Sprawa C-117/01
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że odmowa przyznania renty rodzinnej transseksualnemu partnerowi pracownika NHS, z powodu braku możliwości zawarcia małżeństwa, stanowi dyskryminację ze względu na płeć zakazaną przez prawo UE, jeśli wynika to z przepisów naruszających EKPC.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty rodzinnej transseksualnemu partnerowi pracownicy NHS, ponieważ nie mogli zawrzeć małżeństwa z powodu przepisów brytyjskich dotyczących zmiany płci i rejestracji urodzeń. K.B. argumentowała, że jest to dyskryminacja ze względu na płeć. Trybunał uznał, że świadczenia rentowe wchodzą w zakres art. 141 WE, a wymóg zawarcia małżeństwa, jeśli jest niemożliwy do spełnienia z powodu przepisów naruszających EKPC, może stanowić dyskryminację.
Sprawa C-117/01 dotyczyła wykładni art. 141 WE i dyrektywy 75/117 w kontekście odmowy przyznania renty rodzinnej transseksualnemu partnerowi pracownicy NHS. K.B., pracownica NHS, żyła w związku z R., osobą urodzoną jako kobieta, która przeszła operację zmiany płci i stała się mężczyzną, ale nie mogła zmienić aktu urodzenia, co uniemożliwiało zawarcie małżeństwa. W związku z tym, NHS Pensions Agency odmówiło przyznania R. renty wdowiej po śmierci K.B., ponieważ świadczenie to przysługuje wyłącznie żyjącemu współmałżonkowi. K.B. argumentowała, że jest to dyskryminacja ze względu na płeć. Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził, że świadczenia rentowe w ramach systemu emerytalnego, takie jak NHS Pension Scheme, wchodzą w zakres stosowania art. 141 WE. Podkreślono, że wymóg zawarcia małżeństwa, który jest niezbędną przesłanką do uzyskania renty, nie może być sam w sobie dyskryminacją. Jednakże, jeśli ten wymóg jest niemożliwy do spełnienia z powodu przepisów krajowych, które naruszają Europejską Konwencję Praw Człowieka (EKPC), jak w przypadku braku możliwości prawnego uznania zmiany płci i zawarcia małżeństwa przez transseksualistę, to takie przepisy mogą być niezgodne z art. 141 WE. Trybunał odesłał sprawę do sądu krajowego, aby ten ustalił, czy w konkretnym przypadku K.B. może powoływać się na art. 141 WE w celu uznania prawa do renty rodzinnej dla swojego partnera.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli przepisy krajowe uniemożliwiające zawarcie małżeństwa naruszają EKPC, to art. 141 WE stoi na przeszkodzie takim przepisom.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że świadczenia rentowe wchodzą w zakres art. 141 WE. Wymóg zawarcia małżeństwa sam w sobie nie jest dyskryminacją, ale jeśli jest niemożliwy do spełnienia z powodu przepisów krajowych naruszających EKPC (np. brak uznania prawnego zmiany płci), to może prowadzić do dyskryminacji ze względu na płeć.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
K.B. (w zakresie wykładni prawa UE, ostateczne rozstrzygnięcie pozostawione sądowi krajowemu)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.B. | osoba_fizyczna | skarżący |
| National Health Service Pensions Agency | organ_krajowy | pozwany |
| Secretary of State for Health | organ_krajowy | pozwany |
| R. | osoba_fizyczna | partner_skarżącej |
| Zjednoczone Królestwo | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Wspólnot Europejskich | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (8)
Główne
TFUE art. 141
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zapewnia stosowanie zasady równości wynagrodzeń dla pracowników płci męskiej i żeńskiej za taką samą pracę lub pracę tej samej wartości. Obejmuje również świadczenia rentowe.
Dyrektywa 75/117/EWG art. 1 § 1
Dyrektywa Rady 75/117/EWG
Definiuje zasadę równości wynagrodzeń jako zniesienie wszelkiej dyskryminacji ze względu na płeć w odniesieniu do wszelkich aspektów i warunków wynagrodzenia.
Dyrektywa 75/117/EWG art. 3
Dyrektywa Rady 75/117/EWG
Nakazuje państwom członkowskim zniesienie wszelkiej dyskryminacji między mężczyznami a kobietami, niezgodnej z zasadą równości wynagrodzeń.
Pomocnicze
ustawa z 1975 r. art. 1, 2
Sex Discrimination Act 1975
Zakazuje dyskryminacji ze względu na płeć, w tym dyskryminacji pośredniej.
rozporządzenie z 1999 r.
Sex Discrimination (Gender Reassignment) Regulations 1999
Zmieniło ustawę z 1975 r. w celu objęcia nią przypadków dyskryminacji bezpośredniej ze względu na zmianę płci.
ustawa z 1973 r. art. 11 § lit. c
Matrimonial Causes Act 1973
Uznaje za nieważne małżeństwo, w którym współmałżonkowie nie są odpowiednio płci męskiej i żeńskiej.
ustawa o rejestracji narodzin i zgonów art. 29 § 1, 3
Births and Deaths Registration Act 1953
Zabrania dokonywania zmian w akcie urodzenia, z wyjątkiem błędu pisarskiego lub oczywistej omyłki.
rozporządzenia z 1995 r. art. G7 § 1
NHS Pension Scheme Regulations 1995
Przewiduje prawo do renty rodzinnej dla wdowca, ale termin 'wdowiec' odnosi się do osoby pozostającej w związku małżeńskim.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Świadczenia rentowe wchodzą w zakres art. 141 WE. Wymóg zawarcia małżeństwa, jeśli jest niemożliwy do spełnienia z powodu przepisów krajowych naruszających EKPC, może prowadzić do dyskryminacji ze względu na płeć. Przepisy krajowe uniemożliwiające transseksualiście zawarcie małżeństwa naruszają EKPC.
Odrzucone argumenty
Wymóg zawarcia małżeństwa sam w sobie nie stanowi dyskryminacji ze względu na płeć. Definicja małżeństwa jest kwestią prawa rodzinnego podlegającą właściwości państw członkowskich. Wyrok w sprawie P. przeciwko S. nie ma zastosowania, ponieważ związek K.B. i R. ma jedynie daleki związek ze zmianą płci, a głównym problemem jest brak możliwości zawarcia małżeństwa.
Godne uwagi sformułowania
Źródłem braku takiej obiektywnej możliwości jest najpierw fakt, że ustawa z 1973 r. o sprawach małżeńskich uznaje za nieważne małżeństwo, w którym współmałżonkowie nie są odpowiednio płci męskiej i żeńskiej, następnie fakt, że za płeć danej osoby uznaje się płeć wpisaną w akcie urodzenia, a wreszcie fakt, że ustawa o rejestracji narodzin i zgonów zabrania dokonywania jakichkolwiek zmian w akcie urodzenia, z wyjątkiem przypadku błędu pisarskiego lub oczywistej omyłki. Przepisy takie jak rozpatrywane przed sądem krajowym, które, naruszając EKPC, uniemożliwiają parze takiej jak K.B. i R. spełnienie wymogu zawarcia małżeństwa, koniecznego, aby jedna z tych osób mogła otrzymywać część wynagrodzenia drugiej osoby, należy uznać zasadniczo za niezgodne z wymogami art. 141 WE.
Skład orzekający
V. Skouris
prezes
C.W.A. Timmermans
prezes_izby
J.N. Cunha Rodrigues
sprawozdawca
A. Rosas
prezes_izby
D.A.O. Edward
sędzia
J.P. Puissochet
sędzia
F. Macken
sędzia
N. Colneric
sędzia
S. von Bahr
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 141 TFUE w kontekście dyskryminacji transseksualistów, prawa do świadczeń pracowniczych i wpływu przepisów krajowych naruszających EKPC na stosowanie prawa UE."
Ograniczenia: Ostateczne rozstrzygnięcie zależy od oceny sądu krajowego, czy konkretne przepisy krajowe naruszają EKPC i czy można powoływać się na art. 141 TFUE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa porusza ważne kwestie praw człowieka, dyskryminacji ze względu na płeć i tożsamość płciową w kontekście prawa pracy i świadczeń socjalnych, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.
“Czy transseksualizm wyklucza prawo do renty po zmarłym partnerze? TSUE: To może być dyskryminacja!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI