SNO 55/05

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2005-11-08
SNinnepostępowanie dyscyplinarneŚrednianajwyższy
sędziapostępowanie dyscyplinarnezażalenieSąd NajwyższyPrawo o ustroju sądów powszechnychodpowiedzialność zawodowa

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie Prezesa Sądu Dyscyplinarnego odmawiające przyjęcia zażalenia sędziego na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, uznając, że sędziemu nie przysługuje prawo do zaskarżenia takiego postanowienia.

Sędzia Sądu Okręgowego złożyła zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Prezes Sądu Dyscyplinarnego odmówił przyjęcia tego zażalenia, powołując się na przepis Prawa o ustroju sądów powszechnych, który przyznaje prawo do zażalenia jedynie organowi składającemu wniosek i właściwemu kolegium. Sędzia złożyła kolejne zażalenie na zarządzenie Prezesa. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał, że zażalenie sędziego jest niedopuszczalne, ponieważ przepis nie przewiduje takiej możliwości dla sędziego, a możliwość zaskarżenia samego uzasadnienia jest pochodną prawa do zaskarżenia orzeczenia.

Sprawa dotyczyła zażalenia sędziego Sądu Okręgowego na zarządzenie Prezesa Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, które odmówiło przyjęcia zażalenia sędziego na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Zastępca Rzecznika pierwotnie odmówił wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przeciwko sędziemu. Sędzia złożyła zażalenie na tę decyzję, jednak Prezes Sądu Dyscyplinarnego uznał je za niedopuszczalne, opierając się na art. 114 § 6 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Przepis ten stanowi, że zażalenie przysługuje jedynie organowi, który złożył wniosek o wszczęcie postępowania, oraz właściwemu kolegium, nie przewidując takiej możliwości dla samego sędziego. Sędzia złożyła kolejne zażalenie na zarządzenie Prezesa. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, rozpoznając sprawę, stwierdził, że zażalenie sędziego na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego jest niedopuszczalne z mocy ustawy. Sąd podkreślił, że przepis art. 114 § 6 u.s.p. jest wyczerpujący i nie daje sędziemu prawa do zaskarżenia postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, ani tym bardziej jego uzasadnienia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie Prezesa Sądu Dyscyplinarnego, obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sędziemu nie przysługuje prawo do złożenia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.

Uzasadnienie

Przepis art. 114 § 6 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych jednoznacznie stanowi, że zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przysługuje jedynie organowi, który złożył wniosek o wszczęcie postępowania, oraz właściwemu kolegium. Przepis ten nie przewiduje takiej możliwości dla sędziego, co oznacza, że jego zażalenie jest niedopuszczalne z mocy ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia

Strona wygrywająca

Prezes Sądu Apelacyjnego – Sąd Dyscyplinarny

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Okręgowegoosoba_fizycznażalący
Prezes Sądu Apelacyjnego – Sąd Dyscyplinarnyinneorgan
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego dla Okręgu Sądu Apelacyjnegoinneorgan
Skarb Państwaorgan_państwowykoszty postępowania

Przepisy (4)

Główne

u.s.p. art. 114 § § 6

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Zażalenie na postanowienie rzecznika dyscyplinarnego o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przysługuje organowi, który złożył wniosek o wszczęcie tego postępowania i właściwemu kolegium. Nie przysługuje sędziemu.

Pomocnicze

u.s.p. art. 114 § § 5

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

u.s.p. art. 128

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Stosowany przez analogię w zakresie odmowy przyjęcia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis art. 114 § 6 u.s.p. jest wyczerpujący i nie przyznaje sędziemu prawa do zaskarżenia postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Możliwość zaskarżenia uzasadnienia jest pochodną prawa do zaskarżenia orzeczenia.

Godne uwagi sformułowania

zażalenie przysługuje jedynie organowi, który złożył wniosek o wszczęcie tego postępowania i właściwemu kolegium nie ma zaś procesowej potrzeby odpowiedniego stosowania przepisów kodeksu postępowania karnego, ponieważ regulacja przedmiotowej kwestii w przepisach u.s.p. jest wyczerpująca zażalenie sędziego Sądu Okręgowego na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego z dnia 5 kwietnia 2005 r. jest niedopuszczalne z mocy ustawy

Skład orzekający

Józef Szewczyk

przewodniczący

Mirosława Wysocka

członek

Tadeusz Wiśniewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów i prawa do zaskarżania postanowień w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury dyscyplinarnej wobec sędziów sądów powszechnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury dyscyplinarnej wobec sędziów, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem sądowniczym, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności ze względu na specyfikę tematu.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE  Z  DNIA  8  LISTOPADA  2005  R. 
SNO  55/05 
 
 
Przewodniczący: sędzia SN Józef Szewczyk.  
Sędziowie SN: Mirosława Wysocka, Tadeusz Wiśniewski 
(sprawozdawca). 
 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny na posiedzeniu z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Apelacyjnego oraz protokolanta w 
sprawie sędziego Sądu Okręgowego po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2005 r. 
zażalenia sędziego Sądu Okręgowego na zarządzenie Prezesa Sądu 
Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 13 maja 2005 r., sygn. akt (...) 
 
p o s t a n o w i ł :  
u t r z y m a ć  w  m o c y  zaskarżone z a r z ą d z e n i e ; 
kosztami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa.  
 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2005 r. Zastępca Rzecznika 
Dyscyplinarnego dla Okręgu Sądu Dyscyplinarnego odmówił wszczęcia 
postępowania dyscyplinarnego przeciwko sędziemu Sądu Okręgowego. 
Na to postanowienie sędzia Sądu Okręgowego złożyła zażalenie. 
Zarządzeniem z dnia 13 maja 2005 r. Prezes Sądu Dyscyplinarnego odmówił 
jednak przyjęcia tego zażalenia. W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że art. 
114 § 6 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych przewiduje, iż w razie 
wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego 
zażalenie przysługuje jedynie organowi, który złożył wniosek o wszczęcie 
postępowania dyscyplinarnego i właściwemu kolegium. 
Na powyższe zarządzenie sędzia Sądu Okręgowego złożyła kolejne 
zażalenie, w którym wniosła o „jego zmianę poprzez przyjęcie zażalenia z dnia 
21 kwietnia 2005 r. na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla 
Okręgu Sądu Dyscyplinarnego z dnia 5 kwietnia 2005 r.” 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Zażalenie sędziego Sądu Okręgowego na  zarządzenie Prezesa z dnia 13 
maja 2005 r. nie zasługuje na uwzględnienie. 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego dla Okręgu Sądu Apelacyjnego 
odmawiając wszczęcia przeciwko żalącej się postępowania dyscyplinarnego, 
postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2005 r. orzekł na podstawie przepisów 
ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 

 
2 
Nr 98, poz. 1070 ze zm.; dalej zwanej u.s.p.). Zgodnie z art. 114 § 6 u.s.p., 
zażalenie na postanowienie rzecznika dyscyplinarnego o odmowie wszczęcia 
postępowania dyscyplinarnego przysługuje organowi, który złożył wniosek o 
wszczęcie tego postępowania i właściwemu kolegium. Przepis ten nie 
przewiduje zatem możliwości zaskarżenia w drodze zażalenia postanowienia, o 
którym mowa w art. 114 § 5 u.s.p., przez sędziego co do osoby którego istniała 
potrzeba ustalenia, czy dopuścił się on przewinienia i ewentualnego 
wyjaśnienia, czy wchodzi w rachubę wszczęcie wobec niego postępowania 
dyscyplinarnego.  
Skoro zaś tak, to tym samym przyjąć należy, że sędziemu nie przysługuje 
także zażalenie ukierunkowane – tak jak to ma miejsce w okolicznościach 
niniejszej sprawy – na podważenie samego uzasadnienia postanowienia o 
odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Wszak możliwość 
(uprawnienie) zaskarżenia wyłącznie uzasadnienia danego orzeczenia należy 
traktować jako refleks bądź emanację uprawnienia do zaskarżenia orzeczenia 
jako takiego. Innymi słowy, uprawnienie do zaskarżenia uzasadnienia 
orzeczenia jest cząstką uprawnienia do zaskarżenia orzeczenia.  
W rozważanej sytuacji nie ma zaś procesowej potrzeby odpowiedniego 
stosowania przepisów kodeksu postępowania karnego, ponieważ regulacja 
przedmiotowej kwestii w przepisach u.s.p. jest wyczerpująca.  
Oznacza to, że Prezes Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego trafnie 
uznał, że zażalenie sędziego Sądu Okręgowego na postanowienie Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego z dnia 5 kwietnia 2005 r. jest niedopuszczalne z 
mocy ustawy i w konsekwencji trafnie też, działając na podstawie art. 429 § 1 
k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., odmówił zaskarżonym zarządzeniem jego 
przyjęcia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI