SNO 53/10

WYROK  Z  DNIA  12  STYCZNIA  2011  R. 
  SNO  53/10 
 
Przewodniczący: sędzia SN Andrzej Siuchniński. 
Sędziowie SN: Barbara Myszka, Andrzej Wróbel (sprawozdawca). 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po rozpoznaniu w 
dniu 12 stycznia 2011 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem 
obrońców, obwinionej i Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego od wyroku Sądu 
Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 3 sierpnia 2010 r., sygn. akt. ASD (…) 
 
u c h y l i ł  
z a s k a r ż o n y  
w y r o k  
i  
p r z e k a z a ł  
s p r a w ę  
Sądowi 
Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu d o  p o n o w n e g o  r o z p o z n a n i a .  
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Sąd Apelacyjny –  Sąd Dyscyplinarny wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2010 r., sygn. 
akt ASD (…), po rozpoznaniu sprawy sędziego Sądu Rejonowego, obwinionej o to, że 
będąc sędzią Sądu Rejonowego i sędzią sprawozdawcą w sprawach o sygn. akt: I C 
112/09, I C 364/09, I C 742/08, I C 713/08, I C 167/08, I C 73/06, I C 62/09 oraz I C 
23/08, w okresie od dnia 24 czerwca 2009 r. do dnia 13 grudnia 2009 r., sporządziła 
uzasadnienia orzeczeń w wymienionych wyżej sprawach ze znacznym przekroczeniem 
14-dniowego terminu, określonego w art. 329 k.p.c., doprowadzając tym samym do 
rażącej przewlekłości toczących się postępowań międzyinstancyjnych w sprawach: I C 
713/08, I C 167/08, I C 73/06 oraz I C 62/09, tj. o popełnienie czynu przewidzianego 
w art. 107 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, obwinioną uznał za winną 
popełnienia zarzucanego jej czynu, stanowiącego przewinienie służbowe w postaci 
oczywistej i rażącej obrazy przepisu art. 329 k.p.c. i przyjmując, że przewinienie to 
wypadek mniejszej wagi, na podstawie art. 109 § 5 Prawa o ustroju sądów 
powszechnych odstąpił od wymierzenia jej kary. 
Sąd Apelacyjny-Sąd Dyscyplinarny ustalił między innymi, że obwiniona, będąc 
sędzią sprawozdawcą w ośmiu sprawach sporządziła uzasadnienia orzeczeń w tych 
sprawach z naruszeniem art. 329 k.p.c. W sześciu z ośmiu spraw objętych wnioskiem 
Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego, decyzją prezesa Sądu 
Rejonowego, przedłużono termin sporządzenia uzasadnień. Sędzia nie dotrzymała 
także przedłużonego terminu. 
W okresie objętym wnioskiem, tj. drugiego półrocza 2009 roku sędzia Sądu 
Rejonowego korzystała ze zwolnienia lekarskiego od dnia 20 do 31 sierpnia 2009 r. 

2 
 
oraz od dnia 15 września do 26 października 2009 r. Na koniec pierwszego półrocza 
2009 roku w referacie obwinionej było łącznie 408 spraw, w tym 283 sprawy C, 70 
spraw Co i 55 spraw NC. Obciążenie sędziego Sądu Rejonowego, a także załatwianie 
spraw w okresie całego 2009 roku i ilość sporządzanych uzasadnień (152) nie 
odbiegało zasadniczo o załatwienia przez innych sędziów orzekających w wydziale. 
Obwiniona, mimo zwolnienia lekarskiego, była obecna na naradzie wydziałowej w 
październiku 2009 roku, poświęconej analizie wyników pracy sędziów. Po powrocie 
ze zwolnienia sędzia Sądu Rejonowego podjęła intensywną pracę, zwiększyła do 
grudnia 2009 roku ilość sesji i obciążenie na sesjach. 
Obwiniona sędzia samodzielnie wychowuje niepełnosprawną córkę, która 
wymaga całkowitej opieki i pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb 
życiowych w sposób znacznie przewyższający wsparcie potrzebne osobie w jej wieku. 
Łącznie (zwolnienia lekarskie, opieka nad dzieckiem i urlopy) absencja obwinionej 
wyniosła 70 dni. 
Sąd Apelacyjny-Sąd Dyscyplinarny zważył między innymi, że jest niesporne, iż 
dwutygodniowy termin przewidziany dla uzasadnienia wyroków w sprawach 
wskazanych we wniosku, nie został przez obwinioną zachowany, jak też nie został 
zachowany dodatkowy termin przedłużony decyzją prezesa Sądu Rejonowego, co 
stanowi podstawę do przyjęcia dopuszczenia się przez obwinioną oczywistego 
naruszenia art. 329 k.p.c. Oczywista obraza tego przepisu ma także cechę rażącego 
naruszenia prawa, ponieważ po pierwsze – czas przekroczenia terminu sporządzania 
uzasadnień w objętych wnioskiem sprawach we wszystkich przypadkach był znaczny i 
wielokrotnie przekraczał termin instrukcyjny, po drugie – w czterech sprawach rażące 
przekroczenie terminu sporządzania uzasadnień doprowadziło do przedłużenia okresu 
postępowania międzyinstancyjnego na czas powyżej sześciu miesięcy, co naraża na 
szwank interesy stron, nawet jeżeli nie skutkowało to wniesieniem przez strony skargi 
na przewlekłość postępowania, po trzecie – obwiniona, mimo przedłużenia decyzją 
prezesa Sądu Rejonowego terminu do sporządzenia uzasadnień w sześciu sprawach o 
30 dni, w żadnej z tych spraw nie dochowała nawet tego dodatkowego terminu. 
W rezultacie powyższych ustaleń i ocen, w pełni uzasadniony jest, zdaniem Sądu 
Apelacyjnego-Sądu Dyscyplinarnego, zarzut, że obwiniona dopuściła się przewinienia 
służbowego z art. 107 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał przypisane obwinionej przewinienie 
służbowe za wypadek mniejszej wagi, o którym mowa w art. 109 § 1 Prawa o ustroju 
sądów powszechnych. Za takim uznaniem przemawia, zdaniem Sądu, stosunkowo 
niewielka szkodliwość czynu dla służby oraz niewielki stopień zawinienia obwinionej. 
Uznając, że szkodliwość czynu była niewielka, Sąd wziął pod rozwagę okoliczność, że 
stwierdzone uchybienie nie spowodowało powstania szkód materialnych stron ani też 
nie stanowiło podstawy wniesienia skarg na przewlekłość postępowania. Oceniając, że 

3 
 
stopień zawinienia obwinionej był niewielki, Sąd miał na uwadze sytuację życiową 
oraz zdrowotną obwinionej w okresie objętym wnioskiem, jak i jej stosunek do służby. 
Okoliczność, że obwiniona samodzielnie wychowuje niepełnosprawną córkę, 
potrzebującą znacznie większej opieki i uwagi niż dzieci zdrowe w jej wieku, wymaga 
od obwinionej znacznie większego od przeciętnego zaangażowania w sprawowaniu 
pieczy i opieki nad dzieckiem. Fakt, że dziecko w końcu czerwca 2009 roku było 
hospitalizowane, a zatem wymagało jeszcze większego niż zwykłe zaangażowania 
matki, nie mógł pozostać bez wpływu na systematyczność pracy zawodowej sędziego, 
która jak wiadomo w znacznej części jest wykonywana poza sądem. Także fakt 
długotrwałej choroby obwinionej musiał, zgodnie z doświadczeniem życiowym, 
wpływać na obniżenie wydolności fizycznej obwinionej do wykonywania 
zawodowych czynności. Mimo tych przeciwności, jak i 70 – dniowej absencji 
spowodowanej głównie chorobą w 2009 roku, obwiniona wykazała zaangażowanie w 
pracy i osiągnęła wyniki porównywalne z pozostałymi sędziami wydziału, ponieważ w 
2009 roku sporządziła 152 uzasadnienia, tj. podobnie jak pozostali sędziowie, a także 
załatwiła sprawy w ilości nieodbiegającej od pozostałych sędziów z wydziału. Jakość 
pracy obwinionej, z wyłączeniem terminowości sporządzania uzasadnień, nie była 
przedmiotem krytycznych uwag wizytatora i przewodniczącej wydziału. 
Zastępca rzecznika dyscyplinarnego Sądu Okręgowego zaskarżył powyższy 
wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze na niekorzyść obwinionej, zarzucając 
temu wyrokowi obrazę art. 109 § 5 Prawa o ustroju sądów powszechnych poprzez 
niezasadne przyjęcie, iż przypisane obwinionej przewinienie dyscyplinarne stanowi 
przypadek mniejszej wagi oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę 
orzeczenia, mający wpływ na jego treść, poprzez uznanie, że elementy podmiotowe 
dotyczące obwinionej oraz elementy przedmiotowe dotyczące jej przewinienia 
dyscyplinarnego, pozwalały na zastosowanie wobec obwinionej dobrodziejstwa 
odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej. Wskazując na powyższe, wniósł o 
zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie wobec obwinionej kary dyscyplinarnej 
upomnienia. 
Obrońca obwinionej-sędzia E. B. zaskarżyła powyższy wyrok w całości, 
zarzucając: 1) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na ustaleniu, że obwiniona 
popełniła zarzucany jej czyn, tj. że jej działanie miało charakter zawiniony, 2) obrazę 
przepisów postępowania mającą wpływ na treść wyroku, tj. art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. 
polegającą na braku oceny dowodów oraz niewskazaniu, jakie fakty sąd uznał za 
udowodnione lub nieudowodnione, na jakich w tej mierze oparł się dowodach i 
dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych, oraz art. 6, 117 § 2, 117 § 2a i art. 7 k.p.k. 
oraz art. 115 § 3 Prawa o ustroju sądów powszechnych polegające na naruszeniu 
prawa obwinionej do obrony poprzez prowadzenie rozprawy pod nieobecność 
obwinionej i uniemożliwienie jej złożenia wyjaśnień na rozprawie. Wskazując na 

4 
 
powyższe, wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie obwinionej od 
popełnionego czynu ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do 
ponownego rozpoznania. 
Obrońca obwinionej sędzia K. W. zaskarżył powyższy wyrok w całości na 
korzyść obwinionej, zarzucając zaskarżonemu wyrokowi: 1) błąd w ustaleniach 
faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść, polegający 
na: a) nieustaleniu przez Sąd i nieujęciu w opisie czynu przypisanego obwinionej 
znamion strony podmiotowej i ewentualnie postaci zamiaru, w sytuacji jednoczesnego 
stwierdzenia popełnienia czynu, podczas gdy prawidłowa analiza zebranego materiału 
dowodowego prowadzi do wniosku, iż brak było po stronie obwinionej zarówno 
zamiaru popełnienia przewinienia służbowego, jak i znamion nieumyślności; b) 
niewskazaniu w opisie czynu okresów opóźnienia w sporządzaniu uzasadnień w 
konkretnych sprawach ani też niewskazaniu, określonych, jako rażące, okresów 
przewlekłości toczących się postępowań międzyinstancyjnych; c) przyjęciu, że doszło 
do sporządzenia przez obwinioną uzasadnień orzeczeń w wymienionych w wyroku 
sprawach ze znacznym przekroczeniem 14-dniowego terminu, określonego w art. 329 
k.p.c., mimo nieprzeprowadzenia na rozprawie żadnego dowodu wskazującego na 
faktyczne terminy przedłożenia sędziemu akt do uzasadnienia i zwrotu akt przez 
sędziego; d) przyjęciu, że doszło do rażącej przewlekłości w postępowaniach 
międzyinstancyjnych w czterech sprawach, mimo nieprzeprowadzenia na rozprawie 
żadnego dowodu wskazującego na faktyczne terminy trwania tych postępowań; 2) 
obrazę prawa materialnego, tj. art. 107 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, 
polegającą na przyjęciu, że sporządzając uzasadnienia w sprawach: I C 112/09, I C 
364/09, I C 742/08, I C 713/08, I C 167/08, I C 73/06, I C 62/09 oraz I C 23/08 z 
przekroczeniem 14-dniowego terminu określonego w art. 329 k.p.c. stanowiło 
przewinienie służbowe w postaci oczywistej i rażącej obrazy przepisu prawa; 3) 
naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść wyroku, tj.: a) art. 424 § 1 
pkt 1 k.p.k., polegające na braku oceny dowodów oraz niewskazaniu, jakie fakty sąd 
uznał za udowodnione lub nieudowodnione, na jakich w tej mierze oparł się dowodach 
i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych; b) art. 410 k.p.k., polegające na oparciu 
wyroku na okolicznościach nieujawnionych w toku rozprawy głównej, poprzez 
określenie ich w stanie faktycznym uzasadnienia wyroku słowami „okoliczność 
niesporna”, podczas gdy takie pojęcie nie funkcjonuje na gruncie polskiej procedury 
karnej, zaś podstawę wyroku może stanowić tylko całokształt okoliczności 
ujawnionych w toku rozprawy głównej; c) art. 413 § 2 pkt 1 i art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k., 
polegające na zaniechaniu precyzyjnego wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku, w 
szczególności w zakresie omówienia strony podmiotowej czynu, a także 
nierozważenia kwestii istnienia zawinienia obwinionej; d) art. 5 § 2 i art. 7 k.p.k., 
polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego sprawy, w szczególności 

5 
 
dokumentacji lekarskiej obwinionej i jej dziecka, wykazu jej absencji chorobowych 
poprzez pominięcie faktu ciężkiej choroby obwinionej, stanu zdrowia jej dziecka i 
wpływu tych okoliczności na możność dochowania terminów w sporządzaniu 
uzasadnień wydawanych orzeczeń; e) art. 5 § 2 i art. 7 k.p.k., polegające na dowolnej 
ocenie materiału dowodowego sprawy, w szczególności zeznań świadka Urszuli K.-S. 
poprzez pominięcie faktu braku jakiejkolwiek koleżeńskiej pomocy wobec obwinionej 
ze strony władz sądu, w tym przewodniczącej wydziału i sędziów z tego samego 
wydziału, jak też nieprawidłowego rozkładu obowiązków w wydziale poprzez 
obarczanie obwinionej takimi samymi obowiązkami jak innych sędziów, mimo jej 
długotrwałej choroby, dużych absencji, jak i zaległości w pisaniu uzasadnień; f) art. 5 
§ 2 i art. 7 k.p.k., polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego sprawy, w 
szczególności „protokołu z lustracji w zakresie terminowości sporządzania uzasadnień 
i innych czynności w zakończonych sprawach przydzielonych zgodnie z podziałem 
czynności do referatu sędziego Sądu Rejonowego w A. pani (…)” poprzez pominięcie 
faktu, że w roku 2009 temu sędziemu doręczono wnioski o sporządzenie uzasadnień 
orzeczeń w 152 sprawach, jak też rozmiarów referatu obwinionej oraz wpływu tej 
okoliczności na możność dochowania terminów w sporządzaniu uzasadnień 
wydawanych orzeczeń; g) art. 7 i 170 k.p.k. polegające na oddaleniu wniosków 
dowodowych obwinionej, mimo że miały one istotne znaczenie dla oceny sprawstwa i 
winy obwinionej; h) art. 6, art. 117 § 2, art. 117 § 2a i art. 7 k.p.k. oraz art. 115 § 3 
Prawa o ustroju sądów powszechnych, polegające na naruszeniu prawa do obrony 
obwinionej poprzez przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność obwinionej w dniu 3 
i 13 lipca 2010 r., mimo prawidłowego usprawiedliwienia przez obwinioną jej 
nieobecności zwolnieniem lekarskim i złożeniem wniosku o odroczenie rozprawy. 
Wskazując na powyższe, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez 
uniewinnienie obwinionej ewentualnie uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do 
ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu. 
Obwiniona zaskarżyła powyższy wyrok w całości na swoją korzyść, wnosząc o 
zmianę wyroku poprzez uniewinnienie obwinionej od zarzucanego jej czynu, zarzuciła 
zaskarżonemu wyrokowi: 1) obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 107 § 1 
Prawa o ustroju sądów powszechnych polegającą na jego niewłaściwym zastosowaniu 
poprzez uznanie jej za winną przypisanego przewinienia służbowego; 2) obrazę 
przepisów postępowania, tj. art. 115 § 2 i 3 Prawa o ustroju sądów powszechnych, art. 
117 § 2 i 2a, art. 156 § 2, art. 170 § 1 pkt 2, art. 390 § 1, art. 402 § 2 k.p.k. w związku 
z art. 128 Prawa o ustroju sądów powszechnych, mogącą mieć wpływ na treść 
wyroku; 3) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, 
polegający na wyliczeniu dni opóźnienia w sporządzeniu uzasadnień bez 
uwzględnienia przedłużenia terminu decyzją prezesa Sądu na podstawie art. 329 k.p.c. 

6 
 
Obwiniona w odpowiedzi na odwołanie zastępcy rzecznika dyscyplinarnego 
Sądu Okręgowego zakwestionowała stanowisko oskarżyciela, że obowiązki rodzinne 
są bez znaczenia dla obowiązków wynikających ze stosunku pracy, z pełnienia służby 
na podstawie aktu powołania, powołując się na art. 47 i 68 Konstytucji RP. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Przepis art. 107 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych wyraźnie rozgranicza 
dwa rodzaje deliktów dyscyplinarnych powodujących odpowiedzialność dyscyplinarną 
sędziego. W pierwszej kolejności powołany przepis wymienia przewinienia służbowe, 
i właśnie z nimi wiąże oczywiste i rażące naruszenie prawa. Odpowiedzialność 
dyscyplinarną jako przewinienia służbowe rodzą tylko te naruszenia prawa, które 
jednocześnie spełniają dwa wymagania: są zarazem i „oczywiste” i „rażące”. 
Interpretacja pojęć „oczywistość” obrazy prawa i „rażący” jej charakter doprowadziły 
do wypracowania szczegółowych warunków, jakie muszą być spełnione, aby 
konkretne postąpienie przez sędziego mogło być uznane za przewinienie służbowe 
odpowiadające tym kryteriom. W wyroku z dnia 27 czerwca 2002 r., SNO 18/02 
(OSNSD 2002, nr 1, poz. 9) Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny podkreślił, że 
interpretację pojęcia „oczywiste naruszenie prawa” należy odnosić do rodzaju, wagi i 
rozmiaru błędu popełnionego przy wykładni prawa. Obraza prawa spełnia kryterium 
oczywistości, gdy popełniony błąd jest łatwy do stwierdzenia i bez głębszej analizy 
można zastosować właściwy przepis, zaś rozumienie prawa nie powinno budzić 
wątpliwości u przeciętnej osoby o kwalifikacjach prawniczych. Kryterium „rażącej” 
obrazy prawa należy natomiast odnosić do skutków, jakie powstały w wyniku 
błędnego zastosowania lub niezastosowania przez sędziego obowiązujących 
przepisów. Do przypisania deliktu dyscyplinarnego w postaci przewinienia 
służbowego nie jest bowiem wystarczające popełnienie błędu w zakresie 
prawidłowego stosowania prawa – i to nawet błędu oczywistego dla należycie 
wykształconego prawnika. Konsekwencją takiego uchybienia musi być ponadto 
narażenie na szwank praw i interesów stron albo wyrządzenie szkody, będącej 
następstwem decyzji lub działania podjętego przez sędziego wykonującego swoją 
funkcję. Zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości lub sądu może również 
wyznaczać cechę naruszenia prawa określoną jako „rażąca obraza”. Podkreślić przy 
tym należy, że elementy opisu deliktu dyscyplinarnego, zawarte w art. 107 § 1 u.s.p., 
pełnią rolę znamion przedmiotowych występujących w układzie koniunkcji. Dla 
uznania obrazy przepisów prawa za przewinienie służbowe niezbędne jest zatem 
wykazanie, że cechuje ją zarówno „oczywistość”, jak i „rażący” charakter. Nie ulega 
jednak wątpliwości, że rozważania w tej części mogą być podjęte po uprzednim 
określeniu aktu prawnego i wskazaniu konkretnych jego przepisów, jakie zostały 
naruszone 
zachowaniem, 
które 
jest 
przedmiotem 
deliktu 
dyscyplinarnego 

7 
 
przypisywanego w tej postaci. Wprawdzie ani wymieniony przepis, ani inne przepisy 
ustawy nie definiują pojęcia „przewinienie służbowe” („przewinienie dyscyplinarne”), 
jednak nie ulega wątpliwości, że odpowiedzialność sędziego jest odpowiedzialnością 
typu karnego, której przesłanką jest zawinione zachowanie sędziego (wyrok Sądu 
Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia z dnia 17 maja 2007 r., SNO 28/07). W 
wyroku z dnia z dnia 2 czerwca 2006 r., SNO 24/06, Sąd Najwyższy – Sąd 
Dyscyplinarny stwierdził, że jest oczywiste, że czyn stanowiący przewinienie 
dyscyplinarne musi być bezprawny i zawiniony. 
W podsumowaniu tej części wywodów należy zatem stwierdzić, że 
przewinieniem służbowym, o którym mowa w art. 107 § 1 Prawa o ustroju sądów 
powszechnych jest tylko takie naruszenie przepisów prawa, któremu można przypisać 
jednocześnie dwie cechy: musi być ono oczywiste oraz rażące. Dla uznania obrazy 
przepisów prawa za przewinienie dyscyplinarne konieczne jest przypisanie jej obu 
omawianych cech łącznie, od strony podmiotowej natomiast do przypisania sędziemu 
popełnienia przewinienia dyscyplinarnego konieczna jest wina, wystarczy jednak 
każdy rodzaj winy, także wina nieumyślna (wyrok Sądu Najwyższego - Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 2 czerwca 2006 r., SNO 24/06). 
W zaskarżonym wyroku Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny ocenił zarzucane 
obwinionej przewinienie służbowe w postaci naruszenia art. 329 k.p.c. poprzez 
sporządzenie uzasadnień w sprawach, w których obwiniona była sprawozdawcą, tj. 
sygn. akt: I C 112/09, I C 364/09, I C 742/08, I C 713/08, I C 167/08, I C 73/06, I C 
62/09 oraz I C 23/08, w okresie od dnia 24 czerwca 2009 r. do dnia 13 grudnia 2009 r., 
ze znacznym przekroczeniem terminu określonego w tym przepisie, wyłącznie od 
strony przedmiotowej. Sąd ten uznał naruszenie art. 329 k.p.c. za oczywiste i 
jednocześnie rażące ze względu na to, że po pierwsze – czas przekroczenia terminu 
sporządzania uzasadnień w objętych wnioskiem sprawach we wszystkich przypadkach 
był znaczny i wielokrotnie przekraczał termin instrukcyjny, po drugie – w czterech 
sprawach rażące przekroczenie terminu sporządzania uzasadnień doprowadziło do 
przedłużenia okresu postępowania międzyinstancyjnego na czas powyżej sześciu 
miesięcy, co naraża na szwank interesy stron, nawet jeżeli nie skutkowało to 
wniesieniem przez strony skargi na przewlekłość postępowania, po trzecie – 
obwiniona, mimo przedłużenia decyzją prezesa Sądu Rejonowego terminu do 
sporządzenia uzasadnień w sześciu sprawach o 30 dni, w żadnej z tych spraw nie 
dochowała nawet tego dodatkowego terminu. 
Tymczasem takie ustalenia i oceny nie są wystarczające, w świetle powołanego 
wyżej orzecznictwa, do przypisania obwinionej popełnienia zarzucanego przewinienia 
służbowego polegającego na oczywistej i rażącej obrazie przepisów prawa. Przede 
wszystkim dla dokonania oceny, czy opóźnienie w sporządzeniu uzasadnienia było 
oczywiste i rażące konieczne jest ustalenie, i to w każdym wypadku uznanym za 

8 
 
przewinienie służbowe, co najmniej takich faktów, jak: kiedy przedłożono sędziemu 
akta danej sprawy w celu sporządzenia uzasadnienia, kiedy akta zostały przez sędziego 
zwrócone z uzasadnieniem, w jakiej postaci sędzia sporządził uzasadnienie, czy 
kwalifikowało się ono do doręczenia stronie bez potrzeby jego przepisywania 
(sporządzone pismem ręcznym czy komputerowo), kiedy doręczono stronie orzeczenie 
z uzasadnieniem, czy i kiedy w sprawie wniesiony został środek odwoławczy, kiedy 
przedstawiono akta sądowi drugiej instancji w celu rozpoznania tego środka, czy w 
terminie, w którym – zgodnie z regulacją zawartą w przepisie ustawy – powinno być 
sporządzone uzasadnienie, sędzia korzystał ze zwolnienia lekarskiego lub zachodziły 
inne, niezależne od sędziego przeszkody uniemożliwiające mu przygotowanie 
uzasadnienia w terminie (wyrok Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 17 
stycznia 2005 r., SNO 55/04). Należy mieć jednak przy tym na uwadze, że uchybianie 
terminowi sporządzenia uzasadnienia wydanego wyroku wpływa na przedłużenie 
postępowania, co godzi zarówno w prawa stron jak i autorytet wymiaru 
sprawiedliwości (wyrok Sądu Najwyższego-Sądu Dyscyplinarnego z dnia 5 listopada 
2003 r., SNO 69/03). 
Sąd pierwszej instancji przyjął, że doszło do sporządzenia przez obwinioną 
uzasadnień orzeczeń w wymienionych w wyroku sprawach ze znacznym 
przekroczeniem 14-dniowego terminu, określonego w art. 329 k.p.c., mimo 
nieprzeprowadzenia na rozprawie żadnego dowodu wskazującego na faktyczne 
terminy przedłożenia sędziemu akt do uzasadnienia i zwrotu akt przez sędziego, co 
uzasadnia trafność zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę 
wyroku, mający wpływ na jego treść. 
Trafny jest zatem zarzut obrońcy obwinionej błędu w ustaleniach faktycznych 
przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść, polegający na 
nieustaleniu przez Sąd i nieujęciu w opisie czynu przypisanego obwinionej znamion 
strony podmiotowej i ewentualnie postaci zamiaru, w sytuacji jednoczesnego 
stwierdzenia popełnienia czynu. Istotnie, Sąd pierwszej instancji nie ustalił i nie ujął w 
opisie czynu przypisanego obwinionej znamion strony podmiotowej. Tymczasem od 
tej strony do przypisania sędziemu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego 
konieczna jest wina, wystarczy jednak każdy rodzaj winy, także wina nieumyślna. 
Należy w związku z tym przypomnieć, że na ocenę winy sędziego mogą mieć wpływ 
takie okoliczności, jak na przykład stopień obciążenia obwinionego sędziego 
obowiązkami służbowymi (wyrok Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 
12 listopada 2003 r., SNO 71/03) oraz że za okoliczności usprawiedliwiające 
przekroczenie terminów sporządzania uzasadnień należy uznać wykorzystywanie 
urlopu wypoczynkowego lub inne zdarzenia wpływające w sposób niezależny od 
sędziego na terminowość pisania uzasadnień, np. niezdolność do służby z powodu 
choroby lub utraty sił (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2002 r., SNO 

9 
 
40/02). Ponadto, zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z 
dnia 24 czerwca 2003 r., SNO 36/03, sędzia, który z niezawinionych, czy wręcz 
losowych przyczyn, popada przejściowo w znaczną zwłokę z pisaniem uzasadnień, ma 
prawo – nawet jeśli jest formalnie zdolny do pracy (służby) – liczyć na życzliwe 
zainteresowanie przełożonego, który nie powinien dopuścić do spiętrzenia zaległości, 
tylko zająć się zorganizowaniem koleżeńskiej pomocy, zdolnej stosunkowo łatwo 
doprowadzić do rozwiązania problemu. 
Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd Najwyższy-Sąd Dyscyplinarny orzekł jak w 
sentencji wyroku.