Sprawa C-421/12

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-07-10
cjeuochrona_konsumentownieuczciwe_praktyki_handloweWysokatrybunal
ochrona konsumentównieuczciwe praktyki handlowepełna harmonizacjawolne zawodysprzedaż obwoźnaobniżki cenrynek wewnętrzny

Podsumowanie

Trybunał stwierdził, że Belgia uchybiła zobowiązaniom UE, wyłączając osoby wykonujące wolny zawód oraz dentystów i fizjoterapeutów z przepisów o nieuczciwych praktykach handlowych oraz wprowadzając zbyt restrykcyjne zasady dotyczące obniżek cen i sprzedaży obwoźnej.

Komisja Europejska wniosła skargę przeciwko Królestwu Belgii, zarzucając naruszenie dyrektywy 2005/29 dotyczącej nieuczciwych praktyk handlowych. Zarzuty dotyczyły wyłączenia osób wykonujących wolny zawód, dentystów i fizjoterapeutów z zakresu stosowania belgijskich przepisów, zbyt restrykcyjnych zasad ogłaszania obniżek cen oraz ograniczeń w sprzedaży obwoźnej. Trybunał uznał wszystkie zarzuty za zasadne, stwierdzając, że Belgia uchybiła zobowiązaniom wynikającym z prawa UE, ponieważ wprowadzony przez nią stan prawny nie zapewniał pełnej harmonizacji i był sprzeczny z zasadami dyrektywy.

Skarga Komisji Europejskiej przeciwko Królestwu Belgii dotyczyła zarzutu uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w zakresie stosowania dyrektywy 2005/29/WE dotyczącej nieuczciwych praktyk handlowych. Komisja zarzuciła Belgii trzy główne naruszenia: 1) wyłączenie osób wykonujących wolny zawód, dentystów i fizjoterapeutów z zakresu stosowania krajowych przepisów transponujących dyrektywę, co naruszało art. 3 ust. 1 w związku z art. 2 lit. b) i d) dyrektywy; 2) utrzymanie w mocy przepisów dotyczących ogłaszania obniżek cen (art. 20, 21 i 29 ustawy z dnia 6 kwietnia 2010 r.), które były bardziej restrykcyjne niż dopuszczalne w ramach pełnej harmonizacji przewidzianej przez dyrektywę 2005/29; 3) utrzymanie w mocy przepisów ograniczających sprzedaż obwoźną (art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 1993 r. i art. 5 ust. 1 rozporządzenia królewskiego z dnia 24 września 2006 r.), które również naruszały zasady pełnej harmonizacji. Trybunał uznał pierwszy zarzut za dopuszczalny, mimo prób Belgii powołania się na przepisy krajowe i orzecznictwo konstytucyjne, podkreślając, że ocena uchybienia powinna być dokonana na dzień upływu terminu wyznaczonego w uzasadnionej opinii. Trybunał uznał również drugi i trzeci zarzut za zasadne, stwierdzając, że dyrektywa 2005/29 dokonuje pełnej harmonizacji i państwa członkowskie nie mogą wprowadzać bardziej restrykcyjnych przepisów, nawet w celu wyższego poziomu ochrony konsumentów, chyba że przepisy te istniały przed wejściem w życie dyrektywy lub wchodzą w zakres klauzul minimalnej harmonizacji innych dyrektyw, co w tym przypadku nie miało miejsca. W konsekwencji Trybunał stwierdził uchybienie zobowiązaniom przez Królestwo Belgii i obciążył je kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wyłączenie to stanowi uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego na mocy art. 3 ust. 1 w związku z art. 2 lit. b) i d) dyrektywy 2005/29/WE.

Uzasadnienie

Dyrektywa 2005/29/WE dokonuje pełnej harmonizacji w zakresie nieuczciwych praktyk handlowych i ma zastosowanie do wszystkich przedsiębiorców, w tym osób wykonujących wolny zawód. Belgia nie mogła wyłączyć tych grup z zakresu stosowania przepisów krajowych transponujących dyrektywę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_uchybienie

Strona wygrywająca

Komisja Europejska

Strony

NazwaTypRola
Komisja Europejskainstytucja_ueskarżąca
Królestwo Belgiipanstwo_czlonkowskiepozwana

Przepisy (14)

Główne

Dyrektywa 2005/29/WE art. 3 § 1

Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich przedsiębiorców, w tym osób wykonujących wolny zawód, i zakazuje nieuczciwych praktyk handlowych.

Dyrektywa 2005/29/WE art. 2 § b

Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Definicja 'przedsiębiorcy' obejmuje osoby fizyczne lub prawne działające w ramach praktyk handlowych związanych z ich działalnością, w tym wolnym zawodem.

Dyrektywa 2005/29/WE art. 2 § d

Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Definicja 'praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów' obejmuje wszelkie działania przedsiębiorcy związane z promocją, sprzedażą lub dostawą produktu do konsumentów.

Dyrektywa 2005/29/WE art. 4

Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Państwa członkowskie nie mogą ograniczać swobody świadczenia usług ani swobodnego przepływu towarów z przyczyn związanych z dziedziną objętą dyrektywą, jeśli wprowadzają środki bardziej restrykcyjne niż przewidziane w dyrektywie.

TFUE art. 258

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego.

Pomocnicze

Dyrektywa 2005/29/WE art. 3 § 5

Dyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym

Przez okres sześciu lat od 12.6.2007 r. państwa członkowskie mogły stosować przepisy krajowe o charakterze bardziej restrykcyjnym lub nakazowym niż dyrektywa, służące wykonaniu dyrektyw oraz zawierające klauzule minimalnej harmonizacji, pod warunkiem że przepisy te istniały przed wejściem w życie dyrektywy.

Belgijska ustawa z 6.4.2010 art. 2 § 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 2010 r. o praktykach handlowych i ochronie konsumentów

Definicja przedsiębiorstwa.

Belgijska ustawa z 6.4.2010 art. 2 § 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 2010 r. o praktykach handlowych i ochronie konsumentów

Definicja osoby wykonującej wolny zawód.

Belgijska ustawa z 6.4.2010 art. 3 § 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 2010 r. o praktykach handlowych i ochronie konsumentów

Wyłączenie osób wykonujących wolny zawód, dentystów i fizjoterapeutów z zakresu stosowania ustawy.

Belgijska ustawa z 25.6.1993 art. 4 § 3

Ustawa z dnia 25 czerwca 1993 r. o prowadzeniu i organizacji działalności obwoźnej i jarmarcznej

Ograniczenie sprzedaży obwoźnej w domu konsumenta do wartości 250 EUR.

Belgijskie rozporządzenie z 24.9.2006 art. 5 § 1

Rozporządzenie królewskie z dnia 24 września 2006 r. w sprawie prowadzenia i organizacji działalności obwoźnej

Zakaz sprzedaży obwoźnej niektórych produktów (np. metali szlachetnych, kamieni szlachetnych).

Dyrektywa 98/6/WE art. 10

Dyrektywa 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom

Państwa członkowskie mogą przyjmować lub utrzymywać przepisy korzystniejsze pod względem przekazywania informacji konsumentom i porównywania cen.

Dyrektywa 85/577/EWG art. 8

Dyrektywa 85/577/EWG Rady z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie ochrony konsumentów w odniesieniu do umów zawartych poza lokalem przedsiębiorstwa

Dyrektywa nie stanowi przeszkody dla wprowadzenia lub utrzymania w mocy przez państwa członkowskie bardziej korzystnych przepisów ochrony konsumentów.

TUE art. 4 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada lojalnej współpracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyłączenie osób wykonujących wolny zawód, dentystów i fizjoterapeutów z zakresu stosowania przepisów o nieuczciwych praktykach handlowych narusza dyrektywę 2005/29/WE. Bardziej restrykcyjne przepisy dotyczące ogłaszania obniżek cen niż dopuszczalne w ramach pełnej harmonizacji dyrektywy 2005/29/WE naruszają art. 4 tej dyrektywy. Ograniczenia w sprzedaży obwoźnej, które nie są zgodne z zasadami pełnej harmonizacji dyrektywy 2005/29/WE, naruszają art. 3 ust. 5 i art. 4 tej dyrektywy.

Odrzucone argumenty

Belgia argumentowała, że przepisy krajowe dotyczące wolnych zawodów (ustawa z 2.8.2002) transponują dyrektywę 2005/29/WE. Belgia powoływała się na orzeczenia belgijskiego trybunału konstytucyjnego stwierdzające niekonstytucyjność przepisów wyłączających wolne zawody. Belgia twierdziła, że przepisy dotyczące obniżek cen są uzasadnione klauzulą minimalnej harmonizacji z dyrektywy 98/6/WE. Belgia argumentowała, że przepisy dotyczące sprzedaży obwoźnej są zgodne z dyrektywą 85/577/EWG i dyrektywą 2011/83/UE.

Godne uwagi sformułowania

Dyrektywa 2005/29/WE dokonuje pełnej harmonizacji regulacji dotyczących nieuczciwych praktyk handlowych. Państwa członkowskie nie mogą przyjmować środków bardziej restrykcyjnych niż środki określone w tej dyrektywie, nawet w celu zapewnienia wyższego poziomu ochrony konsumentów. Uchybienie powinno być oceniane w zależności od sytuacji państwa członkowskiego, jaka ma miejsce w dniu upływu terminu określonego w uzasadnionej opinii.

Skład orzekający

M. Ilešič

prezes

C.G. Fernlund

sędzia

A. Ó Caoimh

sędzia

C. Toader

sprawozdawca

E. Jarašiūnas

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad pełnej harmonizacji w dyrektywie o nieuczciwych praktykach handlowych, zakaz wprowadzania przez państwa członkowskie bardziej restrykcyjnych przepisów krajowych, ocena uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów belgijskich, ale zasady są uniwersalne dla państw członkowskich UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej dyrektywy o ochronie konsumentów i pokazuje, jak państwa członkowskie mogą naruszyć zasady pełnej harmonizacji, wprowadzając własne, zbyt restrykcyjne regulacje. Pokazuje też złożoność relacji między prawem UE a prawem krajowym.

Belgia ukarana za zbyt restrykcyjne przepisy chroniące konsumentów – czy to możliwe?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI