SNO 8/11

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2011-03-25
SAOSinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówŚrednianajwyższy
sędziadyscyplinaodpowiedzialnośćgodność urzędusąd najwyższysąd apelacyjnyprzewinienie mniejszej wagi

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy wyrok sądu dyscyplinarnego niższej instancji, który odstąpił od wymierzenia kary sędziemu za usunięcie z akt sprawy wadliwego wyroku i zastąpienie go podrobionym, uznając czyn za przewinienie mniejszej wagi.

Minister Sprawiedliwości odwołał się od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, który odstąpił od wymierzenia kary sędzi Sądu Rejonowego za usunięcie z akt sprawy wyroku z błędem pisarskim i zastąpienie go podrobionym. Minister zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że czyn nie był przewinieniem mniejszej wagi. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał odwołanie za bezzasadne, podkreślając, że sąd niższej instancji miał podstawy do takiej oceny, biorąc pod uwagę m.in. brak merytorycznej zmiany wyroku, brak negatywnych następstw dla stron, działanie pod wpływem impulsu, skruchę sędzi oraz długotrwałość postępowania dyscyplinarnego.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę z odwołania Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, który odstąpił od wymierzenia kary sędzi Sądu Rejonowego. Sędzia została uznana za winną usunięcia z akt sprawy wyroku zawierającego błąd pisarski i zastąpienia go podrobionym dokumentem, co stanowiło przewinienie służbowe w postaci uchybienia godności urzędu. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że jest to przewinienie mniejszej wagi i odstąpił od wymierzenia kary. Minister Sprawiedliwości wniósł odwołanie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i domagając się zmiany wyroku przez uznanie czynu za niebędący przewinieniem mniejszej wagi oraz wymierzenie kary nagany. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał odwołanie za bezzasadne. Podkreślono, że choć należy surowo traktować sędziów dopuszczających się deliktów dyscyplinarnych, to w tym konkretnym przypadku sąd niższej instancji miał pełne podstawy do oceny zachowania obwinionej jako przewinienia mniejszej wagi. Sąd wskazał, że obwiniona nie dokonała merytorycznej zmiany wyroku, jej zachowanie nie wywołało negatywnych następstw dla stron, działała pod wpływem impulsu, wyraziła skruchę i brała udział w długotrwałym postępowaniu dyscyplinarnym. W związku z tym Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania dyscyplinarnego za drugą instancję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd dyscyplinarny pierwszej instancji miał pełne podstawy ocenić zachowanie obwinionej jako przewinienie mniejszej wagi.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd niższej instancji prawidłowo ocenił czyn jako przewinienie mniejszej wagi, biorąc pod uwagę brak merytorycznej zmiany wyroku, brak negatywnych następstw dla stron, działanie pod wpływem impulsu, skruchę sędzi oraz długotrwałość postępowania dyscyplinarnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku

Strona wygrywająca

obwiniona sędzia Sądu Rejonowego

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaobwiniona
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowyskarżący
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowegoorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (6)

Główne

u.s.p. art. 107 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przewinienie służbowe w postaci uchybienia godności urzędu.

u.s.p. art. 109 § § 5

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Odstąpienie od wymierzenia kary w przypadku przewinienia mniejszej wagi.

Pomocnicze

u.s.p. art. 109 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Kary dyscyplinarne (pkt 2 - nagana).

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa odwołania - błąd w ustaleniach faktycznych.

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku.

u.s.p. art. 133

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Orzekanie o kosztach postępowania dyscyplinarnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ocena czynu jako przewinienia mniejszej wagi przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa. Brak merytorycznej zmiany wyroku. Brak negatywnych następstw dla stron. Działanie pod wpływem impulsu. Szczera skrucha obwinionej. Długotrwałość postępowania dyscyplinarnego jako okoliczność łagodząca.

Odrzucone argumenty

Czyn obwinionej stanowił poważne przewinienie godzące w powagę wymiaru sprawiedliwości i podważające zaufanie obywateli do władzy sądowniczej. Czyn miał istotną szkodliwość dla wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie „przewinienia mniejszej wagi” ma charakter nieostry, ocenny i jego zdefiniowanie rodzi niemałe trudności skarżący swój punkt widzenia umotywował nader oszczędnie, ograniczając się do podania okoliczności ogólnikowych takie podejście autora odwołania, będące przejawem pewnego schematyzmu, obcego przecież zasadzie odpowiedzialności indywidualnej i poczuciu sprawiedliwości, nie mogło zyskać uznania

Skład orzekający

Rafał Malarski

przewodniczący-sprawozdawca

Wojciech Katner

członek

Jacek Sobczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'przewinienia mniejszej wagi' w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów, ocena okoliczności łagodzących."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego sędziów, ocena konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy etyki sędziowskiej i procedury dyscyplinarnej, co jest interesujące dla prawników. Pokazuje, jak sąd ocenia 'mniejszą wagę' przewinienia.

Sędzia podmieniła wyrok w aktach sprawy – czy to poważne przewinienie?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
WYROK Z DNIA 25 MARCA 2011 R. SNO 8/11 Przewodniczący: sędzia SN Rafał Malarski (sprawozdawca). Sędziowie SN: Wojciech Katner, Jacek Sobczak. S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2011 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 24 listopada 2010 r., sygn. akt ASD (…), I. u t r z y m a ł w m o c y zaskarżony w y r o k ; II. obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania dyscyplinarnego za drugą instancję. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, wyrokiem z dnia 24 listopada 2010 r., uznał obwinioną – sędziego Sądu Rejonowego za winną tego, że w dniu 12 października 2009 r. w A. usunęła z akt sprawy III K 1044/09 Sądu Rejonowego, której przewodniczyła, wyrok z dnia 9 października 2009 r. zawierający błąd pisarski i zastąpiła go podrobionym przez siebie wyrokiem niezawierającym omyłki pisarskiej, to jest przewinienia służbowego w postaci uchybienia godności urzędu z art. 107 § 1 u.s.p., i uznając, że jest to przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi, na podstawie art. 109 § 5 u.s.p. odstąpił od wymierzenia kary. Odwołanie na niekorzyść obwinionej w całości złożył Minister Sprawiedliwości. Zarzucając na podstawie art. 438 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę pierwszoinstancyjnego wyroku, polegający na przyjęciu, że przypisane obwinionej przewinienie jest przewinieniem mniejszej wagi przewidzianym w art. 109 § 5 u.s.p., zażądał zmiany zaskarżonego wyroku przez uznanie obwinionej za winną popełnienia przypisanego jej czynu z tym ustaleniem, że nie stanowi on przewinienia dyscyplinarnego mniejszej wagi z art. 109 § 5 u.s.p., i wymierzenia jej za to na podstawie art. 109 § 1 pkt 2 u.s.p. kary dyscyplinarnej nagany. Na rozprawie odwoławczej Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku. 2 Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Odwołanie okazało się bezzasadne. Skądinąd trafne co do zasady uwagi skarżącego o potrzebie zdecydowanego i surowego traktowania sędziów, którzy dopuścili się deliktów dyscyplinarnych o cechach odpowiadających znamionom czynów zabronionych stypizowanych jako przestępstwa umyślne, nie były w stanie w konkretnym wypadku doprowadzić do korekty zaskarżonego wyroku. Starania autora odwołania, zmierzające do wykazania, że obwiniona sędzia popełniła poważne przewinienie godzące już to w powagę wymiaru sprawiedliwości, już to podważające zaufanie obywateli do władzy sądowniczej, musiały spotkać się ze stanowczą krytyką instancji ad quem. Trzeba dobitnie stwierdzić, że zaprezentowana w odwołaniu ocena przypisanego obwinionej czynu, zwłaszcza teza o istotnej jego szkodliwości dla wymiaru sprawiedliwości i hipotetycznym jego wpływie, oczywiście w sensie negatywnym, na młodych sędziów, raziła przesadą. Jest prawdą, że pojęcie „przewinienia mniejszej wagi” ma charakter nieostry, ocenny i jego zdefiniowanie rodzi niemałe trudności, niemniej nie sposób przyjąć, że Sąd dyscyplinarny pierwszej instancji nie sprostał ciążącej na nim powinności i że w tym zakresie dokonał błędnych ustaleń. Przeciwnie, Sąd dyscyplinarny a quo miał pełne podstawy ocenić zachowanie obwinionej jako przewinienie mniejszej wagi. Trudno w tym miejscu powstrzymać się od konstatacji, że o ile Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny precyzyjnie wyłożył, z jakich konkretnie względów zakwalifikował zachowanie obwinionej tak, a nie inaczej, o tyle skarżący swój punkt widzenia umotywował nader oszczędnie, ograniczając się do podania okoliczności ogólnikowych, którymi na dobrą sprawę, gdyby za słuszne w tej mierze uznać jego stanowisko, można byłoby posłużyć się przy redagowaniu wielu wywiedzionych na niekorzyść obwinionych sędziów odwołań. Takie podejście autora odwołania, będące przejawem pewnego schematyzmu, obcego przecież zasadzie odpowiedzialności indywidualnej i poczuciu sprawiedliwości, nie mogło zyskać uznania w oczach Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego. W tym miejscu, aby nie być gołosłownym, warto przypomnieć okoliczności, które według Sądu dyscyplinarnego a quo zadecydowały w głównej mierze o uznaniu wagi przewinienia za niewielką. Chodziło tu przede wszystkim o to, że obwiniona nie dokonała żadnej merytorycznej zmiany wyroku (w podmienionym dokumencie dopisała jedynie po cyfrze „8” wyraz „miesięcy”), że zachowanie jej nie wywołało jakichkolwiek ujemnych następstw dla stron – zwłaszcza oskarżonego i że działała pod wpływem impulsu, bez niegodziwej motywacji. Rzeczą znamienną, mającą wszak znaczenie przy wyborze reakcji na udowodnione obwinionej przewinienie, była wykazana przez nią szczera skrucha i – co najważniejsze – wyrażona zgoda na 3 przeniesienie służbowe ze skutkiem natychmiastowym do innego wydziału, a także fakt, że przez blisko półtora roku (od połowy października 2009 r. do bez mała końca marca 2011 r.) brała udział, który bez wątpienia był niezwykle stresujący i niósł siłą rzeczy ze sobą określone dolegliwości, w trzech postępowaniach, to jest postępowaniu w sprawie o uchylenie immunitetu, postępowaniu przygotowawczym i postępowaniu dyscyplinarnym. Dlatego Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok (art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.). O kosztach postępowania dyscyplinarnego za drugą instancję orzeczono po myśli art. 133 u.s.p.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI