Sprawa C-420/07

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2009-04-28
cjeuprawo_ue_ogolnejurysdykcja i uznawanie orzeczeńWysokatrybunal
jurysdykcjauznawanie orzeczeńwykonywanie orzeczeńnieruchomościCyprprotokół nr 10acquis communautaireprawo prywatne międzynarodowe

Podsumowanie

TSUE orzekł, że zawieszenie stosowania acquis communautaire na północy Cypru nie stoi na przeszkodzie uznaniu i wykonaniu orzeczeń dotyczących nieruchomości położonych na tym obszarze, wydanych przez sądy działające na obszarze kontrolowanym przez rząd cypryjski.

Sprawa dotyczyła wniosku o uznanie i wykonanie na terenie Wielkiej Brytanii dwóch cypryjskich wyroków sądowych dotyczących nieruchomości położonej na północnym Cyprze, obszarze niepodlegającym efektywnej kontroli rządu cypryjskiego. Kluczowe pytanie dotyczyło wpływu Protokołu nr 10, zawieszającego stosowanie acquis communautaire na tym obszarze, na możliwość uznania i wykonania orzeczeń. TSUE stwierdził, że zawieszenie dotyczy stosowania prawa UE na północy, a nie jurysdykcji sądów działających na obszarze kontrolowanym przez rząd. Ponadto, trudności w wykonaniu orzeczenia na północy nie stanowią podstawy do odmowy jego uznania ani wykonania w innym państwie członkowskim.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni Protokołu nr 10 w sprawie Cypru oraz rozporządzenia nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Sprawa wywodziła się z wniosku o uznanie i wykonanie w Wielkiej Brytanii dwóch cypryjskich wyroków sądowych dotyczących nieruchomości położonej na północnym Cyprze, obszarze niepodlegającym efektywnej kontroli rządu Republiki Cypryjskiej. Sąd odsyłający pytał, czy zawieszenie stosowania acquis communautaire na tym obszarze na mocy Protokołu nr 10 stoi na przeszkodzie uznaniu i wykonaniu takich orzeczeń. TSUE, rozpatrując sprawę w wielkiej izbie, orzekł, że zawieszenie stosowania acquis communautaire na północy Cypru nie stoi na przeszkodzie stosowaniu rozporządzenia nr 44/2001 do orzeczeń wydanych przez sąd cypryjski mający siedzibę na obszarze kontrolowanym przez rząd, nawet jeśli dotyczą one nieruchomości położonej na obszarze niekontrolowanym. Trybunał podkreślił, że protokół ten należy interpretować wąsko i że nie znosi on obowiązku stosowania prawa UE na obszarze kontrolowanym przez rząd. Ponadto, TSUE rozstrzygnął, że art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 nie zezwala na odmowę uznania lub wykonania orzeczenia tylko dlatego, że nieruchomość znajduje się na obszarze niekontrolowanym przez rząd. Okoliczność, że orzeczenie nie może zostać wykonane na obszarze, gdzie znajduje się nieruchomość, ze względów praktycznych, nie stanowi podstawy do odmowy uznania ani wykonania na podstawie art. 34 pkt 1 rozporządzenia, ani nie oznacza braku wykonalności w rozumieniu art. 38 ust. 1. Wreszcie, TSUE stwierdził, że nie można odmówić uznania i wykonania orzeczenia wydanego w trybie zaocznym na podstawie art. 34 pkt 2, jeśli pozwany miał możliwość zaskarżenia wyroku i skorzystał z niej, podnosząc zarzuty dotyczące doręczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, zawieszenie stosowania acquis communautaire na obszarze północnym nie stoi na przeszkodzie stosowaniu rozporządzenia nr 44/2001 do orzeczenia wydanego przez sąd cypryjski mający siedzibę na obszarze kontrolowanym przez rząd, ale dotyczącego nieruchomości położonej na obszarze północnym.

Uzasadnienie

Protokół nr 10 stanowi przejściowe odstępstwo od zasady pełnego stosowania prawa UE, które należy interpretować wąsko. Zawieszenie stosowania acquis dotyczy jedynie obszaru północnego, a nie jurysdykcji sądów działających na obszarze kontrolowanym przez rząd. Fakt, że orzeczenie dotyczy nieruchomości na obszarze północnym, nie wpływa na stosowanie rozporządzenia nr 44/2001 do orzeczenia wydanego na obszarze kontrolowanym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Meletis Apostolidesosoba_fizycznaskarżący
David Charles Oramsosoba_fizycznapozwany
Linda Elizabeth Oramsosoba_fizycznapozwany
Rząd cypryjskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd greckiorgan_krajowyinterwenient
Rząd polskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Wspólnot Europejskichinstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Protokół nr 10 art. 1 § 1

Protokół nr 10 w sprawie Cypru dotyczący warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej

Stosowanie dorobku UE zawiesza się na tych obszarach Republiki Cypryjskiej, na których Rząd Republiki Cypryjskiej nie sprawuje efektywnej kontroli.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 1 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Rozporządzenie ma zastosowanie w sprawach cywilnych i handlowych, niezależnie od rodzaju sądu, z wyłączeniem spraw podatkowych, celnych i administracyjnych.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 22 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

