SNO 50/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy wyrok Sądu Apelacyjnego uniewinniający sędziego od zarzutu rażącej obrazu prawa, podkreślając różnicę między wykładnią funkcjonalną a literalną.
Minister Sprawiedliwości odwołał się od wyroku Sądu Apelacyjnego uniewinniającego sędziego od zarzutu rażącej i oczywistej obrazę prawa (art. 107 § 1 u.s.p.). Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny uznał odwołanie za bezzasadne i utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Podkreślono, że odmienna wykładnia przepisu, nawet jeśli odbiega od utrwalonej praktyki, nie musi stanowić przewinienia dyscyplinarnego, zwłaszcza gdy jest to próba korygowania zaniedbań ustawodawczych.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 18 lutego 2008 r., który uniewinnił sędziego Sądu Rejonowego od zarzutu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego. Zarzucono sędziemu oczywistą i rażącą obrazę prawa (art. 107 § 1 u.s.p.) polegającą na oparciu się na literalnej wykładni art. 42 § 2 k.k. w dwóch sprawach. Sąd Najwyższy uznał odwołanie Ministra Sprawiedliwości za bezzasadne w stopniu oczywistym i utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa. W uzasadnieniu wskazano, że sama odmienna wykładnia przepisu, nawet jeśli nie jest zgodna z dominującą linią orzeczniczą, nie może być automatycznie kwalifikowana jako rażąca i oczywista obraza prawa, szczególnie gdy stanowi próbę funkcjonalnej interpretacji przepisu w celu skorygowania ewentualnych zaniedbań ustawodawczych. Podkreślono również, że pojęcie „rażącej i oczywistej obrazy prawa” w kontekście odpowiedzialności dyscyplinarnej różni się od „rażącego naruszenia prawa” będącego podstawą kasacji w postępowaniu karnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sama odmienna wykładnia przepisu, nawet jeśli odbiega od utrwalonej praktyki, nie musi stanowić oczywistej i rażącej obrazę prawa, zwłaszcza gdy jest to próba funkcjonalnej interpretacji przepisu w celu skorygowania ewentualnych zaniedbań ustawodawczych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że funkcjonalna interpretacja przepisu, mająca cechy prawotwórczego korygowania zaniedbania ustawodawczego, nie może być kwalifikowana jako przewinienie dyscyplinarne. Odmienność wykładni nie jest równoznaczna z rażącą obrazą prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
sędzia Sądu Rejonowego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | wnioskodawca |
| sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | koszty postępowania |
Przepisy (3)
Główne
u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa przewinienie dyscyplinarne jako oczywistą i rażącą obrazę prawa.
Pomocnicze
k.k. art. 42 § § 2
Kodeks karny
Przepis, którego wykładnia była przedmiotem sporu w sprawie.
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa podstawę uwzględnienia kasacji jako rażące naruszenie prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odmiana wykładni przepisu prawa przez sędziego nie musi stanowić oczywistej i rażącej obrazę prawa. Funkcjonalna interpretacja przepisu, mająca cechy prawotwórczego korygowania zaniedbania ustawodawczego, nie jest przewinieniem dyscyplinarnym. Pojęcia „rażącej i oczywistej obrazy prawa” (dyscyplinarne) i „rażącego naruszenia prawa” (kasacyjne) są odmienne.
Odrzucone argumenty
Argument Ministra Sprawiedliwości, że odmienna wykładnia przepisu przez sędziego stanowi rażącą obrazę prawa.
Godne uwagi sformułowania
próba pociągnięcia sędziego do odpowiedzialności dyscyplinarnej z powodu treści wydanego przez niego orzeczenia próba zakwestionowania wyroku uniewinniającego, oceniona być musi w realiach rozpoznawanej sprawy jako zdumiewająca funkcjonalna interpretacja tego przepisu ma wszelkie cechy prawotwórczego korygowania zaniedbania ustawodawczego „rażące i oczywiste naruszenie prawa” w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p. nie może być utożsamiane z „rażącym naruszeniem prawa” w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k.
Skład orzekający
Piotr Hofmański
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Kwaśniewski
członek
Józef Skwierawski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności odmiennej wykładni przepisów prawa przez sędziów w kontekście odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz rozróżnienie pojęć naruszenia prawa w postępowaniu dyscyplinarnym i kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziego i interpretacji konkretnych przepisów (art. 42 § 2 k.k. w kontekście u.s.p.).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności sędziów i granic ich swobody interpretacyjnej, co jest istotne dla prawników i pokazuje mechanizmy kontroli w sądownictwie.
“Czy sędzia może inaczej interpretować prawo niż reszta sądów? SN wyjaśnia granice odpowiedzialności dyscyplinarnej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWYROK Z DNIA 27 CZERWCA 2008 R. SNO 50/08 Przewodniczący: sędzia SN Piotr Hofmański (sprawozdawca). Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski, Józef Skwierawski. S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2008 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 18 lutego 2008 r., sygn. akt (...) 1. zaskarżony w y r o k u t r z y m a ł w m o c y , 2. kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. U z a s a d n i e n i e Odwołanie Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 18 lutego 2008 r. uznane zostało za bezzasadne w stopniu oczywistym, co skutkowało utrzymaniem go w mocy. W ocenie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego, zarówno próba pociągnięcia sędziego do odpowiedzialności dyscyplinarnej z powodu treści wydanego przez niego orzeczenia, jak i próba zakwestionowania wyroku uniewinniającego, oceniona być musi w realiach rozpoznawanej sprawy jako zdumiewająca. Odsyłając autora odwołania do obszernych, w pełni przekonywających argumentów przytoczonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, godzi się jedynie przypomnieć, że w sprawie niniejszej zarzucono sędziemu przewinienie dyscyplinarne polegające na oczywistej i rażącej obrazie prawa w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p., podczas gdy wydając orzeczenia w dwóch sprawach oparł się na literalnej wykładni przepisu art. 42 § 2 k.k. Wskazanie, że w licznych orzeczeniach przyjęto odmienną wykładnię tego przepisu niż zastosowana przez sędziego Sądu Rejonowego, nie może w żadnym przypadku przemawiać za przyjęciem, że dopuścił się on rażącej i oczywistej obrazy prawa. Nie miejsce tu na rozważanie powodów, dla których możliwe, i być może konieczne, jest odejście od literalnego brzmienia art. 42 § 2 k.k. i oparcie się na rezultacie jego wykładni funkcjonalnej. Z całym naciskiem należy jednak podkreślić, że funkcjonalna interpretacja tego przepisu ma wszelkie cechy prawotwórczego korygowania zaniedbania ustawodawczego i już tylko z tego powodu jej odrzucenie przez obwinionego nie może być kwalifikowane jako przewinienie dyscyplinarne, o którym mowa w art. 107 § 1 u.s.p. 2 Dodać należy, że „rażące i oczywiste naruszenie prawa” w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p. nie może być utożsamiane z „rażącym naruszeniem prawa” w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k., które jest podstawą uwzględnienia kasacji. O ile bowiem ocena charakteru naruszenia prawa stanowiącego podstawę kasacyjną dokonywana jest z punktu widzenia zasadności zaskarżonego orzeczenia, to „rażąca i oczywista obraza prawa” stanowiąca delikt dyscyplinarny, wiązana być musi ze sposobem jego stosowania przez sędziego, który stanął pod zarzutem popełnienia takiego deliktu. Jest oczywiste, iż utożsamienie tych dwóch zwrotów ustawowych musiałoby prowadzić do pociągnięcia do odpowiedzialności dyscyplinarnej wszystkich sędziów, których orzeczenia uchylone zostały na skutek uwzględnienia kasacji, co z oczywistych względów jest nie do przyjęcia. Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI