SNO 32/04

Sąd Najwyższy – Sąd DyscyplinarnyWarszawa2004-09-15
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówWysokanajwyższy
sędziadyscyplinanietrzeźwośćprawo o ustroju sądów powszechnychkara dyscyplinarnazłożenie z urzędugodność urzęduodpowiedzialność zawodowa

Sąd Najwyższy zmienił wyrok Sądu Apelacyjnego, zastępując karę przeniesienia na inne miejsce służbowe karą złożenia sędziego z urzędu za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę sędziego Sądu Rejonowego, który został uznany winnym prowadzenia samochodu w stanie nietrzeźwości (1,96 promila alkoholu). Sąd Apelacyjny wymierzył mu karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe. Minister Sprawiedliwości złożył odwołanie, domagając się surowszej kary. Sąd Najwyższy uznał, że kara przeniesienia jest rażąco łagodna i zmienił wyrok, orzekając karę złożenia sędziego z urzędu.

Sprawa dotyczyła sędziego Sądu Rejonowego, który został obwiniony o uchybienie godności urzędu poprzez prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (1,96 promila alkoholu we krwi). Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał go winnym i wymierzył karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe. Minister Sprawiedliwości złożył odwołanie na niekorzyść obwinionego, zarzucając rażącą niewspółmierność kary i wnosząc o zmianę wyroku poprzez orzeczenie kary złożenia sędziego z urzędu. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny przychylił się do odwołania. Sąd Najwyższy uznał, że choć Sąd Apelacyjny dostrzegł naganność czynu i jego negatywne skutki społeczne, to przecenił znaczenie postawy obwinionego w toku postępowania. Sąd Najwyższy podkreślił, że sprawowanie urzędu sędziego wymaga zaufania publicznego i nie można go sprawować, rażąco naruszając prawo. Utrzymanie nie-skazitelnego charakteru jest warunkiem powołania na stanowisko sędziego, a popełnienie umyślnego przewinienia dyscyplinarnego skutkuje utratą kwalifikacji. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał karę przeniesienia na inne miejsce służbowe za rażąco łagodną i zmienił zaskarżony wyrok, orzekając karę dyscyplinarną złożenia sędziego z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kara przeniesienia na inne miejsce służbowe jest rażąco łagodna i nieadekwatna do stopnia zawinienia oraz charakteru i wagi popełnionego przewinienia dyscyplinarnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości przez sędziego stanowi rażące naruszenie prawa i uchybienie godności urzędu, co skutkuje utratą kwalifikacji do sprawowania tego urzędu. Postawa obwinionego w procesie nie może zmienić tej oceny, a kara przeniesienia jest niewystarczająca.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku w części dotyczącej kary

Strona wygrywająca

Minister Sprawiedliwości

Strony

NazwaTypRola
obwiniony sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaobwiniony
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowyskarżący
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarnyinstytucjasąd niższej instancji
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowegoorgan_państwowyinna

Przepisy (6)

Główne

u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Kara dyscyplinarna złożenia sędziego z urzędu.

Pomocnicze

u.s.p. art. 107 § § 1

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Przewinienie dyscyplinarne polegające na uchybieniu godności sprawowanego urzędu.

u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Kara dyscyplinarna przeniesienia na inne miejsce służbowe.

u.s.p. art. 66

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Nakaz postępowania sędziego w sposób, który nie uchybia godności urzędu (wynikający z roty ślubowania).

u.s.p. art. 82 § § 2

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Nakaz postępowania sędziego w sposób, który nie uchybia godności urzędu.

u.s.p. art. 61 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Warunek powołania na stanowisko sędziego – nie-skazitelny charakter.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kara przeniesienia na inne miejsce służbowe jest rażąco łagodna w stosunku do przewinienia dyscyplinarnego polegającego na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości. Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości przez sędziego stanowi rażące naruszenie prawa i uchybienie godności urzędu, skutkujące utratą kwalifikacji. Sprawowanie urzędu sędziego wymaga zaufania publicznego i nie można go sprawować, rażąco naruszając prawo.

Odrzucone argumenty

Postawa obwinionego w procesie, jego samokrytyka i gotowość poddania się surowej karze świadczą o tym, że nie utracił kwalifikacji do sprawowania urzędu sędziego.

Godne uwagi sformułowania

uchybił godności sprawowanego przez siebie urzędu sędziego sądu powszechnego nie utracił kwalifikacji do sprawowania urzędu sędziego sprawowanie urzędu sędziego wymaga przecież zaufania publicznego nie można wyobrazić sobie wiarygodnego i odpowiedzialnego wymierzania sprawiedliwości przez sędziego, który w sposób rażący narusza prawo popełnienie zatem przez obwinionego umyślnego przewinienia dyscyplinarnego stanowiącego rażące naruszenie porządku prawnego, skutkuje utratą kwalifikacji do sprawowania urzędu sędziego.

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Zbigniew Strus

członek

Andrzej Wróbel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Utrata kwalifikacji do sprawowania urzędu sędziego w przypadku popełnienia rażącego naruszenia prawa, nawet przy pozytywnej postawie w postępowaniu dyscyplinarnym."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziego, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na rolę sędziów w społeczeństwie i potrzebę utrzymania ich autorytetu. Zmiana kary na surowszą podkreśla wagę tego zagadnienia.

Sędzia stracił urząd za jazdę po alkoholu. Sąd Najwyższy zaostrzył karę.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
WYROK  Z  DNIA  15  WRZEŚNIA  2004  R. 
 SNO  32/04 
 
Przewodniczący: sędzia SN Wiesław Kozielewicz (sprawozdawca). 
Sędziowie SN: Zbigniew Strus, Andrzej Wróbel. 
 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po 
rozpoznaniu w dniu 15 września 2004 r. sprawy obwinionego sędziego Sądu 
Rejonowego w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku 
Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 6 kwietnia 2004 r., sygn. akt 
(...) 
 
z m i e n i ł   zaskarżony   w y r o k   w  części dotyczącej kary w ten sposób, że 
w miejsce orzeczonej kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce 
służbowe wymierzył obwinionemu sędziemu Sądu Rejonowego, na podstawie 
art. 109 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów 
powszechnych (Dz. U. z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, ze zm.), karę dyscyplinarną 
złożenia sędziego z urzędu. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2004 r., 
sygn. akt (...) uznał obwinionego sędziego Sądu Rejonowego winnym tego, że w 
dniu 24 listopada 2003 r. w A. uchybił godności sprawowanego przez siebie 
urzędu sędziego sądu powszechnego, w ten sposób, że będąc w stanie 
nietrzeźwości – 1,96 ‰ alkoholu we krwi prowadził po drodze publicznej 
samochód osobowy marki Daewoo o nr rej. (...), tj. przewinienia 
dyscyplinarnego określonego w art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – 

 
2 
Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) i za to z 
mocy art. 109 § 1 pkt 4 tej ustawy wymierzył mu karę dyscyplinarną 
przeniesienia na inne miejsce służbowe. 
Od tego wyroku odwołanie złożył Minister Sprawiedliwości. Zaskarżył to 
orzeczenie na niekorzyść obwinionego w części dotyczącej kary i zarzucając 
rażącą niewspółmierność orzeczonej kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne 
miejsce służbowe w stosunku do przypisanego przewinienia służbowego, wniósł 
o zmianę wyroku w zaskarżonej części oraz wymierzenie obwinionemu kary 
dyscyplinarnej złożenia sędziego z urzędu. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. 
Wprawdzie uzasadniając rozstrzygnięcie w zakresie wymiaru kary Sąd 
Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny podniósł, że obwiniony sędzia prowadził 
samochód w stanie znacznej nietrzeźwości, okazując tym samym lekceważenie 
porządku prawnego oraz daleko idącą nieodpowiedzialność, narażając na 
niebezpieczeństwo innych uczestników ruchu drogowego na ruchliwej ulicy A. 
Wskazał też, że czyn obwinionego miał negatywny wydźwięk społeczny, gdyż 
należy do tej kategorii występków umyślnych, które spotykają się ze 
szczególnym potępieniem opinii publicznej. Zdaniem Sądu pierwszej instancji 
obwiniony uchybił w istotny sposób godności sprawowanego urzędu, a oceny 
tej nie może zmienić fakt, że dotychczasowa droga zawodowa sędziego w 
wymiarze 
sprawiedliwości 
nie 
budziła 
zastrzeżeń. 
Mimo 
naganności 
przewinienia dyscyplinarnego popełnionego przez obwinionego Sąd pierwszej 
instancji uznał jednak, że obwiniony cyt. „nie utracił kwalifikacji do 
sprawowania urzędu sędziego. Świadczy o tym jego postawa w procesie, bo 
przecież potrafił on rzetelnie i samokrytycznie ocenić swoje zachowanie, a 
nawet poddać się surowej karze dyscyplinarnej, jaką jest przeniesienie na inne 

 
3 
miejsce służbowe. Dostrzegł więc rangę zarzutu i powagę sytuacji, w jakiej się 
znalazł”. 
Poza sporem jest, że Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny analizując 
sprawę w aspekcie wymiaru kary dostrzegł wszystkie tzw. okoliczności 
obciążające jak i łagodzące. Rozstrzygając w zakresie kary przecenił jednak 
znaczenie okoliczności odnoszących się do postawy obwinionego w toku 
postępowania dyscyplinarnego. Ta okoliczność, w realiach sprawy, nie 
uzasadnia tezy, że obwiniony popełniając przypisany mu czyn nie utracił 
kwalifikacji do sprawowania urzędu sędziego. Wyeksponowana przez Sąd 
pierwszej instancji postawa obwinionego dowodzi tylko, jak trafnie zauważył 
skarżący, że obwiniony dostrzega rangę zarzutu oraz powagę sytuacji w której 
się znalazł. 
Odnosząc się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego 
wyroku zauważyć trzeba, że sprawowanie urzędu sędziego wymaga przecież 
zaufania publicznego. Nie można, zdaniem Sądu Najwyższego – Sądu 
Dyscyplinarnego 
wyobrazić 
sobie 
wiarygodnego 
i 
odpowiedzialnego 
wymierzania sprawiedliwości przez sędziego, który w sposób rażący narusza 
prawo, popełniając przewinienie dyscyplinarne wyczerpujące znamiona 
umyślnego przestępstwa. 
Podkreślenia wymaga przy tym, że wynikający z roty ślubowania (art. 66 
u.s.p.) oraz treści art. 82 § 2 u.s.p. nakaz postępowania sędziego w sposób, który 
nie uchybia godności urzędu, mieści w sobie także obowiązek utrzymywania 
nie-skazitelnego charakteru warunkującego powołanie na to stanowisko (art. 61 
§ 1 pkt 2 u.s.p.). Popełnienie zatem przez obwinionego umyślnego przewinienia 
dyscyplinarnego stanowiącego rażące naruszenie porządku prawnego, skutkuje 
utratą kwalifikacji do sprawowania urzędu sędziego. 
W świetle powyższego wymierzenie obwinionemu sędziemu Sądu 
Rejonowego kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce służbowe jest 
orzeczeniem kary rażąco łagodnej, gdyż nieadekwatnej do stopnia zawinienia 

 
4 
obwinionego oraz charakteru i wagi popełnionego przez niego przewinienia 
dyscyplinarnego, a także faktu, że tego rodzaju przewinienie wyrządza znaczną 
szkodę służbie sędziowskiej, godzi w dobro wymiaru sprawiedliwości 
podważając autorytet jego organów. 
Kierując się przedstawionymi wyżej motywami Sąd Najwyższy – Sąd 
Dyscyplinarny podzielając argumentację odwołania zmienił zaskarżony wyrok 
w części dotyczącej kary poprzez jej zaostrzenie i wymierzył obwinionemu 
sędziemu Sądu Rejonowego karę dyscyplinarną złożenia sędziego z urzędu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI