SNO 61/06

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2006-10-17
SNKarneodpowiedzialność karna sędziówŚrednianajwyższy
sędziaodpowiedzialność dyscyplinarnanietrzeźwośćprowadzenie pojazdusąd najwyższysąd dyscyplinarnykodeks karnykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, uznając istnienie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenia na uchwałę Sądu Apelacyjnego zezwalającą na pociągnięcie sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku do odpowiedzialności karnej za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (1,6 promila alkoholu we krwi). Sędzia i jego obrońca zarzucali błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenia przepisów postępowania, w tym dotyczące oceny dowodów i oddalenia wniosku o powołanie biegłych. Sąd Najwyższy uznał, że zgromadzony materiał dowodowy, w szczególności wyniki badania krwi, uzasadnia podejrzenie popełnienia przestępstwa, a zarzuty dotyczące naruszenia procedury i błędnych ustaleń faktycznych są bezzasadne.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę z zażaleń sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku oraz jego obrońcy na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 17 lipca 2006 r., która zezwoliła na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej sądowej. Zarzuty dotyczyły prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (1,6 promila alkoholu we krwi) w dniu 1 kwietnia 2006 r., co stanowiło czyn z art. 178a § 1 k.k. Sędzia i jego obrońca podnieśli zarzuty błędów w ustaleniach faktycznych oraz naruszenia przepisów postępowania, w tym dowolnej oceny dowodów, oparcia rozstrzygnięcia na fragmentach materiału dowodowego, zastąpienia protokołu notatką urzędową, oddalenia wniosku dowodowego obrońcy i zaniechania powołania biegłych. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, podkreślił, że rolą sądu dyscyplinarnego jest ocena, czy zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa. Wskazał, że jednoznaczne wyniki dwukrotnego badania krwi (1,5‰ i 1,6‰) oraz przyznanie się do spożywania alkoholu w dniu zdarzenia, potwierdzone protokołem z alkomatu, uzasadniają takie podejrzenie. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 199 k.p.k. w odniesieniu do oświadczeń składanych wobec funkcjonariuszy policji, a także zarzut opierania się na fragmentach materiału dowodowego. Stwierdził, że dla oceny uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa nie było konieczne wyjaśnianie nietypowych mechanizmów wydalania alkoholu z organizmu, zwłaszcza że wyniki badania krwi nie były kwestionowane. W konsekwencji, Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wyniki badania krwi (1,5‰ i 1,6‰) oraz oświadczenie o spożyciu alkoholu w dniu zdarzenia, potwierdzone protokołem z alkomatu, stanowią wystarczającą podstawę do uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że dla oceny uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa nie jest konieczne szczegółowe badanie mechanizmów wydalania alkoholu z organizmu, zwłaszcza gdy wyniki badania krwi nie były kwestionowane. Kluczowe jest istnienie wysokiego stopnia uprawdopodobnienia zarzutu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy uchwały

Strona wygrywająca

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Okręgowego w stanie spoczynkuosoba_fizycznaobwiniony
obrońca sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynkuosoba_fizycznaobrońca
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Apelacyjnegoorgan_państwowyinna strona

Przepisy (10)

Główne

u.s.p. art. 80 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

sąd dyscyplinarny udziela zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, gdy zachodzi dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa

k.p.k. art. 303

Kodeks postępowania karnego

podstawa do zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości

Pomocnicze

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 92

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 148 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 170 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 193 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 393 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 199

Kodeks postępowania karnego

zakaz dowodowy dotyczący oświadczeń składanych przez biegłych lub lekarzy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyniki badania krwi (1,5‰ i 1,6‰) uzasadniają podejrzenie popełnienia przestępstwa. Oświadczenie o spożyciu alkoholu złożone podczas badania alkomatem jest dopuszczalnym dowodem. Zakres postępowania dyscyplinarnego ogranicza się do oceny uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa, nie wymagając szczegółowego badania mechanizmów wydalania alkoholu.

Odrzucone argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości. Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 92, 148 § 3, 170 § 2, 193 § 1, 393 § 1 k.p.k.) poprzez dowolną ocenę dowodów, oparcie na fragmentach materiału, zastąpienie protokołu notatką, oddalenie wniosku dowodowego i zaniechanie powołania biegłych. Zastosowanie art. 199 k.p.k. do oświadczeń składanych policji.

Godne uwagi sformułowania

sąd dyscyplinarny udziela zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, gdy zachodzi dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa wymóg ten można uznać za spełniony wówczas, jeżeli zgromadzony materiał dowodowy wskazuje na wysoki stopień uprawdopodobnienia zarzutu postawionego sędziemu uchwała Sądu dyscyplinarnego nie przesądza zatem o rzeczywistym popełnieniu przez sędziego czynu karalnego nie było uchybieniem ze strony Sądu dyscyplinarnego poddanie ocenie, w ramach zgromadzonego materiału dowodowego, także wspomnianego wyżej protokołu z dnia 1 kwietnia 2006 r. zawierającego oświadczenie sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku dotyczące spożywania przez niego alkoholu zakres orzekania przez Sąd dyscyplinarny w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pociągniecie sędziego do odpowiedzialności karnej, został przez ustawodawcę ograniczony, w porównaniu z typowym postępowaniem karnym.

Skład orzekający

Przemysław Kalinowski

przewodniczący

Józef Frąckowiak

członek

Dariusz Zawistowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności dowodów w postępowaniu dyscyplinarnym, zakres kognicji sądu dyscyplinarnego, interpretacja art. 199 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów, a nie ogólnego postępowania karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziego, co jest zawsze interesujące dla prawników. Pokazuje, jak sąd najwyższej instancji ocenia dowody i procedury w takich przypadkach.

Sędzia za kierownicą w stanie nietrzeźwości – Sąd Najwyższy rozstrzyga o odpowiedzialności dyscyplinarnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
UCHWAŁA  Z  DNIA  17  PAŹDZIERNIKA  2006  R. 
SNO  61/06 
 
Przewodniczący: sędzia SN Przemysław Kalinowski.  
Sędziowie SN: Józef Frąckowiak, Dariusz Zawistowski (sprawozdawca). 
 
S ą d  N a j w y ż s z y   S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Apelacyjnego oraz protokolanta w sprawie 
sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku po rozpoznaniu w dniu 17 
października 2006 r. w związku z zażaleniami na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 17 lipca 2006 r., sygn. akt (...), w przedmiocie zezwolenia na 
pociągnięcie do odpowiedzialności karnej 
 
u c h w a l i ł :  
zaskarżoną u c h w a ł ę  u t r z y m a ć  w  m o c y .  
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 17 lipca 2006 r., wydaną w 
sprawie dyscyplinarnej sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku, sygn. akt (...), 
zezwolił na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej sądowej za to, że w dniu 1 
kwietnia 2006 r. w miejscowości A., w województwie (...), kierował samochodem 
osobowym marki Nissan Almera nr rej. (...), w stanie nietrzeźwości – 1,6 ‰ alkoholu 
we krwi, to jest czynu z art. 178a § 1 k.k. 
Powyższa uchwała została zaskarżona przez sędziego w stanie spoczynku i jego 
obrońcę. W zażaleniu sporządzonym osobiście sędzia Sądu Okręgowego zarzucił: 
 
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający 
na stwierdzeniu, że w dniu 1 kwietnia 2006 r. kierował samochodem osobowym w 
stanie nietrzeźwości, 
 
naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, a 
to art. 7, 92, 148 § 3, 170 § 2, 193 § 1 i art. 393 § 1 k.p.k., polegające na: 
- dokonaniu dowolnej oceny materiału dowodowego bez uwzględnienia wskazań 
wiedzy naukowej dotyczącej wydalania alkoholu; 
- oparciu rozstrzygnięcia na fragmentach, a nie całości materiału dowodowego; 
- zastąpieniu protokołu treścią notatki urzędowej; 
- oddaleniu wniosku dowodowego obrońcy jedynie z tego powodu, że inne 
dowody, to jest badanie krwi na zawartość alkoholu, wykazały przeciwieństwo 
tego, co zamierzał udowodnić składający wniosek; 

 
2
- zaniechanie powołania biegłych w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie dotyczące 
kwestii wydalania alkoholu z krwi wymagało wiadomości specjalnych; 
- odczytanie notatki urzędowej w sytuacji, w której konieczne było sporządzenie 
protokołu. 
W oparciu o te zarzuty sędzia wniósł o zmianę zaskarżonej uchwały i odmienne 
orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie jej uchylenie i przekazanie sprawy sądowi 
pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. 
Obrońca sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku sformułował również 
zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego co do spożywania przez sędziego 
alkoholu w dniu 1 kwietnia 2006 r. oraz naruszenia przepisów postępowania w 
zakresie oceny materiału dowodowego, oddalenia wniosku dowodowego obrońcy i nie 
powołania biegłych. W ramach zarzutu naruszenia przepisów postępowania podniósł 
ponadto, że ustalenia faktyczne zostały dokonane na podstawie oświadczenia 
obwinionego złożonego podczas badania zawartości alkoholu w wydychanym 
powietrzu. W swoim zażaleniu wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie 
sprawy Sądowi Dyscyplinarnemu – Sądowi Apelacyjnemu do ponownego 
rozpoznania. 
W toku postępowania przed Sądem Najwyższym, na wniosek sędziego Sądu 
Okręgowego w stanie spoczynku, został dopuszczony dowód z postanowienia 
Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego z dnia 29 września 2006 r., w którym 
rozstrzygnięto o powołaniu biegłych na okoliczność, czy z uwagi na stan zdrowia 
sędziego proces wydalania alkoholu z jego organizmu mógł ulec zakłóceniu i czy na 
stwierdzony u niego poziom alkoholu we krwi mogły mieć wpływ inne czynniki, poza 
jego spożywaniem, wskazane w treści tego postanowienia. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Zgodnie z brzmieniem art. 80 § 2 lit. c u.s.p. sąd dyscyplinarny udziela 
zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, gdy zachodzi 
dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa (art. 303 k.p.k.). 
Wymóg ten można uznać za spełniony wówczas, jeżeli zgromadzony materiał 
dowodowy wskazuje na wysoki stopień uprawdopodobnienia zarzutu postawionego 
sędziemu. Uchwała Sądu dyscyplinarnego nie przesądza zatem o rzeczywistym 
popełnieniu przez sędziego czynu karalnego. W rozpoznawanej sprawie rolą Sądu 
dyscyplinarnego było dokonanie oceny, czy zgromadzone dowody nakazują przyjąć, 
że zachodzi uzasadnione podejrzenie, iż sędzia Sądu Okręgowego w stanie spoczynku 
w dniu 1 kwietnia 2006 r. powadził samochód w stanie nietrzeźwości. Przyjęcie przez 
Sąd dyscyplinarny, że wymaganie to zostało spełnione, opierało się przede wszystkim 
o jednoznaczny w swojej wymowie dowód w postaci badania krwi na zawartość 
alkoholu. Dwukrotnie przeprowadzone u sędziego Sądu Okręgowego w stanie 

 
3
spoczynku badanie krwi wykazało znaczny stan zawartości alkoholu (odpowiednio 1,5 
‰ i 1,6 ‰). Bezsporne jest także, że obwiniony poprzedniego dnia spożywał alkohol, 
a podczas badania przy użyciu alkomatu oświadczył, że pił alkohol również w dniu 
badania. W zażaleniu obrońcy sędziego bezzasadnie podniesiono, że funkcjonariusze 
policji używający urządzenia kontrolno-pomiarowego w celu stwierdzenia zawartości 
alkoholu w wydychanym powietrzu mają status biegłych i dlatego „stosuje się do 
oświadczenia obwinionego zawartego w tym protokole zakaz dowodowy wynikający z 
treści art. 199 k.p.k.” Artykuł 199 k.p.k. stosuje się do czynności prowadzonych przez 
biegłych lub lekarzy udzielających pomocy medycznej i brak jest podstaw, by 
regulację wynikającą z tego przepisu stosować także do oświadczeń składanych wobec 
innych osób. Nie było zatem uchybieniem ze strony Sądu dyscyplinarnego poddanie 
ocenie, w ramach zgromadzonego materiału dowodowego, także wspomnianego wyżej 
protokołu z dnia 1 kwietnia 2006 r. zawierającego oświadczenie sędziego Sądu 
Okręgowego w stanie spoczynku dotyczące spożywania przez niego alkoholu. Nie 
można też uznać za zasadny zarzut zawarty w jego zażaleniu, dotyczący oparcia 
rozstrzygnięcia przez Sąd dyscyplinarny jedynie „na fragmentach” materiału 
dowodowego. Analiza uzasadnienia zaskarżonej uchwały wskazuje bowiem, że Sąd 
dyscyplinarny poddał ocenie cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. 
Pozostałe zarzuty naruszenia przepisów postępowania zawarte w obu zażaleniach są 
związane z oddaleniem wniosku dowodowego obrońcy o dopuszczenie dowodu z 
opinii biegłych i wydania rozstrzygnięcia mimo nieposiadania przez Sąd wiadomości 
specjalnych dotyczących wydalania alkoholu z organizmu spożywającej go osoby. 
Również te zarzuty były nieuzasadnione. Wymaga podkreślenia, że sędzia Sądu 
Okręgowego w stanie spoczynku i jego obrońca, zarówno w toku postępowania 
prowadzonego przed Sądem dyscyplinarnym, jak i w złożonych przez nich 
zażaleniach, nie kwestionowali wyników badania krwi. Wnioskowany przez obrońcę 
dowód z opinii biegłych nie miał służyć zatem ocenie, czy fakt prowadzenia pojazdu 
w stanie nietrzeźwości miał miejsce. Należy zaś uwzględnić, że zakres orzekania przez 
Sąd dyscyplinarny w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pociągniecie sędziego do 
odpowiedzialności karnej, został przez ustawodawcę ograniczony, w porównaniu z 
typowym postępowaniem karnym. Czynności Sądu, mają na celu zbadanie jedynie 
tego, czy zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa. Sąd 
dyscyplinarny ocenił prawidłowo, że dla orzekania w tym zakresie nie było konieczne 
wyjaśnienie, czy i ewentualnie w jak nietypowy sposób organizm sędziego, z 
uwzględnieniem stanu jego zdrowia, mógł zareagować na spożywanie alkoholu. 
Odrębnym zagadnieniem jest natomiast, czy wyjaśnienie tego rodzaju okoliczności 
może mieć wpływ na uznanie winy w przypadku przestępstwa polegającego na 
prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwym. 

 
4
Pozbawione racji były również zarzuty dokonania przez Sąd dyscyplinarny 
błędnych ustaleń faktycznych polegających na wadliwym przyjęciu, że sędzia Sądu 
Okręgowego w stanie spoczynku w dniu 1 kwietnia 2006 r. spożywał alkohol i 
kierował samochodem osobowym w stanie nietrzeźwości. Na poczynione przez Sąd 
dyscyplinarny ustalenia faktyczne, że spożywał on alkohol w dniu 1 kwietnia 
wskazuje bowiem wynik badania przeprowadzonego przy pomocy alkomatu w dniu 1 
kwietnia 2006 r. oraz wyniki badania krwi wykazujące jego zawartość, w określonej w 
wynikach tych badań wysokości. Ustalenie dotyczące spożywania alkoholu w dniu 1 
kwietnia 2006 r. zasadnie zostało oparte także o zapis w protokole użycia alkomatu, 
który taką treść istotnie zawierał. Natomiast ocena Sądu dyscyplinarnego, że 
wyjaśnieniom sędziego w zakresie dotyczącym czasu spożywania alkoholu i 
przyczyny stanu nietrzeźwości nie można dać wiary, nie dotyczyła treści 
poczynionych ustaleń faktycznych, lecz oceny wiarygodności przeprowadzonych 
dowodów. Wymaga też podkreślenia, że ocena czy sędzia Sądu Okręgowego w stanie 
spoczynku prowadził samochód w stanie nietrzeźwym była przedmiotem rozważań 
Sądu jedynie w kontekście istnienia uzasadnionego podejrzenia, że taki czyn miał 
miejsce i istnienia podejrzenia, że popełnione zostało w związku z tym przestępstwo z 
art. 178 a § 1 k.k. Stanowisko Sądu dyscyplinarnego w tym zakresie znajduje zaś 
oparcie w przeprowadzonych w sprawie dowodach i brak jest uzasadnionych podstaw 
do jego kwestionowania. 
Z przyczyn wyżej wskazanych zarzuty zawarte w rozpoznawanych zażaleniach 
nie zasługiwały na uwzględnienie. Dlatego też Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny 
utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI