Sprawa C-414/11

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2013-07-18
cjeuprawo_ue_ogolnewłasność intelektualnaWysokatrybunal
patentwłasność intelektualnaTRIPSprodukty farmaceutycznezdolność patentowapolityka handlowaTSUEorzeczenie prejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 27 Porozumienia TRIPS dotyczący zdolności patentowej produktów farmaceutycznych należy do wspólnej polityki handlowej UE, a patenty na produkty farmaceutyczne są dopuszczalne, ale nie można rozszerzać ochrony patentowej na produkt, jeśli pierwotnie udzielono jej tylko na proces jego wytwarzania.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 27 i 70 Porozumienia TRIPS w kontekście patentowania produktów farmaceutycznych. Sąd odsyłający z Grecji pytał, czy art. 27 TRIPS jest bezpośrednio skuteczny i czy produkty farmaceutyczne są objęte patentami. Trybunał stwierdził, że art. 27 TRIPS należy do wspólnej polityki handlowej UE i że produkty farmaceutyczne mogą być patentowane, jeśli spełniają ogólne przesłanki. Jednakże, patent udzielony tylko na proces wytwarzania produktu farmaceutycznego nie rozszerza ochrony na sam produkt po wejściu w życie TRIPS.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Polymeles Protodikeio Athinon dotyczył wykładni art. 27 i 70 Porozumienia TRIPS w sprawie sporu patentowego dotyczącego sprzedaży generycznego produktu leczniczego. Głównym zagadnieniem było, czy produkty farmaceutyczne są objęte zdolnością patentową zgodnie z art. 27 TRIPS oraz jaki jest zakres ochrony patentowej, zwłaszcza w kontekście patentów udzielonych przed wejściem w życie TRIPS, które chroniły jedynie proces wytwarzania produktu, a nie sam produkt. Trybunał Sprawiedliwości UE, w składzie wielkiej izby, orzekł, że art. 27 Porozumienia TRIPS, dotyczący zdolności patentowej, należy do dziedziny wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej, co oznacza, że leży on w wyłącznej kompetencji UE. Trybunał potwierdził, że produkty farmaceutyczne, takie jak związki chemiczne będące składnikami aktywnymi produktów leczniczych, mogą być przedmiotem mającym zdolność patentową, pod warunkiem spełnienia ogólnych przesłanek nowości, elementu wynalazczego i zdolności przemysłowej, z zastrzeżeniem określonych wyłączeń. Jednakże, w odpowiedzi na trzecie pytanie, Trybunał wyjaśnił, że patent uzyskany w wyniku zgłoszenia obejmującego zarówno proces wytworzenia produktu farmaceutycznego, jak i sam produkt, ale udzielony wyłącznie w odniesieniu do procesu, nie może być, z powodu zasad ustanowionych w art. 27 i 70 TRIPS, uznany za obejmujący wynalazek w postaci produktu farmaceutycznego po wejściu w życie porozumienia. Oznacza to, że ochrona patentowa nie może być rozszerzona na produkt, jeśli pierwotnie została udzielona tylko na proces jego wytwarzania, nawet jeśli zgłoszenie patentowe obejmowało oba aspekty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Art. 27 TRIPS należy do dziedziny wspólnej polityki handlowej UE, która jest wyłączną kompetencją Unii. W związku z tym, druga część pytania dotycząca bezpośredniej skuteczności i stosowania przez sądy krajowe nie wymagała odpowiedzi.

Uzasadnienie

Trybunał analizował ewolucję prawa pierwotnego UE, w szczególności art. 207 TFUE, który wymienia 'handlowe aspekty własności intelektualnej' jako element wspólnej polityki handlowej. Stwierdzono, że TRIPS, ze względu na swój cel harmonizacji ochrony własności intelektualnej na poziomie światowym i ułatwiania wymiany międzynarodowej, wpisuje się w tę kategorię.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Daiichi Sankyo Co. Ltdspolkaskarżący
Sanofi-Aventis Deutschland GmbHspolkaskarżący
DEMO Anonymos Viomichaniki kai Emporiki Etairia Farmakonspolkapozwany
Rząd greckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd francuskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd portugalskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd fińskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd szwedzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (11)

Główne

TRIPS art. 27

Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS)

Określa, że patenty udzielane są na wszystkie wynalazki, produkty i procesy, pod warunkiem że są nowe, zawierają element wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania. Dotyczy również produktów farmaceutycznych.

TRIPS art. 70

Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS)

Reguluje ochronę istniejących przedmiotów własności intelektualnej. Ust. 8 stanowi o obowiązku zapewnienia środków do dokonywania zgłoszeń patentowych na farmaceutyki od daty wejścia w życie WTO.

TFUE art. 207 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Określa, że wspólna polityka handlowa obejmuje m.in. 'handlowe aspekty własności intelektualnej'.

Pomocnicze

KPE art. 167 § 2 lit. a)

Konwencja o patencie europejskim

Pozwala państwom na zastrzeżenie, że patenty europejskie dotyczące produktów chemicznych lub farmaceutycznych mogą być nieskuteczne lub podlegać unieważnieniu.

KPE art. 167 § 3

Konwencja o patencie europejskim

Określa maksymalny okres obowiązywania zastrzeżeń z art. 167 ust. 2 KPE.

KPE art. 167 § 5

Konwencja o patencie europejskim

Stanowi, że skutki zastrzeżenia trwają przez czas trwania patentu.

Rozporządzenie 1768/92 art. 2

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1768/92

Dotyczy stworzenia dodatkowego świadectwa ochronnego (SPC) dla produktów leczniczych.

Rozporządzenie 1768/92 art. 4

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1768/92

Określa, że ochrona przyznana przez SPC rozciąga się na produkt objęty zezwoleniem na obrót.

Rozporządzenie 1768/92 art. 5

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1768/92

Stanowi, że SPC przyznaje te same prawa co patent podstawowy.

Rozporządzenie 1768/92 art. 13

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1768/92

Określa okres ważności SPC.

Ustawa 1733/1987 art. 25 § 3

Ustawa nr 1733/1987 (Grecja)

Zakazywał udzielania patentów na produkty farmaceutyczne, dopóki obowiązywało zastrzeżenie z art. 167 ust. 2 lit. a EKP.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 27 TRIPS należy do wspólnej polityki handlowej UE. Produkty farmaceutyczne mogą być przedmiotem mającym zdolność patentową. Patent udzielony tylko na proces wytwarzania produktu farmaceutycznego nie rozszerza ochrony na sam produkt po wejściu w życie TRIPS.

Odrzucone argumenty

Art. 27 TRIPS należy do dziedziny, w której właściwość przysługuje państwom członkowskim. Możliwość rozszerzenia ochrony patentowej na produkt, jeśli pierwotnie chroniono tylko proces, na podstawie art. 70 TRIPS.

Godne uwagi sformułowania

Porozumienie TRIPS ma przede wszystkim na celu wzmocnienie i harmonizację ochrony własności intelektualnej w skali światowej. Normy zawarte w art. 27 porozumienia TRIPS dotyczących przedmiotu mającego zdolność patentową wpisują się w ramy liberalizacji wymiany międzynarodowej, a nie w ramy harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich Unii. Nie można uważać, że ochrona istniejących przedmiotów własności intelektualnej, o których mowa w art. 70 porozumienia TRIPS, może polegać na przyznaniu patentowi skutków, których nie ma i nigdy nie miał.

Skład orzekający

V. Skouris

prezes

K. Lenaerts

wiceprezes

A. Tizzano

prezes_izby

M. Ilešič

sprawozdawca

L. Bay Larsen

prezes_izby

T. von Danwitz

prezes_izby

A. Rosas

prezes_izby

E. Jarašiūnas

prezes_izby

U. Lõhmus

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

A. Prechal

sędzia

C.G. Fernlund

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia zakresu wspólnej polityki handlowej UE w odniesieniu do własności intelektualnej, dopuszczalność patentowania produktów farmaceutycznych w świetle TRIPS, a także zasady ochrony patentowej istniejących wynalazków w kontekście wejścia w życie TRIPS."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni prawa UE i międzynarodowego (TRIPS), a jego bezpośrednie zastosowanie w krajowych postępowaniach patentowych zależy od implementacji tych przepisów w prawie krajowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii patentowania leków, co ma ogromne znaczenie praktyczne i ekonomiczne. Wykładnia przepisów TRIPS i TFUE przez TSUE jest istotna dla innowacyjności i dostępu do leków.

Czy lek może być patentowany? TSUE wyjaśnia zasady ochrony patentowej farmaceutyków w świetle porozumienia TRIPS.

Sektor

farmacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI