SNO 65/08

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2008-07-23
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówŚrednianajwyższy
sędziadyscyplinazawieszeniepostępowanie dyscyplinarneSąd NajwyższySąd Apelacyjnyprawo o ustroju sądów powszechnychprzewinienie służbowe

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy uchwałę o zawieszeniu sędziego w czynnościach służbowych i obniżeniu wynagrodzenia, uznając zasadność wniosku o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego.

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego złożył wniosek o zawieszenie sędziego Sądu Rejonowego w czynnościach służbowych z powodu przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na znacznych opóźnieniach w sporządzaniu uzasadnień i bezczynności. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uwzględnił wniosek, zawieszając sędziego i obniżając mu wynagrodzenie. Sędzia złożył zażalenie, zarzucając obrazę prawa materialnego i błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny oddalił zażalenie, uznając, że przesłanka wszczęcia postępowania dyscyplinarnego została spełniona, a dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przewinienia.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenie sędziego Sądu Rejonowego na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 11 kwietnia 2008 r., która zawiesiła sędziego w czynnościach służbowych i obniżyła jego wynagrodzenie o 25% na czas trwania zawieszenia. Wniosek o zawieszenie został złożony przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego, który powołał się na wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego za przewinienia dyscyplinarne, w tym znaczne opóźnienia w sporządzaniu uzasadnień i bezczynność. Sąd Apelacyjny uznał, że rozmiar zaległości jest znaczny, a postawa sędziego nie uległa poprawie pomimo poleceń. Sędzia w zażaleniu zarzucił obrazę art. 129 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych poprzez rozszerzającą wykładnię oraz błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że sąd oparł się na domniemaniach i nie zweryfikował okoliczności. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że przesłanka wszczęcia postępowania dyscyplinarnego została spełniona, a dowody (dokumenty, zestawienia terminów) wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przewinienia służbowego. Sąd podkreślił, że uchwała o zawieszeniu zapada na wstępnym etapie postępowania i wystarczające jest uprawdopodobnienie popełnienia przewinienia. Podniesione przez sędziego okoliczności dotyczące ostatnich wysiłków w celu usunięcia zaległości nie niweczą przesłanek odpowiedzialności dyscyplinarnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wszczęcie postępowania dyscyplinarnego jest wystarczającą przesłanką do zawieszenia sędziego w czynnościach służbowych, zgodnie z art. 129 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przesłanka zawieszenia sędziego w czynnościach służbowych, jaką stanowi wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, została spełniona. Wskazał, że uchwała o zawieszeniu zapada na wstępnym etapie postępowania, a dla jej zastosowania wystarczające jest wykazanie dużego prawdopodobieństwa popełnienia przewinienia dyscyplinarnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonej uchwały

Strona wygrywająca

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaskarżący
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarnyinstytucjaorgan orzekający niższej instancji
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnegoorgan_państwowywnioskodawca
Prezes Sądu Rejonowegoosoba_fizycznazgłaszający sprawę

Przepisy (5)

Główne

u.s.p. art. 129 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Sąd dyscyplinarny może zawiesić w czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu wszczęto postępowanie dyscyplinarne.

u.s.p. art. 107 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Definicja przewinienia dyscyplinarnego sędziego.

Pomocnicze

u.s.p. art. 129 § § 3

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Dotyczy obniżenia wynagrodzenia sędziego w czasie zawieszenia.

u.s.p. art. 133

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Konstytucja RP art. 180 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Sędzia może być zawieszony w czynnościach służbowych tylko w przypadkach określonych w ustawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wszczęcie postępowania dyscyplinarnego jako przesłanka zawieszenia. Dowody wskazujące na duże prawdopodobieństwo popełnienia przewinienia dyscyplinarnego. Znaczne zaległości i brak poprawy postawy sędziego.

Odrzucone argumenty

Obraza art. 129 ust. 1 u.s.p. przez rozszerzającą wykładnię. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na oparciu się na domniemaniach. Późniejsze wysiłki sędziego w celu usunięcia zaległości.

Godne uwagi sformułowania

uchwała zapada na wstępnym etapie postępowania wystarczające jest wykazanie, że dowody istniejące na tym etapie postępowania wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez sędziego przewinienia dyscyplinarnego nie niweczą one przesłanek odpowiedzialności dyscyplinarnej z tytułu popełnienia przewinienia służbowego

Skład orzekający

Stanisław Zabłocki

przewodniczący

Jerzy Kuźniar

członek

Mirosława Wysocka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zawieszenia sędziego w czynnościach służbowych w postępowaniu dyscyplinarnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego, ale ogólne zasady dotyczące postępowania dyscyplinarnego i zawieszenia są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów, co jest tematem budzącym zainteresowanie i pokazującym mechanizmy kontroli w sądownictwie.

Sędzia zawieszony w czynnościach służbowych. Sąd Najwyższy rozstrzyga o zasadności postępowania dyscyplinarnego.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
UCHWAŁA  Z  DNIA  23  LIPCA  2008  R. 
  SNO  65/08 
 
Przewodniczący: sędzia SN Stanisław Zabłocki. 
Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Mirosława Wysocka (sprawozdawca). 
 
S ą d  N a j w y ż s z y   S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem protokolanta 
w sprawie sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2008 r. 
zażalenia sędziego na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 11 
kwietnia 2008 r., sygn. akt (...), w przedmiocie zawieszenia sędziego w czynnościach 
służbowych i obniżenia wysokości wynagrodzenia 
 
u c h w a l i ł :  u t r z y m a ć  zaskarżoną u c h w a ł ę  w  m o c y .  
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego złożył w dniu 7 marca 2008r. do Sądu 
Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego wniosek o podjęcie uchwały o zawieszeniu w 
czynnościach służbowych sędziego Sądu Rejonowego, na podstawie art. 129 § 1 
ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, 
poz.1070 ze zm.). 
W uzasadnieniu wniosku, powołując się na wystąpienie Prezesa Sądu 
Rejonowego, Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego wskazał, że w stosunku do 
sędziego Sądu Rejonowego zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne o 
dopuszczenie się przewinienia dyscyplinarnego w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p. Podał 
ponadto, że sędzia ten nieprawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego – Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 19 listopada 2007r. został uznany za winnego popełnienia 
podobnych przewinień służbowych, polegających na znacznych opóźnieniach w 
sporządzaniu uzasadnień i bezczynności w prowadzonych sprawach, i wymierzono mu 
za to karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe. 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego, powołując się na dołączone do wniosku 
dokumenty, podkreślił, że sędzia w dalszym ciągu nie sporządza uzasadnień w 
terminie, a jego stosunek do obowiązków służbowych nie uległ poprawie. Według 
Rzecznika Dyscyplinarnego, za potrzebą wydania uchwały o zawieszeniu sędziego 
przemawia także konieczność „położenia kresu niezdrowej sytuacji, jaka wytworzyła 
się w Sądzie Rejonowym w A., a która wpływa negatywnie na pracę całego Sądu 
Rejonowego”. 
W dniu 11 kwietnia 2008 r. Sąd Dyscyplinarny – Sąd Apelacyjny wydał na 
podstawie art. 129 § 1 i 3 oraz art. 133 u.s.p. uchwałę o zawieszeniu sędziego Sądu 

 
2 
Rejonowego w czynnościach służbowych i obniżeniu wynagrodzenia o 25 % na czas 
trwania zawieszenia. 
Orzeczenie to oparte zostało na następujących podstawach. 
Stosownie do art. 129 § 1 u.s.p., sąd dyscyplinarny może zawiesić w 
czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu wszczęto postępowanie 
dyscyplinarne. Warunek  zawisłości takiego postępowania został spełniony, gdyż w 
dniu 25 marca 2008r. wpłynął do Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego 
wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej wobec sędziego Sądu Rejonowego, 
któremu zarzucono popełnienie przewinienia służbowego, o którym mowa w art. 107 
§ 1 u.s.p. 
Za uwzględnieniem wniosku przemawia to, że rozmiar zaległości obciążających 
sędziego jest znaczny i uległ niewielkiemu zmniejszeniu, pomimo wstrzymania 
wpływu nowych spraw do jego referatu.  Sąd wskazał także na brak reakcji na 
wydawane polecenia oraz niepodjęcie prób usprawiedliwienia zwłoki w sporządzaniu 
uzasadnień i uzyskania zgody na przedłużenie terminu do ich sporządzenia. Na 
postawę sędziego nie wpłynęły dyscyplinująco wizytacje i lustracje jego referatu. 
Takie nagromadzenie czynników negatywnych, przy uwzględnieniu, że stan 
zaległości obciążających sędziego jest długotrwały i ulegał zmniejszeniu tylko w 
niewielkim zakresie, a stosunek sędziego do poleceń zmierzających do poprawy 
sytuacji był negatywny, sprzeciwiało się uwzględnieniu wniosku sędziego Sądu 
Rejonowego o odmowę zawieszenia go w czynnościach służbowych. 
Sąd uznał, że orzeczona wysokość obniżenia wynagrodzenia „czyni zadość 
względom”, dla których wprowadzone zostało unormowanie w § 3 art. 129 u.s.p. 
Zażalenie na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego sędzia Sądu Rejonowego oparł na 
podstawach: 
- obrazy prawa materialnego – art. 129 ust. 1 u.s.p., polegającej 
na rozszerzającej jego wykładni i w konsekwencji uznaniu, że 
zawieszenie sędziego może nastąpić w oparciu o dowolne 
przesłanki, 
podczas 
gdy 
art. 
180 
ust. 
2 
Konstytucji 
Rzeczypospolitej Polskiej zezwala na to jedynie w przypadkach 
określonych w ustawie; 
- mającego wpływ na treść uchwały błędu w ustaleniach 
faktycznych, przyjętych za jej podstawę, polegającego na 
oparciu się wyłącznie na domniemaniach, bez zbadania 
rzeczywistych okoliczności faktycznych sprawy. 
W uzasadnieniu skarżący zarzucił oparcie się przez Sąd Dyscyplinarny 
wyłącznie na twierdzeniach zawartych we wniosku Zastępcy Rzecznika, bez ich 
weryfikacji, oraz całkowite pominięcie okoliczności podnoszonych przez skarżącego, 

 
3 
w tym sporządzenia zaległych uzasadnień oraz bieżącego obciążenia, polegającego na 
orzekaniu na skumulowanych terminach posiedzeń. 
Z tych względów sędzia Sądu Rejonowego wniósł o uchylenie zaskarżonej 
uchwały i ewentualnie – o skierowanie wniosku Zastępcy Rzecznika do ponownego 
rozpoznania. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Zarzut naruszenia art. 129 § 1 u.s.p. oparty jest na twierdzeniu nieznajdującym 
oparcia w rzeczywistym stanie sprawy, gdyż – wbrew twierdzeniu skarżącego – Sąd 
Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny prawidłowo ustalił i uwzględnił przewidzianą w tym 
przepisie przesłankę zawieszenia w czynnościach służbowych, którą stanowi 
wszczęcie przeciwko sędziemu postępowania dyscyplinarnego. Fakt wszczęcia 
kolejnego postępowania dyscyplinarnego przeciwko sędziemu Sądu Rejonowego jest 
w sprawie niesporny, co przesądza o nietrafności tak ujętego zarzutu zażalenia. 
W takiej sytuacji rozważenia wymagały jedynie te zarzuty skarżącego, które 
zmierzały 
do 
wykazania 
braku 
wystarczających 
podstaw 
faktycznych 
do 
uwzględnienia wniosku o zawieszenie w czynnościach służbowych. 
Uchwała podejmowana na podstawie art. 129 § 1 u.s.p. zapada na wstępnym 
etapie postępowania, w którym brak jest jeszcze rozstrzygnięć w kwestiach 
obejmujących podstawy faktyczne i prawne ewentualnej przyszłej odpowiedzialności 
dyscyplinarnej obwinionego sędziego. Dlatego dla zastosowania tego środka 
wystarczające jest wykazanie, że dowody istniejące na tym etapie postępowania 
wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez sędziego przewinienia 
dyscyplinarnego. 
Wbrew zarzutom skarżącego, stanowisko Sądu Dyscyplinarnego nie opiera się na 
„domniemaniach”, lecz na dołączonych do wniosku dokumentach. Rodzaj, liczba i 
rozmiar uchybień objętych postanowieniem o przedstawieniu zarzutów w 
postępowaniu dyscyplinarnym oraz dane wynikające ze złożonych zestawień 
dotyczących terminów dokonywania czynności, stanowiły miarodajną i wystarczającą 
podstawę do uznania za uprawdopodobnione, że sędzia dopuścił się przewinienia 
służbowego w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p. 
Oceny tej nie mogą zmienić podniesione w zażaleniu okoliczności, dotyczące 
podejmowania przez sędziego w ostatnim czasie wysiłków dla usunięcia skutków 
wcześniejszych zaległości, gdyż nie niweczą one przesłanek odpowiedzialności 
dyscyplinarnej z tytułu popełnienia przewinienia służbowego, polegającego na 
dopuszczeniu się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa. Bezprzedmiotowe są 
wywody skarżącego dotyczące nieuzasadnionego przypisywania mu spowodowania 
„niezdrowej atmosfery w sądzie”, bowiem taki fakt nie został ujęty w ramach 
podstawy faktycznej zaskarżonej uchwały. 

 
4 
Z omówionych względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał 
zaskarżoną uchwałę w mocy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI