SNO 74/08

WYROK  Z  DNIA  8  PAŹDZIERNIKA  2008  R. 
  SNO  74/08 
 
Przewodniczący: sędzia SN Marian Buliński (sprawozdawca). 
Sędziowie SN: Wiesław Kozielewicz, Zbigniew Strus. 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem sędziego 
Sądu Okręgowego – Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego oraz 
protokolanta po rozpoznaniu w dniu 8 października 2008 r. sprawy sędziego Sądu 
Rejonowego w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu 
Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt (...) 
 
u t r z y m a ł  w  m o c y  zaskarżony w y r o k . 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Wyrokiem Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 26 czerwca 2008 
r., sygn. akt (...), sędzia Sądu Rejonowego została uznana winną popełnienia 
przewinienia służbowego przewidzianego w art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. 
– Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) 
polegającego na dopuszczeniu się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa w 
okresie od dnia 14 grudnia 2006 r. do dnia 19 marca 2007 r. w następujących 
sprawach: 
1. w sprawie sygn. akt II K 299/06 Sądu Rejonowego – poprzez orzeczenie 
wyrokiem łącznym z dnia 14 grudnia 2006 r. kary łącznej w wysokości 
poniżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa, tj. z 
naruszeniem art. 86 k.k. w zw. z art. 87 k.k., 
2. w sprawie sygn. akt I Ns 875/06 Sądu Rejonowego – poprzez stwierdzenie 
postanowieniem z dnia 2 lutego 2007 r. nabycia spadku na podstawie ustawy 
m. in. na rzecz zięcia spadkodawczyni, a ponadto orzeczenie o dziedziczeniu 
jedyne 11/12 części spadku, tj. z naruszeniem art. 931 § 2 k.c. i art. 926 § 2 
k.c., 
3. w sprawie sygn. akt I Ns 899/06 Sądu Rejonowego poprzez stwierdzenie 
postanowieniem z dnia 28 lutego 2007 r. nabycia spadku na podstawie ustawy 
m. in. na rzecz bratowych spadkodawcy, tj. z naruszeniem art. 931 § 2 k.c., 
4. w sprawie o podział majątku dorobkowego, sygn. akt I Ns 267/06 Sądu 
Rejonowego – poprzez zaakceptowanie na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. 
ugody stron, która w żaden sposób nie reguluje kwestii podziału ich praw 
majątkowych będących przedmiotem postępowania, tj. z naruszeniem art. 917 

 
2 
k.c., art. 203 § 4 k.p.c. w zw. z art. 223 § 2 k.p.c., art. 684 k.p.c. w zw. z art. 
567 § 3 k.p.c. i art. 688 k.p.c., 
5. w sprawie sygn. akt I Ns 915/06 Sądu Rejonowego – poprzez wydanie 
postanowienia z dnia 28 lutego 2007 r. po upływie wyznaczonego terminu 
publikacji, tj. z naruszeniem art. 326 § 1 k.p.c., 
6. w sprawie sygn. akt I Ns 76/07 Sądu Rejonowego – poprzez wydanie w dniu 
19 marca 2007 r. orzeczenia o dziale spadku przed uprawomocnieniem się 
postanowienia o stwierdzeniu nabycia tegoż spadku, tj. z naruszeniem art. 681 
k.p.c., 
i za to przewinienie dyscyplinarne wymierzono jej karę upomnienia. 
Odwołanie od tego wyroku złożył Minister Sprawiedliwości na niekorzyść 
obwinionej, zarzucając temu orzeczeniu rażącą niewspółmierność orzeczonej kary 
dyscyplinarnej. W oparciu o to skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w 
zaskarżonej części poprzez zaostrzenie orzeczonej kary i wymierzenie obwinionej 
kary dyscyplinarnej nagany. 
Na rozprawie przed Sądem Najwyższym obwiniona sędzia i Zastępca Rzecznika 
Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego wnieśli o utrzymanie zaskarżonego wyroku w 
mocy. 
W tej sytuacji Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Należy zgodzić się ze skarżącym, że obwiniona sędzia Sądu Rejonowego 
naruszyła przepisy o znaczeniu podstawowym, świadczącym o braku wiedzy ogólnej, 
którą powinien dysponować każdy sędzia czy nawet każda osoba posiadająca 
wykształcenie prawnicze, przez co naruszyła kształtowany w społeczeństwie 
wizerunek sędziego, jako osoby prezentującej wysoki poziom staranności w podejściu 
do obowiązków służbowych i predyspozycje psychiczne do wykonywania zawodu. 
Tak poważne uchybienia przy podejmowaniu relatywnie prostych czynności, 
mimo wykonywania obowiązków orzeczniczych od wielu lat z reguły powinny 
skutkować wymierzeniem kary dyscyplinarnej znacznie surowszej niż upomnienie 
(najniższa kara dyscyplinarna). 
Jednakże w przedmiotowej sprawie wystąpiły także ważkie okoliczności 
łagodzące. Obwiniona samotnie wychowuje dwoje małoletnich dzieci, przy czym 
młodszy syn jest dzieckiem niepełnosprawnym umysłowo, jak i ruchowo (leżącym). 
Dziecko pomimo początkowo niekorzystnych rokowań zaczyna się uczyć, usiłuje 
komunikować się z otoczeniem, ma szansę na osiągnięcie pozycji siedzącej. Dający 
się zaobserwować postęp jest wynikiem bardzo intensywnej rehabilitacji prowadzonej 
przez matkę i zatrudnione przez nią rehabilitantki. Opieka nad takim dzieckiem jest 
wyczerpująca, stanowi przyczynę zespołów bólowych kręgosłupa o podłożu 
przeciążeniowym u opiekunów, co dotknęło matkę dziecka. 

 
3 
W okresie objętym zarzutami obwiniona samotnie prowadziła walkę o życie i 
zdrowie swojego niepełnosprawnego dziecka. Waga tych okoliczności łagodzących w 
zderzeniu nawet z ważkimi okolicznościami obciążającymi, zdaniem Sądu 
Najwyższego, pozwalała Sądowi pierwszej instancji na wymierzenie najłagodniejszej 
kary dyscyplinarnej. 
Tym nie mniej sama obwiniona powinna odpowiedzieć sobie na pytanie, czy 
popełnione przez nią błędy były wynikiem stresu powstałego z obawy o życie i 
zdrowie syna (przemijającego wraz z poprawą stanu zdrowia syna) czy też braku 
wiedzy lub stresu nieprzemijającego (związanego z samym orzekaniem) bądź 
okolicznościami występującymi stale. W przypadku tej drugiej odpowiedzi powinna 
zastanowić się nad dalszym pełnieniem obowiązków sędziowskich. 
Mając to na uwadze Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł, jak na wstępie.