SNO 65/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy wyrok Sądu Apelacyjnego, który odstąpił od wymierzenia kary dyscyplinarnej sędziemu za przewlekłość w prowadzeniu spraw, biorąc pod uwagę trudną sytuację organizacyjną sądu i pracowitość sędziego.
Sąd Najwyższy rozpoznał odwołanie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego na niekorzyść sędziego Sądu Rejonowego, który został uznany za winnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na wielomiesięcznej bezczynności w wykonaniu orzeczeń karnych. Sąd Apelacyjny odstąpił od wymierzenia kary, uznając sprawę za przypadek mniejszej wagi. Sąd Najwyższy utrzymał ten wyrok w mocy, podkreślając trudną sytuację organizacyjną sądu, pracowitość obwinionej sędzi oraz fakt, że postępowanie dyscyplinarne samo w sobie stanowi dla niej dotkliwość.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę z odwołania Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego, który zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 9 czerwca 2006 r. Sąd Apelacyjny uznał sędziego Sądu Rejonowego w A. za winnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 § 1 u.s.p., polegającego na wielomiesięcznej bezczynności i przewlekłości w szeregu sprawach karnych i wykroczeniowych, wynikającej z braku nadzoru nad wykonaniem orzeczeń. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że stanowi to przypadek mniejszej wagi i na podstawie art. 109 § 5 u.s.p. odstąpił od wymierzenia kary. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego wniósł odwołanie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i niezasadne odstąpienie od wymierzenia kary, domagając się wymierzenia nagany. Sąd Najwyższy uznał zarzut błędu w ustaleniach faktycznych za nietrafny. Podkreślił, że Sąd Apelacyjny starannie zebrał materiał dowodowy i trafnie ocenił sytuację. Zwrócono uwagę na trudne warunki pracy w nowo utworzonym Sądzie Rejonowym w A., niedostatek kadry, zaległości oraz wyjątkową pracowitość obwinionej sędzi, która pracowała po godzinach. Sąd Najwyższy stwierdził, że choć obwiniona ponosi odpowiedzialność za nieprawidłowości, to odstąpienie od wymierzenia kary było uzasadnione, zwłaszcza w kontekście naprawienia zaległości, dobrowolnej rezygnacji sędzi z funkcji oraz dotkliwości samego postępowania dyscyplinarnego. W konsekwencji Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, w okolicznościach sprawy, biorąc pod uwagę trudną sytuację organizacyjną sądu, niedostatek kadry, wyjątkową pracowitość obwinionej oraz fakt, że postępowanie dyscyplinarne samo w sobie stanowi dotkliwość, odstąpienie od wymierzenia kary było uzasadnione.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że choć obwiniona sędzia ponosi odpowiedzialność za przewlekłość w wykonaniu orzeczeń, to okoliczności takie jak trudna sytuacja kadrowa i organizacyjna sądu, jej nadzwyczajna pracowitość oraz dobrowolna rezygnacja z funkcji, a także dotkliwość samego postępowania dyscyplinarnego, przemawiają za odstąpieniem od wymierzenia kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Obwiniona sędzia Sądu Rejonowego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Sędzia Sądu Rejonowego w A. | osoba_fizyczna | obwiniona |
| Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym | organ_państwowy | wnioskodawca |
Przepisy (10)
Główne
u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa o Sądzie Dyscyplinarnym
u.s.p. art. 109 § § 5
Ustawa o Sądzie Dyscyplinarnym
Pomocnicze
k.p.k. art. 427
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
u.s.p. art. 128
Ustawa o Sądzie Dyscyplinarnym
u.s.p. art. 109 § § 1
Ustawa o Sądzie Dyscyplinarnym
u.s.p. art. 109 § pkt 3
Ustawa o Sądzie Dyscyplinarnym
k.k.w. art. 44 § § 1
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 206
Kodeks karny wykonawczy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Trudna sytuacja organizacyjna i kadrowa Sądu Rejonowego w A. Wyjątkowa pracowitość obwinionej sędzi. Dobrowolna rezygnacja sędzi z funkcji. Dotkliwość samego postępowania dyscyplinarnego jako wystarczająca sankcja. Naprawienie zaległości w wykonywaniu orzeczeń. Współodpowiedzialność innych osób za stan rzeczy.
Odrzucone argumenty
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych sądu dyscyplinarnego. Niewłaściwe zastosowanie przepisów k.p.k. do odwołania w sprawie dyscyplinarnej. Domaganie się wymierzenia kary nagany za przewlekłość.
Godne uwagi sformułowania
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w uzasadnieniu odwołania podejmuje zaś jedynie nieudaną próbę polemiki z ocenę prawną ustaleń faktycznych dokonaną przez Sąd. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w sposób nieuzasadniony zmierza zaś do nałożenia na obwinioną kary dyscyplinarnej m. in. za skutki wadliwej organizacji i funkcjonowania Sądu Rejonowego w A., co w oczywisty sposób obciąża nie tyle i nie tylko obwinioną, ale przede wszystkim inne osoby, które żadnej odpowiedzialności dotychczas nie poniosły. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w pełni prawidłowo zwrócił ponadto uwagę na wyjątkową pracowitość obwinionej, której ocena pracy dokonywana w okresie od 2002 r. do 2004 r. przez wizytatora do spraw karnych była jedną z najlepszych w okręgu.
Skład orzekający
Zygmunt Stefaniak
przewodniczący
Roman Kuczyński
sędzia
Krzysztof Pietrzykowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej sędziemu w przypadku przewlekłości postępowania, gdy występują szczególne okoliczności łagodzące."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji organizacyjnej sądu i roli sędziego jako przewodniczącego wydziału.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje złożoność odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów i uwzględnianie przez sądy wyższej instancji czynników systemowych oraz indywidualnych okoliczności pracy.
“Czy sędzia odpowiada za błędy systemu? Sąd Najwyższy rozstrzyga sprawę przewlekłości w sądzie.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWYROK Z DNIA 9 LISTOPADA 2006 R. SNO 65/06 Przewodniczący: sędzia SN Zygmunt Stefaniak. Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca). S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y na rozprawie z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2006 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego, na niekorzyść obwinionej, od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt (...) u t r z y m a ł w m o c y zaskarżony w y r o k , a kosztami sądowymi postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny wyrokiem z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt (...), uznał sędziego Sądu Rejonowego w A., za winną popełnienia zarzucanego jej przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 § 1 u.s.p., polegającego na tym, że w okresie od stycznia 2004 r. do dnia 24 października 2005 r., jako przewodnicząca Wydziału II Karnego Sądu Rejonowego, mająca w zakresie czynności kierowanie wydziałem i orzekanie między innymi w sprawach wykonywania orzeczeń oraz sprawowanie nadzoru nad wykonaniem orzeczeń w sprawach karnych, nie dopełniła tego obowiązku doprowadzając do wielomiesięcznych bezczynności i przewlekłości w szeregu sprawach: a) przez brak nadzoru spowodowała opóźnienia w terminowym sporządzaniu dokumentacji wykonawczej i przekazywaniu jej do aresztów śledczych oraz zakładów karnych powodując bezczynność wykonania kar pozbawienia wolności w sprawach, w których wyroki wydano w 2004 r. wynoszącą: - 17 miesięcy – w sprawie II K 68/04; - 16 miesięcy – w sprawie II K 123/04; - 11 miesięcy – w sprawach II K 68/04, II K 236/04; - 10 miesięcy – w sprawach II K 1064/04, Ko 8/04; - 9 miesięcy – w sprawach II K 89/04, II K 212/02, Ko 81/04, II K 921/09, II K 4/04; - 8 miesięcy – w sprawach II K 123/04, II K 320/04, II K 512/99, Ko 95/04, II K 88/04; - 6 miesięcy – w sprawach II K 332/04, II K 276/04, II K 644/04, II K 29/04; 2 - 5 miesięcy – w sprawie II K 668/04; - 2 miesiące – w sprawie II K 74/04. W 2005 roku spośród 78 spraw zarejestrowanych w wykazie Wp prawomocnych kar pozbawienia wolności, żadnej z nich nie skierowała do wykonania w terminie ustawowym, a 40 prawomocnych spraw nie było wykonanych przez: - 10 miesięcy – w sprawie II Ko 83/04; - 9 miesięcy – w sprawie II K 75/04; - 8 miesięcy – w sprawach II K 740/04, II Ko 179/04, II Ko 167/04, II Ko 170/04, II Ko 10/04, II K 43/04; - 7 miesięcy – w sprawach II Ko 165/04, II K 217/04, II Ko .194/04, II Ko 204/04; - 6 miesięcy – w sprawach II K 591/04, II Ko 10/05, II Ko 11/05, II K 869/04; - 5 miesięcy – w sprawach: II K 80/05, II Ko 74/05, II K 44/05, II K 91/05, II Ko 126/04; - 4 miesiące – w sprawie II K 792/04; - 3 miesiące – w sprawach II Ko 122/04, II Ko 133/04, II K 211/04, II Ko 149/05, II Ko 79/05, II Ko 102/04, II Ko 44/04, II Ko 35/05, II Ko 265/05, II Ko 60/05, II K 43/04; - 2 miesiące – w sprawach II Ko 127/04, II Ko 145/04, II Ko 197/05, II Ko 196/05, II Ko 118/04, II K 446/04, b) w zakresie terminowego wykonania orzeczeń w sprawach o wykroczenia doprowadziła do bezczynności sądu w wykonaniu wyroków, ustaleniu kosztów, wezwania do zapłaty grzywny, wynoszącej: - 16 miesięcy – w sprawie II W 65/04; - 9 miesięcy – w sprawach II W 400/04, II W 486/04, II W 583/04, II W 584/04, II W 595/05, II W 598/04, II W 604/04; - 8 miesięcy – w sprawach II W 396/04, II W 402/04, II W 580/04; - 7 miesięcy – w sprawie II W 409/04; - 6 miesięcy – w sprawie II W 582/04; - 5 miesięcy – w sprawie II W 568/04; - 4 miesiące – w sprawie II W 532/04; - 3 miesiące – w sprawie II W 505/04, a ponadto: c) wbrew obowiązkowi nie skierowała do wykonania w 2005 r., do dnia wizytacji: - 183 spraw o wykroczenia, w których orzeczono kary grzywny oraz - 82 spraw o wykroczenia, w których orzeczono kary ograniczenia wolności; 3 d) nie dokonała żadnej z czynności dotyczących wykonania kary grzywny i kosztów w 130 sprawach za 2004 r. i 250 sprawach za 2005 r., przy czym zwłoka w wybranych losowo 21 sprawach szczegółowo opisanych w protokole wizytacji wynosiła od 2 miesięcy do 11 miesięcy, e) nie przestrzegała terminu wynikającego z treści art. 44 § 1 k.k.w. i art. 206 k.k.w. w zakresie ściągania grzywny i należności sądowych, przez co spowodowała bezczynność w 132 sprawach za 2004 r. oraz nie przekazała do egzekucji komorniczej żadnej sprawy w 2004 r. i 2005 r., oraz przyjął, że przewinienie to stanowi przypadek mniejszej wagi i na podstawie art. 109 § 5 u.s.p. odstąpił od wymierzenia kary. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym wniósł odwołanie (wadliwie nazwane „apelacją”) od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, zaskarżając powyższy wyrok na niekorzyść obwinionej – sędziego Sądu Rejonowego, zarzucając temu wyrokowi, na podstawie art. 427 k.p.k., art. 437 k.p.k. oraz art. 438 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., błąd w ustaleniach faktycznych stanowiący podstawę orzeczenia przez przyjęcie, że przewinienie dyscyplinarne obwinionej, polegające na wielomiesięcznej bezczynności w wykonaniu prawomocnych orzeczeń karnych, stanowi przypadek mniejszej wagi, a w konsekwencji niezasadne odstąpienie od wymierzenia kary, oraz wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku przez wymierzenie obwinionej kary dyscyplinarnej nagany (art. 109 § 1 pkt 2 u.s.p.). Po wysłuchaniu Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego, który poparł wnioski zamieszczone w odwołaniu, oraz obwinionej, która wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku, Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Podniesiony w odwołaniu zarzut popełnienia błędu w ustaleniach faktycznych (art. 438 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.) jest oczywiście nietrafny. Wskazanie zaś jako dalszych podstaw podniesionego zarzutu art. 427 i art. 437 k.p.k. polega na nieporozumieniu, skoro pierwszy z tych przepisów odnosi się do odwołującego się, a drugi – do sądu odwoławczego. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w sposób bardzo staranny i wyczerpujący zebrał materiał dowodowy w niniejszej sprawie. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w uzasadnieniu odwołania podejmuje zaś jedynie nieudaną próbę polemiki z ocenę prawną ustaleń faktycznych dokonaną przez Sąd. Ustalenia te doprowadziły do przyjęcia trafnej konkluzji w postaci odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w sposób nieuzasadniony zmierza zaś do nałożenia na obwinioną kary dyscyplinarnej m. in. za skutki wadliwej organizacji i funkcjonowania Sądu Rejonowego w A., co w oczywisty sposób obciąża nie tyle i nie tylko 4 obwinioną, ale przede wszystkim inne osoby, które żadnej odpowiedzialności dotychczas nie poniosły. Trzeba w związku z tym podkreślić, że obwinionej jako asesorowi powierzono obowiązki przewodniczącej II Wydziału Karnego w nowo utworzonym z dniem 1 stycznia 2004 r. Sądzie Rejonowym w A. Od początku funkcjonowania tego Sądu kadra sędziowska i administracyjna była niewystarczająca i niedoświadczona. W Wydziale Karnym od początku też istniały zaległości. W tej sytuacji sędzia Sadu Rejonowego, aby rozpoznać dawne sprawy i nie spowodować zaległości w bieżącym wpływie, wyznaczała po kilka, niejednokrotnie 5 wokand tygodniowo, codziennie pozostawała w sądzie po godzinach pracy i to do późnych godzin wieczornych, bądź nawet nocnych. Jednocześnie powstawały zaległości związane z wykonywaniem orzeczeń, co obwiniona sygnalizowała Prezesowi Sądu Rejonowego. Prezes Sądu Rejonowego zwracał się z kolei w powyższych sprawach do Prezesa Sądu Okręgowego, a także do Prezesa Sądu Apelacyjnego, ale bez widocznych rezultatów. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny trafnie podkreślił, że wspomniane okoliczności związane z funkcjonowaniem Sądu Rejonowego w A. nie mogą w pełni usprawiedliwiać obwinionej, która objęła funkcję Przewodniczącej Wydziału Karnego mimo braku doświadczenia w tym zakresie, związanego m. in. z wykonywaniem oraz nadzorowaniem wykonywania orzeczeń. Obwinioną obciąża zarówno niezachowanie wymaganych proporcji pomiędzy pracą orzeczniczą a wykonawczą, w wyniku czego doszło do wielomiesięcznych bezczynności w wykonawstwie, jak też podejmowanie zbędnych czynności przedłużających postępowanie wykonawcze i niepotrzebnie absorbujących pracowników sekretariatu, a także prowadzących do narastania kosztów sądowych. Słusznie jednak Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, uznając obwinioną za winną popełnienia zarzucanego jej przewinienia dyscyplinarnego, odstąpił od wymierzenia kary. Zasadnie zwrócił przy tym uwagę na to, że zaległości w wykonywaniu orzeczeń obecnie zostały już wyprowadzone, nie powstały zatem skutki nieodwracalne. Twierdząc zaś, że z powodu owych zaległości ucierpiał autorytet wymiaru sprawiedliwości, trzeba uwzględnić okoliczność, iż nastąpiło to nie tylko w wyniku działań bądź zaniechań obwinionej, ale także innych osób, wobec których żadne konsekwencje nie zostały wyciągnięte. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w pełni prawidłowo zwrócił ponadto uwagę na wyjątkową pracowitość obwinionej, której ocena pracy dokonywana w okresie od 2002 r. do 2004 r. przez wizytatora do spraw 5 karnych była jedną z najlepszych w okręgu (...). Podkreślił także dobrowolną rezygnację złożoną przez sędziego Sądu Rejonowego z zajmowanej funkcji, co ma szczególne znaczenie choćby w kontekście sformułowania art. 109 § 1 pkt 3 u.s.p. Istotna z punktu widzenia odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej jest wreszcie okoliczność, że już sam fakt prowadzenia postępowania dyscyplinarnego stanowi dla tego sędziego Sadu Rejonowego znaczną i w zupełności wystarczającą dotkliwość. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI