SNO 69/14

Sygn. akt SNO 69/14
POSTANOWIENIE
Dnia 4 lutego 2015 r.
Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny ma posiedzeniu w składzie następującym:
Przewodniczący:
SSN Wiesław Błuś (sprawozdawca)
‎
Sędziowie:           SN Jerzy Kuźniar
‎
SN Tomasz Artymiuk
Protokolant Katarzyna Wojnicka
w sprawie sędziego Sądu Rejonowego H. W., po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2015 r. odwołania wniesionego przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym w […] od postanowienia Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 10 października 2014 r.,
p o s t a n o w i ł
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 19 maja 2014 r. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego przedstawił sędziemu Sądu Rejonowego H. W. zarzut, że:
„w nieustalonych datach, w okresie od 20.05.2011 roku do dnia 1.05.2014 roku, bez zawiadomienia Prezesa Sądu Okręgowego we właściwym terminie, o zamiarze podjęcia dodatkowego zatrudnienia na stanowiskach dydaktycznych, w trybie art. 86 § 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku -Prawo
‎
o ustroju sądów powszechnych, Dz. U. Nr 98 poz. 1070 z późn. zm., prowadził zajęcia dydaktyczne na wyższych uczelniach oraz w ośrodkach szkoleniowych dla samorządu terytorialnego i administracji rządowej w zakresie gospodarki nieruchomościami, czym w sposób oczywisty i rażący obraził przepisy prawa
‎
o ustroju sądów powszechnych oraz uchybił godności sprawowanego urzędu,
‎
tj. przewinienia służbowego z art. 107 § 1 usp”.
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny postanowieniem z dnia
‎
10 października 2014 r. przekazał sprawę Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego w celu uzupełnienia istotnych braków postępowania dyscyplinarnego w postaci:
1)
ustalenia, w jakich konkretnie datach i miejscach obwiniony przeprowadził zajęcia dydaktyczne, o których mowa we wniosku
‎
o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej oraz jaka była ilość tych zajęć,
2)
ustalenia, w jakich jednostkach obwiniony faktycznie przeprowadził zajęcia dydaktyczne w zarzucanym okresie,
3)
ustalenia, czy obwiniony był zatrudniony (w rozumieniu art. 86 § 1 u.s.p.) w jakichkolwiek jednostkach poza Sądem Rejonowym,
4)
ustalenia, czy obwiniony prowadził zajęcia nie będąc zatrudniony,
‎
a jeżeli tak, to w oparciu o jakie umowy,
5)
ustalenia, czy obwiniony otrzymał wynagrodzenie z tytułu prowadzenia zajęć dydaktycznych.
Odwołanie od powyższego postanowienia złożył Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym. Zarzucił oczywistą bezzasadność postanowienia, wobec braku przesłanek do jego wydania przewidzianych w art. 345 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. W konkluzji wniósł
‎
o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje.
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 128 u.s.p. w postępowaniu dyscyplinarnym znajduje odpowiednie zastosowanie art. 345 § 1 k.p.k. Przekazanie sprawy rzecznikowi dyscyplinarnemu w celu uzupełnienia postępowania jest zatem dopuszczalne, jeżeli akta sprawy wskazują na istotne braki tego postępowania, zwłaszcza na potrzebę poszukiwania dowodów,
‎
a dokonanie niezbędnych czynności przez sąd dyscyplinarny powodowałaby znaczne trudności.
Należy pamiętać, że zadaniem rzecznika jest tylko wyjaśnienie okoliczności i utrwalenie dla sądu dowodów wyłącznie w niezbędnym zakresie. Inną kwestią jest jednak zakres przedmiotowy czynności dowodowych jakie rzecznik powinien przeprowadzać w ramach swego postępowania wyjaśniającego. Artykuł 114 § 1 u.s.p. zakłada, że zadaniem rzecznika jest jedynie „wstępne” wyjaśnienie okoliczności koniecznych do ustalenia znamion przewinienia, a tym samym także okoliczności samego zdarzenia i sprawstwa określonego sędziego. W orzecznictwie trafnie wskazuje się, iż pod rządem k.p.k. z 1997 r. nie istnieje już obowiązek, aby postępowanie przygotowawcze,
‎
a więc i postępowanie wyjaśniające w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym przeciwko określonemu sędziemu, wszechstronnie wyjaśniało okoliczności sprawy i zabezpieczało dowody dla sądu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2003 r., SNO 1/03, LEX nr 471876). Nie chodzi tu jednak o całkowite - jak w niniejszej sprawie - pomijanie czynności dowodowych w tym etapie postępowania.
Rację miał Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, twierdząc, że w przedmiotowej sprawie zachodzą istotne braki postępowania dyscyplinarnego, których uzupełnienie przez Sąd Dyscyplinarny powodowałoby trudności i przedłużenie postępowania. Zgodzić się należy ze stwierdzeniem, że w zgromadzonym materiale dowodowym brak jest niezbędnych do rozpoznania sprawy danych. Analiza akt sprawy prowadzi jedynie do ustalenia, iż obwiniony mógł prowadzić zajęcia dydaktyczne w szeregu jednostkach. Fakt ten, w żaden sposób nie został jednak odpowiednio potwierdzony. Wprawdzie, do wniosku
‎
o ukaranie zostały dołączone wydruki ze stron internetowych zapowiadające,
‎
z datą przyszłą: rodzaj, tematykę i miejsce prowadzenia zajęć przez obwinionego, to jednak nie zostało ustalone czy ostatecznie w zakresie, przede wszystkim podmiotowym, doszło do ich realizacji.
Przeprowadzeniu prawidłowych ustaleń faktycznych nie czynią w pełni zadość znajdujące się w aktach sprawy, ani kopie oświadczeń majątkowych obwinionego, w których obwiniony ogólnie oświadczył, iż w latach 2011-2013 uzyskiwał dochody z praw autorskich oraz przeprowadzanych zajęć w szkołach wyższych i innych ośrodkach dydaktycznych, ani pisemne oświadczenia obwinionego, w których ogólnie podał, iż od ponad 20 lat jako współpracownik uczelni wyższych i jednostek szkoleniowych prowadzi zajęcia dydaktyczne, ani statystyka dotycząca pracy obwinionego za okres od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., ani też odpis nieprawomocnego wyroku Sądu Dyscyplinarnego z dnia 19 maja 2014 r., dotyczącego obwinionego, lecz w zakresie całkowicie odmiennych zarzutów.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny podziela zdanie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, że w przedmiotowej sprawie obowiązkiem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym
‎
w […] było od samego początku prawidłowe przeprowadzenie odpowiednich dowodów, umożliwiających dokładne określenie okoliczności czynu zarzucanego obwinionemu, takich jak: czas i miejsce wykonywania obowiązków dydaktycznych, sposób zatrudnienia, rodzaj i nazwa jednostki dydaktycznej, wysokość wynagrodzenia w związku z możliwym prowadzeniem przez H. W. zajęć dydaktycznych, bez zawiadomienia Prezesa Sądu Okręgowego we właściwym terminie o zamiarze podjęcia dodatkowego zatrudnienia na stanowiskach dydaktycznych, w trybie art. 86 § 4 u.s.p.
Konsekwencją powyższych braków jest także nieprawidłowa konstrukcja zarzutu sformułowanego przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego wobec sędziego Sądu Rejonowego H. W.
Zarzut przedstawiony we wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej
‎
z dnia 7 lipca 2014 r., nie odpowiada bowiem wymogom stawianym przez prawo, gdyż nie zawiera dokładnego określenia zarzucanego obwinionemu czynu. Treść art. 114 § 4
in fine
u.s.p. wyraźnie formułuje nakaz zawarcia tego elementu. Proponowany przez autora odwołania sposób podejścia do omawianego zagadnienia ignoruje jasno zredagowany wymóg.
Mając powyższe na uwadze należało orzec, jak na wstępie.