SNO 73/07

UCHWAŁA  Z  DNIA  22  PAŹDZIERNIKA  2007  R. 
SNO  73/07 
 
Przewodniczący: sędzia SN Jadwiga Żywolewska-Ławniczak (sprawozdawca). 
Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski, Jacek Gudowski. 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego oraz protokolanta w sprawie sędziego Sądu Okręgowego 
po rozpoznaniu w dniu 22 października 2007 r. w związku z zażaleniem Prokuratora 
Apelacyjnego na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 20 
kwietnia 2007r., sygn. akt (...), w przedmiocie odmowy zezwolenia na pociągnięcie 
sędziego Sądu Okręgowego do odpowiedzialności karnej 
 
u c h w a l i ł : u t r z y m a ć  w  m o c y  zaskarżoną u c h w a ł ę . 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Prokurator Okręgowy wystąpił z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do 
odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego za czyn zabroniony z art. 228 § 
3 k.k., polegający na tym, że: 
w miesiącu sierpniu 2003 r. w A., w związku z pełnieniem funkcji sędziego Sądu 
Okręgowego w A. przyjął za pośrednictwem Marii K. od Pawła L. i Katarzyny L. 
korzyść majątkową w postaci pieniędzy w kwocie 5 000 zł w zamian za wydanie 
orzeczenia o zawieszeniu wykonania prawomocnie wymierzonej Pawłowi L. kary 2 lat 
pozbawienia wolności w sprawie sygn. akt II K 529/98 Sądu Rejonowego. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 20 kwietnia 2007 r. 
odmówił zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu 
Okręgowego za opisany wyżej czyn zabroniony z art. 228 § 3 k.k. uznając, że wniosek 
prokuratora nie zasługuje na uwzględnienie, zaoferowane dowody nie są 
wystarczające do przyjęcia dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przez 
sędziego Sądu Okręgowego przestępstwa, gdyż stanowią je niewiarygodne 
pomówienia, które nie zostały zweryfikowane zgodnie z regułami prawa karnego 
procesowego przez pozostałe zaoferowane we wniosku dowody. 
Prokurator Apelacyjny zaskarżył tę uchwałę w całości na niekorzyść sędziego 
Sądu Okręgowego, zarzucając: 
„obrazę przepisów prawa procesowego, mającą wpływ na treść uchwały, a mianowicie 
art. 4, art. 7, art. 410, art. 424 § 1 k.p.k. poprzez niewyjaśnienie wszystkich 
okoliczności sprawy, dowolną ocenę dowodów, którymi Sąd Dyscyplinarny 
dysponował, uwzględnienie przy podejmowaniu uchwały odmawiającej zezwolenia na 

 
2
pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego tylko 
okoliczności przemawiającej na jego korzyść, natomiast zupełne pominięcie dowodów 
przemawiających na jego niekorzyść, przy całkowitym pominięciu wyjaśnień Pawła L. 
z dnia 11 lipca 2006 r. i Katarzyny L. z dnia 10 lipca 2006 r. a w konsekwencji – 
mający wpływ na treść uchwały błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za 
podstawę uchwały, polegający na uznaniu, że brak jest podstaw do zezwolenia na 
pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego, podczas gdy 
prawidłowa ocena wszystkich przeprowadzonych i ujawnionych dowodów prowadzi 
do wniosku wprost przeciwnego. 
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Prokurator Apelacyjny wniósł o 
uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do 
ponownego rozpoznania. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Zażalenie Prokuratora Apelacyjnego nie jest zasadne, a podniesione w nim 
zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. 
We wniosku o udzielenie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności 
karnej sędziego Sądu Okręgowego Prokurator Okręgowy powołał się na zgromadzone 
w toku postępowania przygotowawczego w sprawie VI Ds. 4 /05 dowody, które w 
jego ocenie dostatecznie uzasadniały podejrzenie popełnienia przez sędziego Sądu 
Okręgowego przestępstwa z art. 228 § 3 k.k. 
Na poparcie wniosku przedstawił dowody osobowe w postaci wyjaśnień 
podejrzanych w tymże postępowaniu: Bożeny B. (k. 1188 – 1199, 1202 – 1208), 
Pawła L. (k. 1212 – 1213, 1214 – 1221, 1484 – 1487), Katarzyny L. (k. 1381 – 1383, 
1384 – 1386, 4717 – 4719, 4777 – 4779, 4784 – 4785), zeznania świadków Bożeny O. 
(k. 1381 – 1383, 1384 – 1386), Izabeli M.-D. (k. 4100 – 4101), Elżbiety K. (k. 6691 – 
6693) oraz dokumenty dotyczące samochodu marki Toyota Corolla, protokół 
przeszukania (k. 1181 – 1184), protokół eksperymentu procesowego (k. 1404-1408), 
materiały ze Starostwa Powiatowego w W. (k. 1489 – 1503), protokół konfrontacji (k. 
4720 – 4722), opinii kryminalistycznej (k. 6002 – 6025), protokół oględzin akt II K 
226/05 (k. 6554 – 6590), protokół odtworzenia płyty CD-R (k. 6595 – 6606), akta 
szkodowe PZU oraz kserokopię akt sprawy II K 529/98 Sądu Rejonowego w A. 
Te dowody poddane zostały wnikliwej ocenie Sądu pierwszej instancji, przy 
czym nie można podzielić twierdzenia autora zażalenia, iżby ocena ta przekraczała 
granice zakreślone w art. 7 k.p.k., jak też by uzasadnienie zaskarżonej uchwały nie 
spełniało wymogów sformułowanych w art.424 § 1 k.p.k. 
Przeczy temu już, choćby przytoczona skrótowo w uzasadnieniu zażalenia, 
argumentacja Sądu pierwszej instancji. Wskazuje ona precyzyjnie, jak Sąd ten ocenił 
poszczególne, wskazane we wniosku dowody i dlaczego nie znalazł podstaw do 

 
3
przyjęcia, że w sposób dostateczny uprawdopodobniły one popełnienie przestępstwa 
przez sędziego Sądu Okręgowego. 
Takie właśnie wymagania pod adresem sądu rozpoznającego wniosek o 
zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej można wysnuć z 
treści art. 424 § 1 k.p.k., określającego wymogi uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej 
instancji, 
odpowiednio 
zastosowanego 
do 
uzasadnienia 
uchwały 
Sądu 
dyscyplinarnego. 
Sąd pierwszej instancji nie zanegował informacji zawartych w wyjaśnieniach 
Bożeny B., Pawła L. i Katarzyny L., wskazał jednakże na niezbędną ostrożność w 
ocenie tych depozycji, uzasadnioną tym, że wszystkie te osoby są zainteresowane 
korzystnym dla nich przebiegiem i efektem końcowym postępowania w niniejszej 
sprawie, w której przedstawiono im zarzuty popełnienia różnych przestępstw 
przeciwko działalności instytucji publicznych, a wszystkie pozostałe dowody 
zaoferowane przez prokuratora nie dały podstaw do ich przekonywującej weryfikacji. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w pełni podziela wyrażone w zaskarżonej 
uchwale stanowisko Sądu pierwszej instancji, że wyjaśnienia Pawła L. i Katarzyny L. 
mogą stanowić podstawę do przyjęcia, że w sierpniu 2003 r. podejrzani ci przekazali 
Marii K. – kierowniczce sekretariatu Sekcji Penitencjarnej Sądu Okręgowego – 
korzyść majątkową w kwocie 5 000 zł w zamian za zapewnienie korzystnego 
rozstrzygnięcia wniosku Pawła L. w przedmiocie warunkowego zawieszenia kary. To 
ustalenie – i tylko to – wynika także ze wskazanego we wniosku eksperymentu 
procesowego (k. 1404 – 1408), w czasie którego Katarzyna L. odtworzyła opisaną w 
wyjaśnieniach wizytę u mieszkaniu Marii K., jak też z zeznań świadka Bożeny O., 
która udzieliła Pawłowi i Katarzynie L. pożyczki przeznaczonej, według jednej z 
wersji ich wyjaśnień, na „łapówkę”, nie znając prawdziwego jej przeznaczenia. 
Dowody te nie dają natomiast podstawy do przyjęcia, że przekazana Marii K. 
korzyść majątkowa przeznaczona była dla sędziego Sądu Okręgowego. 
Paweł i Katarzyna L. nie podali okoliczności świadczących o bezpośrednim 
kontakcie z sędzią, natomiast Maria K., podejrzana o przyjęcie tej, a także innych 
korzyści majątkowych, nie złożyła wyjaśnień, które pozwoliłyby uznać za 
dostatecznie uprawdopodobniony fakt przekazania tej korzyści majątkowej sędziemu. 
Podejrzana o liczne przestępstwa płatnej protekcji Bożena B., którą łączyła bliska 
znajomość z Marią K., w swoich wyjaśnieniach wymieniła nazwiska sędziów, w tym 
nazwisko sędziego Sądu Okręgowego, o którym miała słyszeć od Marii K., że „można 
się było z nim dogadać”. Jednakże zdaniem Sądu Najwyższego – Sądu 
Dyscyplinarnego na podzielenie zasługuje stanowisko Sądu pierwszej instancji, że 
zarówno te wyjaśnienia, jak i wskazywane dla ich weryfikacji, wyraźnie 
inscenizowane nagranie rozmowy z Marią K. w trakcie alkoholowego spotkania – 
nawet z pominięciem wad procesowych tego dowodu trafnie wskazywanych przez 

 
4
obrońcę sędziego – nie mają wartości dowodowej dla uprawdopodobnienia zarzutu, 
którego dotyczy wniosek w niniejszej sprawie. Nie zawierają bowiem żadnych 
konkretnych, dających się zweryfikować informacji i w odniesieniu do wymienianych 
w nich sędziów pozostają w istocie w sferze plotek, które często bezpodstawnie 
kształtują nie oparte na faktach przekonania o sprzedajności sędziego czy sędziów, 
dopatrując się związku korzystnych lub niekorzystnych decyzji sędziowskich z 
materialnymi świadczeniami uczestników postępowania. 
Sąd pierwszej instancji nie naruszył też prawa procesowego, dokonując oceny 
jednego z istotnych dowodów, które miały zweryfikować pozytywnie omówione 
wyżej pomówienia – to jest okoliczności nabycia przez sędziego Sądu Okręgowego 
samochodu marki Toyota Corolla i przebiegu czynności związanych z jego rejestracją. 
Wobec wykazania na podstawie niekwestionowanych dokumentów, że 
samochód został nabyty w dniu 3 kwietnia 2003 r., a cena jego nabycia nie 
przekraczała możliwości finansowych sędziego, prokurator w zażaleniu odwołał się do 
przebiegu czynności związanych z rejestracją samochodu. W jego przekonaniu 
świadczyły o konieczności przeprowadzenia kosztownego remontu samochodu, na co 
miała być przeznaczona korzyść majątkowa. W ocenie skarżącego korespondowało to 
z wyjaśnieniami Pawła i Katarzyny L., według których przekazane pieniądze miały 
być „na samochód”. 
Sąd pierwszej instancji słusznie przyjął, że zarówno okoliczności zakupu 
samochodu, a także potwierdzone dokumentami czynności rejestracyjne nie miały 
znaczenia 
dla 
uprawdopodobnienia 
podejrzenia 
popełnienia 
przez 
sędziego 
przestępstwa, a wywody zażalenia o kosztownym remoncie samochodu są całkowicie 
gołosłowne. 
Jak wynika z treści dokumentów na k. 1489-1503, nabyty przez sędziego Sądu 
Okręgowego w dniu 3 kwietnia 2003 r. samochód marki Toyota Corolla został na jego 
wniosek zarejestrowany czasowo jako samochód ciężarowy uniwersalny w dniu 14 
kwietnia 2003 r., następnie w dniu 29 maja 2003 r. dokonano stałej rejestracji tego 
samochodu, jako samochodu ciężarowego. Badania techniczne w dniu 28 listopada 
2003 r. związane były ze zmianą przeznaczenia samochodu wymagającą 
„wymontowania kraty stalowej oddzielającej skrzynię ładunkową od pasażerskiej”, po 
czym na wniosek sędziego dokonano kolejnej rejestracji tego samochodu jako 
osobowego. 
Niezasadny – a nawet nieprawdziwy – jest zarzut całkowitego pominięcia w 
ocenie dokonanej przez Sąd pierwszej instancji dowodu z akt sprawy II K 529/98, jeśli 
się zważy, że autor zażalenia przytacza w uzasadnieniu środka odwoławczego 
częściowo krytyczne stanowisko Sądu pierwszej instancji co do przebiegu 
postępowania w tej sprawie. 

