T-163/21

Sąd2023-01-25
cjeuprawo_ue_ogolnedostęp do dokumentówWysokasad_ogolny
dostęp do informacjiprzejrzystośćprocedura ustawodawczaRada UEprawo administracyjneprawo UE

Podsumowanie

Sąd stwierdził nieważność decyzji Rady odmawiającej dostępu do dokumentów dotyczących procedury ustawodawczej, uznając, że Rada nie wykazała, iż ich ujawnienie poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji.

Skarżący żądał dostępu do dokumentów dotyczących procedury ustawodawczej, jednak Rada odmówiła, powołując się na ochronę procesu decyzyjnego. Sąd uznał, że Rada nie wykazała konkretnego i faktycznego ryzyka naruszenia tego procesu, a także nie wykazała, że interes publiczny nie przemawia za ujawnieniem dokumentów. W konsekwencji, Sąd stwierdził nieważność decyzji Rady.

Skarżący Emilio De Capitani wniósł skargę o stwierdzenie nieważności decyzji Rady Unii Europejskiej z dnia 14 stycznia 2021 r., którą odmówiono mu dostępu do dokumentów dotyczących trwającej procedury ustawodawczej mającej na celu zmianę dyrektywy w sprawie sprawozdań finansowych. Skarżący argumentował, że Rada naruszyła zasadę przejrzystości i nie wykazała, że ujawnienie dokumentów poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji. Sąd, po analizie przepisów TFUE, Karty Praw Podstawowych oraz rozporządzenia nr 1049/2001, uznał, że prawo dostępu do dokumentów, nawet ustawodawczych, podlega ograniczeniom w celu ochrony procesu decyzyjnego. Jednakże, instytucja odmawiająca dostępu musi wykazać konkretne i faktyczne ryzyko naruszenia, a nie jedynie hipotetyczne. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że Rada nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie swojej decyzji, a podane przez nią powody były zbyt ogólne. W szczególności, Rada nie wykazała, w jaki sposób ujawnienie dokumentów miałoby poważnie naruszyć proces podejmowania decyzji, ani że interes publiczny nie przemawia za ich ujawnieniem. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, prawo dostępu do dokumentów, w tym ustawodawczych, podlega ograniczeniom w celu ochrony procesu podejmowania decyzji, zgodnie z art. 4 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1049/2001.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że przepisy TFUE i Karty Praw Podstawowych nie wykluczają stosowania art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 1049/2001 do dokumentów ustawodawczych. Prawo dostępu jest wykonywane na warunkach i w granicach określonych w rozporządzeniach, a zasada przejrzystości nie jest bezwzględna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_niewaznosc

Strona wygrywająca

skarżący

Strony

NazwaTypRola
Emilio De Capitaniosoba_fizycznaskarżący
Królestwo Belgiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Niderlandówpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Finlandiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Szwecjipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwana

Przepisy (10)

Główne

TFUE art. 15 § 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Prawo dostępu do dokumentów instytucji UE jest wykonywane na warunkach i w granicach określonych w rozporządzeniach, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w tym ustępie.

Karta art. 42

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Każdy obywatel Unii ma prawo dostępu do dokumentów instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii.

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 4 § 3

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001

Dostęp do dokumentu może zostać odmówiony, jeśli jego ujawnienie poważnie naruszyłoby proces podejmowania decyzji, chyba że za ujawnieniem przemawia interes publiczny.

TFUE art. 263

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o stwierdzenie nieważności aktu instytucji UE.

Pomocnicze

TFUE art. 15 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Obrady Parlamentu Europejskiego oraz Rady obradującej i głosującej nad projektem aktu ustawodawczego są jawne.

TUE art. 4 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Państwa członkowskie i instytucje UE działają w duchu lojalnej współpracy.

TUE art. 10 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Każdy obywatel ma prawo uczestniczyć w życiu demokratycznym Unii, a decyzje są podejmowane w sposób otwarty i zbliżony do obywatela.

Regulamin postępowania art. 84 § 1

Regulamin postępowania przed Sądem

Zasady dotyczące podnoszenia nowych zarzutów w trakcie postępowania.

Regulamin postępowania art. 134 § 1

Regulamin postępowania przed Sądem

Zasady dotyczące obciążenia kosztami postępowania.

Regulamin postępowania art. 138 § 1

Regulamin postępowania przed Sądem

Zasady dotyczące kosztów interwenientów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rada nie wykazała konkretnego i faktycznego naruszenia procesu podejmowania decyzji w wyniku ujawnienia dokumentów. Podane przez Radę powody odmowy dostępu były zbyt ogólne i hipotetyczne. Dokumenty zostały ujawnione po kluczowych etapach procedury ustawodawczej, co uniemożliwiło skarżącemu skuteczne skorzystanie z prawa do informacji. Art. 4 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1049/2001 nie wyklucza dostępu do dokumentów ustawodawczych, jeśli nie ma uzasadnionego ryzyka poważnego naruszenia procesu decyzyjnego.

Odrzucone argumenty

Interes prawny skarżącego wygasł w trakcie postępowania z uwagi na późniejsze ujawnienie dokumentów. Zastosowanie art. 4 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1049/2001 do dokumentów ustawodawczych jest niedopuszczalne po wejściu w życie TFUE i Karty Praw Podstawowych.

Godne uwagi sformułowania

Ryzyko takiego naruszenia powinno dać się w rozsądny sposób przewidzieć, a nie być czysto hipotetyczne. Wyjątki takie stanowią odstępstwo od zasady możliwie najszerszego publicznego dostępu do dokumentów, należy je interpretować i stosować w sposób ścisły. Przejrzystość procesu legislacyjnego przyczynia się do większej legitymizacji instytucji w oczach obywateli Unii i do zwiększenia ich zaufania.

Skład orzekający

A. Kornezov

prezes

E. Buttigieg

sędzia

K. Kowalik-Bańczyk

sędzia

G. Hesse

sędzia

D. Petrlík

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy dostępu do dokumentów ustawodawczych przez instytucje UE, wymogi dotyczące wykazania konkretnego i faktycznego ryzyka naruszenia procesu decyzyjnego, znaczenie przejrzystości w procesie legislacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy dostępu do dokumentów w ramach procedury ustawodawczej Rady UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowej zasady przejrzystości w UE i prawa obywateli do informacji o procesie legislacyjnym, co jest istotne dla każdego zainteresowanego funkcjonowaniem Unii.

Czy obywatele UE mają prawo wiedzieć, jak powstają przepisy? Sąd UE rozstrzyga spór o dostęp do dokumentów Rady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI