T-689/24

Sąd2026-02-11
cjeupodatkiVATWysokasad_ogolny
VATprawo do odliczeniafakturaterminneutralność podatkowaproporcjonalnośćprawo UEdyrektywa VAT

Podsumowanie

Sąd UE orzekł, że polskie przepisy ograniczające prawo do odliczenia VAT z powodu późniejszego otrzymania faktury naruszają prawo UE.

Sprawa dotyczyła interpretacji przepisów VAT w kontekście prawa do odliczenia naliczonego VAT. Polski sąd zadał pytanie prejudycjalne dotyczące sytuacji, w której podatnik otrzymał fakturę dokumentującą zakup w okresie rozliczeniowym następującym po okresie, w którym powstał obowiązek podatkowy i prawo do odliczenia. Sąd UE uznał, że polskie przepisy, które uzależniają prawo do odliczenia od otrzymania faktury w tym samym okresie rozliczeniowym, w którym powstało prawo materialne do odliczenia, naruszają zasady neutralności VAT, proporcjonalności i bezpośredniego charakteru odliczenia.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 167, 168 lit. a) i 178 lit. a) dyrektywy VAT oraz zasad neutralności, skuteczności i proporcjonalności. Sprawa wywodziła się ze sporu między polską spółką I. S.A. a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej, dotyczącego prawa do odliczenia VAT naliczonego od zakupu gazu i energii elektrycznej, gdy faktury otrzymano w okresie rozliczeniowym następującym po okresie zakupu. Polski Naczelny Sąd Administracyjny miał wątpliwości co do zgodności polskiego art. 86 ust. 10b pkt 1 ustawy o VAT z prawem UE, ponieważ przepis ten zdawał się wprowadzać dodatkową przesłankę formalną (otrzymanie faktury w okresie rozliczeniowym) do powstania prawa do odliczenia, nawet jeśli warunki materialne zostały spełnione. Sąd UE przypomniał, że prawo do odliczenia VAT jest fundamentalną zasadą systemu VAT, mającą na celu zapewnienie neutralności podatkowej. Podkreślono rozróżnienie między przesłankami materialnymi a formalnymi prawa do odliczenia. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, odliczenie powinno być przyznane, jeśli spełnione są wymogi materialne, nawet jeśli pominięto niektóre wymogi formalne. Sąd UE stwierdził, że prawo do odliczenia powstaje w momencie powstania obowiązku podatkowego (art. 167 dyrektywy VAT), a posiadanie faktury jest wymogiem formalnym do jego wykonania. Opóźnienie prawa do odliczenia z powodu późniejszego otrzymania faktury, mimo że została ona otrzymana przed złożeniem deklaracji, narusza zasady neutralności i proporcjonalności, ponieważ podatnik tymczasowo ponosi ciężar VAT. Sąd UE uznał, że polskie przepisy w tym zakresie są niezgodne z prawem UE, a argumentacja oparta na art. 273 dyrektywy VAT (możliwość nakładania dodatkowych obowiązków przez państwa członkowskie) nie była wystarczająca, aby uzasadnić takie ograniczenie, zwłaszcza gdy podatnik dysponuje prawidłową fakturą.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te stoją na przeszkodzie prawu UE.

Uzasadnienie

Prawo do odliczenia VAT jest fundamentalną zasadą systemu VAT, mającą na celu zapewnienie neutralności podatkowej. Opóźnienie prawa do odliczenia z powodu późniejszego otrzymania faktury, gdy warunki materialne zostały spełnione i faktura jest dostępna przed złożeniem deklaracji, narusza zasady neutralności i proporcjonalności, ponieważ podatnik tymczasowo ponosi ciężar VAT.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (I. S.A.)

Strony

NazwaTypRola
I. S.A.spolkaskarżący
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowejorgan_krajowypozwany
rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

dyrektywa VAT art. 167

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Prawo do odliczenia powstaje w momencie, gdy podatek, który podlega odliczeniu, staje się wymagalny.

dyrektywa VAT art. 168

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Podatnik jest uprawniony do odliczenia VAT należnego lub zapłaconego od towarów i usług, które zostały mu dostarczone lub mają być mu dostarczone, wykorzystywanych na potrzeby opodatkowanych transakcji.

dyrektywa VAT art. 178

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

W celu skorzystania z prawa do odliczenia, podatnik musi posiadać fakturę sporządzoną zgodnie z przepisami.

ustawa o VAT art. 86

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

ustawa o VAT art. 86

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy.

ustawa o VAT art. 86

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny.

Pomocnicze

dyrektywa VAT art. 63

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

dyrektywa VAT art. 179

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Podatnik dokonuje odliczenia poprzez potrącenie od całkowitej kwoty VAT należnego za dany okres rozliczeniowy.

dyrektywa VAT art. 250

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

dyrektywa VAT art. 273

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Państwa członkowskie mogą nałożyć inne obowiązki, aby zapewnić prawidłowy pobór VAT i zapobiec oszustwom, pod warunkiem równego traktowania i niepowodowania formalności związanych z przekraczaniem granic.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do odliczenia VAT jest fundamentalną zasadą systemu VAT, mającą na celu zapewnienie neutralności podatkowej. Opóźnienie prawa do odliczenia z powodu późniejszego otrzymania faktury, gdy warunki materialne zostały spełnione i faktura jest dostępna przed złożeniem deklaracji, narusza zasady neutralności i proporcjonalności. Posiadanie faktury jest wymogiem formalnym, a nie materialnym, do powstania prawa do odliczenia. Przepisy krajowe nie mogą systematycznie utrudniać prawa do odliczenia, nawet w celu zapobiegania oszustwom.

Odrzucone argumenty

Polskie przepisy krajowe (art. 86 ust. 10b pkt 1 ustawy o VAT) wprowadzają dodatkową przesłankę formalną (otrzymanie faktury w okresie rozliczeniowym) do powstania prawa do odliczenia, co jest zgodne z art. 273 dyrektywy VAT i służy zapobieganiu oszustwom.

Godne uwagi sformułowania

Prawo podatników do odliczenia od VAT, który są zobowiązani zapłacić, VAT należnego lub zapłaconego z tytułu otrzymanych przez nich towarów i usług powodujących naliczenie podatku stanowi podstawową zasadę wspólnego systemu VAT ustanowionego przez prawo Unii. System odliczeń ma na celu całkowite uwolnienie podatnika od ciężaru VAT należnego lub zapłaconego w ramach jego całej działalności gospodarczej. Prawo do odliczenia przewidziane w art. 167 i nast. dyrektywy VAT stanowi integralną część mechanizmu VAT i co do zasady nie może być ograniczane, jeżeli zarówno materialne, jak i formalne wymogi lub przesłanki, którym podlega to prawo, zostały spełnione przez podatników zamierzających z niego skorzystać. To rozróżnienie między regulującymi prawo do odliczenia przesłankami materialnymi a przesłankami formalnymi jest o tyle istotne, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem podstawowe zasady neutralności VAT i proporcjonalności wymagają, aby odliczenie naliczonego VAT zostało przyznane, jeżeli spełniono wymogi materialne, nawet wówczas, gdy podatnicy pominęli niektóre wymogi formalne.

Skład orzekający

S. Papasavvas

prezes

N. Półtorak

sędzia

M. Sampol Pucurull

sędzia

G. Steinfatt

sprawozdawca

D. Petrlík

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów VAT dotyczących prawa do odliczenia naliczonego VAT w kontekście otrzymania faktury po terminie, zgodność przepisów krajowych z prawem UE, zasady neutralności i proporcjonalności w VAT."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opóźnionego otrzymania faktury, ale ma szersze zastosowanie do interpretacji wymogów formalnych w VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego z VAT i fakturami, a orzeczenie Sądu UE ma bezpośrednie przełożenie na praktykę polskich podatników i ich relacje z organami podatkowymi.

Późna faktura nie odbierze Ci prawa do odliczenia VAT – Sąd UE staje po stronie podatników!

Sektor

podatki

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę