekwencje finansowe wynikające z tego postanowienia. W związku z tym, Trybunał uznał, że nie zostały spełnione przesłanki do merytorycznego rozpoznania skargi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, ponieważ postanowienie sądu niższej instancji nie było skierowane do skarżącej i nie naruszyło jej indywidualnych wolności lub praw konstytucyjnych.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że skarga konstytucyjna może być przedmiotem rozpoznania tylko wtedy, gdy akt normatywny stanowił podstawę wydania ostatecznego orzeczenia odnoszącego się do wolności lub praw skarżącej. W tym przypadku postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu nie spełniało tego kryterium.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Jolanta Sudoł | osoba_fizyczna | skarżąca |
| Sąd Okręgowy w Poznaniu | instytucja | organ wydający orzeczenie |
| Sąd Rejonowy w Poznaniu | instytucja | organ, któremu wytknięto uchybienie |
| Sąd Apelacyjny w Poznaniu | instytucja | organ rozpatrujący zastrzeżenie i zażalenie |
| Sąd Najwyższy | instytucja | organ rozpatrujący zażalenie |
Przepisy (9)
Główne
p.u.s.p. art. 40 § § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis, który skarżąca uznała za niezgodny z Konstytucją z powodu braku możliwości złożenia zastrzeżeń od wytyku.
Konstytucja RP art. 79 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przesłanka formalna skargi konstytucyjnej – konieczność istnienia ostatecznego orzeczenia naruszającego prawa skarżącego.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Konstytucja RP art. 77 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do wynagrodzenia szkody wyrządzonej przez organy władzy.
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do zaskarżenia orzeczeń.
Konstytucja RP art. 176 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do dwuinstancyjnego postępowania sądowego.
Konstytucja RP art. 177
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zakres kognicji Trybunału Konstytucyjnego.
k.p.c. art. 777 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do nadania klauzuli wykonalności.
p.u.s.p. art. 91 § § 3
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Konsekwencje finansowe dla sędziego związane z postanowieniem w trybie art. 40 § 1.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu nie było skierowane do skarżącej i nie naruszyło jej indywidualnych wolności lub praw konstytucyjnych. Brak wykazania przez skarżącą negatywnych konsekwencji finansowych lub innych skutków dla jej praw konstytucyjnych wynikających z zaskarżonego postanowienia.
Odrzucone argumenty
Art. 40 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych jest niezgodny z Konstytucją RP z powodu braku możliwości złożenia przez sędziego zastrzeżeń od wytyku i zażalenia na odmowę ich uwzględnienia.
Godne uwagi sformułowania
przedmiotem skargi konstytucyjnej może być wyłącznie taki akt normatywny, który stanowił podstawę wydania ostatecznego orzeczenia odnoszącego się do wolności lub praw skarżącej o charakterze konstytucyjnym wydanie indywidualnego rozstrzygnięcia o prawach skarżącej jest niezbędną przesłanką dla merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej
Skład orzekający
Jerzy Stępień
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek formalnych dopuszczalności skargi konstytucyjnej, w szczególności wymogu istnienia ostatecznego orzeczenia naruszającego prawa skarżącego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości złożenia zastrzeżeń od wytyku sędziowskiego, ale ogólne zasady dotyczące skargi konstytucyjnej są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych ze skargą konstytucyjną i prawami sędziów, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na formalnych przesłankach, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności.
“Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na rozpoznanie? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony184/5/B/2006 POSTANOWIENIE z dnia 12 września 2005 r. Sygn. akt Ts 103/05 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jerzy Stępień, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Jolanty Sudoł w sprawie zgodności: art. 40 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 78, art. 176 ust. 1 oraz art. 177 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej złożonej 30 czerwca 2005 r. zarzucono, że art. 40 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) jest niezgodny z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 78, art. 176 ust. 1 oraz art. 177 Konstytucji. Zdaniem skarżącej naruszenie jej praw konstytucyjnych polega na tym, że żaden z przepisów prawa o ustroju sądów powszechnych nie przewiduje wprost, jak czyni to art. 37 § 4 tej ustawy, możliwości złożenia przez sędziego zastrzeżeń od udzielonego mu wytyku. Brak jest też regulacji przewidujących możliwość złożenia zażalenia na odmowę uwzględnienia zastrzeżenia. Wytyk, który zdaniem skarżącej jest środkiem dyscyplinarnym, wpływa tymczasem na sytuację sędziego. Udzielenie wytyku może mieć bezpośredni wpływ na wysokość wynagrodzenia sędziego, a nadto jest wpisywany do jego wykazu służbowego. Skarga konstytucyjna została złożona w oparciu o następujący stan faktyczny. Sąd Okręgowy w Poznaniu postanowieniem z 5 marca 2004 r. w oparciu o zaskarżony przepis ustawy wytknął Sądowi Rejonowemu w Poznaniu uchybienie polegające na nadaniu orzeczeniu sądowej klauzuli wykonalności z rażącym naruszeniem art. 777 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżąca wniosła zastrzeżenie do wytyku, które zostało pozostawione bez rozpoznania uchwałą Sądu Apelacyjnego w Poznaniu. Przewodniczący Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w Poznaniu zarządzeniem odmówił przyjęcia zażalenia skarżącej na powyższą uchwałę. Skarżąca złożyła zażalenie na to zarządzenie do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy postanowieniem z 17 marca 2005 r. nie uwzględnił zażalenia skarżącej i utrzymał w mocy uchwałę Sądu Apelacyjnego w Poznaniu. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji przedmiotem skargi konstytucyjnej może być wyłącznie taki akt normatywny, który stanowił podstawę wydania ostatecznego orzeczenia odnoszącego się do wolności lub praw skarżącej o charakterze konstytucyjnym. Skarga konstytucyjna jest środkiem ochrony konstytucyjnych wolności lub praw, służącym derogowaniu przepisów ustaw lub innych aktów normatywnych, będących podstawą ostatecznego orzeczenia sądu lub organu administracji publicznej, naruszającego wolności lub prawa albo obowiązki skarżącego określone w Konstytucji. Konstrukcja przedmiotu skargi konstytucyjnej w prawie polskim opiera się więc na złożonej zależności zachodzącej między zakwestionowanym przepisem, ostatecznym orzeczeniem wydanym na jego podstawie, oraz zaistniałym naruszeniem konstytucyjnych praw skarżącego. Zależność ta powoduje, że bezpośrednią przyczyną naruszenia tych praw jest ostateczne orzeczenie wydane w sprawie skarżącego, a sama skarga kierować się winna wobec przepisów stanowiących jego podstawę normatywną. Z powyższego wynika, że wydanie indywidualnego rozstrzygnięcia o prawach skarżącej jest niezbędną przesłanką dla merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej. Postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z 5 marca 2004 r. nie było skierowane do skarżącej, lecz do Sądu Rejonowego w Poznaniu. Postanowienie to nie odnosiło się więc do sfery jej indywidualnych wolności lub praw. Ponadto, wskazując na konsekwencje finansowe określone w art. 91 § 3 prawa o ustroju sądów powszechnych, jakie dla sędziego mogą łączyć się z wydaniem postanowienia w trybie art. 40 § 1 prawa o ustroju sądów powszechnych, skarżąca nie stwierdziła, że miały one do niej zastosowanie. Także więc z punktu widzenia ustawowo określonych, obligatoryjnych skutków, jakie dla sfery wolności lub praw skarżącej może rodzić wydanie określonego orzeczenia przez organ władzy publicznej, nie można uznać, by przyjęte za podstawę skargi konstytucyjnej postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu odnosiło się do przysługujących jej konstytucyjnych wolności lub praw. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, należało orzec jak w sentencji.