 
5
Ustosunkowując się szczegółowo do tego zarzutu należy zauważyć, że skarżący 
w szczególności upatruje dowodu stronniczości sędziego Sądu Okręgowego, 
przemawiającej za uprawdopodobnieniem przyjęcia korzyści majątkowej, w oparciu 
pozytywnej dla Pawła L. decyzji na treści wywiadu środowiskowego zleconego w 
toku tego postępowania kuratorowi sądowemu, w miejsce niekorzystnego dla 
skazanego dokumentu sporządzonego w dniu 4 lipca 2003 r., a także w szczególnych – 
jego zdaniem – okolicznościach wyznaczenia terminu posiedzenia w tej sprawie. 
W odniesieniu do pierwszej kwestii Sąd pierwszej instancji zajął stanowisko, 
które nie przekracza granic swobodnej oceny dowodów, a którego argumenty 
podniesione w zażaleniu nie podważyły. Sąd ten ocenił bowiem oba dokumenty i nie 
znalazł podstaw, aby oparcie się na wywiadzie przeprowadzonym przez kuratora 
sądowego, zamiast na wykazie informacji z dnia 4 lipca 2003 r., można było uznać za  
rażące naruszenie prawa procesowego i potraktować jako dowód świadczący o 
przyjęciu przez sędziego korzyści majątkowej w zamian za przychylną dla skazanego 
decyzję, podjętą z naruszeniem prawa. 
Jeśli się zważy, że podjęcie decyzji o zawieszeniu wykonania kary na podstawie 
art. 152 k.k.w. wymaga rozważenia aktualnych danych o osobie skazanego i jego 
trybie życia w okresie odroczenia wykonania kary – nie ma najmniejszych podstaw do 
zakwestionowania tego stanowiska. 
Całkowicie nieuprawnione są też spekulacje co do powiązania treści wywiadu z 
przyjaźnią łączącą Elżbietę K. – kuratora zawodowego Sądu Rejonowego, która 
sporządziła wywiad z Marią K. Świadkowi nie postawiono zarzutu nierzetelnego 
wykonania czynności służbowej, a wieloletnia praca w instytucjach wymiaru 
sprawiedliwości, jak i w innych, owocuje bliskimi znajomościami zatrudnionych w 
nich ludzi, co nie daje żadnych podstaw do założenia, że znajomość taka czy nawet 
przyjaźń kryje związki korupcyjne. 
Analiza wokand z posiedzeń Sądu Okręgowego w miesiącu sierpniu 2003 r. nie 
potwierdziła, by sprawa Pawła L. została skierowana na wokandę w „szczególny 
sposób”. Kopia wokandy z dnia 13 sierpnia 2003 r.(k. 6455) odnotowuje istotnie 
sprawę Pawła L. – wyznaczoną na godzinę 950 – jako jedyną na wokandzie. Jednakże 
w tymże dniu sędzia Sądu Okręgowego od godziny 1000 uczestniczył w 3-osobowym 
składzie rozpoznającym apelacje, którego przewodnicząca sędzia X. Y., po 
zakończeniu rozprawy apelacyjnej, rozpoznawała zażalenia w postępowaniu 
wykonawczym (k. 6354). Opisany stan rzeczy wynika zapewne z ogólnej właściwości 
Wydziału Karnego Sądu Okręgowego, który orzeka w sprawach karnych jako sąd 
pierwszej instancji, sąd apelacyjny oraz sąd odwoławczy w postępowaniu 
wykonawczym. 
Przegląd kopii akt sprawy o sygn. II K 529/98 dowodzi nadto, że zarządzenie o 
skierowaniu sprawy Pawła L. na posiedzenie w dniu 13 sierpnia 2003 r. wydane 

 
6
zostało przez Przewodniczącą Wydziału w dniu 11 lipca 2003 r., podobnie jak inne 
zarządzenia o wyznaczeniu terminów posiedzeń w Sądzie Okręgowym w tej sprawie. 
Przedstawione wyżej argumenty nie pozwoliły na podzielenie wyrażonego w 
zażaleniu stanowiska jakoby przebieg postępowania w sprawie II K 529/98 mógł 
stanowić dowód weryfikujący pomówienia Bożeny B. i małżonków L. skierowane 
przeciwko sędziemu Sądu Okręgowego, a tym samym zakwestionowanie oceny tego 
dowodu wyrażonej w zaskarżonej uchwale. 
Przyznać należy natomiast, że zażalenie prokuratora zasadnie podnosi, iż poza 
oceną Sądu pierwszej instancji pozostały wyjaśnienia Pawła L. z dnia 11 lipca 2006 r. 
i Katarzyny L. z dnia 10 lipca 2006 r. Skarżący wprawdzie nietrafnie kwalifikuje to 
uchybienie jako obrazę art. 410 k.p.k., który to przepis dotyczy wyłącznie 
wyrokowania. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny orzekał na posiedzeniu, wobec 
czego jego obowiązki w zakresie podstawy dowodowej orzeczenia kształtował przepis 
art. 92 k.p.k., obligujący do uwzględnienia całokształtu okoliczności ujawnionych w 
postępowaniu, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia. Obowiązku tego nie uchyliło 
zaniechanie 
wskazania 
we 
wniosku 
prokuratora 
pominiętych 
protokołów 
przesłuchania Pawła i Katarzyny L., jak i odwołanie się w zażaleniu do protokołów z 
kart 6125 h – j oraz 6125 k – m, których nie zawiera przedstawiona sądowi kopia akt 
sprawy VI DS. 4/05.Protokoły te, dołączone z pominięciem chronologii czynności, 
znajdują się na kartach 6656 – 6658 i 6659 – 6661. 
Samo stwierdzenie naruszenia art. 92 k.p.k., przy wydaniu zaskarżonej uchwały, 
nie przesądza o zasadności zażalenia, konieczne jest ponadto wykazanie, że 
stwierdzone uchybienie procesowe mogło mieć – in concreto – wpływ na treść 
zaskarżonego orzeczenia (art. 438 pkt 2 k.p.k.). 
Tymczasem skarżący nie podjął nawet próby wykazania, że treść pominiętych 
protokołów mogłaby zadecydować o odmiennej ocenie wartości dowodowej 
pomówień podejrzanych Pawła i Katarzyny L. 
Zważyć bowiem należy, że stanowią one kolejne wersje okoliczności 
przekazania korzyści majątkowej Marii K., przy czym Paweł L. – po raz kolejny, a 
Katarzyna L. – po raz pierwszy, podają sędziego Sądu Okręgowego jako adresata tej 
korzyści, wskazanego przez Marię K. Tak więc, wyjaśnienia te nie dostarczają 
żadnych nowych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na odmienną  niż dokonana 
przez Sąd pierwszej instancji ocenę pozostałych dowodów. 
Wartości dowodowej pominiętych wyjaśnień z pewnością nie wzmacniają 
okoliczności ich złożenia. Paweł L., tymczasowo aresztowany, podejrzany o 
popełnienie przestępstw z art. 230 § 1 k.k., 228 § 3 k.k., 286 § 1 k.k., w pismach 
skierowanych do Prokuratury, których kopie przedłożyła obrońca sędziego, jak i w 
piśmie z dnia 30 czerwca 2005 r. (k. 6060), nawiązywał do „podjęcia współpracy”, 
oczekując w zamian na korzystne decyzje procesowe. W stosunku do Katarzyny L., w 

 
7
uwzględnieniu wniosku obrońcy nawiązującego do treści wyjaśnień złożonych w dniu 
10 lipca 2006 r., prokurator uchylił tymczasowe aresztowanie postanowieniem z dnia 
17 lipca 2006 r., mimo, że w tymże dniu – na wniosek prokuratora – Sąd Rejonowy 
przedłużył tymczasowe aresztowanie wobec podejrzanej do dnia 24 października 2006 
r. 
Powyższe przesądza o braku możliwości przyjęcia, iżby pominięte z naruszeniem 
art. 92 k.p.k., wskazane w zażaleniu dowody, mogły mieć wpływ  na treść zaskarżonej 
uchwały. Taki stan rzeczy mógłby zaistnieć jedynie w sytuacji, gdyby należały one do 
grupy dowodów pozwalających na pozytywną weryfikację pomówień skierowanych 
przeciwko sędziemu Sądu Okręgowego, co mogłoby zdecydować o ich odmiennej 
ocenie. 
W tej sytuacji, w ocenie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego nie ma 
podstaw do uwzględnienia zarzutów zażalenia jak i zawartego w nim wniosku o 
uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania 
Sądowi pierwszej instancji. Taka decyzja jest bowiem możliwa jedynie w następstwie 
wykazania, iż orzeczenie sądu pierwszej instancji dotknięte jest uchybieniami 
procesowymi, mogącymi mieć wpływ na jego treść, gdyż tylko taki stan rzeczy 
umożliwia zakwestionowanie poczynionych ustaleń faktycznych. 
Rozważywszy powyższe Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł jak na 
wstępie.