W sprawach dotyczących praw rzeczowych na nieruchomościach jurysdykcję wyłączną mają sądy państwa członkowskiego, w którym nieruchomość jest położona.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 34 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Orzeczenia nie uznaje się, jeżeli uznanie byłoby oczywiście sprzeczne z porządkiem publicznym państwa członkowskiego, w którym wystąpiono o uznanie.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 34 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Orzeczenia nie uznaje się, jeżeli pozwanemu, który nie wdał się w spór, nie doręczono dokumentu wszczynającego postępowanie lub dokumentu równorzędnego w czasie i w sposób umożliwiający mu przygotowanie obrony, chyba że pozwany nie złożył przeciwko orzeczeniu środka zaskarżenia, chociaż miał taką możliwość.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 35 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Orzeczenia nie uznaje się nadto, jeżeli jest ono sprzeczne z przepisami sekcji 3, 4 i 6 rozdziału II lub w przypadku przewidzianym w art. 72.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 38 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Orzeczenia wydane w jednym państwie członkowskim i w tym państwie wykonalne będą wykonywane w innym państwie członkowskim, jeżeli ich wykonalność w nim zostanie stwierdzona na wniosek uprawnionego.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 35 § 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Z zastrzeżeniem przepisów ust. 1 jurysdykcja sądu państwa członkowskiego pochodzenia nie może być przedmiotem ponownego badania.

ustawa 14/60 art. 21 § 2

Ustawa o sądownictwie (Cypr)

Skarga dotycząca nieruchomości rozpatrywana jest przez sąd właściwy dla okręgu, na terenie którego nieruchomość jest położona.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protokół nr 10 należy interpretować wąsko i nie stoi on na przeszkodzie stosowaniu rozporządzenia nr 44/2001 do orzeczeń wydanych na obszarze kontrolowanym przez rząd, nawet jeśli dotyczą nieruchomości na obszarze niekontrolowanym. Zasada forum rei sitae dotyczy jurysdykcji międzynarodowej, a nie wewnętrznej, a zakaz ponownego badania jurysdykcji sądu pochodzenia uniemożliwia odmowę uznania orzeczenia z powodu kwestii wewnętrznej jurysdykcji. Brak możliwości wykonania orzeczenia na obszarze niekontrolowanym nie stanowi naruszenia porządku publicznego ani nie pozbawia orzeczenia wykonalności. Skorzystanie przez pozwanego z możliwości zaskarżenia wyroku zaocznego i podniesienie zarzutów dotyczących doręczenia zapewnia prawo do obrony, wykluczając zastosowanie art. 34 pkt 2 rozporządzenia nr 44/2001.

Godne uwagi sformułowania

zawieszenie stosowania acquis communautaire na obszarach niepodlegających rzeczywistej kontroli rządu cypryjskiego pojęcie „spraw cywilnych i handlowych” należy traktować jako pojęcie autonomiczne zasada forum rei sitae, o której mowa w art. 22 pkt 1 rozporządzenia nr 44/2001, dotyczy międzynarodowej jurysdykcji sądowej państw członkowskich, nie dotyczy natomiast wewnętrznej jurysdykcji sądowej tych państw klauzula porządku publicznego [...] powinno mieć miejsce jedynie w wyjątkowych przypadkach zakaz kontroli merytorycznej orzeczenia zagranicznego prawo do obrony [...] jest tym bardziej przestrzegane, jeżeli pozwany skutecznie zaskarżył orzeczenie wydane w trybie zaocznym

Skład orzekający

V. Skouris

prezes

P. Jann

prezes_izby

C.W.A. Timmermans

prezes_izby

A. Rosas

prezes_izby

K. Lenaerts

prezes_izby

M. Ilešič

prezes_izby

A. Ó Caoimh

prezes_izby

R. Silva de Lapuerta

sprawozdawca

J. Malenovský

sędzia

J. Klučka

sędzia

U. Lõhmus

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia stosowania rozporządzenia Bruksela I (nr 44/2001) w kontekście specyficznych sytuacji prawnych państw członkowskich, w tym kwestii jurysdykcji w sprawach dotyczących nieruchomości położonych na terytoriach niepodlegających efektywnej kontroli rządu, oraz znaczenia prawa do obrony w postępowaniach zaocznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji Cypru i Protokołu nr 10, ale jego zasady dotyczące jurysdykcji, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz prawa do obrony mają szersze zastosowanie w prawie UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonego problemu prawnego związanego z podziałem Cypru i jego wpływem na stosowanie prawa UE, a także kwestii jurysdykcji i uznawania orzeczeń w sprawach transgranicznych dotyczących nieruchomości. Jest to ciekawy przykład zastosowania prawa UE w praktyce w kontekście politycznym.

Nieruchomość na podzielonym Cyprze: Czy wyrok sądu UE może pokonać podział wyspy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI