I ZW 6/24

Sąd Najwyższy2024-06-28
SNinnepostępowanie dyscyplinarneŚrednianajwyższy
sędziadyscyplinasąd najwyższydobro wymiaru sprawiedliwościbezstronnośćprzekazanie sprawy

Sąd Najwyższy przekazał sprawę dyscyplinarną sędziego w stanie spoczynku innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do bezstronności.

Sąd Najwyższy rozpatrzył wniosek Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...] o przekazanie sprawy dyscyplinarnej sędziego M. K. do innego sądu. Wniosek uzasadniono znajomością obwinionej z Prezesem Sądu Dyscyplinarnego oraz jego żoną, co mogło budzić obawy o obiektywizm. Sąd Najwyższy uznał te okoliczności za wystarczające do przekazania sprawy, aby zapewnić dobro wymiaru sprawiedliwości i uniknąć wątpliwości co do bezstronności.

Sąd Najwyższy, w składzie Prezes SN Wiesław Kozielewicz, rozpoznał wniosek Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...] o przekazanie sprawy dyscyplinarnej sędziego M. K. w stanie spoczynku do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek oparty był na art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, a jego podstawą były obawy o dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym wskazał, że obwiniona zna osobiście Prezesa tego sądu, który jest sędzią Sądu Okręgowego w G., oraz jego żonę, która pełni funkcję Zastępcy Kierownika Wydziału Rodzinnego i Nieletnich w Sądzie Rejonowym w G., gdzie orzekała obwiniona. Obwiniona wyraziła obawę o obiektywne rozpatrzenie sprawy przez sędziów podległych służbowo Prezesowi Sądu Dyscyplinarnego. Sąd Najwyższy uznał te argumenty za zasadne, podkreślając, że znajomość i potencjalny konflikt interesów mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, nawet jeśli jest ono mylne. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę dyscyplinarną do rozpoznania Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w [...].

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, takie okoliczności mogą uzasadniać przekazanie sprawy, jeśli mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że znajomość obwinionej z Prezesem Sądu Dyscyplinarnego i jego żoną, a także potencjalny konflikt, mogą w odbiorze społecznym budzić wątpliwości co do bezstronności rozpoznania sprawy, co uzasadnia jej przekazanie innemu sądowi dla dobra wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaobwiniona
Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w [...]instytucjawnioskodawca

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis znajduje zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów poprzez odesłanie z art. 128 u.s.p. Przekazanie sprawy w tym trybie jest dopuszczalne w sytuacjach, gdy występują realne okoliczności mogące zagrażać dobru wymiaru sprawiedliwości lub stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

u.s.p. art. 128

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Umożliwia stosowanie przepisów k.p.k. dotyczących przekazania sprawy do postępowania dyscyplinarnego sędziów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Znajomość obwinionej z Prezesem Sądu Dyscyplinarnego i jego żoną. Potencjalny konflikt interesów. Możliwość stworzenia przekonania o braku obiektywizmu w odbiorze społecznym. Konieczność zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w odbiorze powszechnym mogą powstać wątpliwości, co do zdolności sądu właściwego do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny wydane orzeczenie będzie wolne od pozaprocesowych wpływów

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

Prezes SN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy dyscyplinarnej sędziego ze względu na potencjalne wątpliwości co do bezstronności sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje mechanizmy zapewniające bezstronność w postępowaniach dyscyplinarnych wobec sędziów, co jest istotne dla zaufania publicznego do wymiaru sprawiedliwości.

Czy znajomości mogą wpłynąć na sprawiedliwość? Sąd Najwyższy rozstrzyga w sprawie dyscyplinarnej sędziego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I ZW 6/24
POSTANOWIENIE
Dnia 28 czerwca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Wiesław Kozielewicz
na posiedzeniu w dniu 28 czerwca 2024 r., w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej,
‎
w związku z wnioskiem Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] zawartym w postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt […], o przekazanie, w trybie art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych – powoływanej dalej jako u.s.p., sprawy dyscyplinarnej obwinionej M. K. - sędziego Sądu Rejonowego w G. w stanie spoczynku, innemu sądowi równorzędnemu do rozpoznania
postanowił:
na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. sprawę dyscyplinarną obwinionej M. K. - sędziego Sądu Rejonowego w G. w stanie spoczynku, oznaczoną sygnaturą […], przekazać do rozpoznania Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w […]
UZASADNIENIE
Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w […]1., postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt […], wystąpił na podstawie art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., o przekazanie sprawy dyscyplinarnej obwinionej M. K. - sędziego Sądu Rejonowego w G. w stanie spoczynku, do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi dyscyplinarnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w […]1. wskazał, że obwiniona czynności służbowe wykonywała w Sądzie Rejonowym w G.. Zna osobiście Prezesa Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […]1., który jest sędzią Sądu Okręgowego w G. – W. G. oraz jego żonę E. G., która jest Zastępcą Kierownika IV Wydziału Rodzinnego i Nieletnich w Sądzie Rejonowym w G., w którym to Wydziale obwiniona orzekała. Obwiniona w piśmie z dnia 9 lutego 2024 r. ujawniła obawę o obiektywne rozpatrzenie jej sprawy dyscyplinarnej przez sędziów podległych służbowo sędziemu W. G.
Zdaniem wnioskującego Sądu, powyższe okoliczności mogłyby stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […]1. zasługuje na uwzględnienie.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego jednolicie przyjmowano, że unormowanie z art. 37 k.p.k. znajduje zastosowanie w postepowaniu dyscyplinarnym sędziów, a to poprzez odesłanie zawarte w art. 128 u.s.p. (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego: z dnia 27 sierpnia 2007 r., sygn. akt SNO 43/07, OSNSD 2007, poz. 65, z dnia 10 czerwca 2008 r., sygn. akt SNO 53/08, OSNSD 2008, poz. 61, z dnia 16 lipca 2010 r., SNO 33/10, OSNSD 2010, poz. 43).
Niewątpliwie stosowanie
przepisu art. 37
k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość odstąpienia od określonej ustawą właściwości miejscowej sądu dyscyplinarnego. Przekazanie sprawy w tym trybie powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego:
z dnia 13 listopada 2008 r., sygn. akt IV KO 130/08, Legalis,
z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt
IV KO 4/21, Legalis,
z dnia 15 maja 2023 r., sygn. akt III KO 41/23, Legalis).
Skorzystanie
z powyższej instytucji możliwe jest jedynie zatem w sytuacji zaistnienia okoliczności dających podstawę do racjonalnego twierdzenia, że w odbiorze powszechnym mogą powstać wątpliwości, co do zdolności sądu właściwego do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., sygn. akt III KO 34/95, OSNKW 1995, z. 9 -10, poz. 68, z dnia 26 lutego 2007 r., sygn. akt IV KO 11/07, LEX nr 568451).
Mając w polu widzenia powyższe, to nie ulega wątpliwości, że okoliczności wskazywane przez Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w K1. w uzasadnieniu postanowienia z dnia 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt […], pozwalają na skorzystanie z instytucji art. 37 § 1 k.p.k. Należy zgodzić się z zawartym w uzasadnieniu postanowienia stanowiskiem, że znajomość obwinionej z Prezesem Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […]1., który jest sędzią Sądu Okręgowego w G., jak również jego żoną, która zajmuje stanowisko Zastępcy Kierownika IV Wydziału Rodzinnego i Nieletnich w Sądzie Rejonowym w G., w którym to Wydziale orzekała obwiniona, w tym przede wszystkim relacja jaka zaistniała pomiędzy ww. mająca charakter konfliktu, w odbiorze społecznym może powodować obawę co do braku możliwości bezstronnego rozpoznania jej sprawy dyscyplinarnej w Sądzie Dyscyplinarnym przy Sądzie Apelacyjnym w […]1.. Osądzenie zatem niniejszej sprawy przez Sędziów tego Sądu Dyscyplinarnego mogłoby uzasadniać w opinii publicznej wątpliwości co do tego, że wydane orzeczenie będzie wolne od pozaprocesowych wpływów.
Kierując się przedstawionymi motywami, Sąd Najwyższy postanowił, z mocy art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., przekazać sprawę dyscyplinarnej obwinionej M. K. - sędziego Sądu Rejonowego w G. w stanie spoczynku, do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi dyscyplinarnemu, tj. Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w […].
[M. T.]
(r.g.)
‎