Sprawa C-244/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-07-10
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ osóbWysokatrybunal
prawo pobytuobywatelstwo UEczłonek rodzinyobywatel państwa trzeciegopięcioletni pobytrozwódrozłączenie małżonkówodszkodowanienaruszenie prawa UE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że obywatel państwa trzeciego, który przez pięć lat legalnie przebywał w państwie członkowskim jako małżonek obywatela UE, nabywa prawo stałego pobytu, nawet jeśli małżonkowie rozstali się i zamieszkali z innymi partnerami.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących prawa stałego pobytu członków rodzin obywateli UE. Obywatel Nigerii, E.F. Ogieriakhi, twierdził, że nabył prawo stałego pobytu w Irlandii po pięciu latach legalnego pobytu jako małżonek obywatelki Francji. Mimo że małżonkowie rozstali się i zamieszkali z innymi partnerami w trakcie tego okresu, Trybunał uznał, że nadal przysługuje mu prawo stałego pobytu, ponieważ pozostawali w związku małżeńskim i obywatelka UE wykonywała swoje prawa wynikające z traktatu. Trybunał rozstrzygnął również, że samo wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym przez sąd krajowy nie przesądza o oczywistym naruszeniu prawa UE przez państwo członkowskie.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez High Court (Irlandia) dotyczył wykładni art. 16 ust. 2 dyrektywy 2004/38/WE w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu, a także art. 10 ust. 3 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68. Sprawa wywodziła się ze skargi o odszkodowanie wniesionej przez Ewaena Freda Ogieriakhiego przeciwko Irlandii z powodu rzekomego uchybienia obowiązkom związanym z transpozycją dyrektywy 2004/38. E.F. Ogieriakhi, obywatel Nigerii, przebywał w Irlandii od 1998 r. i w 1999 r. zawarł związek małżeński z obywatelką Francji, L. Georges. W latach 1999-2004, przez okres pięciu lat, legalnie przebywał w Irlandii jako małżonek obywatelki UE. Jednakże, w trakcie tego okresu, małżonkowie rozstali się (od 2002 r.) i zamieszkali z innymi partnerami, a ich rozwód nastąpił w 2009 r. Irlandzkie władze odmówiły mu prawa stałego pobytu, argumentując, że nie spełnił warunku wspólnego zamieszkiwania z obywatelką UE. Sąd odsyłający zadał pytania, czy w takich okolicznościach można uznać, że nabył prawo stałego pobytu, oraz jakie są skutki wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym dla oceny naruszenia prawa UE. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że art. 16 ust. 2 dyrektywy 2004/38 należy interpretować w ten sposób, że obywatel państwa trzeciego nabywa prawo stałego pobytu, nawet jeśli małżonkowie rozstali się i zamieszkali z innymi partnerami, pod warunkiem, że pozostawali w związku małżeńskim i obywatelka UE wykonywała swoje prawa wynikające z traktatu. Trybunał podkreślił, że celem dyrektywy jest ochrona członków rodzin obywateli UE, a literalna wykładnia mogłaby prowadzić do ich bezbronności. Ponadto, Trybunał stwierdził, że samo wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym przez sąd krajowy nie jest czynnikiem decydującym przy ustalaniu, czy miało miejsce oczywiste naruszenie prawa UE przez państwo członkowskie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obywatel państwa trzeciego nabywa prawo stałego pobytu, nawet jeśli małżonkowie rozstali się i zamieszkali z innymi partnerami, pod warunkiem, że pozostawali w związku małżeńskim i obywatel UE wykonywał swoje prawa wynikające z traktatu.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że celem dyrektywy jest ochrona członków rodzin obywateli UE, a literalna wykładnia wymogu wspólnego zamieszkiwania mogłaby prowadzić do bezbronności obywateli państw trzecich. Podkreślono, że małżeństwo nie kończy się z chwilą rozłączenia, a prawo pobytu pochodne może być zachowane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w zakresie odpowiedzi na pytania prejudycjalne)

Strony

NazwaTypRola
Ewaen Fred Ogieriakhiosoba_fizycznaskarżący
Minister for Justice and Equalityorgan_krajowypozwany
Irlandiapanstwo_czlonkowskiepozwany
Attorney Generalorgan_krajowypozwany
An Postspolkapozwany
Rząd greckiorgan_krajowyinterwenient
Rząd polskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Dyrektywa 2004/38/WE art. 16 § 2

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Prawo stałego pobytu nabywa obywatel państwa trzeciego, który legalnie zamieszkiwał wraz z obywatelem Unii w przyjmującym państwie członkowskim przez nieprzerwany okres pięciu lat, nawet jeśli w trakcie tego okresu małżonkowie rozstali się i zamieszkali z innymi partnerami, a lokal nie był zapewniony przez obywatela Unii.

Rozporządzenie nr 1612/68 art. 10 § 3

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1612/68

Wymóg zapewnienia lokalu o standardzie przyjętym dla pracowników krajowych jest spełniony, jeśli lokal odpowiada standardowi właściwemu dla przyjęcia rodziny, a oceny należy dokonywać na dzień rozpoczęcia wspólnego pożycia.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dyrektywa 2004/38/WE art. 7 § 2

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Dyrektywa 2004/38/WE art. 13 § 2

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Dyrektywa 2004/38/WE art. 18

Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Rozporządzenie z 2006 r. art. 12

European Communities (Free Movement of Persons) Regulations 2006

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo stałego pobytu nabywa się po pięciu latach legalnego pobytu, nawet jeśli małżonkowie rozstali się, o ile pozostawali w związku małżeńskim i obywatel UE wykonywał swoje prawa. Wykładnia dyrektywy 2004/38/WE nie powinna prowadzić do bezbronności obywateli państw trzecich i powinna być zgodna z jej celem ochrony członków rodzin obywateli UE. Wymóg zapewnienia lokalu o odpowiednim standardzie dla rodziny pracownika UE jest spełniony, jeśli lokal odpowiada standardowi właściwemu dla przyjęcia rodziny, a oceny dokonuje się na dzień rozpoczęcia wspólnego pożycia. Samo wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym przez sąd krajowy nie przesądza o oczywistym naruszeniu prawa UE przez państwo członkowskie.

Odrzucone argumenty

Brak wspólnego zamieszkiwania i zamieszkanie z innymi partnerami przez małżonków w trakcie pięcioletniego okresu pobytu uniemożliwia nabycie prawa stałego pobytu. Niewłaściwe zapewnienie lokalu przez obywatela UE dla małżonka-obywatela państwa trzeciego narusza wymogi art. 10 ust. 3 rozporządzenia nr 1612/68. Wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym przez sąd krajowy w sprawie o odszkodowanie świadczy o oczywistym naruszeniu prawa UE przez państwo członkowskie.

Godne uwagi sformułowania

małżeństwo nie może zostać uznane za zakończone dopóty, dopóki nie zostanie rozwiązane przez właściwy organ obywatel państwa trzeciego mógłby stać się szczególnie bezbronny wobec środków jednostronnie podejmowanych przez współmałżonka sądom krajowym przysługuje jak najszersze uprawnienie do wystąpienia do Trybunału

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

J.L. da Cruz Vilaça

sędzia

G. Arestis

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

A. Arabadjiev

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa stałego pobytu członków rodzin obywateli UE, w szczególności w kontekście rozłączenia małżonków i oceny naruszenia prawa UE w sprawach o odszkodowanie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z okresem przed transpozycją dyrektywy 2004/38/WE oraz interpretacją art. 10 ust. 3 rozporządzenia nr 1612/68.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z prawem do pobytu członków rodzin obywateli UE, co jest tematem o dużym znaczeniu praktycznym. Interpretacja przepisów w kontekście rozpadu pożycia małżeńskiego jest interesująca.

Czy rozstanie z małżonkiem UE pozbawia prawa do pobytu? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI